„Þetta snýst um fullveldi“ Samúel Karl Ólason skrifar 17. september 2026 10:52 Mark Carney á Evrópuþinginu í morgun. AP/Pascal Bastien Dýpra samstarf Kanada og Evrópu er nauðsynlegt til að sporna gegn því að stærri og öflugri ríki grafi undan fullveldi smærri þjóða. Þetta sagði Mark Carney, forsætisráðherra Kanada, í ræðu sem hann hélt á Evrópuþinginu í morgun. Þar tók hann vel í tillögu um að Kanada yrði fyrsta ríkið til að hljóta aukaaðild að Evrópusambandinu. Í ræðunni ítrekaði Carney að þessu aukna samstarfi væri ekki ætlað að standa gegn öðrum stórveldum. Donald Trump, forseti Bandaríkjanna, sagði í gærkvöldi að möguleg aukaaðild Kanada að ESB gæti verið ógn gegn Bandaríkjunum og hótaði að beita umfangsmiklum tollum og viðskiptabönnum til að koma í veg fyrir það. Það er að segja, ef hann áliti þetta „fjandsamlegt“ gagnvart Bandaríkjunum. Að undanförnu hefur Carney farið um víðan völl í leit að nýjum vinum, vegna aðgerða og viðskiptastríðs Trumps gegn Kanada, sem segist vilja gera Kanada að 51. ríki Bandaríkjanna. Sjá einnig: Hótar háum tollum og að hætta viðskiptum við ESB Carney sagði í ræðu sinni, þar sem hann flakkaði milli frönsku og ensku, að það sem hann hefði í huga væri aukið samstarf þegar kemur að viðskiptum, mikilvægum málmum, gervigreind, orkuöflun, geimmálum, rannsóknum og fjármálakerfum. Þannig væri hægt að auka sjálfstæði bæði Evrópusambandsins og Kanada og verja bæði gegn utanaðkomandi áhrifum og þrýstingi. „Ég er ekki að boða þriðju blokkina til að keppa við stórveldin, einungis með meiri kurteisi,“ sagði Carney. „Við sækjumst ekki eftir því að drottna yfir öðrum.“ Carney kallaði eftir frjálsum ferðalögum milli ESB og Kanada og ungt fólk beggja vegna Atlantshafsins gætu valið hvar það stundaði nám, ynni og byggi. „Saman geta Kanada og Bandaríkin fest í grunni gildi okkar og myndað varnarhjúp um borgara okkar svo þeir fái að blómstra,“ sagði Carney. „Þetta snýst um fullveldi, um getu okkar til að lifa eins og við viljum. Þetta snýst um þau frelsi sem við þurfum að berjast fyrir á hverjum degi. Fullveldi krefst þrautseigju. Getunnar til að standast áföll.“ Þá sagði Carney að bandalag Kanada og ESB myndi vera leiðarljós fyrir önnur lýðræðisríki. Bandalagið yrði ekki skilgreint af því sem það stæði gegn, heldur þeim gildum sem það stæði fyrir: Frelsi, samstöðu og velmegun. Ræðu Carney má sjá í spilaranum hér að neðan. Kanada Evrópusambandið Donald Trump Mest lesið Telur Thomas Møller hafa fengið tækifæri til að eyða sönnunargögnum Innlent Fór í skólann og búið að farga dekkjastæðunni þegar heim var komið Innlent Kennarar boða tíðindi Innlent Sauð upp úr þegar Ragnar kallaði orð Ásgeirs óábyrg Innlent Framlengja samninga út næsta ár Innlent Leigubremsan „augljóslega mjög heimskuleg“ Innlent Nóg að spyrja þá sem þurfa að borga launin Innlent Ólíklegt að pestin berist til Íslands Innlent Glapræði að hafna væntanlegri launahækkun Innlent SA á leið í árshátíðarferð á meðan klukkan tifar í kjaradeilu Innlent Fleiri fréttir Fátt um svör frá Rússum um meinta plágu Kona stungin til bana við matvöruverslun í Malmö Bandarískir hermenn í útgöngubanni eftir morð Fjögur börn meðal nítján látinna í árásum á afmælisdegi Pútíns Draga til baka handtökuskipun á hendur leiðtoga katalónskra aðskilnaðarsinna Hlutu Nóbelsverðlaunin fyrir að leysa efnafræðilega ósamhverfu Bein útsending: Hver hlýtur Nóbelsverðlaunin í efnafræði? Biskup í fangelsi fyrir brot gegn drengjum Vill fimmtán ára reynslutímabil fyrir ný aðildarríki Endurgreiðir ekki ríkinu fyrir auglýsingarnar umdeildu Komin til meðvitundar eftir misheppnaða aftöku Stýrði leyniþjónustu en nú sakaður um njósnir Til í að fórna borgum þar sem demókratar eru við völd Fær Nóbelinn fyrir að fanga fiseindir í suðurskautsís Bein útsending: Hver hlýtur Nóbelsverðlaunin í eðlisfræði? Fyrsta aftakan með aftökusveit frá stríðslokum Umdeildur metsöluhöfundur látinn Aðskilnaðarsinnar unnu í Quebec Missti hönd í mótmælunum Ætlar að borga fyrir umdeildar auglýsingar úr eigin sjóðum Hútar sagðir hörfa frá mynni Rauðahafs Idol-keppandi í lífstíðarfangelsi fyrir að skjóta eiginkonu sína Tugir í sóttkví í Síberíu eftir andlát starfsmanns rannsóknarstofu Fá Nóbelsverðlaun fyrir uppgötvun á ljósstýrðri erfðatækni Fluttu allar sprengjuflugvélar frá RAF Fairford Bein útsending: Hver hlýtur Nóbelsverðlaunin í læknisfræði? Höfðar mál gegn lögreglunni vegna húsleitarinnar Vann óvæntan sigur í fyrri umferðinni Boðaði óvænt þingkosningar á Spáni Stofnar „Ofurgreindarstjórnina“ þrátt fyrir ákall um hægari þróun Sjá meira
Í ræðunni ítrekaði Carney að þessu aukna samstarfi væri ekki ætlað að standa gegn öðrum stórveldum. Donald Trump, forseti Bandaríkjanna, sagði í gærkvöldi að möguleg aukaaðild Kanada að ESB gæti verið ógn gegn Bandaríkjunum og hótaði að beita umfangsmiklum tollum og viðskiptabönnum til að koma í veg fyrir það. Það er að segja, ef hann áliti þetta „fjandsamlegt“ gagnvart Bandaríkjunum. Að undanförnu hefur Carney farið um víðan völl í leit að nýjum vinum, vegna aðgerða og viðskiptastríðs Trumps gegn Kanada, sem segist vilja gera Kanada að 51. ríki Bandaríkjanna. Sjá einnig: Hótar háum tollum og að hætta viðskiptum við ESB Carney sagði í ræðu sinni, þar sem hann flakkaði milli frönsku og ensku, að það sem hann hefði í huga væri aukið samstarf þegar kemur að viðskiptum, mikilvægum málmum, gervigreind, orkuöflun, geimmálum, rannsóknum og fjármálakerfum. Þannig væri hægt að auka sjálfstæði bæði Evrópusambandsins og Kanada og verja bæði gegn utanaðkomandi áhrifum og þrýstingi. „Ég er ekki að boða þriðju blokkina til að keppa við stórveldin, einungis með meiri kurteisi,“ sagði Carney. „Við sækjumst ekki eftir því að drottna yfir öðrum.“ Carney kallaði eftir frjálsum ferðalögum milli ESB og Kanada og ungt fólk beggja vegna Atlantshafsins gætu valið hvar það stundaði nám, ynni og byggi. „Saman geta Kanada og Bandaríkin fest í grunni gildi okkar og myndað varnarhjúp um borgara okkar svo þeir fái að blómstra,“ sagði Carney. „Þetta snýst um fullveldi, um getu okkar til að lifa eins og við viljum. Þetta snýst um þau frelsi sem við þurfum að berjast fyrir á hverjum degi. Fullveldi krefst þrautseigju. Getunnar til að standast áföll.“ Þá sagði Carney að bandalag Kanada og ESB myndi vera leiðarljós fyrir önnur lýðræðisríki. Bandalagið yrði ekki skilgreint af því sem það stæði gegn, heldur þeim gildum sem það stæði fyrir: Frelsi, samstöðu og velmegun. Ræðu Carney má sjá í spilaranum hér að neðan.
Kanada Evrópusambandið Donald Trump Mest lesið Telur Thomas Møller hafa fengið tækifæri til að eyða sönnunargögnum Innlent Fór í skólann og búið að farga dekkjastæðunni þegar heim var komið Innlent Kennarar boða tíðindi Innlent Sauð upp úr þegar Ragnar kallaði orð Ásgeirs óábyrg Innlent Framlengja samninga út næsta ár Innlent Leigubremsan „augljóslega mjög heimskuleg“ Innlent Nóg að spyrja þá sem þurfa að borga launin Innlent Ólíklegt að pestin berist til Íslands Innlent Glapræði að hafna væntanlegri launahækkun Innlent SA á leið í árshátíðarferð á meðan klukkan tifar í kjaradeilu Innlent Fleiri fréttir Fátt um svör frá Rússum um meinta plágu Kona stungin til bana við matvöruverslun í Malmö Bandarískir hermenn í útgöngubanni eftir morð Fjögur börn meðal nítján látinna í árásum á afmælisdegi Pútíns Draga til baka handtökuskipun á hendur leiðtoga katalónskra aðskilnaðarsinna Hlutu Nóbelsverðlaunin fyrir að leysa efnafræðilega ósamhverfu Bein útsending: Hver hlýtur Nóbelsverðlaunin í efnafræði? Biskup í fangelsi fyrir brot gegn drengjum Vill fimmtán ára reynslutímabil fyrir ný aðildarríki Endurgreiðir ekki ríkinu fyrir auglýsingarnar umdeildu Komin til meðvitundar eftir misheppnaða aftöku Stýrði leyniþjónustu en nú sakaður um njósnir Til í að fórna borgum þar sem demókratar eru við völd Fær Nóbelinn fyrir að fanga fiseindir í suðurskautsís Bein útsending: Hver hlýtur Nóbelsverðlaunin í eðlisfræði? Fyrsta aftakan með aftökusveit frá stríðslokum Umdeildur metsöluhöfundur látinn Aðskilnaðarsinnar unnu í Quebec Missti hönd í mótmælunum Ætlar að borga fyrir umdeildar auglýsingar úr eigin sjóðum Hútar sagðir hörfa frá mynni Rauðahafs Idol-keppandi í lífstíðarfangelsi fyrir að skjóta eiginkonu sína Tugir í sóttkví í Síberíu eftir andlát starfsmanns rannsóknarstofu Fá Nóbelsverðlaun fyrir uppgötvun á ljósstýrðri erfðatækni Fluttu allar sprengjuflugvélar frá RAF Fairford Bein útsending: Hver hlýtur Nóbelsverðlaunin í læknisfræði? Höfðar mál gegn lögreglunni vegna húsleitarinnar Vann óvæntan sigur í fyrri umferðinni Boðaði óvænt þingkosningar á Spáni Stofnar „Ofurgreindarstjórnina“ þrátt fyrir ákall um hægari þróun Sjá meira