Hjálp, það á að breyta malbikinu mínu! Sveinn Atli Gunnarsson skrifar 20. mars 2026 09:32 Það er dásamleg íslensk hefð að lýsa yfir yfirvofandi heimsenda í hvert skipti sem mála á nýja línu á malbik eða breyta vinstri beygju í hægri. Nýjasta útspilið í þessum efnum er Suðurlandsbrautin, sem Lárus vinur minn sér fyrir sér með hryllingi. Samkvæmt honum, og kannski fleirum sem lásu grein hans, er hönnun Borgarlínunnar svo mikið „stórslys“ að maður býst hreinlega við því að það sé hópur verkfræðinga sitjandi með höfuðið í greipum sér veltandi fyrir sér hvernig þeim hafi tekist að eyðileggja sjálfa siðmenninguna með hönnun strætó akreina. Við elskum að elska umferðarteppurnar okkar Við skulum vera hreinskilin: Suðurlandsbrautin er mikilvæg samgönguæð. Hún er staðurinn þar sem við eyðum dýrmætum tíma okkar á morgnana í að horfa á stuðarann á bílnum fyrir framan okkur og velta fyrir okkur lífinu og tilverunni. Og já, hún mun breytast. En sú hugmynd að það sé „stórslys“ að forgangsraða þúsundum manna í hágæða almenningssamgöngum fram yfir það að tryggja að allir komist í gegnum gatnamót á bílum á nákvæmlega jafn löngum tíma og það tók árið 1994, er í besta falli pínleg. Það er nefnilega dálítið sérstakt að kalla nútímalega hönnun stórslys, á meðan við horfum á núverandi kerfi hrynja undan eigin þunga á hverjum einasta degi. „Ekki snerta Suðurlandsbrautina!“ hrópa sumir, á meðan þeir hinir sömu sitja fastir í umferð á einmitt þessari sömu götu. Hugrökku vinstri beygjurnar Gagnrýnin snýst oft um að fólk þurfi að fara „krókaleiðir“ eða að það sé „flókið“ að rata. Hér virðist gengið út frá því að íslenskir ökumenn séu algjörlega ófærir um að læra á nýtt skipulag án þess að lenda í tilvistarkreppu og villu vegar. Ef ein vinstri beygja er tekin í burtu til að fækka ákeyrslum og auka öryggi, er því lýst eins og verið sé að rífa niður siðmenninguna. En kannski er það bara málið. Okkur finnst nefnilega rosalega gaman að dramatík. Það er miklu skemmtilegra að tala um „skipulagslegt sjálfsmorð“ en að ræða tölfræði um umferðaröryggi, betra loftslag eða þá staðreynd að borgin okkar getur ekki stækkað endalaust án þess að við endurhugsum það hvernig flæði borgarinnar verður í framtíðinni. Boðið í stórslysa-partý Ef það er „stórslys“ að byggja upp innviði sem geta flutt fleira fólk á styttri tíma, þá er ég kannski bara aðdáandi stórslysa. Ef það er „fyrirlitning á skynsemi“ að ætla að bjóða upp á aðra valkosti en að allir sitji einir í bíl á Suðurlandsbraut á 5 kílómetra hraða, þá er ég greinilega ekki mjög skynsamur. Við getum haldið áfram að mála skrattann á vegginn og berjast fyrir hverjum metra af malbiki eins og það sé heilagt land. Eða við getum viðurkennt að breytingar eru erfiðar, en nauðsynlegar. Suðurlandsbrautin mun breytast, umferðin mun haga sér öðruvísi og já, þú þarft kannski að læra nýja leið í vinnuna eða jafnvel nota almenningssamgöngur (GMA - e. OMG). En heimurinn fer ekki undir í leiðinni. Leyfum nú sérfræðingunum að klára hönnunina og gefum Borgarlínunni tækifæri áður en við pöntum sorgarklæðnaðinn. Það gæti nefnilega farið svo að þetta „stórslys“ verði það besta sem komið hefur fyrir samgöngur á höfuðborgarsvæðinu í áratugi. Greinarhöfundur er í loftslagshópnum París 1,5 sem berst fyrir því að Íslandi leggi sitt af mörkum til að leysa loftslagsvandann. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Borgarlína Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman Skoðun Skoðun Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir skrifar Skoðun Skýr mörk fyrir vindorku, sterkari vernd fyrir náttúruna Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir skrifar Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen skrifar Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson skrifar Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun ESB aðild er óskynsamleg frá efnahagslegu sjónarmiði Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Er kominn tími á nýtt norrænt leiðtogahlutverk? Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Mikilvægur áfangi fyrir Norðurland og landið allt Heimir Örn Árnason skrifar Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Frelsi ungra Íslendinga til framtíðar Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar Skoðun Til hamingju með Þjóðarhöll! Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Hvernig verjum við sjálfstæði Íslands til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson skrifar Sjá meira
Það er dásamleg íslensk hefð að lýsa yfir yfirvofandi heimsenda í hvert skipti sem mála á nýja línu á malbik eða breyta vinstri beygju í hægri. Nýjasta útspilið í þessum efnum er Suðurlandsbrautin, sem Lárus vinur minn sér fyrir sér með hryllingi. Samkvæmt honum, og kannski fleirum sem lásu grein hans, er hönnun Borgarlínunnar svo mikið „stórslys“ að maður býst hreinlega við því að það sé hópur verkfræðinga sitjandi með höfuðið í greipum sér veltandi fyrir sér hvernig þeim hafi tekist að eyðileggja sjálfa siðmenninguna með hönnun strætó akreina. Við elskum að elska umferðarteppurnar okkar Við skulum vera hreinskilin: Suðurlandsbrautin er mikilvæg samgönguæð. Hún er staðurinn þar sem við eyðum dýrmætum tíma okkar á morgnana í að horfa á stuðarann á bílnum fyrir framan okkur og velta fyrir okkur lífinu og tilverunni. Og já, hún mun breytast. En sú hugmynd að það sé „stórslys“ að forgangsraða þúsundum manna í hágæða almenningssamgöngum fram yfir það að tryggja að allir komist í gegnum gatnamót á bílum á nákvæmlega jafn löngum tíma og það tók árið 1994, er í besta falli pínleg. Það er nefnilega dálítið sérstakt að kalla nútímalega hönnun stórslys, á meðan við horfum á núverandi kerfi hrynja undan eigin þunga á hverjum einasta degi. „Ekki snerta Suðurlandsbrautina!“ hrópa sumir, á meðan þeir hinir sömu sitja fastir í umferð á einmitt þessari sömu götu. Hugrökku vinstri beygjurnar Gagnrýnin snýst oft um að fólk þurfi að fara „krókaleiðir“ eða að það sé „flókið“ að rata. Hér virðist gengið út frá því að íslenskir ökumenn séu algjörlega ófærir um að læra á nýtt skipulag án þess að lenda í tilvistarkreppu og villu vegar. Ef ein vinstri beygja er tekin í burtu til að fækka ákeyrslum og auka öryggi, er því lýst eins og verið sé að rífa niður siðmenninguna. En kannski er það bara málið. Okkur finnst nefnilega rosalega gaman að dramatík. Það er miklu skemmtilegra að tala um „skipulagslegt sjálfsmorð“ en að ræða tölfræði um umferðaröryggi, betra loftslag eða þá staðreynd að borgin okkar getur ekki stækkað endalaust án þess að við endurhugsum það hvernig flæði borgarinnar verður í framtíðinni. Boðið í stórslysa-partý Ef það er „stórslys“ að byggja upp innviði sem geta flutt fleira fólk á styttri tíma, þá er ég kannski bara aðdáandi stórslysa. Ef það er „fyrirlitning á skynsemi“ að ætla að bjóða upp á aðra valkosti en að allir sitji einir í bíl á Suðurlandsbraut á 5 kílómetra hraða, þá er ég greinilega ekki mjög skynsamur. Við getum haldið áfram að mála skrattann á vegginn og berjast fyrir hverjum metra af malbiki eins og það sé heilagt land. Eða við getum viðurkennt að breytingar eru erfiðar, en nauðsynlegar. Suðurlandsbrautin mun breytast, umferðin mun haga sér öðruvísi og já, þú þarft kannski að læra nýja leið í vinnuna eða jafnvel nota almenningssamgöngur (GMA - e. OMG). En heimurinn fer ekki undir í leiðinni. Leyfum nú sérfræðingunum að klára hönnunina og gefum Borgarlínunni tækifæri áður en við pöntum sorgarklæðnaðinn. Það gæti nefnilega farið svo að þetta „stórslys“ verði það besta sem komið hefur fyrir samgöngur á höfuðborgarsvæðinu í áratugi. Greinarhöfundur er í loftslagshópnum París 1,5 sem berst fyrir því að Íslandi leggi sitt af mörkum til að leysa loftslagsvandann.
Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar
Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar
Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar
Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar