Nánast allir í­búar Gasa reiða sig á okkur

UNRWA er Flóttamannahjálp Sameinuðu þjóðanna í Palestínu og er Gréta yfirmaður sendiskrifstofu stofnunarinnar í New York. Hún ræddi málið í Sprengisandi á Bylgjunni í morgun.

Gréta sagði stofnunina starfa víðar í Palestínu en á Gasa. Þau starfi líka í Jórdaníu, Sýrlandi og hjá stofnuninni starfi alls um 30 þúsund manns. Þau reki spítala á Vesturbakkanum og séu með lánastarfsemi sem standi almenningi til boða.

„Á Gasa, fyrir stríð, vorum við með hátt í 300 þúsund börn í skólum og núna búa mörg þeirra í þessum skólum. Ef þau eru heppin,“ sagði Gréta og að á Gasa séu þrettán þúsund starfsmenn sem starfi fyrir UNRWA.

Þau veiti enn heilbrigðisþjónustu. Þau voru með 22 heilsugæslur en aðeins fjórar eru starfandi eins og stendur og segir Gréta að vegna þess fari teymi heilbrigðisstarfsfólks á milli á Gasa.

„Við erum langstærsti aðilinn á Gasa. Langstærsti aðilinn sem sinnir mannúðarstörfum. Á meðan við erum með þúsundir starfsmanna eru aðrir með nokkur hundruð starfsmenn,“ sagði Gréta og þau séu langstærsta stofnunin á Gasa, fyrir og eftir stríð. Það stóli um tvær milljónir manna á þeirra aðstoð.

„Ekki bara fólkið á svæðinu heldur líka aðrar hjálparstofnanir,“ sagði Gréta og aðrar hjálparstofnanir stóli á UNWRA hvað varðar skipulag mannúðarstarfs og samskipti við Ísrael um flutning hjálpargagna. Þau ráði yfir húsakosti og þannig stóli aðrar stofnanir á þau. 

Hún sagði að sem dæmi hafi UNICEF flutt til Gasa 13 þúsund bóluefnaskammta nýlega og að starfsfólk UNRWA hafi séð um að dreifa því og bólusetja börn.

Utanríkisráðherra tilkynnti nýlega að framlög til stofnunarinnar yrðu settar á stopp á meðan rannsökuð er aðild um tólf eða þrettán starfsmanna stofnunarinnar að hryðjuverkum Hamas í Ísrael þann 7. október.

Þrettán starfsmenn sakaðir um aðild að hryðjuverkum

Gréta sagði að fyrir starfsmenn stofnunarinnar hafi það verið gífurlegt áfall að heyra af þessum ásökunum og að glæpirnir stríði gegn öllu því sem Sameinuðu þjóðirnar standa fyrir. Hún ítrekaði að ásakanirnar beindust að einstaklingum en ekki stofnuninni og að yfirmaður hennar hafi ákveðið að segja þeim um samstundir. Sömuleiðis hafi verið sett af stað innri rannsókn hjá stofnunni og að bráðabirgðaniðurstöður af rannsókninni liggi fyrir innan fjögurra vikna.

Spurð um það hvort að fjármagn sem renni til stofnunarinnar renni til Hamas sagði Gréta að allar ásakanir væru teknar alvarlega. Þau væru oft ásökuð um brot á hlutleysisreglu og þetta væri eitt dæmi. Hún sagði allt rannsakað en að það yrði líka að sýna heilbrigða tortryggni. Þau væru að starfa á hernumdu svæði og að Gasa sé hluti af deiluefni Ísraela og Palestínumanna.

„Við erum stofnun sem er ekki með allskonar milliliði heldur veitum við þjónustuna beint til þeirra sem eiga að fá þjónustuna,“ sagði hún og að peningurinn færi í rekstur skóla, heilsugæsla og lyf og launakostnað.

„Að fjármagn sé að fara til Hamas. Þetta eru ásakanir sem koma fram en það eru engin rök færð fyrir þeim,“ sagði Gréta.

Eiga ekki fyrir launakostnaði í lok mánaðar

Hún fór vel yfir það hvaðan fjármagn til stofnunarinnar kemur og sagði að ef þau ríki sem segjast ætla að fresta framlögum gera það þá eigi þau ekki fjármagn í lok febrúar til að standast við launakostnað stofnarinnar og að öll starfsemi stofnunarinnar grundvallist af því. Bæði á Gasa en líka á Vesturbakkanum og í Sýrlandi og Jórdaníu. Þau ríki sem hafa sagst ætla að fresta greiðslum eru Bandaríkin, Bretland, Sviss, Japan, Ástralía, Ítalía, Þýskaland og Skotland.

„Ef við getum ekki staðið við launakostnað fellur öll starfsemin um sjálft sig,“ sagði Gréta og hélt áfram:

„Það eru nánast allir íbúar Gasa sem reiða sig á okkur,“ sagði Gréta og að stofnunin biðlaði til þeirra ríkja sem hafa frestað fjárframlögum sínum að endurskoða það.

Hún sagði aðstæður á Gasa hrikalegar og að það þyrfti að setja það í forgang að aðstoða fólk. Það sé spáð hungursneyð á Gasa og átökin á Gasa sérstök því svæðið er lítið, þéttbýlt og að fólk getur ekki flúið svæðið.

„Þetta fólk býr við aðstæður sem eru algjörlega óásættanlegar og akþjóðasamfélagið verður að gera sitt til að veita þessu fólki aðstoð,“ sagði Gréta og að UNRWA hafi frá upphafi farið fram á vopnahlé og að flutningur hjálpargagna sé leyfður.