„Hraunrennslið var tíu sinnum meira í upphafi en við erum ekki með neinar nákvæmar mælingar núna. Það var ekki hægt að fljúga í gær til að taka loftmyndir og kortleggja hraunið, sem er kannski besta aðferðin sem við höfum, og það lítur ekki vel út í dag heldur,“ segir Magnús Tumi Guðmundsson, prófessor í jarðeðlisfræði, en hann fór yfir stöðu mála í Bítinu á Bylgjunni í morgun.
Ekkert nákvæmt mat sé á stöðu mála en nú hafi myndast tveir gígar á sprungunni.
„Það er mjög erfitt að meta nákvæmlega hversu mikið þeir eru að framleiða með því að horfa á vefmyndavélarnar eins og ég er að gera núna. Við vitum ekki nákvæmlega hvernig þetta er miðað við hin gosin. Hraunið gengur ekki hratt fram en þetta er staðan að við þurfum einhvers konar aðstæður sem leyfa það að sé hægt að mæla eitthvað,“ segir Magnús Tumi.
Hefðbundnara gos en árið 2021
Haft var eftir Páli Einarssyni prófessor emeritus í Morgunblaðinu í morgun að þetta gos við Sundhnúksgíga sé hefðbundið íslenskt gos og mun hefðbundnara en fyrri gos á Reykjanesskaga. Undir þetta tekur Magnús Tumi.
„Þetta átti sérstaklega við um fyrsta gosið í Fagradalsfjalli sem byrjar mjög hægt og verður aldrei stórt en stendur í hálft ár. Það er lang stærst af þessum gosum varðandi framleiðslu. Hin tvö byrjuðu kröftugar en duttu svo niður og fylgdu eiginlega skólabókardæmi eldgosa, þessi tvö seinni. Við getum sagt að byrjunin á þessu hafi verið mjög dæmigerð. Það fer af krafti af stað og svo hægir á,“ segir Magnús Tumi.
„Það virðist vera að þessi mikli kraftur sem var þarna í upphafi, hann er ekki þarna lengur. Hvort þetta er tvisvar eða þrisvar sinnum stærra en var á svipuðum tíma í hinum gosunum, við höfum bara ekki tölurnar til að mæla það.“
Rétt að fara mjög varlega
Viðbragðsaðilum var gert að yfirgefa Grindavík í gærkvöldi vegna nýs hættumatskorts Veðurstofunnar. Þar var varað við hættu á að nýjar sprungur opnuðust, þar með talið í Grindavík, án nokkurs fyrirvara.
„Sú hætta er raunveruleg en ekki stór. Ef við horfum á söguna hvernig eldgos hegða sér þá sjáum við yfirleitt ekki svona hegðun. Við sjáum þetta í gosinu '21 en þá er gosið að hagræða sér á sömu sprungu, bara nokkur hundruð metrum frá. En það er ekki algengt að þau geri þetta. Hins vegar er rétt að vera réttu megin í þessu, að fara mjög varlega,“ segir Magnús Tumi.
„Það var komin upp sú staða að það var kominn mikill þrýstingur að fá að flytja aftur til Grindavíkur. Staðan var auðvitað bara sú að viðbragðstími gat verið mjög stuttur og ekki vitað hvar myndi gjósa og sú umræða er auðvitað hætt núna.“