Bjútíbox og gyllt dömubindi Berglind Guðmundsdóttir skrifar 11. mars 2026 17:31 Mér finnst gott að við séum ósammála. Reyndar finnst mér það nauðsynlegt. Eitt af því sem ég hræðist mest er að vera umkringd fólki sem er sammála mér í einu og öllu. Ef maður er í þannig hópi veit ég að einhver er ekki að segja sína skoðun. Samfélag þar sem allir eru sammála er nefnilega ekki heilbrigt samfélag. Ég hef oft talað um mikilvægi þess að allar raddir fái að heyrast. Við höfum öll hlutverk í þessum ágæta heimi og að mínu mati er fátt mikilvægara en að vera heil og sönn og fylgja innsæi sínu. Það hef ég reynt að gera. Hluti af því að vera ólík og hafa ólíkar skoðanir felst líka í því að bera virðingu fyrir skoðunum annarra. En í íslenskri umræðu, sérstaklega eftir tilkomu samfélagsmiðla, hefur færst í aukana að fólk tali ekki nægilega fallega hvert til annars. Í stað þess að ræða málefnið er farið að hnýta í manninn. Þegar það gerist finnst mér eins og við höfum öll tapað. Undanfarið hefur kyndingin í samfélaginu verið í hámarki. Fólk skiptist í fylkingar, já eða nei. Að vissu marki skil ég vel að fólk hafi sterkar skoðanir. Það er eðlilegt í lýðræðissamfélagi. En ég skil ekki þessa reiði. Þessa heift. Sterkar skoðanir eru ekki vandamálið. Skortur á virðingu er það. Kannski er það einmitt prófsteinninn á góða umræðu. En stundum velti ég fyrir mér hvort við séum farin að tala meira um fólk en málefni. Hvort við séum farin að setja fólk í box, jafnvel bjútíbox, í stað þess að hlusta á reynslu þess og rök. Það er auðvelt að gera lítið úr fólki sem við erum ósammála. Það krefst meiri styrks að hlusta. Kannski er stærsta áskorunin yfir komandi mánuði ekki hvort svarið sé já eða nei, heldur hvort okkur takist að ræða þessi mál af virðingu, án þess að gera lítið úr fólki eða reynslu þess. Því þegar umræðan verður þannig að við tölum niður til annarra, þá höfum við öll tapað. Ég veit að ég hef ekki alltaf rétt fyrir mér. Enginn okkar hefur það. En ég reyni að hlusta, reyni að skilja og reyni að leyfa fólki að hafa sína skoðun þó hún sé ekki sú sama og mín. Og þannig samfélagi vil ég búa í. Höfundur er hjúkrunarfræðingur, greiðsluþreyttur lántakandi og í Viðreisn. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Það vex eitt blóm fyrir vestan Sif Huld Albertsdóttir Skoðun Sex ástæður til að segja já við ESB-viðræðum Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Hversu mörg líf þarf áður en kerfið vaknar? Harpa Hildiberg Böðvarsdóttir Skoðun Verða ríki fátæk af því að ganga í Evrópusambandið? Andrés Pétursson Skoðun Kosningar eða Eurovision? Þorsteinn Haukur Harðarson Skoðun Hvað fæst fyrir skattpeningana? Stefán Vagn Stefánsson Skoðun Sérhagsmunir eða almannahagur Sigurður K Pálsson Skoðun Af hverju þurfum við páska? Matthildur Bjarnadóttir Skoðun Eins gott að þjóðin viti ekki of mikið Jón Pétur Zimsen Skoðun Tækifæri til að lækka verðbólgu Marinó G. Njálsson Skoðun Skoðun Skoðun Það vex eitt blóm fyrir vestan Sif Huld Albertsdóttir skrifar Skoðun Hversu mörg líf þarf áður en kerfið vaknar? Harpa Hildiberg Böðvarsdóttir skrifar Skoðun Af hverju þurfum við páska? Matthildur Bjarnadóttir skrifar Skoðun Íþrótta- og menningarbærinn Hafnarfjörður Elín Anna Baldursdóttir skrifar Skoðun Hvað fæst fyrir skattpeningana? Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Kosningar eða Eurovision? Þorsteinn Haukur Harðarson skrifar Skoðun Viltu vita? Gunnar Hólmsteinn Ársælsson skrifar Skoðun Dauði eða ofsakvíði? Sóley Dröfn Davíðsdóttir skrifar Skoðun Kílómetragjaldið: aukin skattheimta á þá sem minna mega sín? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Sérhagsmunir eða almannahagur Sigurður K Pálsson skrifar Skoðun Sjálfsmynd þjóðar Steinar Harðarson skrifar Skoðun Viltu ná niður þinni eigin verðbólgu? Sveinn Ólafsson skrifar Skoðun Sex ástæður til að segja já við ESB-viðræðum Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Hvenær hætta börn að rétta upp hönd? Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Þegar hljóð og mynd fara ekki saman Sigurður Eyjólfur Sigurjónsson skrifar Skoðun Hvert stefnir stríðið í Íran? Trump valdi það, en hvað tekur við núna? Jun Þór Morikawa skrifar Skoðun Beiting helmingaskiptareglunnar við fjárskipti hjóna Sveinn Ævar Sveinsson skrifar Skoðun Verða ríki fátæk af því að ganga í Evrópusambandið? Andrés Pétursson skrifar Skoðun Tækifæri til að lækka verðbólgu Marinó G. Njálsson skrifar Skoðun Eins gott að þjóðin viti ekki of mikið Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Virðisaukaskattur, raunverulegur greiðandi og áhrif á samkeppnishæfni Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Sterkari saman og til þjónustu reiðubúin Hanna Katrín Friðriksson skrifar Skoðun Hver heldur á fjarstýringunni í íslensku samfélagi? Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Hvar býrðu? Ásta Þórdís Skjalddal Guðjónsdóttir skrifar Skoðun Ísland selur sig ekki sjálft – og óvissa selur ekkert Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Föstudagurinn langi spyr: stöndum við með týndu börnunum okkar? Steinþór Þórarinsson skrifar Skoðun Lágir skattar og góð þjónusta fara saman í Kópavogi Guðmundur Jóhann Jónsson skrifar Skoðun Píeta samtökin 10 ára – samstaða um von Bjarni Karlsson skrifar Skoðun Markaðsöflin græða meðan börnin tapa Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun „Faðir vor“— Ákall um að afskrifa allar skuldir og lifa í kærleika Sigurvin Lárus Jónsson skrifar Sjá meira
Mér finnst gott að við séum ósammála. Reyndar finnst mér það nauðsynlegt. Eitt af því sem ég hræðist mest er að vera umkringd fólki sem er sammála mér í einu og öllu. Ef maður er í þannig hópi veit ég að einhver er ekki að segja sína skoðun. Samfélag þar sem allir eru sammála er nefnilega ekki heilbrigt samfélag. Ég hef oft talað um mikilvægi þess að allar raddir fái að heyrast. Við höfum öll hlutverk í þessum ágæta heimi og að mínu mati er fátt mikilvægara en að vera heil og sönn og fylgja innsæi sínu. Það hef ég reynt að gera. Hluti af því að vera ólík og hafa ólíkar skoðanir felst líka í því að bera virðingu fyrir skoðunum annarra. En í íslenskri umræðu, sérstaklega eftir tilkomu samfélagsmiðla, hefur færst í aukana að fólk tali ekki nægilega fallega hvert til annars. Í stað þess að ræða málefnið er farið að hnýta í manninn. Þegar það gerist finnst mér eins og við höfum öll tapað. Undanfarið hefur kyndingin í samfélaginu verið í hámarki. Fólk skiptist í fylkingar, já eða nei. Að vissu marki skil ég vel að fólk hafi sterkar skoðanir. Það er eðlilegt í lýðræðissamfélagi. En ég skil ekki þessa reiði. Þessa heift. Sterkar skoðanir eru ekki vandamálið. Skortur á virðingu er það. Kannski er það einmitt prófsteinninn á góða umræðu. En stundum velti ég fyrir mér hvort við séum farin að tala meira um fólk en málefni. Hvort við séum farin að setja fólk í box, jafnvel bjútíbox, í stað þess að hlusta á reynslu þess og rök. Það er auðvelt að gera lítið úr fólki sem við erum ósammála. Það krefst meiri styrks að hlusta. Kannski er stærsta áskorunin yfir komandi mánuði ekki hvort svarið sé já eða nei, heldur hvort okkur takist að ræða þessi mál af virðingu, án þess að gera lítið úr fólki eða reynslu þess. Því þegar umræðan verður þannig að við tölum niður til annarra, þá höfum við öll tapað. Ég veit að ég hef ekki alltaf rétt fyrir mér. Enginn okkar hefur það. En ég reyni að hlusta, reyni að skilja og reyni að leyfa fólki að hafa sína skoðun þó hún sé ekki sú sama og mín. Og þannig samfélagi vil ég búa í. Höfundur er hjúkrunarfræðingur, greiðsluþreyttur lántakandi og í Viðreisn.
Skoðun Hvert stefnir stríðið í Íran? Trump valdi það, en hvað tekur við núna? Jun Þór Morikawa skrifar
Skoðun Virðisaukaskattur, raunverulegur greiðandi og áhrif á samkeppnishæfni Þórir Garðarsson skrifar
Skoðun „Faðir vor“— Ákall um að afskrifa allar skuldir og lifa í kærleika Sigurvin Lárus Jónsson skrifar