Karlar - ekki burðast með þetta einir Þorri Snæbjörnsson skrifar 7. mars 2026 10:02 Það er flestum mikið áfall að greinast með krabbamein og algengt að fólk upplifi sig í lausu lofti. Margir hafa verið með einkenni í lengri eða styttri tíma og í rannsóknum hjá læknum. Óvissanum það sem tekur við er erfið og getur valdið kvíða en oft finnur fólk fyrir vissum létti þegar rannsóknarniðurstöður og meðferðaráætlun liggja fyrir. Margir glíma þó áfram við erfiðar hugsanir og tilfinningar á borð við kvíða, sorg og jafnvel reiði. Auk þess geta orðið breytingar á þreki og úthaldi, hlutverkum og samskiptum sem hafa áhrif á sjálfsmynd okkar og tilfinningu fyrir því að hafa stjórn á aðstæðum. Einnig geta samskipti við aðra í þessum breyttu aðstæðum valdið spennu eða vanlíðan. Þessara áhrifa gætir á meðan á meðferð stendur og þau geta varað í langan tíma eftir að meðferð lýkur. Við hjá Krabbameinsfélaginu höfum gert rannsóknir á upplifun fólks af því að greinast með krabbamein og niðurstöður þeirra sýna að svipað hlutfall karla og kvenna upplifa áhyggjur við greiningu, en karlar eru þó einungis um þriðjungur þeirra sem nýta sér stuðning frá félaginu. Þá benda niðurstöður einnig til að töluverður fjöldi karla upplifi þörf fyrir stuðning í ferlinu, en leiti ekki eftir honum. Þessu viljum við breyta, því við vitum að það hjálpar að leita í smiðju þeirra sem reynsluna hafa og við heyrum svo oft frá þeim körlum sem koma að þeir hefðu viljað að þeir hefðu komið fyrr. Ýmislegt sem þú getur gert Mörgum þykir hjálplegt að halda daglegri rútínu áfram, þótt hún geti breyst eftir greiningu eða í krabbameinsmeðferð. Hreyfing, næring og svefn eru áfram mjög mikilvægar undirstöður fyrir góða líðan. Margir dusta rykið af gömlum áhugamálum eða læra eitthvað nýtt, en sköpun getur hjálpað við að róa hugann og er oft eins og hálfgerð hugleiðsla. Hlátur og gleði létta líka á spennu og það er gott að hafa alltaf eitthvað framundan til að hlakka til, þótt það sé bara eitthvað lítið eins og góður kaffibolli. Stundum tökumst við á við erfiðleika með óhjálplegum leiðum eins og að einangra okkur, forðast aðstæður sem minna okkur á veikindin eða jafnvel með því að deyfa okkur. Það er mjög mikilvægt að sýna því sem við erum að upplifa mildi og þolinmæði og að muna að þetta eru ekki óalgengar tilfinningar og það er óþarfi að takast á við þetta einn. Það getur oft hjálpað meira en okkur grunar að tala við einhvern sem við treystum um tilfinningar okkar og líðan. Stundum er jafnvel betra að tala við einhvern ótengdan fagaðila, þótt það geti virst framandi tilhugsun. Enginn einn – dyr okkar standa ávallt opnar Öll erum við ólík og misjafnt hvaða leiðir henta til aðstoðar. Mikilvægast er að hver og einn finni út hvað virkar best fyrir sig. Þar erum við hjá Krabbameinsfélaginu tilbúin að rétta fram hjálparhönd. Við bjóðum öllum sem fá krabbamein og aðstandendum þeirra ókeypis stuðning, ráðgjöf og fræðslu. Við bjóðum meðal annars upp á: Einstaklings-, para- og fjölskylduviðtöl Fjarviðtöl og símaráðgjöf Margvísleg námskeið, fjarnámskeið og djúpslökun Hagnýtar upplýsingar um félagsleg úrræði og réttindi í veikindum Dvöl í íbúðum félagsins gegn vægu gjaldi fyrir þau sem sækja meðferð á Landspítala og hafa búsetu á landsbyggðinni Fræðslu um helstu tegundir krabbameina, einkenni og meðferð Við karla viljum við segja: Fyrsta skrefið getur reynst erfitt, en oft kemur mönnum á óvart hve mikið það hjálpar að þiggja aðstoðina og hve mikill léttir getur fylgt því. Nýtum þann stuðning sem okkur býðst, því það þarf enginn að ganga í gegnum þetta einn. Við erum til staðar fyrir þig. Höfundur er sálfræðingur og teymisstjóri hjá Krabbameinsfélaginu. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Er ekki komið nóg af þessum mannréttindum? Olga Margrét Cilia Skoðun Opið bréf til Ingu Sæland Skoðun „Dagsskipun kerfisins“ Helgi Áss Grétarsson Skoðun Ertu íslenskuvinur? Védís Ragnheiðardóttir Skoðun Við getum ekki firrt okkur ábyrgð Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir Skoðun Ógnir núna ekkert á við áhættu framtíðar Jóhanna Hlín Auðunsdóttir Skoðun Ertu Jón eða séra Jón? Guðný Björk Pálmadóttir Skoðun Samfella í verki - Framtíðarsýn Okkar Hveragerðis Sandra Lind Brynjarsdóttir,Jónas Guðnason ,Dagný Sif Sigurbjörnsdóttir,Lárus Jónsson Skoðun Hálfsannleikur og ósannindi Magnúsar Árna Skjaldar Magnússonar Hjörvar Sigurðsson Skoðun Læra nemendur meira ef skóladögum fjölgar? Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun „Dagsskipun kerfisins“ Helgi Áss Grétarsson skrifar Skoðun Er ekki komið nóg af þessum mannréttindum? Olga Margrét Cilia skrifar Skoðun Ertu íslenskuvinur? Védís Ragnheiðardóttir skrifar Skoðun Ríkisstjórn útúrsnúninga? Helga Rósa Másdóttir,Magnús Þór Jónsson,Sonja Ýr Þorbergsdóttir skrifar Skoðun Við getum ekki firrt okkur ábyrgð Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Samfella í verki - Framtíðarsýn Okkar Hveragerðis Sandra Lind Brynjarsdóttir,Jónas Guðnason ,Dagný Sif Sigurbjörnsdóttir,Lárus Jónsson skrifar Skoðun Virðingaleysi í samfélaginu Marta Wieczorek skrifar Skoðun Ertu Jón eða séra Jón? Guðný Björk Pálmadóttir skrifar Skoðun Læra nemendur meira ef skóladögum fjölgar? Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skrifar Skoðun Ísland í Evrópusambandinu Jón Frímann Jónsson skrifar Skoðun Ógnir núna ekkert á við áhættu framtíðar Jóhanna Hlín Auðunsdóttir skrifar Skoðun Opið bréf til Ingu Sæland skrifar Skoðun Dánaraðstoð snýst ekki um val milli lífs og dauða heldur um það hvernig við hlúum að fólki í lok lífs Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Fjármálaáætlun - satíriskt leikrit í óteljandi þáttum Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Hálfsannleikur og ósannindi Magnúsar Árna Skjaldar Magnússonar Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Píslargangan gleymd – og börnin bera afleiðingarnar Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Trump, Íran, Úkraína og NATO Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Þöggun - Okkar Borg Sigfús Aðalsteinsson ,Baldur Borgþóirsson skrifar Skoðun Meira er ekki alltaf betra í skólastarfi Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Um Ketilsbraut 7-9 – Stjórnsýsluhús Norðurþings Rúnar Traustason skrifar Skoðun Frá hásæti orkudrottningar Kristín Linda Árnadóttir skrifar Skoðun Að hafna viðræðum er að hafna upplýsingum Magnús Árni Skjöld Magnússon skrifar Skoðun Einn mánuður af átökum: Börn gjalda mest fyrir stríðið í Mið-Austurlöndum Tótla I. Sæmundsdóttir skrifar Skoðun Þau sem töluðu um hvalrekaskatt og hin sem þora að leggja hann á Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Mikið vona ég að þetta sé ekki rétt Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Veldur hver á heldur! Andrés Pétursson skrifar Skoðun Gott samfélag verður ekki til af sjálfu sér Marta Rut Ólafsdóttir skrifar Skoðun Gerðir samningar sviknir af ESB Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Við getum ekki byggt vernd barna á tilviljunum! Arnrún María Magnúsdóttir skrifar Skoðun Ekki minn kaffibolli Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Sjá meira
Það er flestum mikið áfall að greinast með krabbamein og algengt að fólk upplifi sig í lausu lofti. Margir hafa verið með einkenni í lengri eða styttri tíma og í rannsóknum hjá læknum. Óvissanum það sem tekur við er erfið og getur valdið kvíða en oft finnur fólk fyrir vissum létti þegar rannsóknarniðurstöður og meðferðaráætlun liggja fyrir. Margir glíma þó áfram við erfiðar hugsanir og tilfinningar á borð við kvíða, sorg og jafnvel reiði. Auk þess geta orðið breytingar á þreki og úthaldi, hlutverkum og samskiptum sem hafa áhrif á sjálfsmynd okkar og tilfinningu fyrir því að hafa stjórn á aðstæðum. Einnig geta samskipti við aðra í þessum breyttu aðstæðum valdið spennu eða vanlíðan. Þessara áhrifa gætir á meðan á meðferð stendur og þau geta varað í langan tíma eftir að meðferð lýkur. Við hjá Krabbameinsfélaginu höfum gert rannsóknir á upplifun fólks af því að greinast með krabbamein og niðurstöður þeirra sýna að svipað hlutfall karla og kvenna upplifa áhyggjur við greiningu, en karlar eru þó einungis um þriðjungur þeirra sem nýta sér stuðning frá félaginu. Þá benda niðurstöður einnig til að töluverður fjöldi karla upplifi þörf fyrir stuðning í ferlinu, en leiti ekki eftir honum. Þessu viljum við breyta, því við vitum að það hjálpar að leita í smiðju þeirra sem reynsluna hafa og við heyrum svo oft frá þeim körlum sem koma að þeir hefðu viljað að þeir hefðu komið fyrr. Ýmislegt sem þú getur gert Mörgum þykir hjálplegt að halda daglegri rútínu áfram, þótt hún geti breyst eftir greiningu eða í krabbameinsmeðferð. Hreyfing, næring og svefn eru áfram mjög mikilvægar undirstöður fyrir góða líðan. Margir dusta rykið af gömlum áhugamálum eða læra eitthvað nýtt, en sköpun getur hjálpað við að róa hugann og er oft eins og hálfgerð hugleiðsla. Hlátur og gleði létta líka á spennu og það er gott að hafa alltaf eitthvað framundan til að hlakka til, þótt það sé bara eitthvað lítið eins og góður kaffibolli. Stundum tökumst við á við erfiðleika með óhjálplegum leiðum eins og að einangra okkur, forðast aðstæður sem minna okkur á veikindin eða jafnvel með því að deyfa okkur. Það er mjög mikilvægt að sýna því sem við erum að upplifa mildi og þolinmæði og að muna að þetta eru ekki óalgengar tilfinningar og það er óþarfi að takast á við þetta einn. Það getur oft hjálpað meira en okkur grunar að tala við einhvern sem við treystum um tilfinningar okkar og líðan. Stundum er jafnvel betra að tala við einhvern ótengdan fagaðila, þótt það geti virst framandi tilhugsun. Enginn einn – dyr okkar standa ávallt opnar Öll erum við ólík og misjafnt hvaða leiðir henta til aðstoðar. Mikilvægast er að hver og einn finni út hvað virkar best fyrir sig. Þar erum við hjá Krabbameinsfélaginu tilbúin að rétta fram hjálparhönd. Við bjóðum öllum sem fá krabbamein og aðstandendum þeirra ókeypis stuðning, ráðgjöf og fræðslu. Við bjóðum meðal annars upp á: Einstaklings-, para- og fjölskylduviðtöl Fjarviðtöl og símaráðgjöf Margvísleg námskeið, fjarnámskeið og djúpslökun Hagnýtar upplýsingar um félagsleg úrræði og réttindi í veikindum Dvöl í íbúðum félagsins gegn vægu gjaldi fyrir þau sem sækja meðferð á Landspítala og hafa búsetu á landsbyggðinni Fræðslu um helstu tegundir krabbameina, einkenni og meðferð Við karla viljum við segja: Fyrsta skrefið getur reynst erfitt, en oft kemur mönnum á óvart hve mikið það hjálpar að þiggja aðstoðina og hve mikill léttir getur fylgt því. Nýtum þann stuðning sem okkur býðst, því það þarf enginn að ganga í gegnum þetta einn. Við erum til staðar fyrir þig. Höfundur er sálfræðingur og teymisstjóri hjá Krabbameinsfélaginu.
Samfella í verki - Framtíðarsýn Okkar Hveragerðis Sandra Lind Brynjarsdóttir,Jónas Guðnason ,Dagný Sif Sigurbjörnsdóttir,Lárus Jónsson Skoðun
Skoðun Ríkisstjórn útúrsnúninga? Helga Rósa Másdóttir,Magnús Þór Jónsson,Sonja Ýr Þorbergsdóttir skrifar
Skoðun Samfella í verki - Framtíðarsýn Okkar Hveragerðis Sandra Lind Brynjarsdóttir,Jónas Guðnason ,Dagný Sif Sigurbjörnsdóttir,Lárus Jónsson skrifar
Skoðun Dánaraðstoð snýst ekki um val milli lífs og dauða heldur um það hvernig við hlúum að fólki í lok lífs Ingrid Kuhlman skrifar
Skoðun Einn mánuður af átökum: Börn gjalda mest fyrir stríðið í Mið-Austurlöndum Tótla I. Sæmundsdóttir skrifar
Skoðun Þau sem töluðu um hvalrekaskatt og hin sem þora að leggja hann á Þórður Snær Júlíusson skrifar
Samfella í verki - Framtíðarsýn Okkar Hveragerðis Sandra Lind Brynjarsdóttir,Jónas Guðnason ,Dagný Sif Sigurbjörnsdóttir,Lárus Jónsson Skoðun