Tak­markar hernaðar­að­stoð verði gerð á­rás á Rafah

„Almennir borgarar hafa verið drepnir á Gasa sem afleiðing af þessum sprengjum og með öðrum leiðum sem þeir nota til að ráðast á fjölmenn íbúðasvæði,“ sagði Biden í viðtalinu um 2000 tonna sprengjurnar sem hann stöðvaði flutning á til Ísrael í síðustu viku.

Biden segir í viðtalinu að hann hafi verið alveg skýr við Netanyahu að ef hann fari inn í Rafah muni Bandaríkin ekki senda þeim þau vopn sem þau hafa áður sent þeim. Í frétt CNN um viðtalið segir að um sé að ræða vendipunkt í stuðningi Bandaríkjanna við Ísrael. Forsetinn hafi ekki áður sagt opinberlega að sprengjurnar sem Bandaríkin hafi sent hafi leitt til mannfalls almennra borgara og þannig viðurkennt hlut Bandaríkjanna í þessu stríði.

Þrýstingur innanlands

Biden hefur verið undir auknum þrýstingi innanlands að bregðast við ástandinu á Gasa, frá meðal annars aðilum í sínum eigin flokki, Demókrataflokknum, og að takmarka vopnasendingar til Ísrael. Hann hefur þar til nú ekki brugðist við þessu ákalli og stutt áform Ísraela til að stöðva Hamas. En innrás á Rafah, þar sem um 1,5 milljón Palestínubúa hafa leitað skjóls síðustu mánuði, virðist hafa breytt viðhorfi hans.

„Við erum ekki að ganga í burtu frá öryggi Ísrael. Við erum að ganga í burtu frá getu Ísrael til að vera í stríði á þessu svæði,“ sagði Biden í viðtalinu við CNN og að Bandaríkin myndu áfram tryggja Ísraelum annars konar vopn, eins og til dæmis fyrir loftvarnarkerfi þeirra og svo þeir geti varist árásum annarra.

Biden stöðvaði í síðustu viku vopnasendingu til Ísraelsmanna til að koma í veg fyrir að innihaldið, um 3.500 sprengjur, yrðu notaðar á Rafah.

Fram kemur í frétt CNN að yfirlýsing Biden gæti skapað vandamál á milli hans og Netanyahu. Síðast hafi þeir talað saman í síma á föstudag eftir að Netanyahu fyrirskipaði rýmingu Rafah og hóf loftárásir nærri landamærum borgarinnar. Biden segir aðgerðir Ísraelsmanna ekki enn ná að fjölmennum íbúðasvæðum en að mikil spenna væri á svæðinu, sem dæmi í Egyptalandi, en Rafah er við landamæri Egyptalands og Palestínu.

Líkindi við Írak og Afganistan

Viðtal Biden við CNN var nokkuð langt og þar sagðist hann sem dæmi hafa varað Netanyahu við því að festast í átökum á Gasa og líkti því við aðstæður Bandaríkjamanna í Afganistan og Írak. Hann hafi varað hann við því að gera ekki sömu mistök og þau.

Þá ræddi hann einnig tíð og fjölmenn mótmæli í Bandaríkjunum, á háskólasvæðum og víðar, vegna átakanna á Gasa. Háskólanemar hafa titlað hann í mótmælum sínum „Þjóðarmorðs-Joe“. Biden ræddi mótmælin og sagðist ná skilaboðunum en varaði við því að mótmælendur notuðu hatursorðræðu eða gyðingahatur á mótmælum sínum.

Hamas gefur ekki meira eftir

Eftir viðtal Biden gáfu svo leiðtogar Hamas út yfirlýsingu þar sem þau lýstu því yfir að samtökin myndu ekki gefa meira eftir í viðræðum við Ísrael um vopnahlé á Gasa. Samtökin samþykktu síðasta mánudag ýmis skilyrði fyrir vopnahlé en segjast nú ekki ætla að ganga lengra. Fjallað er um málið á vef Reuters en leiðtogar beggja aðila eru nú í Kaíró í Egyptalandi til að ræða vopnahlé. Ísraelsmenn höfnuðu sama tilboði um vopnahlé fyrr í vikunni og að þau gætu ekki gengið að skilyrðum samningsins.

Bandarísk yfirvöld sögðu svo á þriðjudag að Hamas hafi yfirfarið skilyrðin og breytt þeim og sögðu að ekki væri langt á milli aðila allt þar til í gær. Ekki liggur fyrir hvaða áhrif yfirlýsing Hamas hefur á viðræður í Egyptalandi.

Tugir þúsunda látin

Átökin hófust í október þegar Hamas samtökin réðust inn í Ísrael og drápu um 1.200 manns og námu á brott um 252. Enn eru 128 gíslar á Gasa og hafa 36 verið lýstir látnir af Ísrael síðustu daga. Frá því í október hefur Ísraelsher drepið um 34 þúsund Palestínumenn, flestir eru almennir borgarar. 

Mikil neyð er á svæðinu og mikill skortur á hjálpargögnum. Palestínumenn hafa verið á vergangi innan Gasa í sjö mánuði. Mannúðarsamtök hafa varað við því að innrás á Rafah myndi leiða til mikilla hörmunga.