Gerðu það sem ég segi, ekki það sem ég geri! Guðni Freyr Öfjörð skrifar 8. júní 2026 12:03 Ég fæ stundum áhugaverðar pælingar og ein af þeim er þessi. Margir dyggustu talsmenn þess að halda Reykjavík og nágrenni algjörlega hönnuðu út frá þörfum einkabílsins, með tilheyrandi malbiksflæmi, mislægum gatnamót, fleiri akreinum, og risavöxnum gatnamótum elska ekkert meira en að eyða sumarfríinu í rómantískum, þéttbýlum evrópskum borgum. Í frínu er gengið á milli kaffihúsa í París, Barcelona eða Kaupmannahöfn þar sem bílar hafa vikið fyrir gangandi vegfarendum, almenningssamgöngum og iðandi mannlífi. En heima fyrir er barist hatramlega gegn þéttingu byggðar, Borgarlínu, stórbættum hjólainnviðum og auknu valfrelsi í samgöngum á þeim forsendum að það sé verið að „þröngva“ einhverju upp á fólk. Ég veit ekki með ykkur, en það er ákveðin kaldhæðni fólgin í því að mæra mannlífið sem skapast þar sem bíllinn er ekki í fyrirrúmi, en vilja svo ekki innleiða sömu hugmyndafræði á heimaslóðum. Veðrið er heldur engin afsökun, því borgir eins og Helsinki, Ósló, Montreal og fleiri eru með miklu harðari og kaldari vetur en Reykjavík, en samt með hágæða almenningssamgöngur og öfluga hjólainnviði, göngugötur og mannlíf Svo er það blessuð krónan og evran Röksemdafærslan fyrir krónunni er oft sú að hún sé nauðsynlegt fullveldistæki og sveigjanleg fyrir hagkerfið. En hver er raunveruleikinn? Fyrir okkur almenning er það þannig að við búum við sveiflur, verðbólgu, háa vexti og gengisfall sem bítur mest í veski venjulegs launafólks.Fyrir stórfyrirtæki, stórútgerðina og útflutninginn, sem sagt stærstu fyrirtækin á Íslandi, og oft þau sömu og tala mest fyrir ágæti krónunnar, er staðan önnur. Þau gera upp bókhaldið sitt að mestu í evrum og eitthvað í dollurum og taka lán erlendis á miklu betri kjörum. Þau eru í raun stökkvuð út úr krónuhagkerfinu á meðan almenningur situr eftir í því. Þess vegna fór ég svo mikið að hugsa um þetta „gerðu það sem ég segi, ekki það sem ég geri“ mynstur. Það á að verja ákveðna hugmyndafræði og hagsmuni út á við. Annars vegar krónuna, og hins vegar bílinn, ásamt öllu viðskiptamódelinu í kringum hann eins og olíufélögin, tryggingafélögin, bílalánin, bílaumboðin og verktakana eða malbikunarfyrirtækin sem græða á malbikinu. Þessu er haldið fram sem táknum um frelsi og sjálfstæði, en á sama tíma nýtur sami hópur þess að flýja þann raunveruleika, hvort sem það er í fríinu eða í viðskiptalífinu. Höfundur er pírati. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Guðni Freyr Öfjörð Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Hafa íslensku lífeyrissjóðirnir staðið sig nógu vel? Kjartan Björgvinsson Skoðun Pólitísk ábyrgð hlýtur að hafa afleiðingar Erna Bjarnadóttir Skoðun Hin drepleiðinlega Bókun 35 Helgi Hrafn Gunnarsson Skoðun Ekki leggja þjóðinni orð í munn Anna Margrét Bjarnadóttir Skoðun Er landsbyggðin hluti af lausninni? Hildur Sólveig Sigurðardóttir Skoðun Barnið sem mælikvarðinn sér ekki Rebekka Rafnsdóttir Skoðun Þegar Alþingi er beygt í duftið Sigurður Sigurðsson Skoðun Goðarnir fóru aldrei – þeir skiptu bara um nafn Ragnar Thorarensen Skoðun Netöryggi snýst líka um að þora að segja frá Margrét V. Helgadóttir Skoðun Forstjóri CIA heimsækir Moskvu Arnór Sigurjónsson Skoðun Skoðun Skoðun Hafa íslensku lífeyrissjóðirnir staðið sig nógu vel? Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Pólitísk ábyrgð hlýtur að hafa afleiðingar Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar Alþingi er beygt í duftið Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Sammála – leggjum þjóðinni ekki orð í munn Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Goðarnir fóru aldrei – þeir skiptu bara um nafn Ragnar Thorarensen skrifar Skoðun Hin drepleiðinlega Bókun 35 Helgi Hrafn Gunnarsson skrifar Skoðun Spírallinn Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun „Að tilheyra“, tækifæri til að styðja fyrr við unga fólkið okkar Sigrún Þóra Sveinsdóttir skrifar Skoðun Barnið sem mælikvarðinn sér ekki Rebekka Rafnsdóttir skrifar Skoðun Er landsbyggðin hluti af lausninni? Hildur Sólveig Sigurðardóttir skrifar Skoðun Netöryggi snýst líka um að þora að segja frá Margrét V. Helgadóttir skrifar Skoðun Fortíðin vann Baldur Johnsen skrifar Skoðun Getur maður verið rasisti án þess að gera sér grein fyrir því? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Ekki leggja þjóðinni orð í munn Anna Margrét Bjarnadóttir skrifar Skoðun Hvernig hefurðu það? Carmen Maja Valencia skrifar Skoðun Minna kerfi, betri þjónusta Róbert Ragnarsson skrifar Skoðun Forstjóri CIA heimsækir Moskvu Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Trump lítið annað en hvíslari í leikritinu Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Ísland: Þessi sigur jaðrar við kraftaverk Carl Baudenbacher skrifar Skoðun Af klósettferðum og frelsinu til að njóta almannarýmis Eva Dögg Sigurðardóttir skrifar Skoðun Hvar er eðlilegt að telja atkvæði? (og fleiri góðar samkvæmisvangaveltur) Brynhildur Bolladóttir skrifar Skoðun Utanríkisráðherra setur EES-samninginn í uppnám Gunnar Bragi Sveinsson skrifar Skoðun Þjóðin sagði nei – megum við þá ganga frá eftir okkur? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Foreldrar og þjálfarar: Hvar liggja mörkin? Ragna Ingólfsdóttir skrifar Skoðun Ríkisstjórnin tapaði – og ætti að segja af sér Eldur Smári Kristinsson skrifar Skoðun Eigum við ekki bara að taka til heima hjá okkur? Guðjón Idir skrifar Skoðun Hugvekja á Höfuðdaginn Ívar Örn Hauksson skrifar Skoðun Við munum ekki hafa neitt neitunarvald Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun NEI heldur öllu opnu. JÁ er vegferð að lokun Haraldur Ólafsson skrifar Skoðun Hvað græði ég á að segja já? Björn B Björnsson skrifar Sjá meira
Ég fæ stundum áhugaverðar pælingar og ein af þeim er þessi. Margir dyggustu talsmenn þess að halda Reykjavík og nágrenni algjörlega hönnuðu út frá þörfum einkabílsins, með tilheyrandi malbiksflæmi, mislægum gatnamót, fleiri akreinum, og risavöxnum gatnamótum elska ekkert meira en að eyða sumarfríinu í rómantískum, þéttbýlum evrópskum borgum. Í frínu er gengið á milli kaffihúsa í París, Barcelona eða Kaupmannahöfn þar sem bílar hafa vikið fyrir gangandi vegfarendum, almenningssamgöngum og iðandi mannlífi. En heima fyrir er barist hatramlega gegn þéttingu byggðar, Borgarlínu, stórbættum hjólainnviðum og auknu valfrelsi í samgöngum á þeim forsendum að það sé verið að „þröngva“ einhverju upp á fólk. Ég veit ekki með ykkur, en það er ákveðin kaldhæðni fólgin í því að mæra mannlífið sem skapast þar sem bíllinn er ekki í fyrirrúmi, en vilja svo ekki innleiða sömu hugmyndafræði á heimaslóðum. Veðrið er heldur engin afsökun, því borgir eins og Helsinki, Ósló, Montreal og fleiri eru með miklu harðari og kaldari vetur en Reykjavík, en samt með hágæða almenningssamgöngur og öfluga hjólainnviði, göngugötur og mannlíf Svo er það blessuð krónan og evran Röksemdafærslan fyrir krónunni er oft sú að hún sé nauðsynlegt fullveldistæki og sveigjanleg fyrir hagkerfið. En hver er raunveruleikinn? Fyrir okkur almenning er það þannig að við búum við sveiflur, verðbólgu, háa vexti og gengisfall sem bítur mest í veski venjulegs launafólks.Fyrir stórfyrirtæki, stórútgerðina og útflutninginn, sem sagt stærstu fyrirtækin á Íslandi, og oft þau sömu og tala mest fyrir ágæti krónunnar, er staðan önnur. Þau gera upp bókhaldið sitt að mestu í evrum og eitthvað í dollurum og taka lán erlendis á miklu betri kjörum. Þau eru í raun stökkvuð út úr krónuhagkerfinu á meðan almenningur situr eftir í því. Þess vegna fór ég svo mikið að hugsa um þetta „gerðu það sem ég segi, ekki það sem ég geri“ mynstur. Það á að verja ákveðna hugmyndafræði og hagsmuni út á við. Annars vegar krónuna, og hins vegar bílinn, ásamt öllu viðskiptamódelinu í kringum hann eins og olíufélögin, tryggingafélögin, bílalánin, bílaumboðin og verktakana eða malbikunarfyrirtækin sem græða á malbikinu. Þessu er haldið fram sem táknum um frelsi og sjálfstæði, en á sama tíma nýtur sami hópur þess að flýja þann raunveruleika, hvort sem það er í fríinu eða í viðskiptalífinu. Höfundur er pírati.
Skoðun „Að tilheyra“, tækifæri til að styðja fyrr við unga fólkið okkar Sigrún Þóra Sveinsdóttir skrifar
Skoðun Hvar er eðlilegt að telja atkvæði? (og fleiri góðar samkvæmisvangaveltur) Brynhildur Bolladóttir skrifar