Leggur til lagabreytingar vegna smæðar þjóðarinnar Silja Rún Sigurbjörnsdóttir skrifar 22. apríl 2026 13:53 Alma Möller heilbrigðisráðherra vill sjá til þess að börn fái upplýsingar um líffræðilegan uppruna sinn. Vísir/Vilhelm Alma Möller heilbrigðisráðherra hyggst ráðast í heildarendurskoðun á lögum um tæknifrjógvun og notkun kynfrumna og fósturvísa manna til stofnfrumurannsókna. Meðal áforma er að koma í veg fyrir of náinn skyldleika vegna smæðar þjóðarinnar. Heilbrigðisráðuneytið hefur kynnt til umsagnar áform um frumvarp til heildarendurskoðunarinnar í samráðsgátt stjórnvalda. „Með frumvarpinu verða lagðar til ýmsar breytingar á lögunum í ljósi sjónarmiða um gæði og öryggi tæknifrjógvunarþjónustu, jafnréttis, réttar þeirra barna sem getin eru með gjafafrumum til þess að þekkja uppruna sinn og einföldunar regluverks,“ segir í fréttatilkynningu Stjórnarráðsins. Ein breytingin er að takmarka notkun kynfruma úr sama einstaklingi. Þannig sé hægt að draga úr hættu á of nánum skyldleika en vegna smæðar íslensku þjóðarinnar yrði kynfruma úr einum einstaklingi takmörkuð svo að úr verði börn í að hámarki tveimur fjölskyldum. Í dag eru nafnlausar gjafir kynfruma ekki óleyfilegar en telur ráðuneytið að endurskoða megi þær reglur. Börn sem getin eru úr slíkum kynfrumum hafi rétt á því að fá upplýsingar um líffræðilegan uppruna sinn. „Það er ekki síst mikilvægt í ljósi þess að sífellt verða þekktir fleiri erfðasjúkdómar þar sem þörf er á að rekja þá meðal skyldra.“ Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Heilbrigðismál Mest lesið Minnstu munaði að harður árekstur yrði: „Hefði ég ekki bremsað væri hann dáinn“ Innlent Maður á áttræðisaldri dæmdur í þriggja ára fangelsi fyrir nauðgun Innlent „Imprað á því að við séum ekki baðhús og verðum aldrei baðhús“ Innlent Trump sáir efasemdafræjum í aðdraganda þingkosninga Erlent Notaði dulnefni og sveik út vörur fyrir tugi milljóna Innlent Fastagestur lumaði á áttatíu ára gömlum grip Innlent Þyrla og björgunarsveitir kallaðar út í Eyjafirði Innlent „Ég væri hikandi að hafa börnin mín hjá mér“ Innlent „Þetta voru algjörlega mannleg mistök“ Innlent Vísað á brott af hjúkrunarheimilinu í annarlegu ástandi Innlent Fleiri fréttir Krefjast tæps milljarðs af félagi Bergþórs Minnstu munaði að harður árekstur yrði: „Hefði ég ekki bremsað væri hann dáinn“ Maður á áttræðisaldri dæmdur í þriggja ára fangelsi fyrir nauðgun Fastagestur lumaði á áttatíu ára gömlum grip Þyrla og björgunarsveitir kallaðar út í Eyjafirði „Imprað á því að við séum ekki baðhús og verðum aldrei baðhús“ „Ég væri hikandi að hafa börnin mín hjá mér“ Bæjarstjóri í beinni, gusumeistari sem biðlar til yfirvalda og sirkus Vísað á brott af hjúkrunarheimilinu í annarlegu ástandi Allt að fjörutíuföld mengun við skemmtiferðaskip Áfram Ísland með opinn fund á Skaganum Lýsa eftir Sæbjörgu Allir sem voru í ökutækjunum uppistandandi eftir áreksturinn „Þetta voru algjörlega mannleg mistök“ Endurskoða sparkvöll við Landakot Notaði dulnefni og sveik út vörur fyrir tugi milljóna „Við erum fyrst og fremst að varða leiðina heim fyrir Grindvíkinga“ Kalla inn próteinpopp „Pólitísk ákvörðun“ hvort hraðinn verði 90 eða 110 Ráðherra með „fráleita hótun“ Stærsti veðmálaviðburður sögunnar nær til ungs fólks Ógnvænleg hegðun daglegt brauð: „Það er orðin raunin í þessum bransa“ Formaður Brunavarna Árnessýslu: Málið litið mjög alvarlegum augum Einfaldur seðill flýtir ekki lokatölum Þúsundir Úkraínumanna mótmæla hrókeringum Selenskís Undirbúningur fyrir þjóðaratkvæði í fullum gangi og hækkun hámarkshraða rædd Klóraði lögreglumann og beit annan Ólafur ráðinn sveitarstjóri Skagastrandar Geri foreldra og börn að lögbrjótum Enginn framhaldsskólakennari meti stöðu nýnema mjög góða Sjá meira
Heilbrigðisráðuneytið hefur kynnt til umsagnar áform um frumvarp til heildarendurskoðunarinnar í samráðsgátt stjórnvalda. „Með frumvarpinu verða lagðar til ýmsar breytingar á lögunum í ljósi sjónarmiða um gæði og öryggi tæknifrjógvunarþjónustu, jafnréttis, réttar þeirra barna sem getin eru með gjafafrumum til þess að þekkja uppruna sinn og einföldunar regluverks,“ segir í fréttatilkynningu Stjórnarráðsins. Ein breytingin er að takmarka notkun kynfruma úr sama einstaklingi. Þannig sé hægt að draga úr hættu á of nánum skyldleika en vegna smæðar íslensku þjóðarinnar yrði kynfruma úr einum einstaklingi takmörkuð svo að úr verði börn í að hámarki tveimur fjölskyldum. Í dag eru nafnlausar gjafir kynfruma ekki óleyfilegar en telur ráðuneytið að endurskoða megi þær reglur. Börn sem getin eru úr slíkum kynfrumum hafi rétt á því að fá upplýsingar um líffræðilegan uppruna sinn. „Það er ekki síst mikilvægt í ljósi þess að sífellt verða þekktir fleiri erfðasjúkdómar þar sem þörf er á að rekja þá meðal skyldra.“
Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Heilbrigðismál Mest lesið Minnstu munaði að harður árekstur yrði: „Hefði ég ekki bremsað væri hann dáinn“ Innlent Maður á áttræðisaldri dæmdur í þriggja ára fangelsi fyrir nauðgun Innlent „Imprað á því að við séum ekki baðhús og verðum aldrei baðhús“ Innlent Trump sáir efasemdafræjum í aðdraganda þingkosninga Erlent Notaði dulnefni og sveik út vörur fyrir tugi milljóna Innlent Fastagestur lumaði á áttatíu ára gömlum grip Innlent Þyrla og björgunarsveitir kallaðar út í Eyjafirði Innlent „Ég væri hikandi að hafa börnin mín hjá mér“ Innlent „Þetta voru algjörlega mannleg mistök“ Innlent Vísað á brott af hjúkrunarheimilinu í annarlegu ástandi Innlent Fleiri fréttir Krefjast tæps milljarðs af félagi Bergþórs Minnstu munaði að harður árekstur yrði: „Hefði ég ekki bremsað væri hann dáinn“ Maður á áttræðisaldri dæmdur í þriggja ára fangelsi fyrir nauðgun Fastagestur lumaði á áttatíu ára gömlum grip Þyrla og björgunarsveitir kallaðar út í Eyjafirði „Imprað á því að við séum ekki baðhús og verðum aldrei baðhús“ „Ég væri hikandi að hafa börnin mín hjá mér“ Bæjarstjóri í beinni, gusumeistari sem biðlar til yfirvalda og sirkus Vísað á brott af hjúkrunarheimilinu í annarlegu ástandi Allt að fjörutíuföld mengun við skemmtiferðaskip Áfram Ísland með opinn fund á Skaganum Lýsa eftir Sæbjörgu Allir sem voru í ökutækjunum uppistandandi eftir áreksturinn „Þetta voru algjörlega mannleg mistök“ Endurskoða sparkvöll við Landakot Notaði dulnefni og sveik út vörur fyrir tugi milljóna „Við erum fyrst og fremst að varða leiðina heim fyrir Grindvíkinga“ Kalla inn próteinpopp „Pólitísk ákvörðun“ hvort hraðinn verði 90 eða 110 Ráðherra með „fráleita hótun“ Stærsti veðmálaviðburður sögunnar nær til ungs fólks Ógnvænleg hegðun daglegt brauð: „Það er orðin raunin í þessum bransa“ Formaður Brunavarna Árnessýslu: Málið litið mjög alvarlegum augum Einfaldur seðill flýtir ekki lokatölum Þúsundir Úkraínumanna mótmæla hrókeringum Selenskís Undirbúningur fyrir þjóðaratkvæði í fullum gangi og hækkun hámarkshraða rædd Klóraði lögreglumann og beit annan Ólafur ráðinn sveitarstjóri Skagastrandar Geri foreldra og börn að lögbrjótum Enginn framhaldsskólakennari meti stöðu nýnema mjög góða Sjá meira