„Við eigum að hækka verðið á sykri“ Birgir Olgeirsson skrifar 8. apríl 2026 21:32 Tryggvi Helgason barnalæknir segir vandann samspil margra þátta. Sýn Um fimm þúsund börn glíma við offitu á Íslandi í dag og hefur þeim fjölgað um helming frá aldamótum. Barnalæknir segir þetta alvarlegt bráðamál fyrir lýðheilsu þjóðarinnar og kallar eftir gagngerri endurskoðun á líferni fólks og stefnu stjórnvalda. Hlutfall barna með offitu var undir einu prósenti árið 1960 en jókst hratt á síðustu áratugum. Við aldamót var það komið í fimm prósent en er nú 7,5 prósent.Þetta kom fram í erindi Tryggva Helgasonar barnalæknis á ráðstefnunni Vísindi á vordögum í dag. Að hans sögn liggja skýringarnar víða og vinnur daglegt umhverfi barnafjölskyldna oft gegn heilbrigðum lífsháttum. Pressa á tíma fjölskyldna Tryggvi segir þróunina ekki eiga sér eina skýringu heldur sé um að ræða samspil margra þátta í nútímasamfélaginu. „Það er svo margt sem við erum að gera í samfélaginu sem veldur því að það er meiri pressa á tíma fólks. Það eru samfélagsmiðlar, það er minni tími til að sinna alls konar útiveru, matreiðslu, sitja saman, vera saman, það er minni svefn, það eru alls konar svona þættir, það er bara hreinlega meiri pressa á tíma hjá börnum og foreldrum, sem ég held að sé meginþátturinn.“ Hann segir jafnframt að fæðuumhverfið ýti undir þróunina og að óhollari kostir borgi sig betur. „Auðvitað er líka meiri pressa á að matariðnaðurinn sé að selja ákveðinn mat sem þeir vilja að við kaupum, sem er meiri hagnaður í og þá er oftast minna af næringarefnum og meira af orku í matnum.“ Vill gera hollari kosti sjálfgefnari Að mati Tryggva dugar ekki að fræða fólk eitt og sér heldur þurfi að breyta samfélaginu þannig að hollari kostir verði sjálfgefnari. „Það á að vera óþarft að velja heilsusamlegt. Það á að vera heilsusamlegur matur, heilsusamlegur matur sem þú kaupir fyrst. Ef þú vilt fara að kaupa eitthvað óhollt eða óskynsamlegt, þá á það að vera mjög flókið, erfitt og dýrt.“ Hann segir stjórnvöld geta haft áhrif með einföldum aðgerðum.„Við eigum að hækka verðið á sykri. Við eigum að auðvelda aðgengi að ávöxtum og grænmeti.“ Heilbrigðismál Börn og uppeldi Matur Íþróttir barna Mest lesið Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Innlent Vara við „perragleraugum“ Innlent Kannast ekki við lýsingar Jóns Innlent Íhuga að krefja Ölgerðina skýringa Viðskipti innlent Faðir tveggja nemenda í skólanum sá sem skaut árásarmanninn Erlent Leggi línuna að samþykki veiti rétt til að stórskaða fólk Innlent Setti málningu í matinn og eitraði fyrir hundruðum barna Erlent Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Innlent „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Innlent Farið að hvessa: „Veðrið er ekkert svo slæmt en ekkert sérstakt heldur“ Innlent Fleiri fréttir „Vitum ekki hvaða skrímsli er verið að skapa“ Komi til greina að nýta gervigreind í námsgagnagerð Ari nýr formaður Ungra vinstri grænna Farið að hvessa: „Veðrið er ekkert svo slæmt en ekkert sérstakt heldur“ Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Engin yfirsýn hvort það séu Tik Tok-myndbönd eða klám sem eigi að geyma Leggi línuna að samþykki veiti rétt til að stórskaða fólk Vara við „perragleraugum“ Þyrlan kölluð út vegna slyss á hálendinu Kannast ekki við lýsingar Jóns Bakar til góðs næsta sólarhringinn Þakplötur að losna af íþróttahúsi í Grundarfirði Skoða viðbrögð við rannsókn á Ölgerðinni Minna á útgáfu nafnskírteina vegna rannsóknar lögreglu Eldur í lyftara í álverinu í Straumvík Tveir reyndu að flýja lögreglu á fótum eftir eftirför „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Handtekinn fyrir að ausa fúkyrðum yfir hóp fólks Aðgengið gott en gefur ekki upp synjanirnar „Eigum ekki að bíða eftir alvarlegu atviki“ Jafnlaunavottunin afnumin en starfsfólkinu fækkar ekki Halla kjörin fyrsti varaforseti ASÍ Varar við að biðraðir í Keflavík geti fækkað flugleiðum Ekki ástæða til að rýma bankann Allt virðist mega ef BDSM-orðið er notað „Ég ætla ekki að fara í nein orðaskipti við Jón“ Sjö ára dómur Nýr forseti ASÍ, umdeildur sýknudómur og snjöll markaðsbrella Sakar ráðherra um fordóma og „hvíta forréttindablindu“ Sjá meira
Hlutfall barna með offitu var undir einu prósenti árið 1960 en jókst hratt á síðustu áratugum. Við aldamót var það komið í fimm prósent en er nú 7,5 prósent.Þetta kom fram í erindi Tryggva Helgasonar barnalæknis á ráðstefnunni Vísindi á vordögum í dag. Að hans sögn liggja skýringarnar víða og vinnur daglegt umhverfi barnafjölskyldna oft gegn heilbrigðum lífsháttum. Pressa á tíma fjölskyldna Tryggvi segir þróunina ekki eiga sér eina skýringu heldur sé um að ræða samspil margra þátta í nútímasamfélaginu. „Það er svo margt sem við erum að gera í samfélaginu sem veldur því að það er meiri pressa á tíma fólks. Það eru samfélagsmiðlar, það er minni tími til að sinna alls konar útiveru, matreiðslu, sitja saman, vera saman, það er minni svefn, það eru alls konar svona þættir, það er bara hreinlega meiri pressa á tíma hjá börnum og foreldrum, sem ég held að sé meginþátturinn.“ Hann segir jafnframt að fæðuumhverfið ýti undir þróunina og að óhollari kostir borgi sig betur. „Auðvitað er líka meiri pressa á að matariðnaðurinn sé að selja ákveðinn mat sem þeir vilja að við kaupum, sem er meiri hagnaður í og þá er oftast minna af næringarefnum og meira af orku í matnum.“ Vill gera hollari kosti sjálfgefnari Að mati Tryggva dugar ekki að fræða fólk eitt og sér heldur þurfi að breyta samfélaginu þannig að hollari kostir verði sjálfgefnari. „Það á að vera óþarft að velja heilsusamlegt. Það á að vera heilsusamlegur matur, heilsusamlegur matur sem þú kaupir fyrst. Ef þú vilt fara að kaupa eitthvað óhollt eða óskynsamlegt, þá á það að vera mjög flókið, erfitt og dýrt.“ Hann segir stjórnvöld geta haft áhrif með einföldum aðgerðum.„Við eigum að hækka verðið á sykri. Við eigum að auðvelda aðgengi að ávöxtum og grænmeti.“
Heilbrigðismál Börn og uppeldi Matur Íþróttir barna Mest lesið Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Innlent Vara við „perragleraugum“ Innlent Kannast ekki við lýsingar Jóns Innlent Íhuga að krefja Ölgerðina skýringa Viðskipti innlent Faðir tveggja nemenda í skólanum sá sem skaut árásarmanninn Erlent Leggi línuna að samþykki veiti rétt til að stórskaða fólk Innlent Setti málningu í matinn og eitraði fyrir hundruðum barna Erlent Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Innlent „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Innlent Farið að hvessa: „Veðrið er ekkert svo slæmt en ekkert sérstakt heldur“ Innlent Fleiri fréttir „Vitum ekki hvaða skrímsli er verið að skapa“ Komi til greina að nýta gervigreind í námsgagnagerð Ari nýr formaður Ungra vinstri grænna Farið að hvessa: „Veðrið er ekkert svo slæmt en ekkert sérstakt heldur“ Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Engin yfirsýn hvort það séu Tik Tok-myndbönd eða klám sem eigi að geyma Leggi línuna að samþykki veiti rétt til að stórskaða fólk Vara við „perragleraugum“ Þyrlan kölluð út vegna slyss á hálendinu Kannast ekki við lýsingar Jóns Bakar til góðs næsta sólarhringinn Þakplötur að losna af íþróttahúsi í Grundarfirði Skoða viðbrögð við rannsókn á Ölgerðinni Minna á útgáfu nafnskírteina vegna rannsóknar lögreglu Eldur í lyftara í álverinu í Straumvík Tveir reyndu að flýja lögreglu á fótum eftir eftirför „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Handtekinn fyrir að ausa fúkyrðum yfir hóp fólks Aðgengið gott en gefur ekki upp synjanirnar „Eigum ekki að bíða eftir alvarlegu atviki“ Jafnlaunavottunin afnumin en starfsfólkinu fækkar ekki Halla kjörin fyrsti varaforseti ASÍ Varar við að biðraðir í Keflavík geti fækkað flugleiðum Ekki ástæða til að rýma bankann Allt virðist mega ef BDSM-orðið er notað „Ég ætla ekki að fara í nein orðaskipti við Jón“ Sjö ára dómur Nýr forseti ASÍ, umdeildur sýknudómur og snjöll markaðsbrella Sakar ráðherra um fordóma og „hvíta forréttindablindu“ Sjá meira