Samferða á föstunni Hjalti Jón Sverrisson, Árni Þór Þórsson, Guðný Hallgrímsdóttir, Guðlaug Helga Ásgeirsdóttir, Kristín Pálsdóttir og Toshiki Toma skrifa 8. mars 2026 21:33 Um föstutímann í kirkjunni Með öskudeginum 18. febrúar hófst hin svokallaða sjöviknafasta eða langafasta í Þjóðkirkjunni. Þá eru fjörutíu dagar til páska. Fastan er tími þar sem við erum hvött til íhugunar og að einbeita okkur að því sem okkur finnst raunverulega skipta máli í lífinu. Þessi tími er ekki til þess að brjóta okkur sjálf niður, heldur byggja okkur upp. Í okkar nútíma samfélagi er mikilvægt að við stöldrum reglulega við, skoðum á hvaða leið við erum bæði sem manneskjur og samfélag og ef þörf þykir endurskoða áherslur okkar og leiðrétta stefnuna. Við þurfum öll á því að halda að hlúa að okkur andlega, að byggja okkur upp, næra okkur og finna innihald og tilgang í lífinu. Stóra spurningin ,,Hvað færir mig nær Guði?” Við sem störfum innan sérþjónustu Þjóðkirkjunnar þekkjum það að takast á við merkingarleitina með fólki úr ólíkum áttum. Þegar sorg og áföll koma inn í líf okkar verða tilvistarspurningarnar áleitnari en ella og mikil tilvistarleg glíma getur átt sér stað. Það er dýrmætt að vera treyst til þess að vera samferða fólki á slíkum stundum í lífinu, oftar en ekki á ögurstundum. Sá heildræni mannskilningur sem kristin trú stendur fyrir horfir til þess að manneskjan hefur margvíslegar þarfir. Farsæld okkar er og verður mest þegar leitast er við að hlúa að og sinna öllum þáttum mannlegs lífs; líkamlegum þörfum, félagslegum, hugrænum/sálrænum og andlegum (e. spiritual). Í okkar daglega lífi hættir okkur því miður til þess að gleyma eða huga ekki nóg að andlegum þörfum okkar og rækta okkur á því sviði. Tími samfélagsins til íhugunar og iðrunar Hver kannast ekki við það að fylgjast með ungu barni prófa sig áfram á þroskabraut lífsins? Stundum kemur það fyrir að við hrösum en þá er einmitt svo dýrmætt að eiga stuðning og hvatningu sem hvetur okkur til að rísa upp á ný. Samfélög ganga einnig í gegnum regluleg vaxtarferli. Við horfum í baksýnisspegilinn sem samfélag og oft sjáum við margt sem hefði betur mátt fara. Ekki síst þegar kemur að þeim sem samfélagið hefur komið fyrir á jaðrinum. Hvernig stöndum við sem samfélag að umönnun barna okkar og unga fólksins, aldraðra, þeirra sem eiga við veikindi að stríða, fatlaðra og þroskahamlaðra, fanga sem og þeirra sem hafa flúið heimili sín og lönd? Hvernig hlúum við hvert að öðru og að samferðafólki okkar? Þegar við rýnum til gagns sjáum við að margt hefur verið gert vel en við efumst ekki um að við viljum sannarlega gera betur, bæta, læra af hugsanlegum mistökum, þroskast og gera jafnvel í einhverjum tilfellum iðrun og yfirbót. Dagarnir sem framundan eru nú á föstutímanum geta verið tækifæri fyrir okkur sem samfélag að íhuga saman hvort og hvernig við höfum gengið til góðs götuna fram eftir veg. Í þeirri sjálfsskoðun getum við horfst í augu við það sem er gott en einnig það sem er síðra og lagt okkur fram um að leiðrétta, lagfæra og gera betur. Við öll berum okkar ábyrgð, við erum samferðafólk þrátt fyrir að við erum ólík, höfum misjafna upplifun eða skoðanir. Betur má ef duga skal Þegar kemur í ljós í gegnum íhugunarferli að vissulega sé eitthvað sem framkallar eftirsjá, sársauka, þegar við finnum fyrir þessari djúpu iðrun sem samfélag, þá fáum við tækifæri til yfirbótar. Slíkt ferli er oft síður en svo einfalt og yfirbót ætti alltaf að nálgast sem valdeflandi ferli fyrir þann sem leitast er við að bæta brotin gagnvart. Það er mikil gjöf að fá að takast á við það verkefni að leita leiða til að þroskast og dýpka á andlegri vegferð okkar. Víða getum við mætt visku á vegferð okkar. Þjóðsöngur okkar Íslendinga sækir í 90. sálm Saltarans. Í þeim sálmi segir meðal annars: Kenn oss að telja daga vora, að vér megum öðlast viturt hjarta. (Sl.90:12) Höfundar eru hér upptaldir: Sr. Árni Þór Þórsson, prestur innflytjenda og flóttafólks Sr. Guðný Hallgrímsdóttir, prestur fatlaðra Sr. Guðlaug Helga Ásgeirsdóttir, sjúkrahúsprestur Þjóðkirkjunnar Sr. Hjalti Jón Sverrisson, fangaprestur Sr. Kristín Pálsdóttir, prestur heyrnarlausra Sr. Toshiki Toma, prestur innflytjenda og flóttafólks Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Trúmál Þjóðkirkjan Mest lesið Virðum jafnræði fólks og gerum það sem er best fyrir samfélagið í heild Gunnar Axel Axelsson Skoðun Sjögren er miklu meira en augn- og munnþurrkur Hrönn Stefánsdóttir Skoðun Trillukarlinn og ESB Sigurjón Þórðarson Skoðun Neyðin kennir nöktum Íslendingi að spinna Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Gerum Ísland betra Finnur Torfi Magnússon Skoðun Verkin tala – en ekki um okkur Nichole Leigh Mosty Skoðun Tjakkurinn, ljóstíran og tækifærin Dóra Magnúsdóttir Skoðun Auðlindastýring, aflandsfjármagn og hið asymmetríska stríð um 29. ágúst Sigurður Sigurðsson Skoðun Af hámarkshraða og pylsum Sunna G. Sigurðardóttir Skoðun Hugsjónir og hagsmunir fara saman Jón Steindór Valdimarsson Skoðun Skoðun Skoðun Frá bónda til frumkvöðuls – Hvernig verður framtíð íslensks landbúnaðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Neyðin kennir nöktum Íslendingi að spinna Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Af hámarkshraða og pylsum Sunna G. Sigurðardóttir skrifar Skoðun Sjögren er miklu meira en augn- og munnþurrkur Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun Verkin tala – en ekki um okkur Nichole Leigh Mosty skrifar Skoðun Auðlindastýring, aflandsfjármagn og hið asymmetríska stríð um 29. ágúst Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Trillukarlinn og ESB Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Gerum Ísland betra Finnur Torfi Magnússon skrifar Skoðun Tjakkurinn, ljóstíran og tækifærin Dóra Magnúsdóttir skrifar Skoðun Virðum jafnræði fólks og gerum það sem er best fyrir samfélagið í heild Gunnar Axel Axelsson skrifar Skoðun Krónan er ekki stríðsminjar – hún er megin ástæðan fyrir hagsæld okkar Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Vísindaferð í Brussel eða umsókn um aðild? Kristinn Karl Brynjarsson skrifar Skoðun Arnarnesvegur og varnaðarorð sem voru hunsuð Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Varanlegar undanþágur? Björn Leví Gunnarsson skrifar Skoðun Öryggisvottaðir leikvellir: Úlfur í sauðagæru Davíð Már Sigurðsson skrifar Skoðun Hver ber áfengið heim að dyrum? Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Hugsjónir og hagsmunir fara saman Jón Steindór Valdimarsson skrifar Skoðun Fótbolti og þjóðarmorð eiga ekki samleið Guðrún Sif Friðriksdóttir skrifar Skoðun Bikarveiðar í búningi atvinnurekstrar Atli Sævar Guðmundsson skrifar Skoðun Þegar harður andstæðingur ESB-aðildar í Noregi skipti um skoðun Elvar Örn Arason skrifar Skoðun Undarleg stefna í umræðunni um ESB Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun MBA: Meðvirkni, bómullar- og aumingjavæðing Davíð Bergmann skrifar Skoðun Börn þurfa meira en stærðfræði Aðalheiður Mjöll Þórarinsdóttir skrifar Skoðun Er málflutningur SJÁ samtakanna marktækur? Birgir Finnsson skrifar Skoðun Gjaldmiðill sem aldrei átti að verða til og þjóðin situr enn uppi með Baldur Pétursson skrifar Skoðun Hvernig náum við til ykkar? Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Að leggja rækt við tortryggnina Ingólfur Sverrisson skrifar Skoðun Hvernig gat fæðingarþjónustan orðið útundan í stærstu heilbrigðisframkvæmd Íslandssögunnar? Guðrún I. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Milli gjörða og gilda býr vonin. Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Áfengi heim að dyrum? Halla Þorvaldsdóttir skrifar Sjá meira
Um föstutímann í kirkjunni Með öskudeginum 18. febrúar hófst hin svokallaða sjöviknafasta eða langafasta í Þjóðkirkjunni. Þá eru fjörutíu dagar til páska. Fastan er tími þar sem við erum hvött til íhugunar og að einbeita okkur að því sem okkur finnst raunverulega skipta máli í lífinu. Þessi tími er ekki til þess að brjóta okkur sjálf niður, heldur byggja okkur upp. Í okkar nútíma samfélagi er mikilvægt að við stöldrum reglulega við, skoðum á hvaða leið við erum bæði sem manneskjur og samfélag og ef þörf þykir endurskoða áherslur okkar og leiðrétta stefnuna. Við þurfum öll á því að halda að hlúa að okkur andlega, að byggja okkur upp, næra okkur og finna innihald og tilgang í lífinu. Stóra spurningin ,,Hvað færir mig nær Guði?” Við sem störfum innan sérþjónustu Þjóðkirkjunnar þekkjum það að takast á við merkingarleitina með fólki úr ólíkum áttum. Þegar sorg og áföll koma inn í líf okkar verða tilvistarspurningarnar áleitnari en ella og mikil tilvistarleg glíma getur átt sér stað. Það er dýrmætt að vera treyst til þess að vera samferða fólki á slíkum stundum í lífinu, oftar en ekki á ögurstundum. Sá heildræni mannskilningur sem kristin trú stendur fyrir horfir til þess að manneskjan hefur margvíslegar þarfir. Farsæld okkar er og verður mest þegar leitast er við að hlúa að og sinna öllum þáttum mannlegs lífs; líkamlegum þörfum, félagslegum, hugrænum/sálrænum og andlegum (e. spiritual). Í okkar daglega lífi hættir okkur því miður til þess að gleyma eða huga ekki nóg að andlegum þörfum okkar og rækta okkur á því sviði. Tími samfélagsins til íhugunar og iðrunar Hver kannast ekki við það að fylgjast með ungu barni prófa sig áfram á þroskabraut lífsins? Stundum kemur það fyrir að við hrösum en þá er einmitt svo dýrmætt að eiga stuðning og hvatningu sem hvetur okkur til að rísa upp á ný. Samfélög ganga einnig í gegnum regluleg vaxtarferli. Við horfum í baksýnisspegilinn sem samfélag og oft sjáum við margt sem hefði betur mátt fara. Ekki síst þegar kemur að þeim sem samfélagið hefur komið fyrir á jaðrinum. Hvernig stöndum við sem samfélag að umönnun barna okkar og unga fólksins, aldraðra, þeirra sem eiga við veikindi að stríða, fatlaðra og þroskahamlaðra, fanga sem og þeirra sem hafa flúið heimili sín og lönd? Hvernig hlúum við hvert að öðru og að samferðafólki okkar? Þegar við rýnum til gagns sjáum við að margt hefur verið gert vel en við efumst ekki um að við viljum sannarlega gera betur, bæta, læra af hugsanlegum mistökum, þroskast og gera jafnvel í einhverjum tilfellum iðrun og yfirbót. Dagarnir sem framundan eru nú á föstutímanum geta verið tækifæri fyrir okkur sem samfélag að íhuga saman hvort og hvernig við höfum gengið til góðs götuna fram eftir veg. Í þeirri sjálfsskoðun getum við horfst í augu við það sem er gott en einnig það sem er síðra og lagt okkur fram um að leiðrétta, lagfæra og gera betur. Við öll berum okkar ábyrgð, við erum samferðafólk þrátt fyrir að við erum ólík, höfum misjafna upplifun eða skoðanir. Betur má ef duga skal Þegar kemur í ljós í gegnum íhugunarferli að vissulega sé eitthvað sem framkallar eftirsjá, sársauka, þegar við finnum fyrir þessari djúpu iðrun sem samfélag, þá fáum við tækifæri til yfirbótar. Slíkt ferli er oft síður en svo einfalt og yfirbót ætti alltaf að nálgast sem valdeflandi ferli fyrir þann sem leitast er við að bæta brotin gagnvart. Það er mikil gjöf að fá að takast á við það verkefni að leita leiða til að þroskast og dýpka á andlegri vegferð okkar. Víða getum við mætt visku á vegferð okkar. Þjóðsöngur okkar Íslendinga sækir í 90. sálm Saltarans. Í þeim sálmi segir meðal annars: Kenn oss að telja daga vora, að vér megum öðlast viturt hjarta. (Sl.90:12) Höfundar eru hér upptaldir: Sr. Árni Þór Þórsson, prestur innflytjenda og flóttafólks Sr. Guðný Hallgrímsdóttir, prestur fatlaðra Sr. Guðlaug Helga Ásgeirsdóttir, sjúkrahúsprestur Þjóðkirkjunnar Sr. Hjalti Jón Sverrisson, fangaprestur Sr. Kristín Pálsdóttir, prestur heyrnarlausra Sr. Toshiki Toma, prestur innflytjenda og flóttafólks
Virðum jafnræði fólks og gerum það sem er best fyrir samfélagið í heild Gunnar Axel Axelsson Skoðun
Skoðun Frá bónda til frumkvöðuls – Hvernig verður framtíð íslensks landbúnaðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Skoðun Auðlindastýring, aflandsfjármagn og hið asymmetríska stríð um 29. ágúst Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Virðum jafnræði fólks og gerum það sem er best fyrir samfélagið í heild Gunnar Axel Axelsson skrifar
Skoðun Krónan er ekki stríðsminjar – hún er megin ástæðan fyrir hagsæld okkar Eggert Guðmundsson skrifar
Skoðun Gjaldmiðill sem aldrei átti að verða til og þjóðin situr enn uppi með Baldur Pétursson skrifar
Skoðun Hvernig gat fæðingarþjónustan orðið útundan í stærstu heilbrigðisframkvæmd Íslandssögunnar? Guðrún I. Gunnlaugsdóttir skrifar
Virðum jafnræði fólks og gerum það sem er best fyrir samfélagið í heild Gunnar Axel Axelsson Skoðun