Jákvæð þróun í leikskólamálum Skúli Helgason skrifar 21. janúar 2026 12:45 Mikil gerjun er í leikskólamálum hér á landi og almenn hreyfing er í þá átt að mikilvægt sé að brúa umönnunarbilið frá lokum fæðingarorlofs. Þetta gerum við með því að fjölga leikskólakennurum og öðru fagmenntuðu og ófaglærðu en atorkusömu starfsfólki leikskóla, en einnig með því að bæta húsnæðiskost eldri leikskóla og halda áfram vinnu við að bæta starfskjör og starfsaðstæður. Samhliða þessu fjölgum við leikskólaplássum í borginni til að geta boðið yngri börnum að hefja sína skólagöngu. Það markar jákvæð tímamót að nú hyllir undir að lagður verði nýr grunnur að þéttara samstarfi ríkis, borgarinnar og annarra sveitarfélaga. Þar verður unnið að verkaskiptingu og sameiginlegri fjármögnun þessara aðila á málaflokknum, í tengslum við tillögur aðgerðahóps forsætisráðuneytisins um lögfestingu leikskólastigsins og sömuleiðis um lögfestan rétt barna til leikskólavistar. Betri fjármögnun leikskóla Með upptöku nýs fjárhagslíkans leikskóla á síðasta ári fóru 1,7 milljarðar króna til viðbótar í leikskóla borgarinnar og eru þeir þá fullfjármagnaðir eftir hallarekstur árin á undan. Nýja fjármagnið rann m.a. til þess að efla snemmtækan stuðning við börn sem á þurfa að halda í leikskólum, auka framlag til barna með annað móðurmál en íslensku, hækka fjárveitingar í stjórnun leikskóla o.s.frv. Systkinaforgangur Ég hef lengi talað fyrir því að við eigum að taka upp systkinaforgang í leikskólum borgarinnar svo systkini geti verið á sama leikskóla. Það eru augljós rök fyrir því að við léttum undir með barnmörgum fjölskyldum með því að yngri systkini geti innritast í sama leikskóla og eldra systkini á haustin. Ég geri mér vonir um að samstaða verði um þetta meðal borgarfulltrúa þvert á flokka og að tillaga þar um verði samþykkt á næstu vikum. Hreystileikskólar Varðandi nýjungar þá hefur borgarráð samþykkt tillögu mína um að hefja undirbúning að nýjum valkosti í leikskólakerfinu, hreystileikskólum, sem ætlað er að efla heilbrigði, útiveru og seiglu leikskólabarna í samvinnu leikskóla og íþróttafélaga. Þar gefst tækifæri til að nýta betur íþróttamannvirki í hverfum borgarinnar í þágu yngstu kynslóðarinnar og styrkja einn af grunnþáttum menntastefnu borgarinnar, sem lýtur að líkamlegu og andlegu heilbrigði barna. Markviss leikskólauppbygging Uppbygging nýrra leikskóla hefur gengið skv. áætlun og gott betur undanfarin ár, með opnun 7 nýrra leikskóla og um 1200 nýjum leikskólaplássum frá 2018. Í undirbúningi eru 1800 ný pláss á næstu 6 árum með nýjum leikskólum, stækkun starfandi leikskóla, fjölgun ungbarnadeilda og fjölgun plássa hjá sjálfstætt starfandi leikskólum. Slík uppbygging felur jafnframt í sér umbætur í starfsumhverfi leikskóla því með nýju húsnæði gefst oft tækifæri til að taka úr notkun annað lakara húsnæði sem komið er til ára sinna. Það er jákvætt að mönnun hefur gengið betur undanfarin misseri, byrjað er að taka á móti 16 mánaða börnum í leikskóla og á þessu ári munu bætast við um 370 ný leikskólapláss og 150 til viðbótar opna á ný í eldri leikskólum eftir framkvæmdir. Bættar starfsaðstæður Verið er að leggja lokahönd á tillögur spretthóps borgarinnar um að bæta starfsaðstæður í leikskólum með það að markmiði að minnka álag, draga úr fáliðunaraðgerðum og bæta mönnun. Tillögunum er ekki síst ætlað að létta undir með foreldrum, leikskólastjórnendum og starfsfólki. Mikilvæg tillaga í því efni felst í að ráða sérstaka umsjónarmenn húsnæðis í leikskólum, sem hafi umsjón og eftirlit með húsnæðisþættinum, minniháttar viðhaldi og annist einnig samskipti við framkvæmdasvið borgarinnar þegar kemur að meiriháttar viðhaldi og endurbótum. Með því sparast mikill tími hjá leikskólastjórnendum sem geta þá betur haldið utan um starfsmannahópinn og skólastarfið sjálft. Þessum tillögum er þannig ætlað að hafa jákvæð áhrif á leikskólastarfið í borginni rétt eins og aðgerðir um bættar starfsaðstæður gerðu árið 2018. Þar var fjárfest í fagstarfi leikskóla með mikilvægum aðgerðum á borð við fjölgun undirbúningstíma, fjölgun starfsfólks, fækkun barna á deildum um 7%, auknu fjármagni í námsstyrki, faglegt starf og liðsheildarvinnu o.m.fl. Alls runnu um 4 milljarðar af nýju fjármagni í leikskólana með þessum aðgerðum. Með þeim mikilvægu aðgerðum sem framundan eru í mönnunarmálum og samstarfi ríkis og sveitarfélaga um brúun umönnunarbilsins hyllir sannarlega undir bjartari tíð í leikskólamálum borgarinnar og um land allt. Höfundur er borgarfulltrúi Samfylkingarinnar og frambjóðandi í 2. sæti Samfylkingarinnar í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skúli Helgason Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Er íslenskan að verða gestur í eigin landi? Petra María Ingvaldsdóttir Skoðun Eru áfengiskaup verndandi þáttur? Dagbjört Harðardóttir Skoðun Hvernig Ráðhúsið var gert að hagsmunaskrifstofu á kostnað almennings Sigurður Sigurðsson Skoðun Veist þú hvað „foid“ er? Þorsteinn Siglaugsson Skoðun Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun Barátta við náttúru og yfirvald Jón Steinar Sæmundsson Skoðun Fiskurinn, valdið og tilfinningin fyrir fullveldi Karen María Jónsdóttir Skoðun Já, ég styð aðildarviðræður Ólafur Margeirsson Skoðun STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir Skoðun Hvenær er maður þjófur og hvenær er maður ekki þjófur? Einar Helgason Skoðun Skoðun Skoðun Skilgreiningarvald mennskunnar Erna Mist skrifar Skoðun Dýrasta land heims í nafni sjálfstæðisins Inga Valgerður Henrikssen skrifar Skoðun Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir skrifar Skoðun Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson skrifar Skoðun Ef þetta væri barnið þitt Arnar Kjartansson skrifar Skoðun Eru áfengiskaup verndandi þáttur? Dagbjört Harðardóttir skrifar Skoðun Hvenær er maður þjófur og hvenær er maður ekki þjófur? Einar Helgason skrifar Skoðun Gerðu það sem ég segi, ekki það sem ég geri! Guðni Freyr Öfjörð skrifar Skoðun Frá fullveldi til Brussel Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Fögnum Heimsdegi hafsins 8. júní Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Er íslenskan að verða gestur í eigin landi? Petra María Ingvaldsdóttir skrifar Skoðun Barátta við náttúru og yfirvald Jón Steinar Sæmundsson skrifar Skoðun STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir skrifar Skoðun „Mamma, sjáðu, útlendingur!“ – Hvenær hættir maður að vera útlendingur? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Já, ég styð aðildarviðræður Ólafur Margeirsson skrifar Skoðun Veist þú hvað „foid“ er? Þorsteinn Siglaugsson skrifar Skoðun ETS, ESB og EES – Að fá sæti við borðið Dóra Sif Tynes skrifar Skoðun Hvernig Ráðhúsið var gert að hagsmunaskrifstofu á kostnað almennings Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fiskurinn, valdið og tilfinningin fyrir fullveldi Karen María Jónsdóttir skrifar Skoðun Afskipti Rússlands og ESB: tvöfalt siðferði í nafni lýðræðis Júlíus Valsson skrifar Skoðun Gervigreind nýtist best með mannlegri þekkingu og reynslu Ásgeir Þorgeirsson skrifar Skoðun Skipti engu nema við göngum í ESB Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Svartkimi samfélagsins: Þegar tveir heimar mætast í yfirheyrsluherberginu Davíð Bergmann skrifar Skoðun Þegar sorg verður valdatæki Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Hvalir éta frá okkur fiskinn? Valgerður Árnadóttir skrifar Skoðun Stígum ölduna saman Víglundur Laxdal skrifar Skoðun Þegar líf er í húfi Jón Gunnar Jónsson skrifar Skoðun Hver á að veita þjónustuna? Sandra B. Franks skrifar Skoðun Getum við lært af Bjarti í Sumarhúsum? Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Þorgerður leitar ESB-stuðnings úr ótrúlegustu áttum Júlíus Valsson skrifar Sjá meira
Mikil gerjun er í leikskólamálum hér á landi og almenn hreyfing er í þá átt að mikilvægt sé að brúa umönnunarbilið frá lokum fæðingarorlofs. Þetta gerum við með því að fjölga leikskólakennurum og öðru fagmenntuðu og ófaglærðu en atorkusömu starfsfólki leikskóla, en einnig með því að bæta húsnæðiskost eldri leikskóla og halda áfram vinnu við að bæta starfskjör og starfsaðstæður. Samhliða þessu fjölgum við leikskólaplássum í borginni til að geta boðið yngri börnum að hefja sína skólagöngu. Það markar jákvæð tímamót að nú hyllir undir að lagður verði nýr grunnur að þéttara samstarfi ríkis, borgarinnar og annarra sveitarfélaga. Þar verður unnið að verkaskiptingu og sameiginlegri fjármögnun þessara aðila á málaflokknum, í tengslum við tillögur aðgerðahóps forsætisráðuneytisins um lögfestingu leikskólastigsins og sömuleiðis um lögfestan rétt barna til leikskólavistar. Betri fjármögnun leikskóla Með upptöku nýs fjárhagslíkans leikskóla á síðasta ári fóru 1,7 milljarðar króna til viðbótar í leikskóla borgarinnar og eru þeir þá fullfjármagnaðir eftir hallarekstur árin á undan. Nýja fjármagnið rann m.a. til þess að efla snemmtækan stuðning við börn sem á þurfa að halda í leikskólum, auka framlag til barna með annað móðurmál en íslensku, hækka fjárveitingar í stjórnun leikskóla o.s.frv. Systkinaforgangur Ég hef lengi talað fyrir því að við eigum að taka upp systkinaforgang í leikskólum borgarinnar svo systkini geti verið á sama leikskóla. Það eru augljós rök fyrir því að við léttum undir með barnmörgum fjölskyldum með því að yngri systkini geti innritast í sama leikskóla og eldra systkini á haustin. Ég geri mér vonir um að samstaða verði um þetta meðal borgarfulltrúa þvert á flokka og að tillaga þar um verði samþykkt á næstu vikum. Hreystileikskólar Varðandi nýjungar þá hefur borgarráð samþykkt tillögu mína um að hefja undirbúning að nýjum valkosti í leikskólakerfinu, hreystileikskólum, sem ætlað er að efla heilbrigði, útiveru og seiglu leikskólabarna í samvinnu leikskóla og íþróttafélaga. Þar gefst tækifæri til að nýta betur íþróttamannvirki í hverfum borgarinnar í þágu yngstu kynslóðarinnar og styrkja einn af grunnþáttum menntastefnu borgarinnar, sem lýtur að líkamlegu og andlegu heilbrigði barna. Markviss leikskólauppbygging Uppbygging nýrra leikskóla hefur gengið skv. áætlun og gott betur undanfarin ár, með opnun 7 nýrra leikskóla og um 1200 nýjum leikskólaplássum frá 2018. Í undirbúningi eru 1800 ný pláss á næstu 6 árum með nýjum leikskólum, stækkun starfandi leikskóla, fjölgun ungbarnadeilda og fjölgun plássa hjá sjálfstætt starfandi leikskólum. Slík uppbygging felur jafnframt í sér umbætur í starfsumhverfi leikskóla því með nýju húsnæði gefst oft tækifæri til að taka úr notkun annað lakara húsnæði sem komið er til ára sinna. Það er jákvætt að mönnun hefur gengið betur undanfarin misseri, byrjað er að taka á móti 16 mánaða börnum í leikskóla og á þessu ári munu bætast við um 370 ný leikskólapláss og 150 til viðbótar opna á ný í eldri leikskólum eftir framkvæmdir. Bættar starfsaðstæður Verið er að leggja lokahönd á tillögur spretthóps borgarinnar um að bæta starfsaðstæður í leikskólum með það að markmiði að minnka álag, draga úr fáliðunaraðgerðum og bæta mönnun. Tillögunum er ekki síst ætlað að létta undir með foreldrum, leikskólastjórnendum og starfsfólki. Mikilvæg tillaga í því efni felst í að ráða sérstaka umsjónarmenn húsnæðis í leikskólum, sem hafi umsjón og eftirlit með húsnæðisþættinum, minniháttar viðhaldi og annist einnig samskipti við framkvæmdasvið borgarinnar þegar kemur að meiriháttar viðhaldi og endurbótum. Með því sparast mikill tími hjá leikskólastjórnendum sem geta þá betur haldið utan um starfsmannahópinn og skólastarfið sjálft. Þessum tillögum er þannig ætlað að hafa jákvæð áhrif á leikskólastarfið í borginni rétt eins og aðgerðir um bættar starfsaðstæður gerðu árið 2018. Þar var fjárfest í fagstarfi leikskóla með mikilvægum aðgerðum á borð við fjölgun undirbúningstíma, fjölgun starfsfólks, fækkun barna á deildum um 7%, auknu fjármagni í námsstyrki, faglegt starf og liðsheildarvinnu o.m.fl. Alls runnu um 4 milljarðar af nýju fjármagni í leikskólana með þessum aðgerðum. Með þeim mikilvægu aðgerðum sem framundan eru í mönnunarmálum og samstarfi ríkis og sveitarfélaga um brúun umönnunarbilsins hyllir sannarlega undir bjartari tíð í leikskólamálum borgarinnar og um land allt. Höfundur er borgarfulltrúi Samfylkingarinnar og frambjóðandi í 2. sæti Samfylkingarinnar í Reykjavík.
Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun
STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir Skoðun
Skoðun Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir skrifar
Skoðun Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson skrifar
Skoðun STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir skrifar
Skoðun „Mamma, sjáðu, útlendingur!“ – Hvenær hættir maður að vera útlendingur? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Hvernig Ráðhúsið var gert að hagsmunaskrifstofu á kostnað almennings Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Svartkimi samfélagsins: Þegar tveir heimar mætast í yfirheyrsluherberginu Davíð Bergmann skrifar
Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun
STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir Skoðun