Gervigreind er persónulegi kennarinn þinn – Lærum að læra upp á nýtt Sigvaldi Einarsson skrifar 20. október 2025 18:03 Fyrir þremur árum hóf ég tvöfalt ferðalag. Annars vegar stóð ég í krefjandi Executive MBA námi hjá Akademias. Hins vegar var ég á kafi í daglegum rannsóknum á gervigreind, hliðarverkefni sem var drifið áfram af forvitni um það afl sem er að umbreyta heiminum. Fljótlega rann upp fyrir mér ljós: þessi tvö verkefni voru eitt og hið sama. Það varð algjör bylting í námi mínu þegar ég hætti að líta á gervigreindina sem utanaðkomandi fyrirbæri og fór að nota hana sem virkan námsfélaga. Ég tók myndir af glærum í tímum, glósaði beint inn í spjallviðmótið og í lok hvers kennsludags var ég kominn með dýpri og betri skilning á námsefninu en ég hafði áður talið mögulegt. Þetta var ekki bara spurning um skilvirkni; þetta var spurning um einbeitingu. Í heimi þar sem athygli okkar er stöðugt rænt af auglýsingum og truflunum frá samfélagsmiðlum, bauð gervigreindin upp á griðastað. Hreint og ómengað lærdómsumhverfi þar sem ekkert truflaði. Verkefnaskil urðu ekki lengur kvíðavaldur, heldur skapandi ferli þar sem ég nýtti tæknina til að dýpka þekkingu mína og skila vandaðri vinnu. Þessi reynsla sannfærði mig um að við stöndum frammi fyrir stærsta tækifæri í menntun frá upphafi bókagerðarlistar. Færnin til að eiga samskipti við gervigreind, oft kölluð spurnarforritun (prompt programming), er ekki fyrir útvalda tæknigúrúa. Hún er fyrir okkur öll. Hún er sönnun þess að hver sem er getur orðið hvað sem er. Hér eru þrjár einfaldar reglur sem ég lærði að beita í námi mínu og hversdagsleik, reglur sem þú getur notað strax í dag til að breyta gervigreindinni í þinn persónulega leiðbeinanda. 1. Vertu forstjóri, ekki gúgglari Stærstu mistökin eru að nota gervigreind eins og leitarvél. Þú ert ekki að leita, þú ert að gefa verkefni. Taktu stjórnina og gefðu skýr fyrirmæli. Ekki: „markaðssetning á netinu“ Heldur: „Þú ert sérfræðingur í stafrænni markaðssetningu. Búðu til 10 punkta lista yfir helstu aðferðir til að auka sýnileika lítils fyrirtækis á samfélagsmiðlum árið 2025.“ 2. Gefðu gervigreindinni hlutverk og samhengi Gervigreind les ekki hugsanir. Hún þarf hráefni til að vinna úr. Með því að gefa henni hlutverk og nákvæmt samhengi færðu svör sem eru sniðin að þínum þörfum. Gott: „Skrifaðu um fjármálalæsi.“ Betra: „Þú ert fjármálaráðgjafi. Skrifaðu stuttan og hvetjandi texta fyrir ungt fólk á Íslandi um mikilvægi þess að byrja snemma að spara. Nefndu þrjú hagnýt ráð.“ 3. Skilgreindu útkomuna Ekki láta gervigreindina ráða því hvernig hún skilar svarinu. Vertu nákvæm/ur með hvaða snið þú vilt fá. Þetta sparar þér tíma og tryggir að niðurstaðan sé strax nothæf. Dæmi: „Búðu til töflu sem sýnir helstu muninn á hlutafélagi og einkahlutafélagi. Hafðu dálka fyrir ábyrgð, hlutafé og skattlagningu.“ Ákall til þjóðarinnar Við erum þjóð þekkingar og nýsköpunar. Við megum ekki dragast aftur úr í þessari byltingu. Ég hvet alla nemendur, sama á hvaða aldri þeir eru, til að læra inn í gervigreindinni. Ég hvet alla foreldra til að kenna börnum sínum á þessa tækni af ábyrgð og með gagnrýninni hugsun. Fyrir þau sem glíma við áskoranir eins og ADHD, lesblindu eða skort á málskilningi getur gervigreindin verið byltingarkennt hjálpartæki sem jafnar leikvöllinn og opnar nýjar dyr að þekkingu. Þessi grein er unnin í gervigreind en ekki af gervigreind - á því er mikill munur. Höfundur er gervigreindar- og framtíðarfræðingur. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Sigvaldi Einarsson Mest lesið Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgason Skoðun Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir Skoðun Þegar sumarnámskeið eru ekki raunhæfur valkostur Aldís Sif Bjarnhéðinsdóttir Skoðun Það sem AGS tilgreindi en Dagur dregur ekki fram Sveinn Óskar Sigurðsson Skoðun Universities should not punish students for bureaucratic incompetence Colin Fisher Skoðun Samningsmarkmið Haukur Eggertsson Skoðun Tækifæri sem kemur ekki aftur Árni Gunnarsson Skoðun Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson Skoðun Sóknarfæri í fullvinnslu - Hvers vegna ESB-aðild gæti opnað nýjar dyr Halldór Jörgen Olesen Skoðun Evrópa eða Bandaríkin? Snorri Ásmundsson Skoðun Skoðun Skoðun Ævilangt ástarsamband við bláber Björg Árnadóttir skrifar Skoðun Engar varnir gegn dýrasjúkdómum – Óafturkræft slys Halldór Runólfsson skrifar Skoðun Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir skrifar Skoðun Veljum að vita meira Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Tækifæri sem kemur ekki aftur Árni Gunnarsson skrifar Skoðun Hættum að giska: Fáum svörin á borðið Stefán Pettersson skrifar Skoðun Það sem AGS tilgreindi en Dagur dregur ekki fram Sveinn Óskar Sigurðsson skrifar Skoðun Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgason skrifar Skoðun Universities should not punish students for bureaucratic incompetence Colin Fisher skrifar Skoðun Samningsmarkmið Haukur Eggertsson skrifar Skoðun Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson skrifar Skoðun Lækkum álögur og afnemum byggingarrétt af atvinnulóðum Bragi Bjarnason skrifar Skoðun Sóknarfæri í fullvinnslu - Hvers vegna ESB-aðild gæti opnað nýjar dyr Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Beðið eftir Godot? 83 dagar, 179 tölvupóstar Einar Bárðarson skrifar Skoðun Evrópa eða Bandaríkin? Snorri Ásmundsson skrifar Skoðun Þegar sumarnámskeið eru ekki raunhæfur valkostur Aldís Sif Bjarnhéðinsdóttir skrifar Skoðun Já til að sjá er af og frá Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Ísland er í 1. sæti heims á lífskjaravísitölu SÞ - yrði hagur okkar raunverulega betri innan ESB? Elísabet Gísladóttir skrifar Skoðun Nýtt mat AGS á upptöku evru fyrir Ísland Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun „Þúsund þorskar á færibandinu...“ Óli Rúnar Ástþórsson skrifar Skoðun Sjá hvað? Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Geðþóttaákvörðun barna- og menntamálaráðherra? Kristín Björnsdóttir skrifar Skoðun Til hvers erum við að breyta námsmatinu? Guðjóna Eygló Friðriksdóttir skrifar Skoðun Komstu ekki með afmælisgjöf? Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Sleggjudómar ráðherra Sveinn Óskar Sigurðsson skrifar Skoðun Smæðin er samnefnarinn Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Dauði eða upprisa Jón Bragi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Þjóðin á síðasta orðið Erna Kaaber skrifar Skoðun Vangaveltur um ESB, smáríki og Sviss Matthías Arngrímsson skrifar Skoðun Ísland hefur borgað meira í vexti en Grikkland og Ítalía síðustu 25 ár Egill Almar Ágústsson skrifar Sjá meira
Fyrir þremur árum hóf ég tvöfalt ferðalag. Annars vegar stóð ég í krefjandi Executive MBA námi hjá Akademias. Hins vegar var ég á kafi í daglegum rannsóknum á gervigreind, hliðarverkefni sem var drifið áfram af forvitni um það afl sem er að umbreyta heiminum. Fljótlega rann upp fyrir mér ljós: þessi tvö verkefni voru eitt og hið sama. Það varð algjör bylting í námi mínu þegar ég hætti að líta á gervigreindina sem utanaðkomandi fyrirbæri og fór að nota hana sem virkan námsfélaga. Ég tók myndir af glærum í tímum, glósaði beint inn í spjallviðmótið og í lok hvers kennsludags var ég kominn með dýpri og betri skilning á námsefninu en ég hafði áður talið mögulegt. Þetta var ekki bara spurning um skilvirkni; þetta var spurning um einbeitingu. Í heimi þar sem athygli okkar er stöðugt rænt af auglýsingum og truflunum frá samfélagsmiðlum, bauð gervigreindin upp á griðastað. Hreint og ómengað lærdómsumhverfi þar sem ekkert truflaði. Verkefnaskil urðu ekki lengur kvíðavaldur, heldur skapandi ferli þar sem ég nýtti tæknina til að dýpka þekkingu mína og skila vandaðri vinnu. Þessi reynsla sannfærði mig um að við stöndum frammi fyrir stærsta tækifæri í menntun frá upphafi bókagerðarlistar. Færnin til að eiga samskipti við gervigreind, oft kölluð spurnarforritun (prompt programming), er ekki fyrir útvalda tæknigúrúa. Hún er fyrir okkur öll. Hún er sönnun þess að hver sem er getur orðið hvað sem er. Hér eru þrjár einfaldar reglur sem ég lærði að beita í námi mínu og hversdagsleik, reglur sem þú getur notað strax í dag til að breyta gervigreindinni í þinn persónulega leiðbeinanda. 1. Vertu forstjóri, ekki gúgglari Stærstu mistökin eru að nota gervigreind eins og leitarvél. Þú ert ekki að leita, þú ert að gefa verkefni. Taktu stjórnina og gefðu skýr fyrirmæli. Ekki: „markaðssetning á netinu“ Heldur: „Þú ert sérfræðingur í stafrænni markaðssetningu. Búðu til 10 punkta lista yfir helstu aðferðir til að auka sýnileika lítils fyrirtækis á samfélagsmiðlum árið 2025.“ 2. Gefðu gervigreindinni hlutverk og samhengi Gervigreind les ekki hugsanir. Hún þarf hráefni til að vinna úr. Með því að gefa henni hlutverk og nákvæmt samhengi færðu svör sem eru sniðin að þínum þörfum. Gott: „Skrifaðu um fjármálalæsi.“ Betra: „Þú ert fjármálaráðgjafi. Skrifaðu stuttan og hvetjandi texta fyrir ungt fólk á Íslandi um mikilvægi þess að byrja snemma að spara. Nefndu þrjú hagnýt ráð.“ 3. Skilgreindu útkomuna Ekki láta gervigreindina ráða því hvernig hún skilar svarinu. Vertu nákvæm/ur með hvaða snið þú vilt fá. Þetta sparar þér tíma og tryggir að niðurstaðan sé strax nothæf. Dæmi: „Búðu til töflu sem sýnir helstu muninn á hlutafélagi og einkahlutafélagi. Hafðu dálka fyrir ábyrgð, hlutafé og skattlagningu.“ Ákall til þjóðarinnar Við erum þjóð þekkingar og nýsköpunar. Við megum ekki dragast aftur úr í þessari byltingu. Ég hvet alla nemendur, sama á hvaða aldri þeir eru, til að læra inn í gervigreindinni. Ég hvet alla foreldra til að kenna börnum sínum á þessa tækni af ábyrgð og með gagnrýninni hugsun. Fyrir þau sem glíma við áskoranir eins og ADHD, lesblindu eða skort á málskilningi getur gervigreindin verið byltingarkennt hjálpartæki sem jafnar leikvöllinn og opnar nýjar dyr að þekkingu. Þessi grein er unnin í gervigreind en ekki af gervigreind - á því er mikill munur. Höfundur er gervigreindar- og framtíðarfræðingur.
Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgason Skoðun
Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir Skoðun
Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson Skoðun
Skoðun Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir skrifar
Skoðun Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgason skrifar
Skoðun Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson skrifar
Skoðun Sóknarfæri í fullvinnslu - Hvers vegna ESB-aðild gæti opnað nýjar dyr Halldór Jörgen Olesen skrifar
Skoðun Ísland er í 1. sæti heims á lífskjaravísitölu SÞ - yrði hagur okkar raunverulega betri innan ESB? Elísabet Gísladóttir skrifar
Skoðun Ísland hefur borgað meira í vexti en Grikkland og Ítalía síðustu 25 ár Egill Almar Ágústsson skrifar
Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgason Skoðun
Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir Skoðun
Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson Skoðun