Áskoranir leiða af sér lausnir Sigríður Ingvarsdóttir skrifar 20. mars 2020 13:00 Heimurinn stendur frammi fyrir nýjum áskorunum. Óþekktur vágestur hefur smeygt sér inn í samfélög með ófyrirséðum afleiðingum. Vágestur sem þegar hefur valdið fordæmalausu ástandi. Hann mun taka enn stærri toll á næstu vikum og mánuðum og skilja eftir sár. En hann getur einnig laðað fram nýja hugsun, nýjar lausnir og breytt verðmætamati og samvinnu á heimsvísu. Við sem vinnum að nýsköpun í daglegu lífi þekkjum vel að nýjar og betri lausnir verða til þegar við stöndum frammi fyrir vandamálum og áskorunum. Alþekkt er að í kreppum og hvers konar erfiðleikum blómstrar nýsköpun. Áskoranirnar núna eru meðal annars að forðast snertingu og náið samneyti við annað fólk en láta um leið hjól atvinnulífsins snúast. Að auki þarf að standa fyrir góðri upplýsingamiðlun um framgang mála. Á þessum óvanalegu tímum er þörf lausnamiðaðrar hugsunar í stóru sem smáu. Allt frá því að endurskipuleggja og auka samstarf og samheldni innan fjölskyldna, til að láta daglegt líf ganga sem best, upp í að endurskipuleggja og auka samstarf og samvinnu stjórnvalda á heimsvísu. Aðeins þannig næst árangur gegn sameiginlegri ógn. Skólayfirvöld hafa þurft að breyta starfsháttum í háskólum, framhaldsskólum og efri bekkjum grunnskóla vegna lokana og takmarkana á skólahaldi. Sem betur fer höfum við talsverða reynslu af ýmiss konar fjarkennslu en þarna er verið að bæta í svo um munar. Bæði nemendur og kennarar verða reynslunni ríkari. Í náinni framtíð verður lögð æ meiri áhersla á að fólk geti stundað alls konar nám á þennan máta. Verslun og þjónusta færist í auknum mæli yfir á netið því að fólk mætir ekki lengur á svæðið. Verslanir, veitingastaðir og ýmis fyrirtæki og stofnanir hafa þurft að bregðast hratt við en með þessu er hægt að hagræða til muna og stytta opnunartíma. Eins kallar breytingin á að eldri aldurshópar bæti tækniþekkingu sína og tileinki sér nýjungar. Þannig verða þeir betri og virkari við að nota samskiptamiðla. Þegar eru fjarfundir nýttir innan bæja og borga, innan landa og á milli heimsálfa í margfalt meiri mæli en áður tíðkaðist. Þessi breyting er komin til að vera. Þegar þekking, reynsla og búnaður eru til staðar verður ekki aftur snúið. Í framtíðinni eigum við samskipti og miðlum málum á þennan hátt og drögum þar með úr ferðum jafnt innan lands sem utan með minnkandi kolefnisspori. Þar sem snerting og náin samskipti eru óæskileg um þessar mundir eru að koma fram áhugaverðar lausnir og hugmyndir um skynjaratækni og snertilausan búnað. Ástandið sem nú ríkir mun ýta undir þessa tækni og flýta þróun hennar svo um munar. Aðstæður kalla á að fólk vinni heima. Þannig skapast dýrmæt reynsla varðandi fjarvinnu ýmiss konar. Þetta mun auðvelda okkur að fjölga störfum án staðsetningar. Bæði fyrirtæki og opinberar stofnanir geta ráðið til sín fólk í störf sem ekki skiptir máli hvaðan er sinnt. Það leiðir af sér að atvinnusvæðin stækka og atvinnuframboð fyrir allar byggðir landsins eykst til muna. Samvinna, upplýsingagjöf og nýskapandi hugsun hefur aldrei verið brýnni. Hér á landi hefur afar vel verið haldið á málum. Upplýsingagjöf um stöðu mála og aðgerðir er til fyrirmyndar. Sérfræðingar eiga í náinni samvinnu við stjórnvöld og yfirvöld hvers málaflokks til að koma málum í sem bestan farveg. Áskoranir leiða af sér lausnir. Þetta alheimsástand hefur kennt okkur að það er hægt að vinna saman að mikilvægum málum milli landa og heimsálfa. Vonandi mun sú samvinna halda áfram og eflast þegar við tökumst á við áskoranir framtíðarinnar. Höfundur er forstjóri Nýsköpunarmiðstöðvar Íslands Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Nýsköpun Faraldur kórónuveiru (COVID-19) Samkomubann á Íslandi Mest lesið Er íslenskan að verða gestur í eigin landi? Petra María Ingvaldsdóttir Skoðun Eru áfengiskaup verndandi þáttur? Dagbjört Harðardóttir Skoðun Veist þú hvað „foid“ er? Þorsteinn Siglaugsson Skoðun Hvernig Ráðhúsið var gert að hagsmunaskrifstofu á kostnað almennings Sigurður Sigurðsson Skoðun Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun Skilgreiningarvald mennskunnar Erna Mist Skoðun Barátta við náttúru og yfirvald Jón Steinar Sæmundsson Skoðun Já, ég styð aðildarviðræður Ólafur Margeirsson Skoðun Fiskurinn, valdið og tilfinningin fyrir fullveldi Karen María Jónsdóttir Skoðun STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Skilgreiningarvald mennskunnar Erna Mist skrifar Skoðun Dýrasta land heims í nafni sjálfstæðisins Inga Valgerður Henrikssen skrifar Skoðun Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir skrifar Skoðun Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson skrifar Skoðun Ef þetta væri barnið þitt Arnar Kjartansson skrifar Skoðun Eru áfengiskaup verndandi þáttur? Dagbjört Harðardóttir skrifar Skoðun Hvenær er maður þjófur og hvenær er maður ekki þjófur? Einar Helgason skrifar Skoðun Gerðu það sem ég segi, ekki það sem ég geri! Guðni Freyr Öfjörð skrifar Skoðun Frá fullveldi til Brussel Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Fögnum Heimsdegi hafsins 8. júní Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Er íslenskan að verða gestur í eigin landi? Petra María Ingvaldsdóttir skrifar Skoðun Barátta við náttúru og yfirvald Jón Steinar Sæmundsson skrifar Skoðun STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir skrifar Skoðun „Mamma, sjáðu, útlendingur!“ – Hvenær hættir maður að vera útlendingur? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Já, ég styð aðildarviðræður Ólafur Margeirsson skrifar Skoðun Veist þú hvað „foid“ er? Þorsteinn Siglaugsson skrifar Skoðun ETS, ESB og EES – Að fá sæti við borðið Dóra Sif Tynes skrifar Skoðun Hvernig Ráðhúsið var gert að hagsmunaskrifstofu á kostnað almennings Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fiskurinn, valdið og tilfinningin fyrir fullveldi Karen María Jónsdóttir skrifar Skoðun Afskipti Rússlands og ESB: tvöfalt siðferði í nafni lýðræðis Júlíus Valsson skrifar Skoðun Gervigreind nýtist best með mannlegri þekkingu og reynslu Ásgeir Þorgeirsson skrifar Skoðun Skipti engu nema við göngum í ESB Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Svartkimi samfélagsins: Þegar tveir heimar mætast í yfirheyrsluherberginu Davíð Bergmann skrifar Skoðun Þegar sorg verður valdatæki Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Hvalir éta frá okkur fiskinn? Valgerður Árnadóttir skrifar Skoðun Stígum ölduna saman Víglundur Laxdal skrifar Skoðun Þegar líf er í húfi Jón Gunnar Jónsson skrifar Skoðun Hver á að veita þjónustuna? Sandra B. Franks skrifar Skoðun Getum við lært af Bjarti í Sumarhúsum? Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Þorgerður leitar ESB-stuðnings úr ótrúlegustu áttum Júlíus Valsson skrifar Sjá meira
Heimurinn stendur frammi fyrir nýjum áskorunum. Óþekktur vágestur hefur smeygt sér inn í samfélög með ófyrirséðum afleiðingum. Vágestur sem þegar hefur valdið fordæmalausu ástandi. Hann mun taka enn stærri toll á næstu vikum og mánuðum og skilja eftir sár. En hann getur einnig laðað fram nýja hugsun, nýjar lausnir og breytt verðmætamati og samvinnu á heimsvísu. Við sem vinnum að nýsköpun í daglegu lífi þekkjum vel að nýjar og betri lausnir verða til þegar við stöndum frammi fyrir vandamálum og áskorunum. Alþekkt er að í kreppum og hvers konar erfiðleikum blómstrar nýsköpun. Áskoranirnar núna eru meðal annars að forðast snertingu og náið samneyti við annað fólk en láta um leið hjól atvinnulífsins snúast. Að auki þarf að standa fyrir góðri upplýsingamiðlun um framgang mála. Á þessum óvanalegu tímum er þörf lausnamiðaðrar hugsunar í stóru sem smáu. Allt frá því að endurskipuleggja og auka samstarf og samheldni innan fjölskyldna, til að láta daglegt líf ganga sem best, upp í að endurskipuleggja og auka samstarf og samvinnu stjórnvalda á heimsvísu. Aðeins þannig næst árangur gegn sameiginlegri ógn. Skólayfirvöld hafa þurft að breyta starfsháttum í háskólum, framhaldsskólum og efri bekkjum grunnskóla vegna lokana og takmarkana á skólahaldi. Sem betur fer höfum við talsverða reynslu af ýmiss konar fjarkennslu en þarna er verið að bæta í svo um munar. Bæði nemendur og kennarar verða reynslunni ríkari. Í náinni framtíð verður lögð æ meiri áhersla á að fólk geti stundað alls konar nám á þennan máta. Verslun og þjónusta færist í auknum mæli yfir á netið því að fólk mætir ekki lengur á svæðið. Verslanir, veitingastaðir og ýmis fyrirtæki og stofnanir hafa þurft að bregðast hratt við en með þessu er hægt að hagræða til muna og stytta opnunartíma. Eins kallar breytingin á að eldri aldurshópar bæti tækniþekkingu sína og tileinki sér nýjungar. Þannig verða þeir betri og virkari við að nota samskiptamiðla. Þegar eru fjarfundir nýttir innan bæja og borga, innan landa og á milli heimsálfa í margfalt meiri mæli en áður tíðkaðist. Þessi breyting er komin til að vera. Þegar þekking, reynsla og búnaður eru til staðar verður ekki aftur snúið. Í framtíðinni eigum við samskipti og miðlum málum á þennan hátt og drögum þar með úr ferðum jafnt innan lands sem utan með minnkandi kolefnisspori. Þar sem snerting og náin samskipti eru óæskileg um þessar mundir eru að koma fram áhugaverðar lausnir og hugmyndir um skynjaratækni og snertilausan búnað. Ástandið sem nú ríkir mun ýta undir þessa tækni og flýta þróun hennar svo um munar. Aðstæður kalla á að fólk vinni heima. Þannig skapast dýrmæt reynsla varðandi fjarvinnu ýmiss konar. Þetta mun auðvelda okkur að fjölga störfum án staðsetningar. Bæði fyrirtæki og opinberar stofnanir geta ráðið til sín fólk í störf sem ekki skiptir máli hvaðan er sinnt. Það leiðir af sér að atvinnusvæðin stækka og atvinnuframboð fyrir allar byggðir landsins eykst til muna. Samvinna, upplýsingagjöf og nýskapandi hugsun hefur aldrei verið brýnni. Hér á landi hefur afar vel verið haldið á málum. Upplýsingagjöf um stöðu mála og aðgerðir er til fyrirmyndar. Sérfræðingar eiga í náinni samvinnu við stjórnvöld og yfirvöld hvers málaflokks til að koma málum í sem bestan farveg. Áskoranir leiða af sér lausnir. Þetta alheimsástand hefur kennt okkur að það er hægt að vinna saman að mikilvægum málum milli landa og heimsálfa. Vonandi mun sú samvinna halda áfram og eflast þegar við tökumst á við áskoranir framtíðarinnar. Höfundur er forstjóri Nýsköpunarmiðstöðvar Íslands
Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun
STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir Skoðun
Skoðun Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir skrifar
Skoðun Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson skrifar
Skoðun STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir skrifar
Skoðun „Mamma, sjáðu, útlendingur!“ – Hvenær hættir maður að vera útlendingur? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Hvernig Ráðhúsið var gert að hagsmunaskrifstofu á kostnað almennings Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Svartkimi samfélagsins: Þegar tveir heimar mætast í yfirheyrsluherberginu Davíð Bergmann skrifar
Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun
STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir Skoðun