Systur um sjálfsvíg móður sinnar: "Ábyrgðin sett á þann sem leitaði eftir hjálp“

Móðir Oddrúnar og Ásthildar hafði glímt við alvarleg veikindi um árabil. Hún var með jaðarpersónuleikaröskun, þunglyndi og kvíða en reyndi sitt besta til að halda heimili fyrir þrjár dætur sínar.

Hún gerði nokkrar sjálfsvígstilraunir og lagðist oft inn á geðdeild.

Í maí árið 2006 bað hún sjálf um innlögn á sjálfsvígsvakt vegna sjálfsvígshugsana. Innan við sólarhring síðar var dætrum hennar, sem þá voru fjórtán til sautján ára gamlar, tilkynnt um dauða hennar. Tvær af dætrunum ræddu mál móður sinnar í viðtali í fréttum Stöðvar 2.

„Við fengum aldrei að vita hvað gerðist. Við fengum aldrei nein svör og í raun fengum við að heyra að það væri ekki mælt með að láta okkur vita í smáatriðum," segir Oddrún Lára Friðgeirsdóttir.

Systurnar fengu alltaf á tilfinninguna að dauðsfallið hafi verið óumflýjanlegt vegna veikinda móður þeirra - ekki að um vanrækslu eða mistök hafi verið að ræða. En fimm árum síðar fengu þær að lesa skýrslu lögreglunnar.

„Þar fengum við að vita að hún hafi verið á vakt þar sem átti að líta inn til hennar á fimmtán mínútna fresti. En hún fannst eftir að hafa verið ein í tvo tíma og hún hafði þá notað beltið sitt, sem hafði ekki verið fjarlægt,“ bætir Oddrún við.

„Við fáum ekki einu sinni afsökunarbeiðni eða neitt í kjölfarið. Það var engin ábyrgð tekin á því sem gerðist. Ábyrgðin var sett á þann sem leitaði til þeirra eftir hjálp,“ segir Ásthildur Embla, eldri systirin.

„Við öll í þessu samfélagi eigum að geta leitað til Landspítala ef við treystum okkur ekki sjálf fyrir eigin lífi. Það er Ömurlegt að fólki sé vísað frá eða geti ekki treyst á að það sé öruggt þarna inni.“

Umfjöllun um ungan mann sem svipti sig lífi á geðdeild í síðustu viku hefur rifið upp sárin enda héldu systurnar að tilfelli móður þeirra væri og yrði algjört einsdæmi.

„Eftir að eitthvað svona gerist ætti að vera aðgerðir og farið ofan í saumana, en ellefu árum seinna er þetta að gerast aftur,“ segir Ásthildur.

„Ég upplifði líka þegar ég horfði á fréttir í gær að það væri verið að tala um að þetta væri að gerast í fyrsta skipti,“ segir Oddrún.

Systurnar vilja þó ítreka að geðdeild sé sá staður sem fólk í vanda á að leita til en vona að umræðan síðustu daga verði til þess að nauðsynlegar úrbætur verði gerðar svo svona atvik gerist aldrei aftur. Þær segjast ekki áfellast starfsfóklið.

„Heldur kerfinu í heild sem er að bregðast. Það er niðurskurður á kerfi sem er þegar brotið,“ segir Oddrún.