Løkke um samninginn: „Næsta vika getur orðið góð vika“

„Næsta vika getur orðið góð vika ... fyrir bæði Grænland, Danmörku og Bandaríkin. Vonandi verður langvarandi óvissu skipt út fyrir bindandi samning sem styrkir öryggi á norðurslóðum og í Norður-Atlantshafi og þar með einnig sameiginlegt öryggi okkar innan NATO og í Evrópu,“ segir í færslu hans á Instagram.

Løkke birti ásamt textanum mynd frá heimsókn sinni til Washington í byrjun árs, þar sem hann hitti J.D. Vance, varaforseta Bandaríkjanna,  Marco Rubio, utanríkisráðherra landsins og Vivian Motzfeldt sem fór þá með stjórn utanríkismála á Grænlandi. 

Í færslunni sagði hann einnig að virðing fyrir „rauðum línum konungsríkisins“ væri mikilvæg „þegar öryggispólitískt landslag, einnig á norðurslóðum, hefur breyst.“

Undirritaður í næstu viku

Gert er ráð fyrir að nýr samningur Bandaríkjanna við Danmörku um öryggismál í Grænlandi verði undirritaður í New York á næstu dögum á athöfn í tengslum við Allsherjarþing Sameinuðu þjóðanna. Því á að ljúka þann 28. september.

Donald Trump forseti Bandaríkjanna greindi í fyrstu frá samningnum á samfélagsmiðli sínum Truth Social en síðar hafa stjórnvöld í Danmörku og á Grænlandi staðfest hann. Í frétt DR um málið segir að Donald Trump Bandaríkjaforseti, Mette Frederiksen forsætisráðherra Danmerkur og Jens-Frederik Nielsen, formaður Naalakkersuisut, heimastjórnar Grænlands, eigi að undirrita samninginn.

Þá segir í frétt miðilsins að forsætisráðuneyti Danmerkur hafi staðfest í fréttatilkynningu að gert sé ráð fyrir að samningurinn verði undirritaður í tengslum við allsherjarþing Sameinuðu þjóðanna. Samkvæmt ráðuneytinu þarf samningurinn fyrst að fara í gegnum nauðsynlegar þinglegar málsmeðferðir áður en hann getur tekið gildi. Fram kemur í fréttinni að miðlinum hafi ekki tekist að fá nánari upplýsingar frá ráðuneytinu um málið.

Margra mánaða samningaviðræður

Trump sagði í færslu sinni á Truth Social í gær að nú loksins lægi fyrir samningur um framtíð Grænlands eftir margra mánaða samningaviðræður milli þjóðanna þriggja.

Trump sagði samninginn veita Bandaríkjunum varanlega stjórn á öryggismálum og öllum öðrum þörfum á Grænlandi og taka að fullu á öllum þeim fjölmörgu áhyggjum sem Bandaríkjamenn hafi. Þá kom fram að Bandaríkin muni þegar í stað hefja umfangsmikla hernaðarviðveru á viðeigandi hluta Grænlands.

Fram kemur í dönskum miðlum að bæði Mette Frederiksen forsætisráðherra og Jens-Frederik Nielsen, leiðtogi Grænlands, hafi lagt mikla áherslu á að samningurinn „viðurkenni fullveldi konungsríkisins“ og sjálfsákvörðunarrétt Grænlendinga.