Á­hyggju­fullir banda­menn í Asíu: Vilja taka fulla stjórn á eigin vörnum

Lee Jae Myung, forseti, sagði á hefðbundnum ríkisstjórnarfundi í Seoul að bandalag ríkjanna væri gífurlega mikilvægt fyrir Suður-Kóreu. Sterkt bandlag ríkjanna ýtti undir öryggi en Kóreumenn þyrftu að auka mátt sinn.

„Þegar við byggjum upp mátt okkar, eykst gildi og mikilvægi okkar sem bandamenn.“

Samkvæmt Yonhap-fréttaveitunni frá Suður-Kóreu, sagði Lee einnig að hann væri enn staðráðinn í því að tryggja að ráðamenn í Suður-Kóreu hafi stjórn á herafla landsins í stríði. Samkvæmt varnarsamkomulagi Suður-Kóreu og Bandaríkjanna myndu bandarískir herforingjar stýra herafla Suður-Kóreu í stríði.

Yonhap hefur einnig eftir þjóðaröryggisráðgjafa Lee að ríkisstjórnin eigi í viðræðum við Bandaríkjamenn um sameiginlegar heræfingar ríkjanna, sem hafa í gegnum árin snúist um að æfa varnir við innrás frá Norður-Kóreu.

Umræddur þjóðaröryggisráðgjafi heitir Wi Sung Lac en hann sagði einnig að ríkisstjórnin ætlaði sér að auka sjálfbærni Suður-Kóreu þegar kæmi að vörnum ríkisins.

Eins og þruma úr heiðskýru lofti

Yfirlýsing Trumps kom eins og þruma úr heiðskíru lofti. Hún kom ráðamönnum í Seoul sérstaklega á óvart og þykir tilefni til þess að hafa áhyggjur.

Trump hafði ekkert samráð við yfirvöld í Suður-Kóreu áður en hann tilkynnti ákvörðun sína á Truth Social, hans eigin samfélagsmiðli.

Forsetinn sagði æfingarnar kostnaðarsamar og að þær sendu „algerlega óviðeigandi og óvinveitt“ skilaboð til Norður-Kóreu, sem Trump sagði að hefði ekki verið ógnandi og hefði sýnt virðingu síðan hann varð forseti.

Í Seoul hefur þessi yfirlýsing aukið á áhyggjur af því hve hægt er að reiða á Bandaríkjamenn, komi til stríðs á Kóreuskaganum. Slíkar áhyggjur hafa aukist verulega á undanförnum árum, meðal annars vegna tolla sem Trump hefur beitt Suður-Kóreu og vegna áhlaups í Georgíu í fyrra, þar sem hundruð starfsmanna Hyundai voru handteknir.

Í samtali við AP fréttaveituna segir Dan Fried, sem starfaði í ríkisstjórn George W. Bush á árum áður, að hann geti ómögulega séð hvernig Bandaríkin eigi að hagnast á ákvörðun Trumps.

„Á öllum stigum, meikar þetta ekki sens. Þetta grefur undan Suður-Kóreumönnum, grefur undan Japönum, hræðir Taívana, styggir NATO og gerir Kínverjana djarfari. Að maður tali nú ekki um Norður-Kóreumenn.“

Danny Russel, sem starfaði innan ríkisstjórnar Baracks Obama með sérstaka áherslu á Asíu, segir erfitt að sjá hvernig ákvörðun Trumps gæti hafa verið verri.

„Trump er að refsa bandamanni og hvetja andstæðing áfram. Hann er að vernda viðkvæmar tilfinningar Kims Jong Un á kostnað öryggis Bandaríkjanna og Suður-Kóreu.“

AP fréttaveitan vísar einnig til þess að ráðamenn í Suður-Kóreu hafi áhyggjur af kjarnorkuvopnavernd Bandaríkjamanna. Það er að segja að Kóreumenn óttist að ef nágrannar þeirra í norðri beiti kjarnorkuvopnum sínum gegn Suður-Kóreu, muni Bandaríkjamenn ekki bregðast við og beita sínum kjarnorkuvopnum til varnar Suður-Kóreu.

Á undanförnum árum benda kannanir til þess að sífellt fleiri íbúar Suður-Kóreu vilji koma upp eigin kjarnorkuvopnum. Það hafa Bandaríkjamenn ekki viljað.

Fór með fleipur og ósannindi um Suður-Kóreu

Trump ræddi ákvörðun sína við blaðamenn í Hvíta húsinu í gær. Þá hélt hann því fram að Bandaríkjamenn greiddu nánast allan kostnaðinn vegna viðveru bandarískra hermanna í Suður-Kóreu. Hann hélt því einnig fram að á sínu fyrsta kjörtímabili hefði hann fengið ráðamenn í Seoul til að greiða Bandaríkjunum þrjá milljarða dala á ári fyrir hernaðarstuðninginn.

Þá sagði Trump að eftir að Joe Biden varð forseti árið 2021 hefðu Suður-Kóreumenn sannfært hann um að Trump væri slæm manneskja og að þeir ættu ekki að þurfa að borga. Það hefði Biden samþykkt.

Nánast allt sem forsetinn sagði er rangt, eins og tekið er fram í grein CNN.

Trump sagði að 39 þúsund bandarískir hermenn væru í Suður-Kóreu. Í lok mars voru þeir 26.589.

Þá hafa yfirvöld í Suður-Kóreu tekið verulegan þátt í kostnaði Bandaríkjamanna í landinu frá árinu 1991. Barack Obama gerði samning við yfirvöld þar um að þau greiddu 800 milljónir dala á ári frá 2014 til 2018, sem er meira en ekkert þótt Trump þyki það of lítið.

Þar að auki er rangt að Trump hafi fengið Suður-Kóreumenn til að greiða Bandaríkjunum þrjá milljarða dala á ári, sem átti samkvæmt honum svo að verða meira með hverju árinu yfir þriggja ára tímabil.

Hið rétta er að ríkisstjórn Trumps fékk yfirvöld í Suður-Kóreu til að hækka útgjöldin vegna viðveru Bandaríkjamanna í landinu árið 2019. Þá vörðu Kóreumenn um milljarði dala í hernaðarstuðninginn en Trump vildi fimm milljarða.

Þá var gerður tímabundinn samningur um lítillega aukningu og yfirvöld í Seoul samþykktu árið 2020 að greiða 200 milljónir dala til að greiða þarlendum starfsmönnum herafla Bandaríkjanna. Þetta voru þó tímabundnar ráðstafanir þar sem frekari viðræður kláruðust aldrei. Þær voru ókláraðar þegar Biden settist að í Hvíta húsinu.

Hér að neðan má sjá myndefni frá fyrri æfingum Bandaríkjamanna í Suður-Kóreu, ummæli forsetans í morgun og stutt viðtal við sérfræðing um málefni ríkisins.

Að endingu felldi Biden ekki samninga Trumps við Suður-Kóreu úr gildi. Það voru engir langvarandi samningar í gildi og Suður-Kóreumenn höfðu aldrei samþykkt kröfur Trumps og áttu aldrei að greiða þrjár milljónir dala.

Ríkisstjórn Bidens gerði nokkra nýja samninga við Suður-Kóreu sem leiddu til aukinna útgjalda þar í landi á kjörtímabili hans.

Ekkert flugmóðurskip á svæðinu

Í forsetatíð Baracks Obama lýstu Bandaríkjamenn því yfir að til stæði að leggja minni áherslu á Evrópu og auka viðbúnað á Kyrrahafinu og sporna gegn auknum umsvifum Kína. Þessari stefnu hefur verið viðhaldið af bæði Trump og Biden sem vildu einnig draga úr umsvifum Bandaríkjanna í Mið-Austurlöndum.

Á hans seinna kjörtímabili hefur Trump þó lagt mesta áherslu á svokallaðan „bakgarð“ Bandaríkjanna. Vestanvert Kyrrahafið hefur átt að vera í öðru sæti.

Á sama tíma og Trump skipaði hernum að draga úr æfingum með Suður-Kóreumönnum eru Bandaríkjamenn að sigla eina flugmóðurskipi þeirra á vestanverðu Kyrrahafi til Mið-Austurlanda vegna stríðsins gegn Íran.

Kínverjar nýta óreiðuna

AP fréttaveitan hefur eftir Greg Poling, yfirmanni Asíu-deildar hugveitunnar Center for strategic and international studies að skilaboðin frá ríkisstjórn Trumps hafi verið þau að Vestanvert Kyrrahafið væri gífurlega mikilvægt. Gjörðir fylgdu þó ekki orðum.

Annar sérfræðingur sagði bandamenn Bandaríkjanna í Asíu hafa miklar áhyggjur af stöðunni og óútreiknanlegri ríkisstjórn Trumps. Ráðamenn í Kína tækju óreiðunni fagnandi og notuðu hana með glöðu geði.

Bryan Clark, sem starfar hjá hugveitunni Hudson Institute, sagði að enginn byggist við því að Kínverjar myndu nota tækifærið til að gera innrás í Taívan. Flugmóðurskipsleysið sé þó tækifæri fyrir Kínverja til að sýna fram á óáreiðanleika Bandaríkjanna.

„Þeir nota þetta í skilaboðum til Filippseyja, Japan, Indónesíu og annarra til að sýna að Bandaríkin eru ekki lengur aðalkarlinn í vestanverðu Kyrrahafinu,“ sagði Clark.

„Þeir vilja frekar að ríkisstjórnir á svæðinu ákveði fyrir sig að Kína sé öflugra ríkið og að Bandaríkin geti ekki lengur ábyrgst öryggi þeirra.“