Akreinum fækki þó bílum fjölgi: Flöskuhálsinn ekki endilega fjöldi akreina Birgir Olgeirsson skrifar 3. júlí 2026 07:01 Atli Björn Levý, samgönguverkfræðingur og forstöðumaður verkefnastofu Borgarlínu, fer yfir Borgarlínuverkefnið í hlaðvarpi Vísis. Vilhelm Áform Borgarlínunnar gera ráð fyrir að bílaakreinum fækki á ákveðnum köflum, meðal annars á Suðurlandsbraut, þótt spár geri áfram ráð fyrir aukinni bílaumferð á höfuðborgarsvæðinu. Atli Björn Levy, samgönguverkfræðingur og forstöðumaður verkefnastofu Borgarlínu hjá Betri samgöngum, segir skýringuna felast í því að verkefnið snúist um flutningsgetu kerfisins í heild, ekki aðeins fjölda akreina á hverjum götukafla. Til að Borgarlínan virki þurfi vagnarnir að komast greiðlega um helstu samgönguása og ekki sitja fastir í sömu umferð og aðrir. Þess vegna þurfi á sumum stöðum að taka rými undir sérakreinar, jafnvel þar sem bílaumferð heldur áfram að aukast. Atli segir þó að það sé ekki sjálfgefið að fækkun akreina á beinum kafla þýði samsvarandi aukningu tafa. Á annatíma myndist vandinn oft annars staðar. „Flöskuhálsinn á annatímum er ekki endilega fjöldi akreinanna, heldur þá eru það þessar tengingar og ljósastýrðu punktarnir sem eru flöskuhálsinn,“ segir Atli í hlaðvarpsviðtali við Vísi. Hlusta má á viðtalið á öllum helstu hlaðvarpsveitum. Á Suðurlandsbraut gera núverandi áform ráð fyrir miðjusettum Borgarlínuvagni og að bílaakreinum fækki um eina í hvora átt á ákveðnum köflum. Atli segir að þar þurfi að horfa sérstaklega til gatnamóta, ljósastýringar og tenginga inn og út af götunni til að milda áhrifin á bílaumferð. Þess ber að geta að nýr meirihluti í borginni hefur synjað deiliskipulagi Suðurlandsbrautar og vill endurskoða áætlanir með hana. Atli segir það geta tafið tímalínu Borgarlínunnar en hann segir núverandi plan Borgarlínunnar vera bestu útfærslu með tilliti til öryggis og umferðarflæðis. „Ef þetta eru þessar hugmyndir um að fara með Borgarlínuna í hægri akrein við hlið núverandi umferð og reyna að halda þessum fjölda bílaakreina líka, þá erum við komin í lausn sem Borgarlínuverkefnið mælir ekki með bara vegna umferðaröryggis,“ segir Atli. Hann segir Suðurlandsbrautina ekki verða metna eina og sér. Hún sé hluti af stærra samgöngukerfi þar sem einnig sé gert ráð fyrir stofnvegaframkvæmdum á borð við Miklubrautargöng og Sæbrautarstokk. „Þannig að þegar þú ert að hugsa þetta þá megum við ekki detta í einhverja rörsýn og horfa bara á einhvern ákveðinn gang. Það er búið að hugsa þetta í heild sinni,“ segir Atli. Í dag eru um fjögur til fimm prósent ferða á höfuðborgarsvæðinu farin með almenningssamgöngum. Markmiðið er að hlutfallið verði komið í tólf prósent árið 2040. Borgarlínuverkefnið gerir þó ráð fyrir áframhaldandi vexti bíla í umferð, en vonast er til að aukin notkun almenningssamgangna hægi á vextinum. Samhliða Borgarlínu er einnig gert ráð fyrir uppbyggingu hjólastíga og breytingum á stofnvegakerfinu. Atli segir að með þessu sé reynt að taka við vexti borgarinnar án þess að allur viðbótarþunginn lendi á sama gatnakerfi og í dag. „Mér finnst engin ástæða til þess að hugsa eins og himinn og jörð séu að farast,“ segir Atli. Borgarlína Samgöngumál Hlaðvarp Vísis Reykjavík Skipulagsmál Mest lesið Bregðast við skipulögðum árásum og hótunum Innlent Tvö lík fundin eftir að snjóðflóð lenti á búðum Erlent Yfirgefa heimili sín og flykkjast í neyðarskýlin Erlent Stutt geti verið í kosningar Innlent Góðkunningi lögreglunnar grunaður um líkamsárás Innlent Forseti Serbíu segir af sér í skugga mótmæla Erlent Maður á sextugsaldri með áverka á höfði eftir árás ungmenna Innlent Meintu hryðjuverkamennirnir lengi undir eftirliti Erlent Segir merkilegt að einkaskilaboð séu rædd á Alþingi Innlent Svara verði í hvaða umboði skilaboðin voru send Innlent Fleiri fréttir Bregðast við skipulögðum árásum og hótunum Góðkunningi lögreglunnar grunaður um líkamsárás Stutt geti verið í kosningar Boðar fyrstu lögin og reglurnar gagnvart gervigreind Eldur á Hellu Slökkvilið kallað út í Hafnarfjörð Segir merkilegt að einkaskilaboð séu rædd á Alþingi Beitti úðavopni á vegfarendur Sextán ára unglingar sóttir í bæinn eftir afskipti lögreglu Svara verði í hvaða umboði skilaboðin voru send Maður á sextugsaldri með áverka á höfði eftir árás ungmenna Verður gervigreindin mennskari eða fólk eins og gervigreind? Efnahagsmálin, SÁÁ og skítapotturinn á Sprengisandi Skemmtistað lokað í miðborginni vegna fjölda ungmenna Söfnuðu 32 milljónum fyrir langveik börn Tómas kominn aftur til starfa Siðferðislegir hugleysingjar neiti að semja um frið Þyrlan lenti við Hörpu Daði spreytir sig í Gettu betur Ráðherra hafi hrakið hana úr starfi: „Ég mun aldrei gleyma svipnum á Ragnari“ Umdæmin mishrifin af fækkun embætta Tugir mættir til þess að mótmæla ríkisstjórninni Buxnalaus Lalli olli glundroða Þyrlan sótti slasaðan knapa Heimsfræg Twitch-stjarna olli örtröð í miðbænum Fagnar fækkun lögregluembætta og deilt um málverk af Danakonungi Átján kíló af kókaíni undir fölskum botni Eftirlitið fellur á herðar foreldra Loka hringveginum við Jökulsárlón Fá loksins að fagna aldarafmælinu Sjá meira
Atli Björn Levy, samgönguverkfræðingur og forstöðumaður verkefnastofu Borgarlínu hjá Betri samgöngum, segir skýringuna felast í því að verkefnið snúist um flutningsgetu kerfisins í heild, ekki aðeins fjölda akreina á hverjum götukafla. Til að Borgarlínan virki þurfi vagnarnir að komast greiðlega um helstu samgönguása og ekki sitja fastir í sömu umferð og aðrir. Þess vegna þurfi á sumum stöðum að taka rými undir sérakreinar, jafnvel þar sem bílaumferð heldur áfram að aukast. Atli segir þó að það sé ekki sjálfgefið að fækkun akreina á beinum kafla þýði samsvarandi aukningu tafa. Á annatíma myndist vandinn oft annars staðar. „Flöskuhálsinn á annatímum er ekki endilega fjöldi akreinanna, heldur þá eru það þessar tengingar og ljósastýrðu punktarnir sem eru flöskuhálsinn,“ segir Atli í hlaðvarpsviðtali við Vísi. Hlusta má á viðtalið á öllum helstu hlaðvarpsveitum. Á Suðurlandsbraut gera núverandi áform ráð fyrir miðjusettum Borgarlínuvagni og að bílaakreinum fækki um eina í hvora átt á ákveðnum köflum. Atli segir að þar þurfi að horfa sérstaklega til gatnamóta, ljósastýringar og tenginga inn og út af götunni til að milda áhrifin á bílaumferð. Þess ber að geta að nýr meirihluti í borginni hefur synjað deiliskipulagi Suðurlandsbrautar og vill endurskoða áætlanir með hana. Atli segir það geta tafið tímalínu Borgarlínunnar en hann segir núverandi plan Borgarlínunnar vera bestu útfærslu með tilliti til öryggis og umferðarflæðis. „Ef þetta eru þessar hugmyndir um að fara með Borgarlínuna í hægri akrein við hlið núverandi umferð og reyna að halda þessum fjölda bílaakreina líka, þá erum við komin í lausn sem Borgarlínuverkefnið mælir ekki með bara vegna umferðaröryggis,“ segir Atli. Hann segir Suðurlandsbrautina ekki verða metna eina og sér. Hún sé hluti af stærra samgöngukerfi þar sem einnig sé gert ráð fyrir stofnvegaframkvæmdum á borð við Miklubrautargöng og Sæbrautarstokk. „Þannig að þegar þú ert að hugsa þetta þá megum við ekki detta í einhverja rörsýn og horfa bara á einhvern ákveðinn gang. Það er búið að hugsa þetta í heild sinni,“ segir Atli. Í dag eru um fjögur til fimm prósent ferða á höfuðborgarsvæðinu farin með almenningssamgöngum. Markmiðið er að hlutfallið verði komið í tólf prósent árið 2040. Borgarlínuverkefnið gerir þó ráð fyrir áframhaldandi vexti bíla í umferð, en vonast er til að aukin notkun almenningssamgangna hægi á vextinum. Samhliða Borgarlínu er einnig gert ráð fyrir uppbyggingu hjólastíga og breytingum á stofnvegakerfinu. Atli segir að með þessu sé reynt að taka við vexti borgarinnar án þess að allur viðbótarþunginn lendi á sama gatnakerfi og í dag. „Mér finnst engin ástæða til þess að hugsa eins og himinn og jörð séu að farast,“ segir Atli.
Borgarlína Samgöngumál Hlaðvarp Vísis Reykjavík Skipulagsmál Mest lesið Bregðast við skipulögðum árásum og hótunum Innlent Tvö lík fundin eftir að snjóðflóð lenti á búðum Erlent Yfirgefa heimili sín og flykkjast í neyðarskýlin Erlent Stutt geti verið í kosningar Innlent Góðkunningi lögreglunnar grunaður um líkamsárás Innlent Forseti Serbíu segir af sér í skugga mótmæla Erlent Maður á sextugsaldri með áverka á höfði eftir árás ungmenna Innlent Meintu hryðjuverkamennirnir lengi undir eftirliti Erlent Segir merkilegt að einkaskilaboð séu rædd á Alþingi Innlent Svara verði í hvaða umboði skilaboðin voru send Innlent Fleiri fréttir Bregðast við skipulögðum árásum og hótunum Góðkunningi lögreglunnar grunaður um líkamsárás Stutt geti verið í kosningar Boðar fyrstu lögin og reglurnar gagnvart gervigreind Eldur á Hellu Slökkvilið kallað út í Hafnarfjörð Segir merkilegt að einkaskilaboð séu rædd á Alþingi Beitti úðavopni á vegfarendur Sextán ára unglingar sóttir í bæinn eftir afskipti lögreglu Svara verði í hvaða umboði skilaboðin voru send Maður á sextugsaldri með áverka á höfði eftir árás ungmenna Verður gervigreindin mennskari eða fólk eins og gervigreind? Efnahagsmálin, SÁÁ og skítapotturinn á Sprengisandi Skemmtistað lokað í miðborginni vegna fjölda ungmenna Söfnuðu 32 milljónum fyrir langveik börn Tómas kominn aftur til starfa Siðferðislegir hugleysingjar neiti að semja um frið Þyrlan lenti við Hörpu Daði spreytir sig í Gettu betur Ráðherra hafi hrakið hana úr starfi: „Ég mun aldrei gleyma svipnum á Ragnari“ Umdæmin mishrifin af fækkun embætta Tugir mættir til þess að mótmæla ríkisstjórninni Buxnalaus Lalli olli glundroða Þyrlan sótti slasaðan knapa Heimsfræg Twitch-stjarna olli örtröð í miðbænum Fagnar fækkun lögregluembætta og deilt um málverk af Danakonungi Átján kíló af kókaíni undir fölskum botni Eftirlitið fellur á herðar foreldra Loka hringveginum við Jökulsárlón Fá loksins að fagna aldarafmælinu Sjá meira