„Allt aðrar kröfur um eitthvað sem er sprautað inn í líkamann“ Smári Jökull Jónsson skrifar 10. maí 2026 15:35 Rúna Hauksdóttir Hvanndal er forstjóri Lyfjastofnunnar. Lyfjastofnun Forstjóri Lyfjastofnunar segir að sprautunotkun á svokölluðum peptíðum sé sérstaklega varhugaverð og að fólk viti sjaldan hvað það sé í raun með í höndunum. Ólíklegt sé að kaupendur fái það sem það telur sig vera að kaupa. Notkun á svokölluðum peptíðum virðist vera að aukast verulega hér á landi. Efnin eru oft seld á samfélagsmiðlum með fyrirheitum um meðal annars þyngdartap og fallegri húð og formaður félags heimilislækna tjáði sig um efnin í vikunni og sagði notkun þeirra geta haft óafturkræf áhrif á heilsu. Forstjóri Lyfjastofnunar segir um að ræða ólögleg lyf og í sumum tilfellum efni frá rannsóknarstofum. „Ef þú ert að versla lyf og þetta eru lyfseðilsskyld lyf þá verður þú náttúrulega að vera með lyfseðil. Þá bara í gegnum löglega afhendingarkeðju sem eru apótek eða netapótk sem hafa verið vottuð. Sölusíður utan apóteka eru bara ólöglegar ef það er verið að selja lyf,“ segir Rúna Hauksdóttir Hvannadal forstjóri Lyfjastofnunar. Varar sérstaklega við sprautunotkun Það virðist vera orðið viðurkennt að kaupa efni á netinu og sprauta því í sig að hennar mati. Fólk viti ekkert hvað það sé með í höndunum eða hvar efnið var framleitt. Sprautunotkun sé sérstaklega varasöm. „Af því að þá ertu bara komin með þetta beint inn í líkamann. Það þarf að gæta fyllsta hreinlætis og öryggis við framleiðslu á öllu sem þú sprautar í þig. Algjörlega óháð innihaldinu, það eru allt aðrar kröfur um eitthvað sem er sprautað inn í líkamann eða undir húð.“ „Ljóst að það er ekki þetta sem er verið að selja“ Þá sé það langt ferli að skrá lyf á markað og þá sé búið að gera ýmsar klínískar rannsóknir um virkni og aukaverkanir. „Það er verið að tala um þetta Retatrutide til dæmis og það hefur verið í sölu. Það er lyf sem er í klínískum fasa og það er nokkurn veginn algjörlega ljóst að það er ekki þetta sem er verið að selja.“ Staðan sé svipuð í nágrannalöndum og mikilvægt sé að vekja athygli á stöðunni. „Ragga Nagli var í viðtali um hvernig þetta er í Danmörku. Við vorum með sænskan fyrirlesara hjá okkur og Svíarnir eru að taka mjög hart á þessu og fylgjast með. Það sem er hættulegt er að fólk er að kaupa það sem það heldur að séu skráð lyf. Oft eru þetta þessi þyngdarstjórnunarlyf og þú veist ekkert hvað er í þessum pennum.“ Stofnunin hafi unnið með lögreglu og tollinum ef þannig ber undir. „Við fáum þetta oft til okkar, til að gefa faglegt álit, þegar er búið að handleggja eða eitthvað hefur komið upp. Við hvetjum alla til þess að tilkynna svona síður til lögreglu og sérstaklega ef þær eru hýstar hér á landi, þá er hægt að taka þær niður.“ Lyf Heilsa Útlit Samfélagsmiðlar Börn og uppeldi Mest lesið Eldur í Elliðaárdal Innlent Dýraverndunarsinni handtekinn í tengslum við minka- og svínabúsmálið Innlent Banamaður Bryndísar Klöru kominn á Vernd Innlent „Ég átta mig á því að smekkleysið hefur sigrað“ Innlent Tollum hótað vegna hvalveiða sem verða bannaðar Innlent Grafalvarlegt að banna heila atvinnugrein Innlent Kenndi arabískum sveppasölumönnum um að hleypa af Innlent Kominn á Vernd tveimur árum eftir morðið vegna túlkunaratriðis Innlent Lifði af bílslys en missti besta vin sinn Innlent „Það þarf að hreinsa aðeins loftið“ Innlent Fleiri fréttir Eldur í Elliðaárdal Dómur um ólögmæt bílastæðagjöld gæti verið fordæmisgefandi Samkomulag Tækniskólans og Hafnarfjarðar út um þúfur Unnið að uppfærslu umferðarljósa Mannauðsstjórinn skipaður forstjóri Heilbrigðisstofnunar Austurlands Grafalvarlegt að banna heila atvinnugrein Höfnuðu kraðaki raka um meint ólögmæti atkvæðagreiðslunnar Vill stórminnka Rúv og hafnar tengingu Gísla við fjarhægri Dýraverndunarsinni handtekinn í tengslum við minka- og svínabúsmálið Greip um eistu lögreglumanns „Takmörkuð sólmyrkvaáhrif“ Íþróttafélög fá að beina frekari upplýsingum að börnum Tíu þúsund börn búi á heimilum undir lágtekjumörkum Kominn á Vernd tveimur árum eftir morðið vegna túlkunaratriðis „Það þarf að hreinsa aðeins loftið“ Hóta tollum vegna hvalveiða og hægri stjórn virðist fallin Banamaður Bryndísar Klöru kominn á Vernd Lýsa vonbrigðum með framgöngu Icelandair í miðri atkvæðagreiðslu Tveir hópferðabílar skullu saman á Suðurlandsbraut Frakkar og Litáar endurskoða Ríkisendurskoðun Lifði af bílslys en missti besta vin sinn Tollum hótað vegna hvalveiða sem verða bannaðar Útkall vegna hópslagsmála í bílakjallara „Ég átta mig á því að smekkleysið hefur sigrað“ Þungt högg fyrir ferðaþjónustu á Austurlandi Kenndi arabískum sveppasölumönnum um að hleypa af Þriðjungur borgarbúa vill skipta um ferðamáta „Hverjir tala við mömmu mína?“ Bókun 35 útskýrð á mannamáli Brotist inn í fyrirtæki í miðborginni Sjá meira
Notkun á svokölluðum peptíðum virðist vera að aukast verulega hér á landi. Efnin eru oft seld á samfélagsmiðlum með fyrirheitum um meðal annars þyngdartap og fallegri húð og formaður félags heimilislækna tjáði sig um efnin í vikunni og sagði notkun þeirra geta haft óafturkræf áhrif á heilsu. Forstjóri Lyfjastofnunar segir um að ræða ólögleg lyf og í sumum tilfellum efni frá rannsóknarstofum. „Ef þú ert að versla lyf og þetta eru lyfseðilsskyld lyf þá verður þú náttúrulega að vera með lyfseðil. Þá bara í gegnum löglega afhendingarkeðju sem eru apótek eða netapótk sem hafa verið vottuð. Sölusíður utan apóteka eru bara ólöglegar ef það er verið að selja lyf,“ segir Rúna Hauksdóttir Hvannadal forstjóri Lyfjastofnunar. Varar sérstaklega við sprautunotkun Það virðist vera orðið viðurkennt að kaupa efni á netinu og sprauta því í sig að hennar mati. Fólk viti ekkert hvað það sé með í höndunum eða hvar efnið var framleitt. Sprautunotkun sé sérstaklega varasöm. „Af því að þá ertu bara komin með þetta beint inn í líkamann. Það þarf að gæta fyllsta hreinlætis og öryggis við framleiðslu á öllu sem þú sprautar í þig. Algjörlega óháð innihaldinu, það eru allt aðrar kröfur um eitthvað sem er sprautað inn í líkamann eða undir húð.“ „Ljóst að það er ekki þetta sem er verið að selja“ Þá sé það langt ferli að skrá lyf á markað og þá sé búið að gera ýmsar klínískar rannsóknir um virkni og aukaverkanir. „Það er verið að tala um þetta Retatrutide til dæmis og það hefur verið í sölu. Það er lyf sem er í klínískum fasa og það er nokkurn veginn algjörlega ljóst að það er ekki þetta sem er verið að selja.“ Staðan sé svipuð í nágrannalöndum og mikilvægt sé að vekja athygli á stöðunni. „Ragga Nagli var í viðtali um hvernig þetta er í Danmörku. Við vorum með sænskan fyrirlesara hjá okkur og Svíarnir eru að taka mjög hart á þessu og fylgjast með. Það sem er hættulegt er að fólk er að kaupa það sem það heldur að séu skráð lyf. Oft eru þetta þessi þyngdarstjórnunarlyf og þú veist ekkert hvað er í þessum pennum.“ Stofnunin hafi unnið með lögreglu og tollinum ef þannig ber undir. „Við fáum þetta oft til okkar, til að gefa faglegt álit, þegar er búið að handleggja eða eitthvað hefur komið upp. Við hvetjum alla til þess að tilkynna svona síður til lögreglu og sérstaklega ef þær eru hýstar hér á landi, þá er hægt að taka þær niður.“
Lyf Heilsa Útlit Samfélagsmiðlar Börn og uppeldi Mest lesið Eldur í Elliðaárdal Innlent Dýraverndunarsinni handtekinn í tengslum við minka- og svínabúsmálið Innlent Banamaður Bryndísar Klöru kominn á Vernd Innlent „Ég átta mig á því að smekkleysið hefur sigrað“ Innlent Tollum hótað vegna hvalveiða sem verða bannaðar Innlent Grafalvarlegt að banna heila atvinnugrein Innlent Kenndi arabískum sveppasölumönnum um að hleypa af Innlent Kominn á Vernd tveimur árum eftir morðið vegna túlkunaratriðis Innlent Lifði af bílslys en missti besta vin sinn Innlent „Það þarf að hreinsa aðeins loftið“ Innlent Fleiri fréttir Eldur í Elliðaárdal Dómur um ólögmæt bílastæðagjöld gæti verið fordæmisgefandi Samkomulag Tækniskólans og Hafnarfjarðar út um þúfur Unnið að uppfærslu umferðarljósa Mannauðsstjórinn skipaður forstjóri Heilbrigðisstofnunar Austurlands Grafalvarlegt að banna heila atvinnugrein Höfnuðu kraðaki raka um meint ólögmæti atkvæðagreiðslunnar Vill stórminnka Rúv og hafnar tengingu Gísla við fjarhægri Dýraverndunarsinni handtekinn í tengslum við minka- og svínabúsmálið Greip um eistu lögreglumanns „Takmörkuð sólmyrkvaáhrif“ Íþróttafélög fá að beina frekari upplýsingum að börnum Tíu þúsund börn búi á heimilum undir lágtekjumörkum Kominn á Vernd tveimur árum eftir morðið vegna túlkunaratriðis „Það þarf að hreinsa aðeins loftið“ Hóta tollum vegna hvalveiða og hægri stjórn virðist fallin Banamaður Bryndísar Klöru kominn á Vernd Lýsa vonbrigðum með framgöngu Icelandair í miðri atkvæðagreiðslu Tveir hópferðabílar skullu saman á Suðurlandsbraut Frakkar og Litáar endurskoða Ríkisendurskoðun Lifði af bílslys en missti besta vin sinn Tollum hótað vegna hvalveiða sem verða bannaðar Útkall vegna hópslagsmála í bílakjallara „Ég átta mig á því að smekkleysið hefur sigrað“ Þungt högg fyrir ferðaþjónustu á Austurlandi Kenndi arabískum sveppasölumönnum um að hleypa af Þriðjungur borgarbúa vill skipta um ferðamáta „Hverjir tala við mömmu mína?“ Bókun 35 útskýrð á mannamáli Brotist inn í fyrirtæki í miðborginni Sjá meira