Vill meirihlutinn í Reykjavíkurborg ekki hlusta á íbúa? Fanný Gunnarsdóttir skrifar 14. apríl 2026 18:03 Íbúaráðin góður samráðsvettvangur Í þrjú ár var ég formaður íbúaráðs Grafarvogs en þar hef ég búið í tæp fjörtíu ár. Ég gegndi því hlutverki sem fulltrúi Framsóknar. Ég vann þar með frábæru fólki úr hverfinu, fólki sem tengdist ólíkum hópum íbúa. Það lögðu sig allir fram um að vinna vel fyrir hverfið sitt, hafa augu og eyru opin og ráðið fylgdi málum hverfisins eftir eins og unnt var. Íbúaráðin í borginni voru samráðsvettvangur, hluti af auknu íbúalýðræði og mikilvægur tengiliður milli borgarstjórnar, embættismanna borgarinnar, íbúa, félagasamtaka og hagsmunaaðila í hverfinu. En með því að leggja íbúaráð niður var slitið á þessi formlegu og óformlegu tengsl. Ráðin gengu frá þeim verkefnum sem fyrir lágu án þess að ná að ljúka þeim á viðunandi hátt. Það var slæmt því mörg mikilvæg verkefni sem biðu fengu ekki framgang og gagnlegar samskiptaleiðir út í hverfunum rofnuðu. Borgarfulltrúar eiga að hlusta Að mínu mati er það bæði gott og nauðsynlegt fyrir þá sem stjórna borginni hverju sinni að hafa virkar tengingar inn í nærsamfélagið. Það kom til dæmis berlega í ljós á fundi fyrir skemmstu með núverandi borgarstjóra og íbúum í Grafarvogi. Sökum tengslaleysis við nærsamfélagið varð borgarstjóri ítrekað að óska eftir því að embættismenn svöruðu spurningum fundarmanna – hún var alls ekki nægilega vel inni í málum sem brunnu á fólki. Það er einnig gott fyrir íbúana að hafa aðgang að fulltrúum sem hafa það hlutverk að koma sjónarmiðum á framfæri, hafa aðkomu að ákvarðanatöku í veigamiklum framkvæmdum t.d. lagning Sundabrautar, fyrirkomulag Borgarlínu og aðstöðu í nýjum hverfum eins og í Gufunesi. Þau voru ófá erindi sem íbúaráðin komu að t.d. mál sem tengdust umferðaröryggi, félagsstarfi í hverfum borgarinnar, snjómokstri og margt fleira sem tengdist daglegu lífi fólks í borginni. Þeirra fyrsta verk var að klippa á virkt íbúalýðræði – og ekkert kom í staðinn Því kom það mér í opna skjöldu þegar núverandi meirihluti í borginni ákvað að leggja íbúaráðin niður. Það var ákvörðun sem gerð var án þess að kynna þær fyrirætlanir formönnum ráðanna og án þess að nokkuð annað sambærilegt hafi komið í staðinn. Auðvitað má alltaf skoða, meta og endurbæta verklag en að leggja íbúaráðin niður og klippa þannig á eina virkustu samskiptaleið stjórnenda borgarinnar við íbúa er mér óskiljanlegt með öllu, sérstaklega þegar ekkert annað kemur í staðinn. Það skýtur líka skökku við þar sem í núverandi meirihluta eru flokkar sem hafa á góðum stundum talað mikið um aukið íbúalýðræði og að stytta boðleiðir – en þeirra fyrsta verk var að tilkynna í fjölmiðlum að leggja ætti ráðin niður. Að segja eitt en gera annað Ekki hvað síst er ég hugsi yfir þessari aðgerð þegar ég les lýðræðisstefnu Reykjavíkurborgar og áherslur tengdar samráði við íbúa. En þar stendur m.a. að einn megintilgangur sveitarfélaga sé að færa hið pólitíska vald nær borgurunum. Tekið er fram að m.a. sé tilgangur lýðræðisstefnunnar að styðja við lýðræðislega þátttöku íbúa og auka möguleika þeirra til að hafa áhrif á ákvarðanatöku, jafnframt leið fyrir kjörna fulltrúa til að þekkja betur óskir borgarbúa. En þrátt fyrir þessi góðu markmið fannst núverandi meirihluta rétt að vinna þvert á þessa stefnu. Áherslum Framsóknar vísað frá í borgarstjórn Það er augljóslega enginn vilji til að bregðast við eða taka á dagskrá funda borgarstjórnar ítrekaðar óskir borgarfulltrúa Framsóknarflokksins um umræðu um íbúðalýðræði. Málið hefur ekki enn komið til umræðu og oftar en einu sinni verið frestað. Því finnst mér rétt að benda hér að lokum á stefnu Framsóknar sem vill m.a. leggja áherslu á að efla lýðræðislega þátttöku ólíkra hópa íbúa og leita leiða til að fá íbúa til að taka meiri þátt í stefnumótun í sínu nærsamfélagi. Ég hvet kjósendur í Reykjavík til að meta vinnubrögð núverandi meirihluta og gera upp hug sinn. Finnst fólki það boðlegt að klippa svona á virka boðleið á milli íbúa og stjórnenda borgarinnar? Ég trúi því að fólki hugnist alls ekki þessi vinnubrögð – endurvekjum formlegan samráðsvettvang strax eftir kosningar. Höfundur er fyrrverandi formaður íbúaráðs Grafarvogs og skipar 15. sæti á lista Framsóknarflokksins í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Framsóknarflokkurinn Reykjavík Mest lesið Þjóðin sagði nei. En „látum eins og ekkert sé…” Íris Erlingsdóttir Skoðun Búrkuball í inngildingarviku Þórarinn Hjartarson Skoðun Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir Skoðun Próf, einkunnir og (PISA) mat á skólakerfi. Hluti 1. Jón Torfi Jónasson Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson Skoðun Bubbi Morthens og endalok alheimsins Kristján Logason Skoðun Ísland sagði nei – en sagði það nei við Evrópu? Valerio Gargiulo Skoðun Á að mismuna lántökum? Jón Guðni Ómarsson Skoðun Að velta eigin sök á aðra Sigurjón Þórðarson Skoðun Skoðun Skoðun Marta Kos verður að virða niðurstöðuna Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir skrifar Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson skrifar Skoðun Sterkari innviðir fyrir STEM menntun Huld Hafliðadóttir skrifar Skoðun Ísland sagði nei – en sagði það nei við Evrópu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun EES-samningurinn og regluverk atvinnulífsins Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir skrifar Skoðun Milljón hugmyndir, hundrað tímamót Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Fjórða valdið? En það ert þú! Þorsteinn J. Vilhjálmsson skrifar Skoðun Að velta eigin sök á aðra Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Próf, einkunnir og (PISA) mat á skólakerfi. Hluti 1. Jón Torfi Jónasson skrifar Skoðun Hvers eiga börnin að gjalda? Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Á að mismuna lántökum? Jón Guðni Ómarsson skrifar Skoðun Þegar öll hafa svörin skiptir hugsunin mestu Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Bubbi Morthens og endalok alheimsins Kristján Logason skrifar Skoðun Þýsklendingar á meðal vor Darri Eyþórsson skrifar Skoðun Þöllin á þorpinu Jakob Tryggvason skrifar Skoðun Þjóðin sagði nei. En „látum eins og ekkert sé…” Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Málshraðasögur Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Búrkuball í inngildingarviku Þórarinn Hjartarson skrifar Skoðun Þjóðaratkvæðgreiðslan: Aðild að Evrópusambandinu hafnað Kristinn H. Gunnarsson skrifar Skoðun Blekking litla samfélagsins Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Farsælt samstarf sveitarfélaga á höfuðborgarsvæðinu í 50 ár Páll Björgvin Guðmundsson skrifar Skoðun Bókun 35: Munurinn á stjórnarskrá Noregs og Íslands Júlíus Valsson skrifar Skoðun Kærleikur er pönk Guðný Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Er kostnaðurinn einskis virði? Hrafn Gunnarsson skrifar Skoðun Mikilvægi þess að lifa æskuna af Einar Torfi Einarsson Reynis skrifar Skoðun Hvað ef svarið hefði verið já? Eva Magnúsdóttir skrifar Skoðun Húsnæðisstefnan sem gerði ungt fólk að leiguliðum Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Veist þú í raun hvernig gervigreind virkar? Bjarki Sigurjónsson Thorarensen skrifar Sjá meira
Íbúaráðin góður samráðsvettvangur Í þrjú ár var ég formaður íbúaráðs Grafarvogs en þar hef ég búið í tæp fjörtíu ár. Ég gegndi því hlutverki sem fulltrúi Framsóknar. Ég vann þar með frábæru fólki úr hverfinu, fólki sem tengdist ólíkum hópum íbúa. Það lögðu sig allir fram um að vinna vel fyrir hverfið sitt, hafa augu og eyru opin og ráðið fylgdi málum hverfisins eftir eins og unnt var. Íbúaráðin í borginni voru samráðsvettvangur, hluti af auknu íbúalýðræði og mikilvægur tengiliður milli borgarstjórnar, embættismanna borgarinnar, íbúa, félagasamtaka og hagsmunaaðila í hverfinu. En með því að leggja íbúaráð niður var slitið á þessi formlegu og óformlegu tengsl. Ráðin gengu frá þeim verkefnum sem fyrir lágu án þess að ná að ljúka þeim á viðunandi hátt. Það var slæmt því mörg mikilvæg verkefni sem biðu fengu ekki framgang og gagnlegar samskiptaleiðir út í hverfunum rofnuðu. Borgarfulltrúar eiga að hlusta Að mínu mati er það bæði gott og nauðsynlegt fyrir þá sem stjórna borginni hverju sinni að hafa virkar tengingar inn í nærsamfélagið. Það kom til dæmis berlega í ljós á fundi fyrir skemmstu með núverandi borgarstjóra og íbúum í Grafarvogi. Sökum tengslaleysis við nærsamfélagið varð borgarstjóri ítrekað að óska eftir því að embættismenn svöruðu spurningum fundarmanna – hún var alls ekki nægilega vel inni í málum sem brunnu á fólki. Það er einnig gott fyrir íbúana að hafa aðgang að fulltrúum sem hafa það hlutverk að koma sjónarmiðum á framfæri, hafa aðkomu að ákvarðanatöku í veigamiklum framkvæmdum t.d. lagning Sundabrautar, fyrirkomulag Borgarlínu og aðstöðu í nýjum hverfum eins og í Gufunesi. Þau voru ófá erindi sem íbúaráðin komu að t.d. mál sem tengdust umferðaröryggi, félagsstarfi í hverfum borgarinnar, snjómokstri og margt fleira sem tengdist daglegu lífi fólks í borginni. Þeirra fyrsta verk var að klippa á virkt íbúalýðræði – og ekkert kom í staðinn Því kom það mér í opna skjöldu þegar núverandi meirihluti í borginni ákvað að leggja íbúaráðin niður. Það var ákvörðun sem gerð var án þess að kynna þær fyrirætlanir formönnum ráðanna og án þess að nokkuð annað sambærilegt hafi komið í staðinn. Auðvitað má alltaf skoða, meta og endurbæta verklag en að leggja íbúaráðin niður og klippa þannig á eina virkustu samskiptaleið stjórnenda borgarinnar við íbúa er mér óskiljanlegt með öllu, sérstaklega þegar ekkert annað kemur í staðinn. Það skýtur líka skökku við þar sem í núverandi meirihluta eru flokkar sem hafa á góðum stundum talað mikið um aukið íbúalýðræði og að stytta boðleiðir – en þeirra fyrsta verk var að tilkynna í fjölmiðlum að leggja ætti ráðin niður. Að segja eitt en gera annað Ekki hvað síst er ég hugsi yfir þessari aðgerð þegar ég les lýðræðisstefnu Reykjavíkurborgar og áherslur tengdar samráði við íbúa. En þar stendur m.a. að einn megintilgangur sveitarfélaga sé að færa hið pólitíska vald nær borgurunum. Tekið er fram að m.a. sé tilgangur lýðræðisstefnunnar að styðja við lýðræðislega þátttöku íbúa og auka möguleika þeirra til að hafa áhrif á ákvarðanatöku, jafnframt leið fyrir kjörna fulltrúa til að þekkja betur óskir borgarbúa. En þrátt fyrir þessi góðu markmið fannst núverandi meirihluta rétt að vinna þvert á þessa stefnu. Áherslum Framsóknar vísað frá í borgarstjórn Það er augljóslega enginn vilji til að bregðast við eða taka á dagskrá funda borgarstjórnar ítrekaðar óskir borgarfulltrúa Framsóknarflokksins um umræðu um íbúðalýðræði. Málið hefur ekki enn komið til umræðu og oftar en einu sinni verið frestað. Því finnst mér rétt að benda hér að lokum á stefnu Framsóknar sem vill m.a. leggja áherslu á að efla lýðræðislega þátttöku ólíkra hópa íbúa og leita leiða til að fá íbúa til að taka meiri þátt í stefnumótun í sínu nærsamfélagi. Ég hvet kjósendur í Reykjavík til að meta vinnubrögð núverandi meirihluta og gera upp hug sinn. Finnst fólki það boðlegt að klippa svona á virka boðleið á milli íbúa og stjórnenda borgarinnar? Ég trúi því að fólki hugnist alls ekki þessi vinnubrögð – endurvekjum formlegan samráðsvettvang strax eftir kosningar. Höfundur er fyrrverandi formaður íbúaráðs Grafarvogs og skipar 15. sæti á lista Framsóknarflokksins í Reykjavík.
Skoðun Farsælt samstarf sveitarfélaga á höfuðborgarsvæðinu í 50 ár Páll Björgvin Guðmundsson skrifar