Læra nemendur meira ef skóladögum fjölgar? Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skrifar 29. mars 2026 10:00 Í fréttunum á föstudag voru bornir saman fjöldi skóladaga í grunnskólum á Íslandi miðað við Norðurlöndin. Upplýsingarnar komu frá Mennta- og barnamálaráðuneytinu. Samkvæmt ráðuneytinu eru 170 skóladagar á Íslandi, þar sem aðrir dagar, svo sem þemadagar, skólaslit og jólaskemmtanir, eru ekki taldir með. Þegar fjöldi skóladaga á Norðurlöndunum er skoðaður á veraldarvefnum koma fram sömu tölur og ráðuneytið gefur upp, nema fyrir Ísland. Skóladagar á Íslandi eru 180. Þetta vekur spurningar: ,,Eru engir sambærilegir uppbrotsdagar í skólum á Norðurlöndunum?” Jú, svo er. Ráðuneytið leggur áherslu á að fækka fjölda skóladaga á Íslandi en miðar við óbreyttar tölur annars staðar. Mikilvægt er að byggja slíkan samanburð á réttum forsendum. Við hvern eigum við að miða okkur við? Hvaða Norðurland er best að miða okkur við? Er betra að horfa til Danmerkur fremur en Finnlands, því dönsk börn eru lengur í skólanum? Finnar hafa komið best út úr PISA af öllum Norðurlöndunum á síðustu árum. Finnsk skólabörn eru 190 daga í skólanum á ári en íslensk börn 180 daga. Þrátt fyrir það eru finnsk börn í færri klukkustundir á dag í skólanum miðað við íslensk börn. Munurinn á milli viðveru í skólanum er því svipaður. Eistland kom mjög vel út úr PISA síðast, með 175 skóladaga á ári. Tengslin á milli dagafjölda og námsárangurs helst því ekki í hendur. Ef hugmyndin er að auka fjölda skóladaga sem á að vera lykillinn að betri námsárangri erum við á villigötum. Fjöldi rannsókna sýnir að gæði kennslu skiptir mun meira máli en magn kennslustunda eða fjölda skóladaga. Við verðum að byrja á að horfa inn á við og greina vandann áður en farið er í róttækar aðgerðir eins og að lengja skólaárið. Börnin eru oft á síðustu bensíndropunum í júní og lengra skólaár er ekki ávísun á betri námsárangur hjá börnum þessa lands. Gæði í kennslu skiptir meira máli en fjöldi skóladaga Gæði kennslu er einn lykilþátta í námsárangri nemenda. Kennarar hafa kallað eftir minni nemendahópum vegna aukinna áskorana inni í kennslustofunni. Kennararnir okkar þurfa stuðning. Í dag er oft ekki hægt að leggja fyrir eins krefjandi verkefni og áður fyrr. Mörgum íslenskum börnum skortir seiglu í námi og sum hver gefast fljótt upp. Við þurfum að byrja á því að finna leiðir til að leggja fyrir krefjandi verkefni og efla þrautseigju nemenda. Kennarar hafa jafnvel þurft að minnka kröfurnar þegar nemendur ráða ekki við verkefnin. Foreldrar þurfa að koma til aðstoðar. Við foreldrar verðum að gæta þess að börnin okkar fá ekki allt upp í hendurnar. Börnin verða að hafa fyrir hlutunum. Það skapar meiri seiglu. Hættum að pakka börnunum okkar inn í bómull og hjálpum þeim að vaxa. Fjölgum kennurum Margt bendir til þess að fagþekking innan skólanna sé að minnka með hverju árinu og fjölgun skóladaga mun ekki leysa þann vanda. Einn vandinn sem við glímum við er yfirvofandi kennaraskortur, sem nú þegar hefur áhrif á skólastarfið. Við þurfum að útskrifa fleiri kennara. Með því að lengja skólaárið fáum við ekki fleiri kennara til starfa í skóla landsins. Í stað þess að bera okkur saman við önnur lönd þurfum við frekar að skoða hvernig við getum styrkt skólana okkar. Styrkjum innviðina Markmiðið þarf að vera skýrt. Fjölgun skóladaga bjargar ekki gæðum í skólastarfi. Við megum ekki taka skyndiákvarðanir. Styrkjum innviði grunnskólans, eflum fagþekkingu í skólum og veitum kennurum þann stuðning sem þeir þurfa. Gerum kröfur til nemenda og fáum foreldra til aðstoðar. Við þurfum að hjálpast að sem samfélag að styrkja börnin okkar. Þetta eru málefni sem við í Viðreisn í Kópavogi leggjum ríka áherslu á í komandi kosningum. Eitt pennastrik og ein kerfislæg ákvörðun leysir ekki vandann. Gæði umfram magn er lykilatriði. Höfundur er í 4. sæti á lista Viðreisnar í Kópavogi og skólastjóri Hörðuvallaskóla Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir Kópavogur Skóla- og menntamál Viðreisn Mest lesið Slaufun, skautun, skömmun Örn Bárður Jónsson Skoðun Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson Skoðun Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir Skoðun Að skilja, eða skilja ekki, umræðuna Lúðvík Bergvinsson Skoðun Verðbólgan er stærsti einstaki uppruni hagnaðar á Íslandi Egill Almar Ágústsson Skoðun NEI! Atlaga að lýðræði og svipting kosningaréttar Magnús Jónsson Skoðun Er Marta Kos einnig að plata?.. en það má ekki plata Júlíus Valsson Skoðun „Vilja til að ganga í Evrópusambandið“ Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Fullveldi þjóðar og frelsi einstaklings Pétur B. Sveinsson Skoðun Grein fyrir óákveðna kjósendur og nei-sinna Magnea Marinósdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Rífum í lóðin Karólína Helga Símonardóttir skrifar Skoðun Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir skrifar Skoðun Slaufun, skautun, skömmun Örn Bárður Jónsson skrifar Skoðun When Path Dependence Becomes an Argument for Saying No Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Grein fyrir óákveðna kjósendur og nei-sinna Magnea Marinósdóttir skrifar Skoðun Fullveldi þjóðar og frelsi einstaklings Pétur B. Sveinsson skrifar Skoðun „Vilja til að ganga í Evrópusambandið“ Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson skrifar Skoðun Að skilja, eða skilja ekki, umræðuna Lúðvík Bergvinsson skrifar Skoðun NEI! Atlaga að lýðræði og svipting kosningaréttar Magnús Jónsson skrifar Skoðun Verðbólgan er stærsti einstaki uppruni hagnaðar á Íslandi Egill Almar Ágústsson skrifar Skoðun Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir skrifar Skoðun Síli veidd í skólpi Jónas Már Torfason ,Eydís Inga Valsdóttir skrifar Skoðun Er Marta Kos einnig að plata?.. en það má ekki plata Júlíus Valsson skrifar Skoðun Ég skil ekki nei fólk Einar Steinþórsson skrifar Skoðun Heildarkostnaður aðildarviðræðna gæti samsvarað 300–700 kr. á mann á mánuði Valur Þráinsson skrifar Skoðun Erfingjar og erfðarmál Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Þögnin rofin Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Fullveldi, yfirþjóðlegar stofnanir og jafnræðisgrundvöllur í Evrópu Maximilian Conrad skrifar Skoðun Fimmtugt er ekki biðstofa Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Horfum á heildarmyndina – og til lengri tíma Kolbrún Halldórsdóttir skrifar Skoðun Hvar hefur 400.000 manna þjóð mest áhrif? Baldur Johnsen skrifar Skoðun Hvernig ákveður þjóð sig? - Samhygð á undanhaldi Davíð Brynjar Sigurjónsson skrifar Skoðun Siðferðiskirtillinn Jón Bragi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Spörum milljarða Lárus Blöndal Sigurðsson skrifar Skoðun Drottningaviðtal – þegar ein rödd fær sviðið Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Þegar náttúran verður okkur framandi Guðný Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Af hverju aðildarviðræður? Björn Leví Gunnarsson skrifar Sjá meira
Í fréttunum á föstudag voru bornir saman fjöldi skóladaga í grunnskólum á Íslandi miðað við Norðurlöndin. Upplýsingarnar komu frá Mennta- og barnamálaráðuneytinu. Samkvæmt ráðuneytinu eru 170 skóladagar á Íslandi, þar sem aðrir dagar, svo sem þemadagar, skólaslit og jólaskemmtanir, eru ekki taldir með. Þegar fjöldi skóladaga á Norðurlöndunum er skoðaður á veraldarvefnum koma fram sömu tölur og ráðuneytið gefur upp, nema fyrir Ísland. Skóladagar á Íslandi eru 180. Þetta vekur spurningar: ,,Eru engir sambærilegir uppbrotsdagar í skólum á Norðurlöndunum?” Jú, svo er. Ráðuneytið leggur áherslu á að fækka fjölda skóladaga á Íslandi en miðar við óbreyttar tölur annars staðar. Mikilvægt er að byggja slíkan samanburð á réttum forsendum. Við hvern eigum við að miða okkur við? Hvaða Norðurland er best að miða okkur við? Er betra að horfa til Danmerkur fremur en Finnlands, því dönsk börn eru lengur í skólanum? Finnar hafa komið best út úr PISA af öllum Norðurlöndunum á síðustu árum. Finnsk skólabörn eru 190 daga í skólanum á ári en íslensk börn 180 daga. Þrátt fyrir það eru finnsk börn í færri klukkustundir á dag í skólanum miðað við íslensk börn. Munurinn á milli viðveru í skólanum er því svipaður. Eistland kom mjög vel út úr PISA síðast, með 175 skóladaga á ári. Tengslin á milli dagafjölda og námsárangurs helst því ekki í hendur. Ef hugmyndin er að auka fjölda skóladaga sem á að vera lykillinn að betri námsárangri erum við á villigötum. Fjöldi rannsókna sýnir að gæði kennslu skiptir mun meira máli en magn kennslustunda eða fjölda skóladaga. Við verðum að byrja á að horfa inn á við og greina vandann áður en farið er í róttækar aðgerðir eins og að lengja skólaárið. Börnin eru oft á síðustu bensíndropunum í júní og lengra skólaár er ekki ávísun á betri námsárangur hjá börnum þessa lands. Gæði í kennslu skiptir meira máli en fjöldi skóladaga Gæði kennslu er einn lykilþátta í námsárangri nemenda. Kennarar hafa kallað eftir minni nemendahópum vegna aukinna áskorana inni í kennslustofunni. Kennararnir okkar þurfa stuðning. Í dag er oft ekki hægt að leggja fyrir eins krefjandi verkefni og áður fyrr. Mörgum íslenskum börnum skortir seiglu í námi og sum hver gefast fljótt upp. Við þurfum að byrja á því að finna leiðir til að leggja fyrir krefjandi verkefni og efla þrautseigju nemenda. Kennarar hafa jafnvel þurft að minnka kröfurnar þegar nemendur ráða ekki við verkefnin. Foreldrar þurfa að koma til aðstoðar. Við foreldrar verðum að gæta þess að börnin okkar fá ekki allt upp í hendurnar. Börnin verða að hafa fyrir hlutunum. Það skapar meiri seiglu. Hættum að pakka börnunum okkar inn í bómull og hjálpum þeim að vaxa. Fjölgum kennurum Margt bendir til þess að fagþekking innan skólanna sé að minnka með hverju árinu og fjölgun skóladaga mun ekki leysa þann vanda. Einn vandinn sem við glímum við er yfirvofandi kennaraskortur, sem nú þegar hefur áhrif á skólastarfið. Við þurfum að útskrifa fleiri kennara. Með því að lengja skólaárið fáum við ekki fleiri kennara til starfa í skóla landsins. Í stað þess að bera okkur saman við önnur lönd þurfum við frekar að skoða hvernig við getum styrkt skólana okkar. Styrkjum innviðina Markmiðið þarf að vera skýrt. Fjölgun skóladaga bjargar ekki gæðum í skólastarfi. Við megum ekki taka skyndiákvarðanir. Styrkjum innviði grunnskólans, eflum fagþekkingu í skólum og veitum kennurum þann stuðning sem þeir þurfa. Gerum kröfur til nemenda og fáum foreldra til aðstoðar. Við þurfum að hjálpast að sem samfélag að styrkja börnin okkar. Þetta eru málefni sem við í Viðreisn í Kópavogi leggjum ríka áherslu á í komandi kosningum. Eitt pennastrik og ein kerfislæg ákvörðun leysir ekki vandann. Gæði umfram magn er lykilatriði. Höfundur er í 4. sæti á lista Viðreisnar í Kópavogi og skólastjóri Hörðuvallaskóla
Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson Skoðun
Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir Skoðun
Skoðun Kerfislægt virðingarleysi – Þegar sparað er í velferð en verðmæti sameignar renna annað Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Maðurinn einn er ei nema hálfur – með öðrum er hann meiri en hann sjálfur Kristín Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson skrifar
Skoðun Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir skrifar
Skoðun Heildarkostnaður aðildarviðræðna gæti samsvarað 300–700 kr. á mann á mánuði Valur Þráinsson skrifar
Skoðun Fullveldi, yfirþjóðlegar stofnanir og jafnræðisgrundvöllur í Evrópu Maximilian Conrad skrifar
Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar
Almenningur ákveður 29. ágúst hvort vextir verða 3–4% eða 8–9% og áhætta þjóðarinnar verði mikil eða lítil næstu 30 árin Baldur Pétursson Skoðun
Hvað segja hin 20.000 fyrirtækin? Andrés Magnússon,Hrund Rudolfsdóttir,Margrét Kristmannsdóttir Skoðun