Ísland í eigin skinni Rósa Líf Darradóttir skrifar 18. mars 2026 12:02 Kveikur sýndi í gær myndefni frá íslenskum minkabúum sem sýnir ömurlegan veruleika loðdýraræktar. Tilvera minka í loðdýraeldi er sú dapurlegasta sem hugsast getur. Frá fæðingu til dauðadags dvelur minkurinn í þröngu vírnetsbúri. Eina afþreying sem er í boði er ráfa í tilgangslausa hringi á þessu takmarkaða svæði. Fætur hans fá aldrei að hvíla á öðru undirlagi en mjóum vírunum. Það er minkum eðlislægt að hlaupa, leika, grafa, synda og kanna umhverfi sitt. Þegar dýr fá ekki tækifæri til að sýna sitt eðlilega atferli þá er útkoman er þá þessi: Streita, vanlíðan, sjálfskaðahegðun sem brýst út í nagi, að éta og naga eigin líkama, skott eða útlimi, síendurteknar hringferðir um búrið, leiði og taugaveiklun. Loðdýraeldi hefur árum saman hefur þurft á opinberum stuðningi að halda til að halda sér á floti. Iðnaður sem veldur mengun, fnyk og endurteknum usla fyrir nágranna. Á síðasta minkabúi landsins hafa eftirlitsaðilar ítrekað gert athugasemdir við reksturinn og ítrekuð brot á lögum um velferð dýra og reglugerð um velferð minka átt sér stað. Þar hefur meðal annars verið bent á: að ekki sé til áreiðanleg skrá yfir fjölda dýra að þjálfun starfsfólks sé ekki skráð að hæfnisskírteini til neyðaraflífunar vanti að dýr fái ekki fóðrun samkvæmt reglum að minkar sleppi ítrekað að dýr hafi merki um sjálfsskaða og alvarleg sár að veik dýr fái ekki viðeigandi meðhöndlun, meira að segja tilvik þar sem beinendi stóð út úr opnu sári að umhverfisauðgun vanti Matvælastofnun hefur metið búið í versta áhættuflokki og meira að segja rætt um lokun þess vegna ástandsins. Á sama tíma hefur þetta bú svokallaða WelFur vottun sem á að votta góða meðferð dýranna. Íslensk stjórnvöld verja opinberu fé í að borga fyrir veiðar á mink til að sporna við fjölgun hans enda skilgreindur sem framandi ágeng tegund í íslenskri náttúru. Á sama tíma er fjöldaframleiðsla á mink að eiga sér sem stað á búi þar sem hann ítrekað sleppur út í umhverfið. Þetta gengur einfaldlega ekki upp. Sífellt stækkar hópur þeirra landa sem hafa bannað loðdýrarækt á grundvelli dýravelferðar og náttúruverndar. Nú síðast var það Pólland, en landið er næst stærsti framleiðandi loðskinna á eftir Kína. Ísland á auðvitað að slást í hópinn. Það væri mikilvægt fyrir íslenska náttúru og þúsundir dýra sem enn þjást á síðasta loðdýrabúi landsins. Við einfaldlega vitum betur, svona meðferð á dýrum á ekki að líðast. Klárum málið og hvetjum íslensk stjórnvöld til að loka þessum ljóta kafla. Samtök um dýravelferð hafa því hrint af stað herferð til hvatningar um endanlegt bann við loðdýraeldi á Íslandi. Vinir okkar hjáHumane World for Animals styðja herferðina og leggja sitt af mörkum til að vekja athygli á málinu á alþjóðavettvangi. Verum bara í okkar eigin skinni! Undirskriftalista má nálgast hér Höfundur er læknir og formaður Samtaka um dýravelferð. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Rósa Líf Darradóttir Mest lesið Hvern á verkfallið að bíta? Gunnar Ármannsson Skoðun Hvað eruð þið að gera í ÖBÍ? Elísa Ósk Línadóttir Skoðun Umferðartafir á höfuðborgarsvæðinu – Hver er staðan og hvert stefnir? Þórarinn Hjaltason Skoðun NPA er ekki verðlaun fyrir samþykkta hegðun Rúnar Björn Herrera Þorkelsson Skoðun Hinn háskalegi hugsunarháttur Sighvatur Björgvinsson Skoðun Á rafmagnskrossara á göngustíg á hundrað og þaðan inn í eilífðina Davíð Bergmann Skoðun Rætin Rót í þrettán ár Ketill Guðmundsson Skoðun Uppsagnir í Stjórnarráðinu Hrafnkell Tumi Kolbeinsson Skoðun Sigurganga málaflokka Flokks fólksins Jónína Björk Óskarsdóttir Skoðun Frítt í strætó í dag Margrét Rós Sigurjónsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender skrifar Skoðun Hvað vita þingmenn um hvalveiðar? Valgerður Árnadóttir skrifar Skoðun Verður Vogi lokað? Rósa Guðbjartsdóttir skrifar Skoðun Hvað eruð þið að gera í ÖBÍ? Elísa Ósk Línadóttir skrifar Skoðun Hvern á verkfallið að bíta? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun NPA er ekki verðlaun fyrir samþykkta hegðun Rúnar Björn Herrera Þorkelsson skrifar Skoðun Samdráttur í losun Íslands – en ekki kerfisbreyting Sigurpáll Ingibergsson skrifar Skoðun Við tryggjum ekki lýðræðið eftir á Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Veit hið opinbera hvað virkar? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Evrópa Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Skeifan í smjörinu Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Þetta reddast: en hvað ef það reddast ekki? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Umferðartafir á höfuðborgarsvæðinu – Hver er staðan og hvert stefnir? Þórarinn Hjaltason skrifar Skoðun Málshraðasögur 2. hluti — Forsjármál Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Á rafmagnskrossara á göngustíg á hundrað og þaðan inn í eilífðina Davíð Bergmann skrifar Skoðun Er afleiðingin orsök? Hjálmtýr Heiðdal skrifar Skoðun Uppsagnir í Stjórnarráðinu Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Skoðun Sigurganga málaflokka Flokks fólksins Jónína Björk Óskarsdóttir skrifar Skoðun Getureglan og froðan Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Rætin Rót í þrettán ár Ketill Guðmundsson skrifar Skoðun Hvernig lögum við fegurðarskyn okkar að orkuskiptabyltingunni? Páll Jakob Líndal skrifar Skoðun Frítt í strætó í dag Margrét Rós Sigurjónsdóttir skrifar Skoðun Er ekki kominn tími til að endurskoða íslenska kjarasamningamódelið? Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Hinn háskalegi hugsunarháttur Sighvatur Björgvinsson skrifar Skoðun Alþjóðadagur friðarmenningar 21. september Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun 37% og reikningskúnstir Viðskiptaráðs Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hvers vegna hrynur námsárangur á Íslandi en ekki á Englandi? Guðrún Sævarsdóttir skrifar Skoðun Heilbrigð skynsemi Einar Bárðarson skrifar Skoðun Samsköttun hjóna – allt annar hlutur? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Tæknin í okkar þágu – ekki öfugt Halla Tómasdóttir skrifar Sjá meira
Kveikur sýndi í gær myndefni frá íslenskum minkabúum sem sýnir ömurlegan veruleika loðdýraræktar. Tilvera minka í loðdýraeldi er sú dapurlegasta sem hugsast getur. Frá fæðingu til dauðadags dvelur minkurinn í þröngu vírnetsbúri. Eina afþreying sem er í boði er ráfa í tilgangslausa hringi á þessu takmarkaða svæði. Fætur hans fá aldrei að hvíla á öðru undirlagi en mjóum vírunum. Það er minkum eðlislægt að hlaupa, leika, grafa, synda og kanna umhverfi sitt. Þegar dýr fá ekki tækifæri til að sýna sitt eðlilega atferli þá er útkoman er þá þessi: Streita, vanlíðan, sjálfskaðahegðun sem brýst út í nagi, að éta og naga eigin líkama, skott eða útlimi, síendurteknar hringferðir um búrið, leiði og taugaveiklun. Loðdýraeldi hefur árum saman hefur þurft á opinberum stuðningi að halda til að halda sér á floti. Iðnaður sem veldur mengun, fnyk og endurteknum usla fyrir nágranna. Á síðasta minkabúi landsins hafa eftirlitsaðilar ítrekað gert athugasemdir við reksturinn og ítrekuð brot á lögum um velferð dýra og reglugerð um velferð minka átt sér stað. Þar hefur meðal annars verið bent á: að ekki sé til áreiðanleg skrá yfir fjölda dýra að þjálfun starfsfólks sé ekki skráð að hæfnisskírteini til neyðaraflífunar vanti að dýr fái ekki fóðrun samkvæmt reglum að minkar sleppi ítrekað að dýr hafi merki um sjálfsskaða og alvarleg sár að veik dýr fái ekki viðeigandi meðhöndlun, meira að segja tilvik þar sem beinendi stóð út úr opnu sári að umhverfisauðgun vanti Matvælastofnun hefur metið búið í versta áhættuflokki og meira að segja rætt um lokun þess vegna ástandsins. Á sama tíma hefur þetta bú svokallaða WelFur vottun sem á að votta góða meðferð dýranna. Íslensk stjórnvöld verja opinberu fé í að borga fyrir veiðar á mink til að sporna við fjölgun hans enda skilgreindur sem framandi ágeng tegund í íslenskri náttúru. Á sama tíma er fjöldaframleiðsla á mink að eiga sér sem stað á búi þar sem hann ítrekað sleppur út í umhverfið. Þetta gengur einfaldlega ekki upp. Sífellt stækkar hópur þeirra landa sem hafa bannað loðdýrarækt á grundvelli dýravelferðar og náttúruverndar. Nú síðast var það Pólland, en landið er næst stærsti framleiðandi loðskinna á eftir Kína. Ísland á auðvitað að slást í hópinn. Það væri mikilvægt fyrir íslenska náttúru og þúsundir dýra sem enn þjást á síðasta loðdýrabúi landsins. Við einfaldlega vitum betur, svona meðferð á dýrum á ekki að líðast. Klárum málið og hvetjum íslensk stjórnvöld til að loka þessum ljóta kafla. Samtök um dýravelferð hafa því hrint af stað herferð til hvatningar um endanlegt bann við loðdýraeldi á Íslandi. Vinir okkar hjáHumane World for Animals styðja herferðina og leggja sitt af mörkum til að vekja athygli á málinu á alþjóðavettvangi. Verum bara í okkar eigin skinni! Undirskriftalista má nálgast hér Höfundur er læknir og formaður Samtaka um dýravelferð.
Skoðun Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender skrifar
Skoðun Umferðartafir á höfuðborgarsvæðinu – Hver er staðan og hvert stefnir? Þórarinn Hjaltason skrifar
Skoðun Er ekki kominn tími til að endurskoða íslenska kjarasamningamódelið? Þórir Garðarsson skrifar