Að standa af sér storminn Gerður Björk Sveinsdóttir skrifar 27. febrúar 2026 19:31 Umræðan um sjókvíaeldi hefur verið þung og á köflum hörð. Hér fyrir vestan finnum við það vel. Margir íbúar hafa lýst því yfir að þeir upplifi umræðuna ekki aðeins sem gagnrýni á atvinnugrein heldur sem gagnrýni á samfélagið sjálft og fólkið sem hér býr og starfar. Það er ekki einfalt að vera í þeirri stöðu að finna fyrir vantrausti og efa gagnvart heilu byggðarlögunum. Fólk sem hér býr og vinnur störf sín af heilindum á ekki að þurfa að upplifa það að biðjast afsökunar á sínu samfélagi. Samkvæmt nýrri könnun Gallup vill stór hluti landsmanna banna sjókvíaeldi. Sú staða kemur ekki á óvart í ljósi þess hversu einhliða umræðan hefur verið. Það er eðlilegt að fólk myndi sér skoðun á grundvelli þess sem það heyrir og les. En þegar umræðan verður mjög einsleit getur heildarmyndin tapast og staðreyndir fá minna rými en þær eiga skilið. Ef við ætlum að taka upplýstar ákvarðanir um framtíð heilla byggðarlaga og atvinnugreina verðum við að tryggja að réttar og vandaðar upplýsingar fái að heyrast, ekki síður en gagnrýnin. Í alþjóðlegri rannsókn sem kynnt var fyrir nokkru kom fram að andstaða við sjókvíaeldi væri mest á Íslandi, en á sama tíma töldu íslenskir þátttakendur sig hafa minni þekkingu á greininni en þátttakendur í öðrum löndum. Sú niðurstaða bendir til þess að við þurfum meiri fræðslu, aukið gagnsæi og opnari umræðu. Það er fullkomlega eðlilegt að spurt sé um umhverfisáhrif. Við sem hér búum lifum í nánum tengslum við náttúruna og viljum verja hana. En við vitum líka að atvinnulíf og umhverfisvernd þurfa ekki að vera andstæður. Þess vegna þarf skýran ramma, virkt eftirlit og gagnsæi. Nú liggur fyrir frumvarp um lagareldi sem ætlað er að styrkja og skýra umgjörð greinarinnar. Það er gríðarlega mikilvægt að Alþingi ljúki þeirri vinnu af festu og ábyrgð. Atvinnugrein sem er orðin stór hluti af byggðaþróun og verðmætasköpun landsins þarf traustan lagaramma, líkt og aðrar atvinnugreinar. Umræðan er nauðsynleg, en hún þarf að byggja á réttum upplýsingum og virðingu. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Vesturbyggð Fiskeldi Mest lesið Afvegaleiðingum og rangfærslum Gauta svarað Konráð S. Guðjónsson Skoðun Íslands-Lúpínan Kristján Hreinsson Skoðun Gervigreindarskrif Halldórs Jörgen Olesen Hjörvar Sigurðsson Skoðun Aðlögun, hvaða aðlögun? Halldór Jörgen Olesen Skoðun Hefur þú komið á Þjóðhátíð? Íris Róbertsdóttir Skoðun Samningurinn sem stækkar í kyrrþey Hjálmar Vilhjálmsson Skoðun Áhættumat í röngum höndum Magnús Guðmundsson Skoðun Svar við grein Per Ekström varðandi varanlegar undanþágur Hjörvar Sigurðsson Skoðun Þegar gróðureldar verða að samfélagsógn Snorri Birgisson Skoðun Kíkt í pakkann Júlíus Valsson Skoðun Skoðun Skoðun Á hugmyndafræðilegt ofbeldi heima í kosningabaráttu? Hnikarr Bjarmi Franklínsson skrifar Skoðun Hvað er dýrmætara en rétturinn og valdið til að ráða okkar málum sjálf? Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindarskrif Halldórs Jörgen Olesen Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Íslands-Lúpínan Kristján Hreinsson skrifar Skoðun Afvegaleiðingum og rangfærslum Gauta svarað Konráð S. Guðjónsson skrifar Skoðun Áhættumat í röngum höndum Magnús Guðmundsson skrifar Skoðun Ábyrgð Ríkisstjórnar Íslands áður en aðildarviðræður við ESB hefjast Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Hefur þú komið á Þjóðhátíð? Íris Róbertsdóttir skrifar Skoðun Kíkt í pakkann Júlíus Valsson skrifar Skoðun Samningurinn sem stækkar í kyrrþey Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Hvað kostar léleg umsýsla ríkissjóðs okkur í raun? Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Þegar gróðureldar verða að samfélagsógn Snorri Birgisson skrifar Skoðun Flestir nota gervigreind eins og leitarvél Þórdís Inga Ingigerðardóttir skrifar Skoðun Sex staðreyndir um dánaraðstoð Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Aðlögun, hvaða aðlögun? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Svar við grein Per Ekström varðandi varanlegar undanþágur Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Veganismi og dýraskaði Atli Sævar Guðmundsson skrifar Skoðun Þjóðaratkvæðagreiðslan er lýðræðisleg aðferð og lærdómsferli Þorsteinn Gunnarsson skrifar Skoðun Tími varanlegra undanþága er liðinn Eggert Sigurbergsson skrifar Skoðun Málefnið liggur á götunni Steindór Þórarinsson skrifar Skoðun Finnska fordæmið – aðlögun að afnámi tollverndar eða umbreytingu stuðningskerfis? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Er betra að vita en halda? Óli Rúnar Ástþórsson skrifar Skoðun Eitt lítið og saklaust skref í einu í átt til Brussel Einar Geir Þorsteinsson skrifar Skoðun Það er ekki eftir neinu að bíða Trausti Hjálmarsson skrifar Skoðun Þess vegna já Arnór Sighvatsson skrifar Skoðun Smá standard, takk Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Erlent vald er vesen Guðmundur Fertram Sigurjónsson skrifar Skoðun Hvernig getum við stöðvað innbrotaölduna í Reykjavík? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Finnar elska ESB Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Kúnstin að naga blýanta Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Sjá meira
Umræðan um sjókvíaeldi hefur verið þung og á köflum hörð. Hér fyrir vestan finnum við það vel. Margir íbúar hafa lýst því yfir að þeir upplifi umræðuna ekki aðeins sem gagnrýni á atvinnugrein heldur sem gagnrýni á samfélagið sjálft og fólkið sem hér býr og starfar. Það er ekki einfalt að vera í þeirri stöðu að finna fyrir vantrausti og efa gagnvart heilu byggðarlögunum. Fólk sem hér býr og vinnur störf sín af heilindum á ekki að þurfa að upplifa það að biðjast afsökunar á sínu samfélagi. Samkvæmt nýrri könnun Gallup vill stór hluti landsmanna banna sjókvíaeldi. Sú staða kemur ekki á óvart í ljósi þess hversu einhliða umræðan hefur verið. Það er eðlilegt að fólk myndi sér skoðun á grundvelli þess sem það heyrir og les. En þegar umræðan verður mjög einsleit getur heildarmyndin tapast og staðreyndir fá minna rými en þær eiga skilið. Ef við ætlum að taka upplýstar ákvarðanir um framtíð heilla byggðarlaga og atvinnugreina verðum við að tryggja að réttar og vandaðar upplýsingar fái að heyrast, ekki síður en gagnrýnin. Í alþjóðlegri rannsókn sem kynnt var fyrir nokkru kom fram að andstaða við sjókvíaeldi væri mest á Íslandi, en á sama tíma töldu íslenskir þátttakendur sig hafa minni þekkingu á greininni en þátttakendur í öðrum löndum. Sú niðurstaða bendir til þess að við þurfum meiri fræðslu, aukið gagnsæi og opnari umræðu. Það er fullkomlega eðlilegt að spurt sé um umhverfisáhrif. Við sem hér búum lifum í nánum tengslum við náttúruna og viljum verja hana. En við vitum líka að atvinnulíf og umhverfisvernd þurfa ekki að vera andstæður. Þess vegna þarf skýran ramma, virkt eftirlit og gagnsæi. Nú liggur fyrir frumvarp um lagareldi sem ætlað er að styrkja og skýra umgjörð greinarinnar. Það er gríðarlega mikilvægt að Alþingi ljúki þeirri vinnu af festu og ábyrgð. Atvinnugrein sem er orðin stór hluti af byggðaþróun og verðmætasköpun landsins þarf traustan lagaramma, líkt og aðrar atvinnugreinar. Umræðan er nauðsynleg, en hún þarf að byggja á réttum upplýsingum og virðingu.
Skoðun Á hugmyndafræðilegt ofbeldi heima í kosningabaráttu? Hnikarr Bjarmi Franklínsson skrifar
Skoðun Hvað er dýrmætara en rétturinn og valdið til að ráða okkar málum sjálf? Diljá Mist Einarsdóttir skrifar
Skoðun Ábyrgð Ríkisstjórnar Íslands áður en aðildarviðræður við ESB hefjast Eggert Guðmundsson skrifar
Skoðun Þjóðaratkvæðagreiðslan er lýðræðisleg aðferð og lærdómsferli Þorsteinn Gunnarsson skrifar
Skoðun Finnska fordæmið – aðlögun að afnámi tollverndar eða umbreytingu stuðningskerfis? Erna Bjarnadóttir skrifar