Við höldum áfram að gera Ísland öruggara Þorbjörg Sigríður Gunnlaugsdóttir skrifar 14. febrúar 2026 07:31 Ríkisstjórnin tekur hvert skrefið á fætur öðru til að stemma stigu við glæpum í landinu. Skrefin eru misstór en öll skipta þau máli. Nýlega lagði ég fram frumvarp um breytingar á lögum um Schengen-upplýsingakerfið. Breytingin tryggir skilvirkt samstarf við önnur aðildarríki og Europol og veitir lögreglu aðgang að mikilvægum upplýsingum í rauntíma. Öryggi á landamærum er þar með aukið og stuðlað er að betri viðbragðsgetu gegn skipulagðri glæpastarfsemi og hryðjuverkum. Frumvarpið heimilar nefnilega skráningu upplýsinga um ríkisborgara þriðju ríkja (utan Evrópu) sem grunaðir eru um aðild að hryðjuverkum eða öðrum alvarlegum afbrotum. Mikilvægur liður í baráttunni gegn skipulagðri glæpastarfsemi Schengen-upplýsingakerfið gegnir lykilhlutverki þegar kemur að löggæslu- og öryggismálum og hefur kerfið löngum þótt einn af mikilvægustu þáttum Schengen-samstarfsins. Kerfið tryggir öryggi með miðlun upplýsinga milli ríkja, m.a. í þeim tilgangi að koma í veg fyrir og uppræta brotahópa. Það er notað af lögreglu, landamærayfirvöldum og stofnunum ESB, t.d. Europol, Eurojust og Frontex. Með breytingunum sem lagðar eru til í frumvarpi mínu verða upplýsingar um einstaklinga sem grunaðir eru um aðild að hryðjuverkum eða alvarlegum afbrotum aðgengilegar yfirvöldum í rauntíma. Breytingarnar eru þannig mikilvægur liður í baráttunni gegn skipulagðri glæpastarfsemi þar sem þær tryggja lögreglu aðgang að verðmætum upplýsingum, þá einkum við eftirlit á landamærum. Tvær nauðsynlegar breytingar Með frumvarpinu verður tveimur nýjum greinum bætt við lög um Schengen-upplýsingakerfið. Annars vegar verður heimilt að skrá einstaklinga sem eru grunaðir um aðild að alvarlegum glæpum í Schengen-upplýsingakerfið. Hins vegar að aðgerðir lögreglu og annarra yfirvalda verði leyfðar á grundvelli þeirra upplýsinga sem skráðar eru í kerfinu. Með þessu mun greiningargeta lögreglu eflast og henni gert betur kleift að sjá tengsl milli einstaklinga og brota og styður við sameiginlega löggæslusamvinnu milli Schengen-ríkja. Nýlegar aðgerðir íslensku lögreglunnar í samvinnu við önnur ríki og Europol þar sem fjölþjóðlegur brotahópur var upprættur sýna mikilvægi þess að evrópsk ríki vinni saman til að tryggja öryggi borgaranna. Höfundur er dómsmálaráðherra. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir Mest lesið Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Brýtur innviðaráðherra lög, aftur? Örvar Marteinsson Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason Skoðun Það sem gerist þegar við segjum frá Olga Björt Þórðardóttir Skoðun Skoðun Skoðun Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera? Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason skrifar Skoðun Loksins úr mínus í plús Daði Már Kristófersson skrifar Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir skrifar Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Fjárfestum í heilsu – Alþjóðlegur dagur sjúkraþjálfunar Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Varnir frá 2019, ógnir frá 2026 Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hvað varð um það að vilja betri heim? Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Sjálfbærni í heimi glötunar Kristján Logason skrifar Skoðun Ert þú kannski frábær í ofbeldisforvörnum barna? Alfa Dröfn Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Gleðilegan dag læsis Auður Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Engin miskunn hjá Reykjavíkurborg Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Brjóstagjöf er svoddan streð… Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Stækkum kökuna í stað þess að sneiða hana þynnra Rannveig Grétarsdóttir skrifar Skoðun Er þetta ásættanleg frammistaða íslenskrar stjórnsýslu? Þorsteinn Narfason skrifar Skoðun Forsjálni því þetta reddast ekki Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Flokkur fólksins og fjárlögin Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Svargrein við grein Hauks Arnþórssonar Jón Sigurgeirsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkurinn og Bókun 35. Fullveldi eftir hentugleikum? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvar er náungakærleikurinn? Steindór J. Erlingsson skrifar Sjá meira
Ríkisstjórnin tekur hvert skrefið á fætur öðru til að stemma stigu við glæpum í landinu. Skrefin eru misstór en öll skipta þau máli. Nýlega lagði ég fram frumvarp um breytingar á lögum um Schengen-upplýsingakerfið. Breytingin tryggir skilvirkt samstarf við önnur aðildarríki og Europol og veitir lögreglu aðgang að mikilvægum upplýsingum í rauntíma. Öryggi á landamærum er þar með aukið og stuðlað er að betri viðbragðsgetu gegn skipulagðri glæpastarfsemi og hryðjuverkum. Frumvarpið heimilar nefnilega skráningu upplýsinga um ríkisborgara þriðju ríkja (utan Evrópu) sem grunaðir eru um aðild að hryðjuverkum eða öðrum alvarlegum afbrotum. Mikilvægur liður í baráttunni gegn skipulagðri glæpastarfsemi Schengen-upplýsingakerfið gegnir lykilhlutverki þegar kemur að löggæslu- og öryggismálum og hefur kerfið löngum þótt einn af mikilvægustu þáttum Schengen-samstarfsins. Kerfið tryggir öryggi með miðlun upplýsinga milli ríkja, m.a. í þeim tilgangi að koma í veg fyrir og uppræta brotahópa. Það er notað af lögreglu, landamærayfirvöldum og stofnunum ESB, t.d. Europol, Eurojust og Frontex. Með breytingunum sem lagðar eru til í frumvarpi mínu verða upplýsingar um einstaklinga sem grunaðir eru um aðild að hryðjuverkum eða alvarlegum afbrotum aðgengilegar yfirvöldum í rauntíma. Breytingarnar eru þannig mikilvægur liður í baráttunni gegn skipulagðri glæpastarfsemi þar sem þær tryggja lögreglu aðgang að verðmætum upplýsingum, þá einkum við eftirlit á landamærum. Tvær nauðsynlegar breytingar Með frumvarpinu verður tveimur nýjum greinum bætt við lög um Schengen-upplýsingakerfið. Annars vegar verður heimilt að skrá einstaklinga sem eru grunaðir um aðild að alvarlegum glæpum í Schengen-upplýsingakerfið. Hins vegar að aðgerðir lögreglu og annarra yfirvalda verði leyfðar á grundvelli þeirra upplýsinga sem skráðar eru í kerfinu. Með þessu mun greiningargeta lögreglu eflast og henni gert betur kleift að sjá tengsl milli einstaklinga og brota og styður við sameiginlega löggæslusamvinnu milli Schengen-ríkja. Nýlegar aðgerðir íslensku lögreglunnar í samvinnu við önnur ríki og Europol þar sem fjölþjóðlegur brotahópur var upprættur sýna mikilvægi þess að evrópsk ríki vinni saman til að tryggja öryggi borgaranna. Höfundur er dómsmálaráðherra.
Skoðun Bókun 35, ESA og stjórnarskrá Íslands — hvenær verður EES samningurinn stjórnarskrárlega ólýðræðislegur? Eggert Guðmundsson skrifar