Fá Andrés Önd til að bjarga læsi barna Kjartan Kjartansson skrifar 13. janúar 2026 11:52 Andrés Önd til bjargar. Hann nýtur mikilla vinsælda í Finnlandi þar sem hann er þekktur sem Aku Ankka. Vísir/Getty Þúsundir grunnskólabarna í Helsinki fá áskrift að vikublaði um teiknimyndapersónuna Andrés Önd ókeypis á næstunni. Tilgangurinn er að kanna hvort aðgangur að lesefni hafi áhrif á áhuga barna á lestri sem fer dvínandi í Finnlandi eins og víðar annars staðar. Verkefnið er hluti af rannsókn Háskólans í Jyväskylä á læsi og áhuga barna á lestri en hvoru tveggja hefur hnignað á undanförnum árum, að sögn finnska ríkisútvarpsins. Ekkert lesefni er nú að finna á mörgum finnskum heimilum og er rannsókninni ætlað að kanna hvort aðgengi að lesefni geti kveikt áhuga hjá börnum. Rúmlega 5.500 börn í þriðja bekk í Helsinki fá Andrés vikulega heim til sín í þrjá mánuði í vor og í sumar. Rannsóknir eru sagðar benda til þess að myndasögur höfði sérstaklega til drengja og að þær geti kveikt áhuga barna sem læsu annars ekki sér til yndis. „Læsi fer hnignandi sem kemur tæplega á óvart þegar tími sem er varið í lestur hefur helmingast á undanförnum tveimur áratugum,“ segir Minna Torppa, prófessor við Háskólann í Jyväskylä. Lestrargeta barnanna sem taka þátt verður metin bæði fyrir og eftir tilraunina og þá á að bjóða foreldrum þeirra upp á leiðsögn um hvernig þeir geti hvatt börnin til dáða heima fyrir. Finnland Bókmenntir Skóla- og menntamál Mest lesið Þau sóttu um starf sveitarstjóra á Skagaströnd Innlent Gerðar út fyrir tuttugu þúsund krónur á hálftímann Innlent Gerðu árás á stærstu olíuhreinsunarstöð Rússa í Síberíu Erlent Yfir 300 börn farist eða særst og varað við stórslysi Erlent Ákærð fyrir að kæfa börn sín sem hún sagði hafa látist af völdum bólusetingar Erlent „Þessi kona er ekkert skyni skroppin“ Innlent Meta hvort hefja eigi réttarhöld yfir meintum morðingja Kirk Erlent NATO-stjóri segir Trump hafa rétt fyrir sér um allt Erlent Á hæsta forgangi vegna steypubíls sem lenti í Þjórsá Innlent Hamas byrjar að sleppa tökunum á Gasa Erlent Fleiri fréttir Tóku sýni úr munni móðurinnar og rannsaka mögulegt mannát NATO-stjóri segir Trump hafa rétt fyrir sér um allt Sprengja sprakk við hótel Macron í Damaskus Meta hvort hefja eigi réttarhöld yfir meintum morðingja Kirk Ákærð fyrir að kæfa börn sín sem hún sagði hafa látist af völdum bólusetingar Hamas byrjar að sleppa tökunum á Gasa Gerðu árás á stærstu olíuhreinsunarstöð Rússa í Síberíu Fimmtán látnir í aurskriðum og flóðum í Kína Yfir 300 börn farist eða særst og varað við stórslysi Úkraínumenn uppiskroppa með loftvarnarflugskeyti Rússar ógnuðu bresku herskipi sem siglir við Ísland Hvetur leiðtoga Nató til að taka afgerandi ákvarðanir Telja gestinn úr öðru sólkerfi mun eldri en sólin okkar Vilja nýja rannsókn á Farage vegna gjafa frá sakamanni Tyrkir neita skipi fullu af hommum um að leggja að bryggju Kínverjar gera tilraunir með langdræga eldflaug á Kyrrahafi Nord Stream skemmdarverkin: Yfirvofandi réttarhöld gætu orðið bandamönnum erfið Tíu látnir í árásum Rússa á Kænugarð Enn besta lausnin að kaupa Grænland Mætti ekki í útför föður síns Tugþúsundir mótmæltu í Tirana Ræddi við bæði Pútín og Selenskí Hitabylgja skekur Bandaríkin á 250 ára afmælisdaginn Gerðu umfangsmiklar árásir á olíuinnviði Rússa Vikulöng jarðarför Khameini hafin Dauðsföllum fjölgaði um tugi prósenta í hitabylgjunni Ný þungunarrofslög taka gildi í Færeyjum Afhjúpa alþjóðlegt net manna sem byrla og brjóta gegn konum Trump sparkar í bandamenn í aðdraganda Nató-fundar í Ankara Fyrrum Ólympíufari ákærður fyrir að skemma laugina við Lincoln-minnismerkið Sjá meira
Verkefnið er hluti af rannsókn Háskólans í Jyväskylä á læsi og áhuga barna á lestri en hvoru tveggja hefur hnignað á undanförnum árum, að sögn finnska ríkisútvarpsins. Ekkert lesefni er nú að finna á mörgum finnskum heimilum og er rannsókninni ætlað að kanna hvort aðgengi að lesefni geti kveikt áhuga hjá börnum. Rúmlega 5.500 börn í þriðja bekk í Helsinki fá Andrés vikulega heim til sín í þrjá mánuði í vor og í sumar. Rannsóknir eru sagðar benda til þess að myndasögur höfði sérstaklega til drengja og að þær geti kveikt áhuga barna sem læsu annars ekki sér til yndis. „Læsi fer hnignandi sem kemur tæplega á óvart þegar tími sem er varið í lestur hefur helmingast á undanförnum tveimur áratugum,“ segir Minna Torppa, prófessor við Háskólann í Jyväskylä. Lestrargeta barnanna sem taka þátt verður metin bæði fyrir og eftir tilraunina og þá á að bjóða foreldrum þeirra upp á leiðsögn um hvernig þeir geti hvatt börnin til dáða heima fyrir.
Finnland Bókmenntir Skóla- og menntamál Mest lesið Þau sóttu um starf sveitarstjóra á Skagaströnd Innlent Gerðar út fyrir tuttugu þúsund krónur á hálftímann Innlent Gerðu árás á stærstu olíuhreinsunarstöð Rússa í Síberíu Erlent Yfir 300 börn farist eða særst og varað við stórslysi Erlent Ákærð fyrir að kæfa börn sín sem hún sagði hafa látist af völdum bólusetingar Erlent „Þessi kona er ekkert skyni skroppin“ Innlent Meta hvort hefja eigi réttarhöld yfir meintum morðingja Kirk Erlent NATO-stjóri segir Trump hafa rétt fyrir sér um allt Erlent Á hæsta forgangi vegna steypubíls sem lenti í Þjórsá Innlent Hamas byrjar að sleppa tökunum á Gasa Erlent Fleiri fréttir Tóku sýni úr munni móðurinnar og rannsaka mögulegt mannát NATO-stjóri segir Trump hafa rétt fyrir sér um allt Sprengja sprakk við hótel Macron í Damaskus Meta hvort hefja eigi réttarhöld yfir meintum morðingja Kirk Ákærð fyrir að kæfa börn sín sem hún sagði hafa látist af völdum bólusetingar Hamas byrjar að sleppa tökunum á Gasa Gerðu árás á stærstu olíuhreinsunarstöð Rússa í Síberíu Fimmtán látnir í aurskriðum og flóðum í Kína Yfir 300 börn farist eða særst og varað við stórslysi Úkraínumenn uppiskroppa með loftvarnarflugskeyti Rússar ógnuðu bresku herskipi sem siglir við Ísland Hvetur leiðtoga Nató til að taka afgerandi ákvarðanir Telja gestinn úr öðru sólkerfi mun eldri en sólin okkar Vilja nýja rannsókn á Farage vegna gjafa frá sakamanni Tyrkir neita skipi fullu af hommum um að leggja að bryggju Kínverjar gera tilraunir með langdræga eldflaug á Kyrrahafi Nord Stream skemmdarverkin: Yfirvofandi réttarhöld gætu orðið bandamönnum erfið Tíu látnir í árásum Rússa á Kænugarð Enn besta lausnin að kaupa Grænland Mætti ekki í útför föður síns Tugþúsundir mótmæltu í Tirana Ræddi við bæði Pútín og Selenskí Hitabylgja skekur Bandaríkin á 250 ára afmælisdaginn Gerðu umfangsmiklar árásir á olíuinnviði Rússa Vikulöng jarðarför Khameini hafin Dauðsföllum fjölgaði um tugi prósenta í hitabylgjunni Ný þungunarrofslög taka gildi í Færeyjum Afhjúpa alþjóðlegt net manna sem byrla og brjóta gegn konum Trump sparkar í bandamenn í aðdraganda Nató-fundar í Ankara Fyrrum Ólympíufari ákærður fyrir að skemma laugina við Lincoln-minnismerkið Sjá meira