Langhlauparar í meiri hættu að fá krabbamein Óskar Ófeigur Jónsson skrifar 8. desember 2025 06:31 Langhlaup verða alltaf vinsælli og vinsælli í heiminum en ný rannsókn vekur upp áhyggjur. Getty/Li Ruichang Rannsókn sem kynnt var á ársfundi Bandarísku krabbameinslækningasamtakanna í Chicago, og náði til hundrað hlaupara á aldrinum 35 til 50 ára sem hlupu frá október 2022 til desember 2024, hefur gefið í skyn tengsl milli langhlaupa á háu stigi og ristilkrabbameins. Þessi nýja byltingarkennda rannsókn hefur leitt í ljós hugsanleg tengsl milli mikillar þolþjálfunar og aukinnar hættu á langt gengnum ristilkrabbameini hjá yngra fólki. Þetta vekur upp nýjar spurningar um skimun fyrir afreksíþróttafólki.Fyrir nokkrum árum tók Dr. Tim Cannon eftir áhyggjuefni: margir ofurmaraþonhlauparar undir fertugu leituðu til Inova með ristil- og endaþarmskrabbamein á lokastigi. Þetta mynstur olli honum áhyggjum og hann hóf framskyggna klíníska rannsókn til að kanna hvort langhlaup gætu tengst aukinni hættu á ristilkrabbameini. Nýliðunarefni var útbúið með aðstoð eiginkvenna tveggja látinna hlaupara. Hundrað manns tóku þátt Í rannsókninni tóku þátt hundrað manns á aldrinum 35 til 50 ára sem höfðu lokið að minnsta kosti fimm maraþonum eða tveimur ofurmaraþonum og höfðu aldrei farið í ristilspeglun. Mikilvægt er að einstaklingar með arfgeng krabbameinsheilkenni eða bólgusjúkdóma í þörmum voru útilokaðir til að einangra hugsanleg áhrif þolþjálfunar eingöngu. Allir þátttakendur gengust undir ristilspeglun sem hluta af rannsókninni. Fyrir aðgerðina svöruðu allir þátttakendur spurningalista um mataræði, hægðavenjur og langhlaupamynstur. Allir separ sem fundust við ristilspeglun voru skoðaðir af hópi meltingarfærasérfræðinga, meinafræðinga og krabbameinslækna til að ákvarða hvort þeir uppfylltu skilyrði fyrir langt gengin kirtilæxli. View this post on Instagram A post shared by The Stute (@thestute) Niðurstöðurnar voru sláandi:15% þátttakenda voru með langt gengin kirtilæxli (forkrabbameinsmein), samanborið við 1–2% sem búast má við hjá einstaklingum í meðaláhættu í þessum aldurshópi.41% þátttakenda voru með að minnsta kosti eitt kirtilæxli.Meðalaldur þátttakenda var 42,5 ár – tveimur og hálfu ári undir ráðlögðum aldri fyrir fyrstu ristilspeglun. Ungir hlauparar sem verða varir við blóð „Við teljum að þessi rannsókn geti hjálpað til við að skilgreina nýjan áhættuhóp fyrir fyrri skimun fyrir ristil- og endaþarmskrabbameini,“ sagði Dr. Cannon. „Ef við getum greint þessi krabbamein fyrr hjá fólki sem annars myndi ekki uppfylla núverandi skilyrði fyrir skimun, getum við bjargað mannslífum. Ég er eindregið þeirrar skoðunar að ungir hlauparar sem verða varir við blóð í hægðum eftir langhlaup, vandamál sem sögulega hefur verið afskrifað sem „eðlilegt“ eða óverulegt, ætti að fara í skimun. Góðu fréttirnar eru þær að skimun getur komið í veg fyrir langt gengin krabbamein.“ Frekari rannsóknir eru í gangi til að greina mataræði, æfingaáætlanir og aðrar lífsstílsvenjur rannsóknarhópsins til að skilja betur hvað veldur þessari þróun. Inova Schar Cancer heldur áfram að leiða á í snemmgreiningu, einstaklingsmiðaðri krabbameinsmeðferð og klínískum rannsóknum sem móta framtíð krabbameinsforvarna. Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið Drukkin í útsendingu og baðst afsökunar Sport Þolinmæðin á þrotum: „Gerist aldrei neitt“ Sport Sagðar hafa hætt saman en mætast í úrslitaleik í kvöld Sport „Day of fun“ fól ekki í sér áfengi hjá Jóni Erik Sport „Ef við viljum fá Haaland verðum við að fá Messi aftur“ Fótbolti Skíðasambandinu fannst Halldór of slæm fyrirmynd Sport LaMelo Ball lenti í bílslysi Körfubolti Sjáðu Arsenal renna á rassinn gegn Úlfunum Enski boltinn Hundur Lindsey Vonn dó daginn eftir að hún fótbrotnaði á ÓL Sport Smyglaði sér inn í Ólympíuþorpið til að styðja kærustu sína Sport Fleiri fréttir „Stormur í vatnsglasi“ Reddaði Blikum en þurfti svo að vera í stúkunni Rann á blásara utangátta starfsmanns „Day of fun“ fól ekki í sér áfengi hjá Jóni Erik Frekur Gordon minnti á Shearer og bætti markamet hans Selja félagið tíu dögum eftir Super Bowl sigur Sjáðu mörkin úr Meistaradeildinni: Fyrrum Valsarinn vann Inter, Gordon setti fernu og Madrídingar molnuðu Drukkin í útsendingu og baðst afsökunar Þjálfari danska dýnamítsins fallinn frá Ásakaður um alvarlegt ofbeldi gegn óléttri kærustu sinni LaMelo Ball lenti í bílslysi Þolinmæðin á þrotum: „Gerist aldrei neitt“ „Ef við viljum fá Haaland verðum við að fá Messi aftur“ Sjáðu Arsenal renna á rassinn gegn Úlfunum Sagðar hafa hætt saman en mætast í úrslitaleik í kvöld Fabrégas reif í treyju leikmanns en Allegri fékk rautt spjald „Leyfa morðingjum og vitorðsmönnum þeirra að keppa á Ólympíumótinu“ Smyglaði sér inn í Ólympíuþorpið til að styðja kærustu sína Dagskráin: Skiptiborð, Íslendingalið í Evrópu og Körfuboltakvöld Hundur Lindsey Vonn dó daginn eftir að hún fótbrotnaði á ÓL „Mjög erfitt að sætta sig við þetta“ Vann Ólympíugull á afmælisdaginn sinn: „Ég gat ekki hætt að gráta“ „Okkur var refsað fyrir það“ „Ég efaðist um hversu mikinn kjark ég hefði í hjartanu“ Dramatískur sigur hjá Tryggva og félögum á Kanaríeyjum Atletico Madrid missti niður tveggja marka forskot í Belgíu Arsenal missti niður tveggja marka forskot í jafntefli við botnliðið Gamli Valsarinn í stuði þegar Bodö skellti Inter í Meistaradeildinni Þjálfari Stólanna segir upp störfum áður en tímabilið byrjar Ómar Ingi markahæstur þegar Magdeburg tryggði sig inn í átta liða úrslit Sjá meira
Þessi nýja byltingarkennda rannsókn hefur leitt í ljós hugsanleg tengsl milli mikillar þolþjálfunar og aukinnar hættu á langt gengnum ristilkrabbameini hjá yngra fólki. Þetta vekur upp nýjar spurningar um skimun fyrir afreksíþróttafólki.Fyrir nokkrum árum tók Dr. Tim Cannon eftir áhyggjuefni: margir ofurmaraþonhlauparar undir fertugu leituðu til Inova með ristil- og endaþarmskrabbamein á lokastigi. Þetta mynstur olli honum áhyggjum og hann hóf framskyggna klíníska rannsókn til að kanna hvort langhlaup gætu tengst aukinni hættu á ristilkrabbameini. Nýliðunarefni var útbúið með aðstoð eiginkvenna tveggja látinna hlaupara. Hundrað manns tóku þátt Í rannsókninni tóku þátt hundrað manns á aldrinum 35 til 50 ára sem höfðu lokið að minnsta kosti fimm maraþonum eða tveimur ofurmaraþonum og höfðu aldrei farið í ristilspeglun. Mikilvægt er að einstaklingar með arfgeng krabbameinsheilkenni eða bólgusjúkdóma í þörmum voru útilokaðir til að einangra hugsanleg áhrif þolþjálfunar eingöngu. Allir þátttakendur gengust undir ristilspeglun sem hluta af rannsókninni. Fyrir aðgerðina svöruðu allir þátttakendur spurningalista um mataræði, hægðavenjur og langhlaupamynstur. Allir separ sem fundust við ristilspeglun voru skoðaðir af hópi meltingarfærasérfræðinga, meinafræðinga og krabbameinslækna til að ákvarða hvort þeir uppfylltu skilyrði fyrir langt gengin kirtilæxli. View this post on Instagram A post shared by The Stute (@thestute) Niðurstöðurnar voru sláandi:15% þátttakenda voru með langt gengin kirtilæxli (forkrabbameinsmein), samanborið við 1–2% sem búast má við hjá einstaklingum í meðaláhættu í þessum aldurshópi.41% þátttakenda voru með að minnsta kosti eitt kirtilæxli.Meðalaldur þátttakenda var 42,5 ár – tveimur og hálfu ári undir ráðlögðum aldri fyrir fyrstu ristilspeglun. Ungir hlauparar sem verða varir við blóð „Við teljum að þessi rannsókn geti hjálpað til við að skilgreina nýjan áhættuhóp fyrir fyrri skimun fyrir ristil- og endaþarmskrabbameini,“ sagði Dr. Cannon. „Ef við getum greint þessi krabbamein fyrr hjá fólki sem annars myndi ekki uppfylla núverandi skilyrði fyrir skimun, getum við bjargað mannslífum. Ég er eindregið þeirrar skoðunar að ungir hlauparar sem verða varir við blóð í hægðum eftir langhlaup, vandamál sem sögulega hefur verið afskrifað sem „eðlilegt“ eða óverulegt, ætti að fara í skimun. Góðu fréttirnar eru þær að skimun getur komið í veg fyrir langt gengin krabbamein.“ Frekari rannsóknir eru í gangi til að greina mataræði, æfingaáætlanir og aðrar lífsstílsvenjur rannsóknarhópsins til að skilja betur hvað veldur þessari þróun. Inova Schar Cancer heldur áfram að leiða á í snemmgreiningu, einstaklingsmiðaðri krabbameinsmeðferð og klínískum rannsóknum sem móta framtíð krabbameinsforvarna.
Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið Drukkin í útsendingu og baðst afsökunar Sport Þolinmæðin á þrotum: „Gerist aldrei neitt“ Sport Sagðar hafa hætt saman en mætast í úrslitaleik í kvöld Sport „Day of fun“ fól ekki í sér áfengi hjá Jóni Erik Sport „Ef við viljum fá Haaland verðum við að fá Messi aftur“ Fótbolti Skíðasambandinu fannst Halldór of slæm fyrirmynd Sport LaMelo Ball lenti í bílslysi Körfubolti Sjáðu Arsenal renna á rassinn gegn Úlfunum Enski boltinn Hundur Lindsey Vonn dó daginn eftir að hún fótbrotnaði á ÓL Sport Smyglaði sér inn í Ólympíuþorpið til að styðja kærustu sína Sport Fleiri fréttir „Stormur í vatnsglasi“ Reddaði Blikum en þurfti svo að vera í stúkunni Rann á blásara utangátta starfsmanns „Day of fun“ fól ekki í sér áfengi hjá Jóni Erik Frekur Gordon minnti á Shearer og bætti markamet hans Selja félagið tíu dögum eftir Super Bowl sigur Sjáðu mörkin úr Meistaradeildinni: Fyrrum Valsarinn vann Inter, Gordon setti fernu og Madrídingar molnuðu Drukkin í útsendingu og baðst afsökunar Þjálfari danska dýnamítsins fallinn frá Ásakaður um alvarlegt ofbeldi gegn óléttri kærustu sinni LaMelo Ball lenti í bílslysi Þolinmæðin á þrotum: „Gerist aldrei neitt“ „Ef við viljum fá Haaland verðum við að fá Messi aftur“ Sjáðu Arsenal renna á rassinn gegn Úlfunum Sagðar hafa hætt saman en mætast í úrslitaleik í kvöld Fabrégas reif í treyju leikmanns en Allegri fékk rautt spjald „Leyfa morðingjum og vitorðsmönnum þeirra að keppa á Ólympíumótinu“ Smyglaði sér inn í Ólympíuþorpið til að styðja kærustu sína Dagskráin: Skiptiborð, Íslendingalið í Evrópu og Körfuboltakvöld Hundur Lindsey Vonn dó daginn eftir að hún fótbrotnaði á ÓL „Mjög erfitt að sætta sig við þetta“ Vann Ólympíugull á afmælisdaginn sinn: „Ég gat ekki hætt að gráta“ „Okkur var refsað fyrir það“ „Ég efaðist um hversu mikinn kjark ég hefði í hjartanu“ Dramatískur sigur hjá Tryggva og félögum á Kanaríeyjum Atletico Madrid missti niður tveggja marka forskot í Belgíu Arsenal missti niður tveggja marka forskot í jafntefli við botnliðið Gamli Valsarinn í stuði þegar Bodö skellti Inter í Meistaradeildinni Þjálfari Stólanna segir upp störfum áður en tímabilið byrjar Ómar Ingi markahæstur þegar Magdeburg tryggði sig inn í átta liða úrslit Sjá meira
Sjáðu mörkin úr Meistaradeildinni: Fyrrum Valsarinn vann Inter, Gordon setti fernu og Madrídingar molnuðu