Bandarískir erindrekar hótuðu evrópskum kollegum sínum Kjartan Kjartansson skrifar 3. nóvember 2025 09:19 Samþykkt var að fresta fundi Alþjóðasiglingamálastofnunarinnar um kolefnisgjald á stór flutningaskip fram á næsta ár. Bandaríkjastjórn beitti gegndarlausum þrýstingi til þess að fresta ákvörðuninni. AP/Hiro Jomae Samningamenn frá Evrópusambandinu eru sagðir slegnir eftir að bandarískir kollegar þeirra hótuðu að refsa þeim og fjölskyldum þeirra persónulega ef þeir greiddu ekki atkvæði gegn loftslagsaðgerðum í skipasiglingum. Þeir segjast aldrei hafa upplifað annað eins í alþjóðlegum samningaviðræðum. Hótanirnar áttu sér stað við samningaviðræður í kringum fund Alþjóðasiglingamálastofnunarinnar (IMO) sem fór fram í London í síðustu viku. Þar átti að samþykkja aðgerðir til þess að draga úr losun gróðurhúsalofttegunda frá skipasiglingum. Fundinum lauk án samkomulags, meðal annars vegna harðrar andstöðu Bandaríkjastjórnar. Undir stjórn repúblikana, sem hafna vísindalegri þekkingu á orsökum og afleiðingum loftslagsbreytinga hefur Bandaríkjastjórn barist hart gegn hvers kyns aðgerðum sem er ætlað að taka á vandanum. Svo rammt kvað að þessari andstöðu Bandaríkjastjórnar að samningamenn hennar hótuðu evrópskum fulltrúum á fundinum hefndaraðgerðum kysu þeir ekki með Bandaríkjamönnunum, að sögn blaðsins Politico sem byggir á samtölum við átta sendifulltrúa, embættismenn og áheyrnarfulltrúa félagasamtaka frá Evrópu sem sátu fundinn. Hótað að svipta skyldmenni landvistarleyfi í Bandaríkjunum Einn fulltrúi framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins segir að evrópskir samningamenn hafi verið kallaðir á fund í bandaríska sendiráðinu í London þar sem þeir hefðu mátt sitja undir hótunum, meðal annars um að hætt yrði við viðskipti og að skyldmenni þeirra yrðu sviptir vegabréfsáritun í Bandaríkjunum, ef þeir fylgdu ekki Bandaríkjunum að málum á fundi IMO. „Samningamenn okkar höfðu aldrei séð annað eins í nokkrum alþjóðlegum viðræðum,“ sagði embættismaðurinn. Politico veitti heimildarmönnum sínum nafnleynd vegna ótta þeirra við að Bandaríkjamennirnir gerðu alvöru úr hótunum sínum í hefndarskyni. Undir stjórn Donalds Trump og repúblikana hefur bandaríska alríkisstjórnin sýnt valdboðstilhneigingar í anda ríkja eins og Rússlands eða Ungverjalands. Hótanir hennar í garð erlendra erindreka í alþjóðlegum samningaviðræðum eru nýjasta dæmið um hvernig hún brýtur reglur í samskiptum við önnur ríki.EPA Tónninn hafði þegar verið sleginn fyrir fundinn af hálfu Bandaríkjamannanna. Í opinberri yfirlýsingu hótuðu ráðherrar utanríkis-, samgöngu- og orkumála að beita refsitollum, hafnargjöldum og takmörkunum á vegabréfsáritanir áhafna til þess að fæla ríki frá því að leggja gjöld á kolefnislosun flutningaskipa. Einnig sögðu þeir að til greina kæmi að beita embættismenn refsiaðgerðum ef þeir styddu loftslagsaðgerðir sem „aðgerðarsinnar“ ættu frumkvæðið að. „Kjaftæði í gangi“ Þrýstingur Bandaríkjastjórnar einskorðaðist heldur ekki við Evrópuríki. Orku- og landbúnaðarráðherrar Bandaríkjanna sögðust sjálfir hafa hringt persónulega í fulltrúa fleiri en tuttugu ríkja og hótað Karíbahafsríkjum refsitollum ef þau féllust ekki á að fresta ákvörðun um losun skipaumferðar. Ralph Regenvanu, loftslagsráðherra eyríkisins Vanúatú, segir að eyríki hafi sætt gegndarlausum þrýstingi frá Bandaríkjastjórn. „Það er kjaftæði í gangi,“ sagði hann við Politico. Vanúatú er eitt það ríkja heims sem á hvað mest undir að mannkynið dragi hratt úr losun gróðurhúsalofttegunda. Hækkandi sjávarstaða vegna hlýnunar jarðar er tilvistarleg ógn við samfélag manna þar. Á bilinu tvö til þrjú prósent af losun manna á gróðurhúsalofttegundum stafar frá alþjóðasiglingum. Tillagan sem IMO fjallaði um á fundinum í London felur meðal annars í sér að stór flutningaskip, sem standa fyrir um 85 prósent af losun frá alþjóðasiglingum, yrðu felld undir alþjóðlegt viðskiptakerfi með losunarheimildir og að auknar kröfur yrðu gerðar til þess eldsneyti sem skipin brenna. Bandaríkin Donald Trump Skipaflutningar Hafið Jarðefnaeldsneyti Loftslagsmál Vanúatú Mest lesið Íhuga að fara inn í Íran til að ná í auðgað úran Erlent Kannast ekki við að aðgengi að bílastæðum sé skert Innlent Birta sönnunargögn um að Bandaríkjamenn hafi verið ábyrgir fyrir árásinni Erlent Sjái þegar merki um að forspá um klofningu þjóðarinnar standist Innlent Forsprakki Noma sakaður um andlegt og líkamlegt ofbeldi Erlent Segir Ísland geta komist í ESB á einu og hálfu ári Erlent Hafi grandað fjölda skipa á örfáum klukkustundum Erlent Stúlkan sem leitað var að er fundin Innlent Mojtaba Khamenei særður en óhultur Erlent Gerðu vopnin upptæk og sviptu hann leyfinu Innlent Fleiri fréttir Ráðist á þrjú skip á Persaflóa í nótt Mojtaba Khamenei særður en óhultur Segir Ísland geta komist í ESB á einu og hálfu ári Forsprakki Noma sakaður um andlegt og líkamlegt ofbeldi Íhuga að fara inn í Íran til að ná í auðgað úran Hafi grandað fjölda skipa á örfáum klukkustundum Birta sönnunargögn um að Bandaríkjamenn hafi verið ábyrgir fyrir árásinni Sex látnir eftir eldsvoða í strætisvagni Talin hafa skotið tíu skotum í átt að heimili Rihönnu Bera kennsl á fleiri möguleg fórnarlömb lögreglumanns Snúa sér aftur að kjarnorku fimmtán árum eftir Fukushima Gefa ekki eftir fyrr en „óvinurinn hefur verið gersigraður“ Ræddi við Pútín í síma og íhugar að slaka frekar á refsiaðgerðum Íranir enn vígreifir „Höfum ekki unnið nóg“ Vaxandi ótti við langvarandi átök Skutu niður eldflaugar í landhelgi Tyrklands Rannsaka heimagerða sprengju sem hryðjuverk Felldu sex í árás á enn einn bátinn Eldhaf í Glasgow Kveikt í púðurtunnu í Mið-Austurlöndum Segir sig og Netanyahu munu ákveða hvenær þeir hætta Sonur Khamenei nýr leiðtogi Írans Ræddust við í síma í kjölfar ummæla Trump um Breta Segir af sér vegna samnings Pentagon við gervigreindarfyrirtæki Til skoðunar hvort um hryðjuverk sé að ræða Sprenging við bandaríska sendiráðið í Osló Hóta öllum mögulegum arftökum Khamenei „Þess í stað eru þeir ræflar svæðisins“ Leiðtogar kalla eftir breytingum á erfðaröðinni Sjá meira
Hótanirnar áttu sér stað við samningaviðræður í kringum fund Alþjóðasiglingamálastofnunarinnar (IMO) sem fór fram í London í síðustu viku. Þar átti að samþykkja aðgerðir til þess að draga úr losun gróðurhúsalofttegunda frá skipasiglingum. Fundinum lauk án samkomulags, meðal annars vegna harðrar andstöðu Bandaríkjastjórnar. Undir stjórn repúblikana, sem hafna vísindalegri þekkingu á orsökum og afleiðingum loftslagsbreytinga hefur Bandaríkjastjórn barist hart gegn hvers kyns aðgerðum sem er ætlað að taka á vandanum. Svo rammt kvað að þessari andstöðu Bandaríkjastjórnar að samningamenn hennar hótuðu evrópskum fulltrúum á fundinum hefndaraðgerðum kysu þeir ekki með Bandaríkjamönnunum, að sögn blaðsins Politico sem byggir á samtölum við átta sendifulltrúa, embættismenn og áheyrnarfulltrúa félagasamtaka frá Evrópu sem sátu fundinn. Hótað að svipta skyldmenni landvistarleyfi í Bandaríkjunum Einn fulltrúi framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins segir að evrópskir samningamenn hafi verið kallaðir á fund í bandaríska sendiráðinu í London þar sem þeir hefðu mátt sitja undir hótunum, meðal annars um að hætt yrði við viðskipti og að skyldmenni þeirra yrðu sviptir vegabréfsáritun í Bandaríkjunum, ef þeir fylgdu ekki Bandaríkjunum að málum á fundi IMO. „Samningamenn okkar höfðu aldrei séð annað eins í nokkrum alþjóðlegum viðræðum,“ sagði embættismaðurinn. Politico veitti heimildarmönnum sínum nafnleynd vegna ótta þeirra við að Bandaríkjamennirnir gerðu alvöru úr hótunum sínum í hefndarskyni. Undir stjórn Donalds Trump og repúblikana hefur bandaríska alríkisstjórnin sýnt valdboðstilhneigingar í anda ríkja eins og Rússlands eða Ungverjalands. Hótanir hennar í garð erlendra erindreka í alþjóðlegum samningaviðræðum eru nýjasta dæmið um hvernig hún brýtur reglur í samskiptum við önnur ríki.EPA Tónninn hafði þegar verið sleginn fyrir fundinn af hálfu Bandaríkjamannanna. Í opinberri yfirlýsingu hótuðu ráðherrar utanríkis-, samgöngu- og orkumála að beita refsitollum, hafnargjöldum og takmörkunum á vegabréfsáritanir áhafna til þess að fæla ríki frá því að leggja gjöld á kolefnislosun flutningaskipa. Einnig sögðu þeir að til greina kæmi að beita embættismenn refsiaðgerðum ef þeir styddu loftslagsaðgerðir sem „aðgerðarsinnar“ ættu frumkvæðið að. „Kjaftæði í gangi“ Þrýstingur Bandaríkjastjórnar einskorðaðist heldur ekki við Evrópuríki. Orku- og landbúnaðarráðherrar Bandaríkjanna sögðust sjálfir hafa hringt persónulega í fulltrúa fleiri en tuttugu ríkja og hótað Karíbahafsríkjum refsitollum ef þau féllust ekki á að fresta ákvörðun um losun skipaumferðar. Ralph Regenvanu, loftslagsráðherra eyríkisins Vanúatú, segir að eyríki hafi sætt gegndarlausum þrýstingi frá Bandaríkjastjórn. „Það er kjaftæði í gangi,“ sagði hann við Politico. Vanúatú er eitt það ríkja heims sem á hvað mest undir að mannkynið dragi hratt úr losun gróðurhúsalofttegunda. Hækkandi sjávarstaða vegna hlýnunar jarðar er tilvistarleg ógn við samfélag manna þar. Á bilinu tvö til þrjú prósent af losun manna á gróðurhúsalofttegundum stafar frá alþjóðasiglingum. Tillagan sem IMO fjallaði um á fundinum í London felur meðal annars í sér að stór flutningaskip, sem standa fyrir um 85 prósent af losun frá alþjóðasiglingum, yrðu felld undir alþjóðlegt viðskiptakerfi með losunarheimildir og að auknar kröfur yrðu gerðar til þess eldsneyti sem skipin brenna.
Bandaríkin Donald Trump Skipaflutningar Hafið Jarðefnaeldsneyti Loftslagsmál Vanúatú Mest lesið Íhuga að fara inn í Íran til að ná í auðgað úran Erlent Kannast ekki við að aðgengi að bílastæðum sé skert Innlent Birta sönnunargögn um að Bandaríkjamenn hafi verið ábyrgir fyrir árásinni Erlent Sjái þegar merki um að forspá um klofningu þjóðarinnar standist Innlent Forsprakki Noma sakaður um andlegt og líkamlegt ofbeldi Erlent Segir Ísland geta komist í ESB á einu og hálfu ári Erlent Hafi grandað fjölda skipa á örfáum klukkustundum Erlent Stúlkan sem leitað var að er fundin Innlent Mojtaba Khamenei særður en óhultur Erlent Gerðu vopnin upptæk og sviptu hann leyfinu Innlent Fleiri fréttir Ráðist á þrjú skip á Persaflóa í nótt Mojtaba Khamenei særður en óhultur Segir Ísland geta komist í ESB á einu og hálfu ári Forsprakki Noma sakaður um andlegt og líkamlegt ofbeldi Íhuga að fara inn í Íran til að ná í auðgað úran Hafi grandað fjölda skipa á örfáum klukkustundum Birta sönnunargögn um að Bandaríkjamenn hafi verið ábyrgir fyrir árásinni Sex látnir eftir eldsvoða í strætisvagni Talin hafa skotið tíu skotum í átt að heimili Rihönnu Bera kennsl á fleiri möguleg fórnarlömb lögreglumanns Snúa sér aftur að kjarnorku fimmtán árum eftir Fukushima Gefa ekki eftir fyrr en „óvinurinn hefur verið gersigraður“ Ræddi við Pútín í síma og íhugar að slaka frekar á refsiaðgerðum Íranir enn vígreifir „Höfum ekki unnið nóg“ Vaxandi ótti við langvarandi átök Skutu niður eldflaugar í landhelgi Tyrklands Rannsaka heimagerða sprengju sem hryðjuverk Felldu sex í árás á enn einn bátinn Eldhaf í Glasgow Kveikt í púðurtunnu í Mið-Austurlöndum Segir sig og Netanyahu munu ákveða hvenær þeir hætta Sonur Khamenei nýr leiðtogi Írans Ræddust við í síma í kjölfar ummæla Trump um Breta Segir af sér vegna samnings Pentagon við gervigreindarfyrirtæki Til skoðunar hvort um hryðjuverk sé að ræða Sprenging við bandaríska sendiráðið í Osló Hóta öllum mögulegum arftökum Khamenei „Þess í stað eru þeir ræflar svæðisins“ Leiðtogar kalla eftir breytingum á erfðaröðinni Sjá meira