Gjalda varhug við torkennilegu drónaflugi við norska borpalla

Verð á norsku jarðgasi er í hæstu hæðum eftir að Rússar skrúfuðu fyrir gasleiðslur til Evrópu til að hefna fyrir refsiaðgerðir Evrópuþjóða vegna innrásar þeirra í Úkraínu. Því telja sérfræðingar að norskir orkuinnviðir kunni að vera eitt helsta skotmark skemmdarverka Rússa í álfunni um þessar mundir.

Drónar sem hafa sést á lofti yfir Norðursjó og Noregi hafa þannig vakið áhyggjur af því að Rússar kunni að undirbúa einhvers konar spellvirki. Loka hefur þurft flugvöllum eftir að sást til dróna í grennd þeirra og gasvinnslustöð var rýmd eftir að sprengjuhótun barst í síðustu viku.

Amund Revheim, yfirmaður lögreglunnar í Suðvestur-Noregi sem hefur Norðursjó á sinni könnu, segir að teknar hafi verið skýrslur af fleiri en sjötíu starfsmönnum olíuborpalla sem segjast hafa séð til dróna á flugi.

„Tilgátan sem er í gangi er að þeim sé stjórnað frá skipum eða kafbátum í grenndinni,“ segir Revheim við AP-fréttastofuna.

Stjórnendur sumra borpalla segjast ennfremur hafa séð til rannsóknarskipa undir rússneskum fána í nágrenni þeirra. Ståle Ulriksen, greinandi hjá norska sjóhernum, segir að lítill munur sé oft á herskipum og borgaralegum skipum frá Rússlandi. Réttar væri að lýsa rannsóknarskipunum sem njósnaskipum.

Til að bregðast við hefur norska ríkisstjórnin sent her- og varðskip og herþotur til þess að vakta borpallana á hafi úti og hermenn til þess að gæta hreinsistöðva á landi.

Eiga þegar í óhefðbundnu stríði við Rússa

Að minnsta kosti sjö Rússar hafa verið handteknir fyrir að fljúga drónum ólöglega eða vera með dróna í vörslu sinni í Noregi. Öryggislögreglan tók yfir rannsókn á drónaflugi sem lamaði flugsamgöngur í Björgvin á miðvikudag.

Martin Bernsen frá öryggislögreglunni PST, segir viðvarandi áhyggjur til staðar af skemmdarverkum og að Rússar vinni að því að kortleggja möguleg skotmörk í Noregi.

Jonas Gahr Støre, forsætisráðherra Noregs, hefur heitið því að'svara erlendum leyniþjónustustofnunum. „Það er ekki ásættanlegt að erlendar leyniþjónustur fljúgi drónum yfir norskum flugvöllum. Rússar mega ekki fljúga drónum yfir Noregi,“ sagði hann.

Rússneska sendiráðið í Osló vænir gestgjafa sína um að þjást af geðrofi vegna ofsóknarbrjálæðis. Ulriksen frá sjóhernum segir að það kunni að vera hluti af ráðabruggi Rússa.

„Nokkrum drónunum hefur verið flogið með kveikt á ljósunum. Það átti að sjást til þeirra. Ég held að þetta sé tilraun til þess að ógna Noregi og vesturlöndum,“ segir Ulriksen.

Aðgerðir Rússa kunni að vera hluti af óhefðbundnum hernaði til að ógna og afla njósna um grundvallarinnviði vestrænna ríkja sem þeir gætu mögulega unnið skemmdir á síðar.

„Ég held ekki að við stefnum í hefðbundið stríð við Rússland en ég held að við séum nú þegar í óhefðbundnu stríði,“ segir hann.

Telja fiskiskip hafa valdið sambandsleysi á Hjaltslandseyjum

Grunur leikur á að skemmdarverk hafi vísvitandi verið unnin á Nord Stream-gasleiðslunum tveimur í Eystrasalti í síðasta mánuði. Þær fluttu áður jarðgas frá Rússlandi til meginlands Evrópu en Rússar skrúfuðu fyrir það eftir að Evrópuríki lögðu viðskiptaþvinganir á vegna innrásarinnar í Úkraínu. Rússar og fulltrúar vestrænna ríkja hafa sakað hver annan um að hafa staðið að spellvirkjunum.

Í skugga þeirra ásakana voru ljósleiðarastrengir klipptir í sundur í Marseille, næststæstu borg Frakklands í síðustu viku. Strengirnir tengdu borgina við aðra hluta Frakklands og Evrópu. Net- og símasamband lá niðri tímabundið vegna skemmdarverkanna. Lögreglan þar rannsakar málið, að sögn AP.

Í tístinu hér fyrir neðan má sjá myndir fjarskiptafyrirtækisins Free af skemmdunum sem voru unnar á ljósleiðarastrengunum í Suðaustur-Frakklandi fyrir helgi.

Skemmdarverkin eru sögð líkjast þeim sem voru framin á netköplum í landinu í apríl. Þá var netlaust í nokkrum héruðum og í hluta Parísar. Franska leyniþjónustan tók þátt í þeirri rannsókn. Ekki hefur verið greint frá því hver klippti á strengina.

Fiskiskip eru sögð hafa verið sökudólgurinn þegar sæstrengir til Hjaltlandseyja skemmdust þannig að net- og símasambandslaust varð þar um tíma á fimmtudag. Færeyska fjarskiptafélagið Føroya Tele sagði breska ríkisútvarpinu BBC að strengirnir hefðu skemmst en ekki rofnað alveg.

„Við höfum ástæðu til að telja að fiskiskip hafi valdið því,“ segir Páll Vesturbú frá Føroya Tele.