Telja að hallinn geti orðið yfir fjörutíu milljarðar þrátt fyrir fyrirheit um afgang
Útlit er fyrir að afkoma ríkissjóðs á árinu 2027 verði umtalsvert lakari en lagt er upp með í nýju fjárlagafrumvarpi, að mati greinenda Acro, sem telja líklegustu sviðsmyndina vera halli upp á 43 milljarða. Forsendur frumvarpsins eru sagðar of bjartsýnar, „svo ekki sé fastar að orði kveðið“, miðað við hægari efnahagsumsvif og án frekari aðgerða sé erfitt að sjá hvernig markmið um fimm milljarða afgang geti gengið eftir.
Tengdar fréttir
Hallalaus fjárlög ekki í spákortum AGS fyrr en árið 2031
Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn væntir þess að það takist ekki að skila afgangi á rekstri ríkissjóðs fyrr en á árinu 2031, samkvæmt spá sjóðsins, en núgildandi fjármálaáætlun stjórnvalda gerir hins vegar ráð fyrir hallalausum fjárlögum strax á næsta ári. Sjóðurinn horfir aðeins til aðgerða sem þegar er búið að leggja fram fyrir Alþingi og segir markmið stjórnvalda í ríkisfjármálum vera „hæfilega metnaðarfull.“
„Sannkallað efnahagslegt og pólitískt sjálfsmark“ hjá ríkisstjórninni
Það „vekur furðu“ að ríkisstjórnin sé að endurtaka sömu mistökin frá því um áramótin með hækkunum á krónutölugjöldum sem ýtir undir verðbólguvæntingar og verðbólgu, að sögn sjóðstjóra á skuldabréfamarkaði, og kallar aðgerðirnar „sannkallað efnahagslegt og pólitískt sjálfsmark“ hjá stjórnvöldum. Aðhaldið sem er boðað í fjárlögunum er töluvert í sögulegu samhengi, með nokkuð minni útgjaldavexti milli ára en hefur sést að jafnaði síðasta áratuginn, en á móti benda greinendur á að viðsnúningurinn sem á að nást í afkomunni sé að litlum hluta vegna niðurskurðar eða aðhalds í rekstri.
Sendir röng skilaboð og hreyfir við verðbólguvæntingum á brothættum stað
Afleiðingarnar af því að boða hækkun á gjöldum ríkisins í samræmi við verðbólgu, sem hefur verið gert í síðustu tveimur fjárlagafrumvörpum, verða til þess að hreyfa við verðbólguvæntingum sem eru fyrir á „brothættum stað“, að sögn varaseðlabankastjóra, og að Seðlabankinn myndi gjarnan vilja sjá þetta endurhugsað. Hann segir jákvætt að aðhaldsstigið í ríkisfjármálum eigi að aukast á milli ára og varar við því að fara í meiri launahækkanir á vinnumarkaði, einkum núna þegar það er að myndast „mikill slaki í þjóðarbúinu.“
Útlit fyrir tugmilljarða meiri lánsfjárþörf ríkissjóðs en áður var áætlað
Þrátt fyrir að afkoma ríkissjóðs stefni í jafnvægi á komandi árum samkvæmt nýrri fjármálaáætlun þá eru horfur á að hallinn á lánsfjárjöfnuði, sem segir til um hversu mikið ríkið þarf að taka af láni til að standa undir rekstri sínum, verði enn meiri út allt tímabilið en áður var áætlað. Fjármála- og efnahagsráðherra boðar eilítið meira aðhaldstig í ríkisfjármálum á árinu 2027 en það mun síðan fara minnkandi árin þar á eftir.
