„Við sækjum ekki um aðild nema vegna þess að við viljum ganga inn“

„Þetta er auðvitað ekkert venjulegt mál,“ sagði Katrín Jakobsdóttir, fyrrverandi forsætisráðherra Íslands, að loknum samstöðufundi í gær. 

„Ég hef ákveðið að halda mig alveg utan við stjórnmálin, enda finnst mér ekki endilega að fyrrverandi stjórnmálamenn eigi að vera að tjá sig um málefni dagsins. En þessi atkvæðagreiðsla á laugardaginn snýst um risavaxið mál fyrir framtíð Íslands og mig langaði hreinlega að koma hingað og koma mínum sjónarmiðum á framfæri.“

Katrín hyggst greiða atkvæði gegn áframhaldandi aðildarviðræðum Íslands að Evrópusambandinu. Þetta var í fyrsta skipti í kosningabaráttunni sem hún greindi frá afstöðu sinni. Það samsvarar stefnu Vinstri grænna, flokksins sem hún leiddi áður, en fer þvert á það sem Rósa Björk Brynjólfsdóttir, núverandi formaður, ætlar að gera.

Þrátt fyrir að Katrín hafi látið í sér heyra er hún ekki á leið aftur í stjórnmálin. 

„Nú er þetta bara þjóðaratkvæðagreiðsla og eins og komið hefur fram hjá Alþingi og ríkisstjórninni þá skiptir máli að þjóðin tjái sig. Ég er ekki á leið aftur í stjórnmál en ég er svo sannarlega hluti af þessari þjóð.“

Ósammála túlkun ríkisstjórnarinnar

Í ræðu sinni á fundi Áfram Íslands sagði Katrín að engin þjóð færi í aðildarviðræður nema af því að hún vilji ganga í sambandið. 

„Ef niðurstaðan verður svo að samningur verður lagður fyrir þjóðina þá verður auðvitað aftur kosið. En við sækjum ekki um aðild nema vegna þess að við viljum ganga inn. Við leggjum ekki af stað í slíka vegferð, sem er auðvitað risastór pólitísk ákvörðun fyrir hverja þjóð, án þess að vilja ganga inn í Evrópusambandið,“ sagði Katrín.

„Við erum að lýsa yfir vilja okkar hvort við viljum ganga inn eða ekki.“

Katrín sé því ósammála túlkun forsvarsfólks ríkisstjórnarinnar um að einungis sé verið að kíkja í pakkann en ekki greiða atkvæði um aðild.

Evrópusambandið ekki svo lýðræðislegt

Í ríkisstjórnartíð Jóhönnu Sigurðardóttur árið 2009, þegar Katrín var menntamálaráðherra, sagðist hún sjálf tilbúin til að kanna aðildarviðræður.

Hvað breyttist í stórum dráttum?

„Í stuttu máli þá var það svo að ég hafði mikla fyrirvara á Evrópusambandinu þá eins og nú, en við vorum auðvitað nýbúin að ganga í gegnum efnahagshrun þar sem málin voru gríðarlega erfið hér á Íslandi. Mér fannst það skylda mín að kanna þá leið en hún styrkti mig í þeirri sannfæringu minni að þetta væri ekki rétta leiðin fyrir Ísland,“ svaraði Katrín.

Lagðar hafi verið afar harðar kröfur á þau ríki innan sambandsins sem lentu illa í efnahagskreppunni auk þess sem ekkert hafi gengið í samningaviðræðum um sjávarútveg og landbúnað.

„Síðan auðvitað kynntist maður enn betur en maður vissi fyrir hversu svona stjórnarskipan Evrópusambandsins er í raun og veru ekki sú lýðræðislega stjórnarskipan sem ég vil halda í heiðri.“