Skipulag, ábyrgð og meirihlutamyndun Marta Rut Ólafsdóttir og Lárus Jónsson skrifa 23. maí 2026 16:30 Í meirihlutaviðræðum eftir kosningar reynir á meira en pólitísk slagorð. Þá kemur í ljós hvernig þau framboð sem í kjöri voru hyggjast raunverulega stjórna sveitarfélagi, hvaða áherslur þeir setja í forgang og hvernig þeir meta ábyrgð sína gagnvart samfélaginu til lengri tíma. Undanfarna viku hafa skipulagsmál verið fyrirferðarmikil í þeim viðræðum sem átt hafa sér stað í Hveragerði. Það er í sjálfu sér ekkert óeðlilegt. Skipulagsmál eru meðal stærstu og mikilvægustu verkefna sveitarfélaga. Þau móta þróun bæjarins, hafa áhrif á þjónustu, innviði og fjárhag sveitarfélagsins um ókomin ár. En einmitt þess vegna þurfa slíkar ákvarðanir að byggjast á ábyrgð, festu og faglegum vinnubrögðum. Í óformlegum viðræðum Framsóknar, Okkar Hveragerðis og Samfylkingarinnar kom skýrt fram að Samfylkingin lagði ríka áherslu á breytingar á skipulagsmálum. Framsókn og Okkar Hveragerði voru tilbúin til samtals og tilbúin að ræða málin af yfirvegun og á faglegum grunni. Hins vegar lögðum við jafnframt áherslu á að sveitarfélagið yrði að gæta að ábyrgri stjórnsýslu, fyrirsjáanleika og þeim skuldbindingum sem felast í samþykktu skipulagi. Það varð að lokum meginástæða þess að þessi framboð náðu ekki saman um meirihluta. Ákvörðun um skipulagsmál snýst nefnilega ekki eingöngu um pólitíska sýn hverju sinni. Hún snýst líka um traust, um það hvort sveitarfélagið standi við eigin samþykktir og hvort íbúar, landeigendur og atvinnulíf geti treyst því að leikreglur breytist ekki skyndilega eftir að ákvarðanir hafa verið teknar. Ef sveitarfélög skapa þá mynd að samþykkt skipulag sé alltaf opið fyrir pólitískum vendingum eftir kosningar getur það haft víðtæk áhrif. Það getur tafið uppbyggingu, skapað fjárhagslega óvissu og í sumum tilfellum aukið áhættu sveitarfélagsins sjálfs. Þess vegna vekur það athygli að Samfylkingin hefur nú hafið formlegar meirihlutaviðræður við D-listann. Eðlilegt er að draga þá ályktun að D-listinn sé tilbúinn að ganga lengra til móts við þær kröfur sem settar voru fram í þessum viðræðum en Framsókn og Okkar Hveragerði töldu ábyrgt að gera. Það er áhugavert í ljósi þess að D-listinn lagði mikla áherslu á það í kosningabaráttunni að standa fyrir ábyrgum rekstri og festu í fjármálum sveitarfélagsins. Ábyrg fjármálastjórn snýst hins vegar ekki aðeins um rekstrartölur á blaði. Hún snýst líka um stöðugleika í stjórnsýslu, trúverðugleika sveitarfélagsins og getu þess til að standa við eigin ákvarðanir. Hveragerði stendur frammi fyrir stórum verkefnum á næstu árum. Til að mæta þeim þarf bæði skýra framtíðarsýn og ábyrg vinnubrögð. Það krefst þess að ákvarðanir séu teknar af festu, yfirvegun og með heildarhagsmuni bæjarins að leiðarljósi - líka þegar pólitískur þrýstingur er mikill. Marta Rut Ólafsdóttir, oddviti Framsóknar í Hveragerði og Lárus Jónsson, oddviti Okkar Hveragerðis. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Hveragerði Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Má þjóðin aðeins fá að anda? Margrét Högnadóttir Skoðun Háskólamenntun á útsölu! Tombóluprís – allt á að seljast. Hrafnkell Tumi Kolbeinsson Skoðun Áður en við greinum barn þurfum við að skilja allt barnið Tara Khoshkhoo Skoðun Er í alvöru engin þörf á að laga Ísland? Þórður Snær Júlíusson Skoðun 0,01% er ekki undanþága frá ábyrgð Haukur Logi Jóhannsson Skoðun Við erum froskar í vatni sem nálgast suðu Isla Sweet,Jóhanna Malen Skúladóttir Skoðun Sögulegt skref fyrir dýr í Danmörku Linda Karen Gunnarsdóttir Skoðun Óréttlæti lífeyriskerfisins gagnvart ungu fólki Kjartan Björgvinsson Skoðun Samfélagslegt samtal er forsenda inngildingar í skólastarfi Helga Þórey Júlíudóttir,Sædís Ósk Harðardóttir Skoðun EES er ekki eina leiðin og kannski ekki sú skynsamlegasta lengur Eggert Guðmundsson Skoðun Skoðun Skoðun Hver er okkar Napóleon Bónaparte? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Samfélagsumræðan og nunnan Ingibjörg Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun 0,01% er ekki undanþága frá ábyrgð Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Óréttlæti lífeyriskerfisins gagnvart ungu fólki Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Við erum froskar í vatni sem nálgast suðu Isla Sweet,Jóhanna Malen Skúladóttir skrifar Skoðun Sögulegt skref fyrir dýr í Danmörku Linda Karen Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Áður en við greinum barn þurfum við að skilja allt barnið Tara Khoshkhoo skrifar Skoðun Samfélagslegt samtal er forsenda inngildingar í skólastarfi Helga Þórey Júlíudóttir,Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Skoðun Þegar tengsl geta skipt sköpum Steinunn Bergmann,María Björk Ingvadóttir skrifar Skoðun Háskólamenntun á útsölu! Tombóluprís – allt á að seljast. Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Skoðun Má þjóðin aðeins fá að anda? Margrét Högnadóttir skrifar Skoðun EES er ekki eina leiðin og kannski ekki sú skynsamlegasta lengur Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Hver fær að skilgreina hvað þjóðin sagði? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Fjórfrelsið og EES fyrir Ísland Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar Skoðun Öldungaráð Reykjavíkurborgar tekið úr sambandi Viðar Eggertsson skrifar Skoðun Stöðugleiki á leigumarkaði Benedikt S. Benediktsson skrifar Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar Skoðun 5,2% gjaldahækkanir – skýr skilaboðin inn á vinnumarkaðinn Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Hvað gætum við gert fyrir 112 milljarða? Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hamingjuóskir til allra sem sögðu nei Einar Helgason skrifar Skoðun Þegar allt fer aftur á fullt – munum eftir fólkinu Ingunn Björk Vilhjálmsdóttir skrifar Skoðun Börnin sem mæta afgangi Jón Ferdínand Estherarson skrifar Skoðun Læsi er sameiginleg ábyrgð og fjárfesting til framtíðar Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Skoðun PISA - Viljum við árangur án erfiðisins? Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hvers eiga fatlaðir og foreldrar þeirra að gjalda? Margrét Össurardóttir skrifar Skoðun Alvöru eða sérhæfðir kennarar Svava Björg Mörk skrifar Skoðun Er í alvöru engin þörf á að laga Ísland? Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir skrifar Sjá meira
Í meirihlutaviðræðum eftir kosningar reynir á meira en pólitísk slagorð. Þá kemur í ljós hvernig þau framboð sem í kjöri voru hyggjast raunverulega stjórna sveitarfélagi, hvaða áherslur þeir setja í forgang og hvernig þeir meta ábyrgð sína gagnvart samfélaginu til lengri tíma. Undanfarna viku hafa skipulagsmál verið fyrirferðarmikil í þeim viðræðum sem átt hafa sér stað í Hveragerði. Það er í sjálfu sér ekkert óeðlilegt. Skipulagsmál eru meðal stærstu og mikilvægustu verkefna sveitarfélaga. Þau móta þróun bæjarins, hafa áhrif á þjónustu, innviði og fjárhag sveitarfélagsins um ókomin ár. En einmitt þess vegna þurfa slíkar ákvarðanir að byggjast á ábyrgð, festu og faglegum vinnubrögðum. Í óformlegum viðræðum Framsóknar, Okkar Hveragerðis og Samfylkingarinnar kom skýrt fram að Samfylkingin lagði ríka áherslu á breytingar á skipulagsmálum. Framsókn og Okkar Hveragerði voru tilbúin til samtals og tilbúin að ræða málin af yfirvegun og á faglegum grunni. Hins vegar lögðum við jafnframt áherslu á að sveitarfélagið yrði að gæta að ábyrgri stjórnsýslu, fyrirsjáanleika og þeim skuldbindingum sem felast í samþykktu skipulagi. Það varð að lokum meginástæða þess að þessi framboð náðu ekki saman um meirihluta. Ákvörðun um skipulagsmál snýst nefnilega ekki eingöngu um pólitíska sýn hverju sinni. Hún snýst líka um traust, um það hvort sveitarfélagið standi við eigin samþykktir og hvort íbúar, landeigendur og atvinnulíf geti treyst því að leikreglur breytist ekki skyndilega eftir að ákvarðanir hafa verið teknar. Ef sveitarfélög skapa þá mynd að samþykkt skipulag sé alltaf opið fyrir pólitískum vendingum eftir kosningar getur það haft víðtæk áhrif. Það getur tafið uppbyggingu, skapað fjárhagslega óvissu og í sumum tilfellum aukið áhættu sveitarfélagsins sjálfs. Þess vegna vekur það athygli að Samfylkingin hefur nú hafið formlegar meirihlutaviðræður við D-listann. Eðlilegt er að draga þá ályktun að D-listinn sé tilbúinn að ganga lengra til móts við þær kröfur sem settar voru fram í þessum viðræðum en Framsókn og Okkar Hveragerði töldu ábyrgt að gera. Það er áhugavert í ljósi þess að D-listinn lagði mikla áherslu á það í kosningabaráttunni að standa fyrir ábyrgum rekstri og festu í fjármálum sveitarfélagsins. Ábyrg fjármálastjórn snýst hins vegar ekki aðeins um rekstrartölur á blaði. Hún snýst líka um stöðugleika í stjórnsýslu, trúverðugleika sveitarfélagsins og getu þess til að standa við eigin ákvarðanir. Hveragerði stendur frammi fyrir stórum verkefnum á næstu árum. Til að mæta þeim þarf bæði skýra framtíðarsýn og ábyrg vinnubrögð. Það krefst þess að ákvarðanir séu teknar af festu, yfirvegun og með heildarhagsmuni bæjarins að leiðarljósi - líka þegar pólitískur þrýstingur er mikill. Marta Rut Ólafsdóttir, oddviti Framsóknar í Hveragerði og Lárus Jónsson, oddviti Okkar Hveragerðis.
Samfélagslegt samtal er forsenda inngildingar í skólastarfi Helga Þórey Júlíudóttir,Sædís Ósk Harðardóttir Skoðun
Skoðun Samfélagslegt samtal er forsenda inngildingar í skólastarfi Helga Þórey Júlíudóttir,Sædís Ósk Harðardóttir skrifar
Skoðun Háskólamenntun á útsölu! Tombóluprís – allt á að seljast. Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar
Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar
Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar
Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar
Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir skrifar
Samfélagslegt samtal er forsenda inngildingar í skólastarfi Helga Þórey Júlíudóttir,Sædís Ósk Harðardóttir Skoðun