Borgin skapi hlutastörf Stefán Pálsson skrifar 5. maí 2026 12:15 Í tíð síðustu ríkisstjórnar voru gríðarmiklar breytingar gerðar almannatryggingakerfinu. Grunnhugmyndin á bak við þær er að auka atvinnuþátttöku öryrkja og er leiðin að því marki mikil áhersla á endurhæfingu og starfsþjálfun. Tilgangurinn er margþættur. Í fyrsta lagi að auka tekjur og bæta lífskjör öryrkja. Í öðru lagi að gera öryrkja virkari þátttakendur í samfélaginu. Vinnan er stór þáttur í sjálfsmynd flestra, hún eflir sjálfsvirðingu og stuðlar að tengslamyndun sem dregur úr einangrun og einmannaleika. Og í þriðja lagi skapar aukin vinna öryrkja og fatlaðs fólks miklar samfélagslegar tekjur og eykur hagvöxt. Lykilþáttur í nýja kerfinu er hlutaörorkulífeyrir sem miðast við að fólk sem metið er með tiltekna starfsgetu geti sinnt allt að hálfu starfi. En þótt markmið þessa nýja kerfis sé góð og skynsamleg, þá eru þau til lítils ef hlutastörf eru ekki í boði. Atvinnulífið þarf að standa sig í að bjóða upp á störf fyrir fólk með ólíka starfsgetu, en því miður virðist sú ekki vera raunin. Þess í stað leitast vinnuveitendur við að steypa öll störf í sama mót hins fasta, staðlaða stöðugildis. Staðreyndin er sú að það er kostnaðarsamara að hafa tvo starfsmenn í hálfu starfi en einn í fullu starfi. Hér eru hins vegar sveitarfélög í kjörstöðu til að stíga inní og reyna að mæta þessum þörfum. Reykjavíkurborg er stærsti vinnustaður landsins og þar sinnir fólk alls konar störfum sem eru fjarri því öll þess eðlis að þau verði aðeins leyst með fullri hefðbundinni vinnuviku. Með einföldum skipulagsbreytingum mætti útbúa fjölda hlutastarfa á flestum sviðum borgarinnar. Því miður hefur þróunin fremur verið á hinn veginn. Útvistun starfa og eilíf áhersla á tæknilausnir sem miða að því að fækka starfsfólki vinna í raun gegn þessum markmiðum. Vinstrið vill fjölga hlutastörfum í Reykjavík og að borgin marki sér stefnu og geri framkvæmdaáætlun um hvernig því markmiði verði náð. Höfundur er sagnfræðingur og skipar 3. sætið á lista Vinstrisins í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Stefán Pálsson Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Kristján Loftsson og stalínistarnir Arngrímur Stefánsson Skoðun Kynslóðaskipti í ferðaþjónustu: Ástríða dugar ekki ein og sér. Díana Mjöll Sveinsdóttir,Sveinn Sigurbjarnarson Skoðun Ofveiðin í ESB fyrir 500 árum Sigurjón Þórðarson Skoðun Ríkisstjórnir og fjölmiðlar Evrópu – sameinaðir í stuðningi við þjóðarmorð Hlynur Már Ragnheiðarson Skoðun Lögreglan auglýsir eftir vilja löggjafans Elías Blöndal Guðjónsson Skoðun Að þýða texta er ekki það sama og að búa til námsefni Bogi Ragnarsson Skoðun Pílagrímaganga fyrir líkama og sál Sr. Arna Grétarsdóttir Skoðun Getum við gert betur fyrir íslensk heimili? Berglind Guðmundsdóttir Skoðun Almyrkvinn 2026 – besta áhorfssvæðið gæti verið heima hjá þér Dagbjartur Kr. Brynjarsson Skoðun Hatursorðræða á ekki heima í íþrótta- og æskulýðsstarfi Þóra Sigfríður Einarsdóttir,Kristín Skjaldardóttir,Eygló Ósk Gústafsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Björgum okkur frá þeim sem ætla að bjarga þjóðinni frá sjálfri sér Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Kristján Loftsson og stalínistarnir Arngrímur Stefánsson skrifar Skoðun Ríkisstjórnir og fjölmiðlar Evrópu – sameinaðir í stuðningi við þjóðarmorð Hlynur Már Ragnheiðarson skrifar Skoðun Að þýða texta er ekki það sama og að búa til námsefni Bogi Ragnarsson skrifar Skoðun Ólafur Ragnar Grímsson og Cherry-picking Sigurður Kristinn Pálsson skrifar Skoðun Pílagrímaganga fyrir líkama og sál Sr. Arna Grétarsdóttir skrifar Skoðun Hatursorðræða á ekki heima í íþrótta- og æskulýðsstarfi Þóra Sigfríður Einarsdóttir,Kristín Skjaldardóttir,Eygló Ósk Gústafsdóttir skrifar Skoðun Lögreglan auglýsir eftir vilja löggjafans Elías Blöndal Guðjónsson skrifar Skoðun Kynslóðaskipti í ferðaþjónustu: Ástríða dugar ekki ein og sér. Díana Mjöll Sveinsdóttir,Sveinn Sigurbjarnarson skrifar Skoðun Kveðum niður gyðingahatur Guðmundur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Almyrkvinn 2026 – besta áhorfssvæðið gæti verið heima hjá þér Dagbjartur Kr. Brynjarsson skrifar Skoðun Hvalfjarðarsveit kallar eftir samtali við Vegagerðina um umferðaröryggi Björn Bjarki Þorsteinsson skrifar Skoðun Tæknin kemur hratt - en ávinningurinn ekki sjálfkrafa Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Óafsakanlegt, en ekki óleysanlegt Birgir Hrafn Birgisson skrifar Skoðun Ofveiðin í ESB fyrir 500 árum Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Getum við gert betur fyrir íslensk heimili? Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun FIFA skapar nýja skúrka Bragi V. Bergmann skrifar Skoðun Vangaveltur Hörður Torfason skrifar Skoðun Þegar stórveldin gera það sem þeim sýnist er ESB okkar besti kostur Eiríkur Ragnarsson skrifar Skoðun Nærri þrír vinnumánuðir á ári – hinn ósýnilegi kostnaður endómetríósu Jón Ívar Einarsson skrifar Skoðun Temu-pakkar JP Zimsen eða alvöru hagsmunir Íslands Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Bless tollfrjálsu Temu, Shein og Alibaba Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun En stelirðu miklu... Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Menntun fyrir mennsku Fanney Dóróthe Halldórsdóttir skrifar Skoðun Ekki má draga víðtækar ályktanir af veikum gögnum Helga Rósa Másdóttir,Steinunn Þórðadóttir skrifar Skoðun Krónuskatturinn á kynslóðirnar: mesti skattur Íslandssögunnar Baldur Pétursson skrifar Skoðun Það er mér í hag að hinsegin fánar séu sýnilegir Daníel Ágúst Gautason skrifar Skoðun Minnir á kafla úr bók Franz Kafka Sigurður Páll Jónsson skrifar Skoðun Kannski erum við að spyrja rangra spurninga Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun „Að deila og drottna“ - hugleiðingar miðaldra konu að kvöldlagi Ingibjörg Einarsdóttir skrifar Sjá meira
Í tíð síðustu ríkisstjórnar voru gríðarmiklar breytingar gerðar almannatryggingakerfinu. Grunnhugmyndin á bak við þær er að auka atvinnuþátttöku öryrkja og er leiðin að því marki mikil áhersla á endurhæfingu og starfsþjálfun. Tilgangurinn er margþættur. Í fyrsta lagi að auka tekjur og bæta lífskjör öryrkja. Í öðru lagi að gera öryrkja virkari þátttakendur í samfélaginu. Vinnan er stór þáttur í sjálfsmynd flestra, hún eflir sjálfsvirðingu og stuðlar að tengslamyndun sem dregur úr einangrun og einmannaleika. Og í þriðja lagi skapar aukin vinna öryrkja og fatlaðs fólks miklar samfélagslegar tekjur og eykur hagvöxt. Lykilþáttur í nýja kerfinu er hlutaörorkulífeyrir sem miðast við að fólk sem metið er með tiltekna starfsgetu geti sinnt allt að hálfu starfi. En þótt markmið þessa nýja kerfis sé góð og skynsamleg, þá eru þau til lítils ef hlutastörf eru ekki í boði. Atvinnulífið þarf að standa sig í að bjóða upp á störf fyrir fólk með ólíka starfsgetu, en því miður virðist sú ekki vera raunin. Þess í stað leitast vinnuveitendur við að steypa öll störf í sama mót hins fasta, staðlaða stöðugildis. Staðreyndin er sú að það er kostnaðarsamara að hafa tvo starfsmenn í hálfu starfi en einn í fullu starfi. Hér eru hins vegar sveitarfélög í kjörstöðu til að stíga inní og reyna að mæta þessum þörfum. Reykjavíkurborg er stærsti vinnustaður landsins og þar sinnir fólk alls konar störfum sem eru fjarri því öll þess eðlis að þau verði aðeins leyst með fullri hefðbundinni vinnuviku. Með einföldum skipulagsbreytingum mætti útbúa fjölda hlutastarfa á flestum sviðum borgarinnar. Því miður hefur þróunin fremur verið á hinn veginn. Útvistun starfa og eilíf áhersla á tæknilausnir sem miða að því að fækka starfsfólki vinna í raun gegn þessum markmiðum. Vinstrið vill fjölga hlutastörfum í Reykjavík og að borgin marki sér stefnu og geri framkvæmdaáætlun um hvernig því markmiði verði náð. Höfundur er sagnfræðingur og skipar 3. sætið á lista Vinstrisins í Reykjavík.
Kynslóðaskipti í ferðaþjónustu: Ástríða dugar ekki ein og sér. Díana Mjöll Sveinsdóttir,Sveinn Sigurbjarnarson Skoðun
Ríkisstjórnir og fjölmiðlar Evrópu – sameinaðir í stuðningi við þjóðarmorð Hlynur Már Ragnheiðarson Skoðun
Hatursorðræða á ekki heima í íþrótta- og æskulýðsstarfi Þóra Sigfríður Einarsdóttir,Kristín Skjaldardóttir,Eygló Ósk Gústafsdóttir Skoðun
Skoðun Björgum okkur frá þeim sem ætla að bjarga þjóðinni frá sjálfri sér Þórður Snær Júlíusson skrifar
Skoðun Ríkisstjórnir og fjölmiðlar Evrópu – sameinaðir í stuðningi við þjóðarmorð Hlynur Már Ragnheiðarson skrifar
Skoðun Hatursorðræða á ekki heima í íþrótta- og æskulýðsstarfi Þóra Sigfríður Einarsdóttir,Kristín Skjaldardóttir,Eygló Ósk Gústafsdóttir skrifar
Skoðun Kynslóðaskipti í ferðaþjónustu: Ástríða dugar ekki ein og sér. Díana Mjöll Sveinsdóttir,Sveinn Sigurbjarnarson skrifar
Skoðun Almyrkvinn 2026 – besta áhorfssvæðið gæti verið heima hjá þér Dagbjartur Kr. Brynjarsson skrifar
Skoðun Hvalfjarðarsveit kallar eftir samtali við Vegagerðina um umferðaröryggi Björn Bjarki Þorsteinsson skrifar
Skoðun Þegar stórveldin gera það sem þeim sýnist er ESB okkar besti kostur Eiríkur Ragnarsson skrifar
Skoðun Nærri þrír vinnumánuðir á ári – hinn ósýnilegi kostnaður endómetríósu Jón Ívar Einarsson skrifar
Skoðun Ekki má draga víðtækar ályktanir af veikum gögnum Helga Rósa Másdóttir,Steinunn Þórðadóttir skrifar
Skoðun „Að deila og drottna“ - hugleiðingar miðaldra konu að kvöldlagi Ingibjörg Einarsdóttir skrifar
Kynslóðaskipti í ferðaþjónustu: Ástríða dugar ekki ein og sér. Díana Mjöll Sveinsdóttir,Sveinn Sigurbjarnarson Skoðun
Ríkisstjórnir og fjölmiðlar Evrópu – sameinaðir í stuðningi við þjóðarmorð Hlynur Már Ragnheiðarson Skoðun
Hatursorðræða á ekki heima í íþrótta- og æskulýðsstarfi Þóra Sigfríður Einarsdóttir,Kristín Skjaldardóttir,Eygló Ósk Gústafsdóttir Skoðun