Að brjóta nýjar leiðir

Við sem vorum svo heppin að fæðast í Ránargötunni á Akureyri á síðustu öld með hjálp ljósmæðra héldum lengi að þær hefðu komið með okkur í töskunni sinni góðu. Loks rann upp fyrir okkur að þessi kenning var byggð á misskilningi og við frædd um það sem raunverulega gerðist þar sem mamma okkar kom verulega við sögu. Hún þurfti nefnilega að burðast með okkur í níu mánuði en sinna um leið öllum sínum verkum frá morgni til kvölds. Smátt og smátt týndumst við átta systkinin í heiminn og fjörið í númer 16 var alls ráðandi.

Á sama hátt hafa margir haldið að ýmislegt í bænum okkar góða hafi orðið til næstum eins auðveldlega og að koma úr tösku ljósmæðranna. Í því sambandi má nefna, að lengi vel var ekki hægt að komast norður úr innbænum gamla nema brölta fyrst upp á brekkuna og þræða sig þaðan niður á Eyri. Svo datt einhverjum snillingi í hug að gera veg með sjónum, undir snarbröttum hlíðunum sem var töluvert afrek í þá daga. Þvílík bjartsýni: Að byggja veg úti í sjónum. Menn gerðu þetta samt með hökum og skóflum og úr varð vegurinn fyrir neðan Samkomuhúsið eins og við eldgamlir Akureyringar þekkjum. Þá myndaðist miðbærinn okkar góði og Oddeyrin dafnaði sem aldrei fyrr. Talsvert síðar kom Drottningarbrautin til sögunnar og nú eru greiðar leiðir um allt en eftir stendur að þessi braut er eini vegurinn fyrir þungaflutninga að austan og austur sem hlýtur að þurfa að breyta því ekkert bæjarfélag vill slíka umferð í gegnum miðbæ sinn þar sem mannlíf verður að fá að þrífast í friði. Sjáum til dæmis Hafnarfjörð sem beindi slíkri þungaumferð fyrir ofan bæinn eins og Samfylkingin leggur til að gert verði hér þó það taki nokkur ár og kosti sitt.

En svona er lífið; hvort heldur verið er að tala um hvernig börnin koma í heiminn eða samgöngur þróuðust hér í bænum okkar dugar ekki að halda dauðahaldi í kenningar sem búið er að sýna fram á að ekki standast þegar betur er að gáð. Þá gerist það gjarnan að fram koma úrlausnir sem hæfa samtímanum og allt fellur í ljúfa löð.

Tökum annað dæmi: Var ekki deilt um kirkjuna okkar þarna á brekkubrúninni áður en hún reis? Jú, ekki vantaði það. Þegar ákveðið var að hún stæði þar sem hún nú er með anddyri sitt í austur var það mjög umdeilt og jafnvel talin frágangssök að hafa hana þannig því allar kirkjur ættu að snúa á hinn veginn; rétt eins og sú gamla í Fjörunni gerði. Annars væri hætta á að almættið færi húsavillt! Sem betur fer var kirkjan byggð með anddyrið í austur eins og við þekkjum og allir ánægðir með það. Ein myndarlegasta bygging landsins og sannkölluð bæjarprýði. Það væri þokkalegt ef hún hefði snúið afturendanum í þá sem standa á Kaupfélagstorginu, bara vegna þess að sú staða á kirkjuhúsi hefði verið í samræmi við forna hefð.

Þá má ekki gleyma þegar stjórn KEA ákvað bara si svona á sínum tíma að leggja niður allar verslanir kaupfélagsins. Ekki þótti ástæða til að hafa samráð við félagsmenn og spyrja þá hvort þeir vildu losna við búðirnar sínar í einu vetfangi. Þrátt fyrir mikið tal allt frá stofnun kaupfélagsins um gildi samvinnunnar, umræðu og félagslegrar nálgunar virtist allt slíkt gleymt og grafið þegar þarna var komið; bara tilkynnt ákvörðun yfirvaldsins og vona það besta. Ekkert lengur til sem hét félagsleg samstaða, hvað þá að hlusta á hinn óbreytta félagsmann í KEA enda hefði hann sjálfsagt ekkert vit á rekstri fyrirtækja. Þarna urðum meira að segja við óbreyttir kaupmenn í plássinu alveg undrandi á þessum keppinaut okkar til fjölda ára. En eins og við í Ránargötunni urðum hissa á því hvernig börnin komu raunverulega í heiminn löguðum við okkur strax að nýjum sannleik. Nú dafnar verslun og þjónusta sem aldrei fyrr í okkar góða bæ, kristnihald í blóma þrátt fyrir að kirkjan snúi öfugt og börnin koma í heiminn upp á sjúkrahúsi enda þótt ljósmæðurnar séu fyrir löngu búnar að setja töskurnar sínar upp á hillur!

Við þessar aðstæður verður gaman að kjósa nýtt og ferskt fólk í bæjarstjórn þar sem breytingar verða skoðaðar af jákvæðni en ekki hræðslu. Sagan kennir okkur að það hafi oft leitt til framfara fyrir bæinn okkar.

Höfundur skipar 22. sæti S-listans á Akureyri.