Þriðjungi finnst erfitt að fylgjast með fréttum Silja Rún Sigurbjörnsdóttir skrifar 2. febrúar 2026 21:57 Íslendingar lesa helst fréttir á netinu eða samfélagsmiðlum. Getty Þriðjungi íbúa á Norðurlöndunum á aldrinum 16 til 44 ára finnst erfitt að fylgjast með fréttum. Íslendingar hafa almennt meiri aðgang að fréttum en íbúar á hinum Norðurlöndunum. Þetta segir í samnorrænni rannsókn um fjölmiðla- og samfélagsmiðlanotkun, fjármögnuð af Norrænu ráðherranefndinni. Þar voru Íslendingar, Norðmenn, Svíar, Danir og Finnar spurðir út í viðhorf sitt til fjölmiðla og samfélagsmiðla en markmiðið var að fá nánari upplýsingar um miðlalæsi þeirra. Í niðurstöðunum kemur fram að meiri munur er á milli aldurshópa heldur en milli landanna. Það sem einkennir Íslendinga er að þeir eru líklegri til að hlusta á útvarp á meðan dagblaðalestur fer minnkandi. Þjóðin er ólíklegri en íbúar hinna fjögurra landanna til að vilja borga fyrir áskrift að fréttamiðlum. Íslendingar hafa nú meiri aðgang að fréttum þar sem fréttamiðlar eru gjaldfrjálsir. Langflestir neyta frétta í gegnum fréttamiðla á netinu eða á samfélagsmiðlum, þá helst á Facebook. Íslendingar skera sig úr hópnum með mikilli notkun Facebook og Messenger í stað Whatsapp sem er vinsælla á hinum Norðurlöndunum. Meira en helmingur íbúa á Norðurlöndunum notar samfélagsmiðla daglega til að fylgjast með fréttum. Miðlalæsi ábótavant Miðlalæsi og skilningi á mikilvægi fjölmiðla hérlendis er ábótavant. Fjöldi þátttakenda gat ekki talið upp hver væri aðalfjármögnun helstu fjölmiðla né hvaða fjölmiðlar hafa sérstakt almannaþjónustuhlutverk. „Könnunin sýnir að Íslendingar telja að fréttaþættir í sjónvarpi gefa ekki hlutlæga mynd af fréttnæmum viðburðum hér á landi og erlendis. Enn fremur telur fólk að í slíkum þáttum komi fram nægilega fjölbreytt sjónarmið og telja síður að þeir séu til þess fallnir að styrkja tjáningarfrelsi og lýðræði,“ segir í umfjöllun Fjölmiðlanefndar um rannsóknina. Í kafla um Ísland í rannsókninni segir að þörf sé á aukinni kennslu í miðlalæsi, bæði fyrir börn í grunnskólum en einnig fyrir fólk eldra en 65 ára. Lesa má rannsóknina í heild hér. Fjölmiðlar Vísindi Læsi Mest lesið Biður Jón afsökunar Innlent Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Innlent „Vitum ekki hvaða skrímsli er verið að skapa“ Innlent Landtökumenn réðust á evrópska erindreka Erlent Barn og fullorðinn létu lífið þegar bíl var ekið inn á knattspyrnuvöll Erlent Vara við „perragleraugum“ Innlent Leggi línuna að samþykki veiti rétt til að stórskaða fólk Innlent Popúlismi og einangrunarhyggja ógnar loftslagsaðgerðum Innlent Lögreglan skarst í leikinn á mótmælum í Kaupmannahöfn Erlent Ari nýr formaður Ungra vinstri grænna Innlent Fleiri fréttir Einn handtekinn vegna líkamsárásar í miðbænum Popúlismi og einangrunarhyggja ógnar loftslagsaðgerðum Biður Jón afsökunar „Vitum ekki hvaða skrímsli er verið að skapa“ Komi til greina að nýta gervigreind í námsgagnagerð Ari nýr formaður Ungra vinstri grænna Farið að hvessa: „Veðrið er ekkert svo slæmt en ekkert sérstakt heldur“ Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Engin yfirsýn hvort það séu Tik Tok-myndbönd eða klám sem eigi að geyma Leggi línuna að samþykki veiti rétt til að stórskaða fólk Vara við „perragleraugum“ Þyrlan kölluð út vegna slyss á hálendinu Kannast ekki við lýsingar Jóns Bakar til góðs næsta sólarhringinn Þakplötur að losna af íþróttahúsi í Grundarfirði Skoða viðbrögð við rannsókn á Ölgerðinni Minna á útgáfu nafnskírteina vegna rannsóknar lögreglu Eldur í lyftara í álverinu í Straumvík Tveir reyndu að flýja lögreglu á fótum eftir eftirför „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Handtekinn fyrir að ausa fúkyrðum yfir hóp fólks Aðgengið gott en gefur ekki upp synjanirnar „Eigum ekki að bíða eftir alvarlegu atviki“ Jafnlaunavottunin afnumin en starfsfólkinu fækkar ekki Halla kjörin fyrsti varaforseti ASÍ Varar við að biðraðir í Keflavík geti fækkað flugleiðum Ekki ástæða til að rýma bankann Allt virðist mega ef BDSM-orðið er notað „Ég ætla ekki að fara í nein orðaskipti við Jón“ Sjá meira
Þetta segir í samnorrænni rannsókn um fjölmiðla- og samfélagsmiðlanotkun, fjármögnuð af Norrænu ráðherranefndinni. Þar voru Íslendingar, Norðmenn, Svíar, Danir og Finnar spurðir út í viðhorf sitt til fjölmiðla og samfélagsmiðla en markmiðið var að fá nánari upplýsingar um miðlalæsi þeirra. Í niðurstöðunum kemur fram að meiri munur er á milli aldurshópa heldur en milli landanna. Það sem einkennir Íslendinga er að þeir eru líklegri til að hlusta á útvarp á meðan dagblaðalestur fer minnkandi. Þjóðin er ólíklegri en íbúar hinna fjögurra landanna til að vilja borga fyrir áskrift að fréttamiðlum. Íslendingar hafa nú meiri aðgang að fréttum þar sem fréttamiðlar eru gjaldfrjálsir. Langflestir neyta frétta í gegnum fréttamiðla á netinu eða á samfélagsmiðlum, þá helst á Facebook. Íslendingar skera sig úr hópnum með mikilli notkun Facebook og Messenger í stað Whatsapp sem er vinsælla á hinum Norðurlöndunum. Meira en helmingur íbúa á Norðurlöndunum notar samfélagsmiðla daglega til að fylgjast með fréttum. Miðlalæsi ábótavant Miðlalæsi og skilningi á mikilvægi fjölmiðla hérlendis er ábótavant. Fjöldi þátttakenda gat ekki talið upp hver væri aðalfjármögnun helstu fjölmiðla né hvaða fjölmiðlar hafa sérstakt almannaþjónustuhlutverk. „Könnunin sýnir að Íslendingar telja að fréttaþættir í sjónvarpi gefa ekki hlutlæga mynd af fréttnæmum viðburðum hér á landi og erlendis. Enn fremur telur fólk að í slíkum þáttum komi fram nægilega fjölbreytt sjónarmið og telja síður að þeir séu til þess fallnir að styrkja tjáningarfrelsi og lýðræði,“ segir í umfjöllun Fjölmiðlanefndar um rannsóknina. Í kafla um Ísland í rannsókninni segir að þörf sé á aukinni kennslu í miðlalæsi, bæði fyrir börn í grunnskólum en einnig fyrir fólk eldra en 65 ára. Lesa má rannsóknina í heild hér.
Fjölmiðlar Vísindi Læsi Mest lesið Biður Jón afsökunar Innlent Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Innlent „Vitum ekki hvaða skrímsli er verið að skapa“ Innlent Landtökumenn réðust á evrópska erindreka Erlent Barn og fullorðinn létu lífið þegar bíl var ekið inn á knattspyrnuvöll Erlent Vara við „perragleraugum“ Innlent Leggi línuna að samþykki veiti rétt til að stórskaða fólk Innlent Popúlismi og einangrunarhyggja ógnar loftslagsaðgerðum Innlent Lögreglan skarst í leikinn á mótmælum í Kaupmannahöfn Erlent Ari nýr formaður Ungra vinstri grænna Innlent Fleiri fréttir Einn handtekinn vegna líkamsárásar í miðbænum Popúlismi og einangrunarhyggja ógnar loftslagsaðgerðum Biður Jón afsökunar „Vitum ekki hvaða skrímsli er verið að skapa“ Komi til greina að nýta gervigreind í námsgagnagerð Ari nýr formaður Ungra vinstri grænna Farið að hvessa: „Veðrið er ekkert svo slæmt en ekkert sérstakt heldur“ Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Engin yfirsýn hvort það séu Tik Tok-myndbönd eða klám sem eigi að geyma Leggi línuna að samþykki veiti rétt til að stórskaða fólk Vara við „perragleraugum“ Þyrlan kölluð út vegna slyss á hálendinu Kannast ekki við lýsingar Jóns Bakar til góðs næsta sólarhringinn Þakplötur að losna af íþróttahúsi í Grundarfirði Skoða viðbrögð við rannsókn á Ölgerðinni Minna á útgáfu nafnskírteina vegna rannsóknar lögreglu Eldur í lyftara í álverinu í Straumvík Tveir reyndu að flýja lögreglu á fótum eftir eftirför „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Handtekinn fyrir að ausa fúkyrðum yfir hóp fólks Aðgengið gott en gefur ekki upp synjanirnar „Eigum ekki að bíða eftir alvarlegu atviki“ Jafnlaunavottunin afnumin en starfsfólkinu fækkar ekki Halla kjörin fyrsti varaforseti ASÍ Varar við að biðraðir í Keflavík geti fækkað flugleiðum Ekki ástæða til að rýma bankann Allt virðist mega ef BDSM-orðið er notað „Ég ætla ekki að fara í nein orðaskipti við Jón“ Sjá meira