Þriðjungi finnst erfitt að fylgjast með fréttum Silja Rún Sigurbjörnsdóttir skrifar 2. febrúar 2026 21:57 Íslendingar lesa helst fréttir á netinu eða samfélagsmiðlum. Getty Þriðjungi íbúa á Norðurlöndunum á aldrinum 16 til 44 ára finnst erfitt að fylgjast með fréttum. Íslendingar hafa almennt meiri aðgang að fréttum en íbúar á hinum Norðurlöndunum. Þetta segir í samnorrænni rannsókn um fjölmiðla- og samfélagsmiðlanotkun, fjármögnuð af Norrænu ráðherranefndinni. Þar voru Íslendingar, Norðmenn, Svíar, Danir og Finnar spurðir út í viðhorf sitt til fjölmiðla og samfélagsmiðla en markmiðið var að fá nánari upplýsingar um miðlalæsi þeirra. Í niðurstöðunum kemur fram að meiri munur er á milli aldurshópa heldur en milli landanna. Það sem einkennir Íslendinga er að þeir eru líklegri til að hlusta á útvarp á meðan dagblaðalestur fer minnkandi. Þjóðin er ólíklegri en íbúar hinna fjögurra landanna til að vilja borga fyrir áskrift að fréttamiðlum. Íslendingar hafa nú meiri aðgang að fréttum þar sem fréttamiðlar eru gjaldfrjálsir. Langflestir neyta frétta í gegnum fréttamiðla á netinu eða á samfélagsmiðlum, þá helst á Facebook. Íslendingar skera sig úr hópnum með mikilli notkun Facebook og Messenger í stað Whatsapp sem er vinsælla á hinum Norðurlöndunum. Meira en helmingur íbúa á Norðurlöndunum notar samfélagsmiðla daglega til að fylgjast með fréttum. Miðlalæsi ábótavant Miðlalæsi og skilningi á mikilvægi fjölmiðla hérlendis er ábótavant. Fjöldi þátttakenda gat ekki talið upp hver væri aðalfjármögnun helstu fjölmiðla né hvaða fjölmiðlar hafa sérstakt almannaþjónustuhlutverk. „Könnunin sýnir að Íslendingar telja að fréttaþættir í sjónvarpi gefa ekki hlutlæga mynd af fréttnæmum viðburðum hér á landi og erlendis. Enn fremur telur fólk að í slíkum þáttum komi fram nægilega fjölbreytt sjónarmið og telja síður að þeir séu til þess fallnir að styrkja tjáningarfrelsi og lýðræði,“ segir í umfjöllun Fjölmiðlanefndar um rannsóknina. Í kafla um Ísland í rannsókninni segir að þörf sé á aukinni kennslu í miðlalæsi, bæði fyrir börn í grunnskólum en einnig fyrir fólk eldra en 65 ára. Lesa má rannsóknina í heild hér. Fjölmiðlar Vísindi Læsi Mest lesið Viðreisn upp fyrir Sjálfstæðisflokk og Framsókn bætir við sig Innlent Bó kvaddur í hinsta sinn Innlent Kosningapallborð fréttastofu: Glæný skoðanakönnun kynnt fyrir Hafnarfjörð Innlent Kölluð út á efsta forgangi vegna báts í vanda á Kópaskeri Innlent „Hún er skrifuð af mér“ Innlent Greiða hundruð þúsunda fyrir heimsókn Tinna til Íslands Innlent „Ég veit ekkert hvenær þeir komast aftur heim“ Innlent „Það var reynt að fá þá fyrr að verkinu“ Innlent Helstu augnablikin úr útför Björgvins Halldórssonar Innlent Algengt að krafa sé gerð í sambandi um að deila stöðugt staðsetningu Innlent Fleiri fréttir Stefni í sömu átt og Svíþjóð Gripu til sinna ráða og settu Starlink í skólarútuna „Hún er skrifuð af mér“ Ísland stefni í sömu átt og Svíþjóð Fjórir í varðhaldi vegna Dettifossmálsins Rafgeymar gátu ekki fætt dælur þegar Ormurinn langi sökk Mega hjóla gegn einstefnu Greiða hundruð þúsunda fyrir heimsókn Tinna til Íslands Bein útsending: Oddvitar í Reykjavík á kosningafundi Viðskiptaráðs Viðreisn upp fyrir Sjálfstæðisflokk og Framsókn bætir við sig Leiðir áfram unga miðflokksmenn Batahorfur betri eftir umferðarslys við Skógarveg „Það var reynt að fá þá fyrr að verkinu“ Algengt að krafa sé gerð í sambandi um að deila stöðugt staðsetningu Verðbólgan hjaðnar og vandræði í Landeyjahöfn Halda til Svíþjóðar í afmælisveislu Atli og Sunna nýir fréttastjórar og Árni varafréttastjóri Kosningapallborð fréttastofu: Glæný skoðanakönnun kynnt fyrir Hafnarfjörð Sænska lögreglan reynir að uppræta „glæpamenn til leigu“ Systkinaforgangur og heimgreiðslur á lista margra framboða í Reykjavík „Mögulegt heimilisofbeldi“ reyndist tölvuleikur Kölluð út á efsta forgangi vegna báts í vanda á Kópaskeri Að óbreyttu muni umferðin halda áfram að þyngjast Hitaveitur gætu orðið veruleiki á Grænlandi „Ég veit ekkert hvenær þeir komast aftur heim“ Bó kvaddur í hinsta sinn Boða fjölgun flugferða á sama tíma og bátsferðir voru felldar niður Pílagrímaflug Air Atlanta á fullri ferð þrátt fyrir átök Urðu fyrir vonbrigðum með húsnæðispakka tvö Helstu augnablikin úr útför Björgvins Halldórssonar Sjá meira
Þetta segir í samnorrænni rannsókn um fjölmiðla- og samfélagsmiðlanotkun, fjármögnuð af Norrænu ráðherranefndinni. Þar voru Íslendingar, Norðmenn, Svíar, Danir og Finnar spurðir út í viðhorf sitt til fjölmiðla og samfélagsmiðla en markmiðið var að fá nánari upplýsingar um miðlalæsi þeirra. Í niðurstöðunum kemur fram að meiri munur er á milli aldurshópa heldur en milli landanna. Það sem einkennir Íslendinga er að þeir eru líklegri til að hlusta á útvarp á meðan dagblaðalestur fer minnkandi. Þjóðin er ólíklegri en íbúar hinna fjögurra landanna til að vilja borga fyrir áskrift að fréttamiðlum. Íslendingar hafa nú meiri aðgang að fréttum þar sem fréttamiðlar eru gjaldfrjálsir. Langflestir neyta frétta í gegnum fréttamiðla á netinu eða á samfélagsmiðlum, þá helst á Facebook. Íslendingar skera sig úr hópnum með mikilli notkun Facebook og Messenger í stað Whatsapp sem er vinsælla á hinum Norðurlöndunum. Meira en helmingur íbúa á Norðurlöndunum notar samfélagsmiðla daglega til að fylgjast með fréttum. Miðlalæsi ábótavant Miðlalæsi og skilningi á mikilvægi fjölmiðla hérlendis er ábótavant. Fjöldi þátttakenda gat ekki talið upp hver væri aðalfjármögnun helstu fjölmiðla né hvaða fjölmiðlar hafa sérstakt almannaþjónustuhlutverk. „Könnunin sýnir að Íslendingar telja að fréttaþættir í sjónvarpi gefa ekki hlutlæga mynd af fréttnæmum viðburðum hér á landi og erlendis. Enn fremur telur fólk að í slíkum þáttum komi fram nægilega fjölbreytt sjónarmið og telja síður að þeir séu til þess fallnir að styrkja tjáningarfrelsi og lýðræði,“ segir í umfjöllun Fjölmiðlanefndar um rannsóknina. Í kafla um Ísland í rannsókninni segir að þörf sé á aukinni kennslu í miðlalæsi, bæði fyrir börn í grunnskólum en einnig fyrir fólk eldra en 65 ára. Lesa má rannsóknina í heild hér.
Fjölmiðlar Vísindi Læsi Mest lesið Viðreisn upp fyrir Sjálfstæðisflokk og Framsókn bætir við sig Innlent Bó kvaddur í hinsta sinn Innlent Kosningapallborð fréttastofu: Glæný skoðanakönnun kynnt fyrir Hafnarfjörð Innlent Kölluð út á efsta forgangi vegna báts í vanda á Kópaskeri Innlent „Hún er skrifuð af mér“ Innlent Greiða hundruð þúsunda fyrir heimsókn Tinna til Íslands Innlent „Ég veit ekkert hvenær þeir komast aftur heim“ Innlent „Það var reynt að fá þá fyrr að verkinu“ Innlent Helstu augnablikin úr útför Björgvins Halldórssonar Innlent Algengt að krafa sé gerð í sambandi um að deila stöðugt staðsetningu Innlent Fleiri fréttir Stefni í sömu átt og Svíþjóð Gripu til sinna ráða og settu Starlink í skólarútuna „Hún er skrifuð af mér“ Ísland stefni í sömu átt og Svíþjóð Fjórir í varðhaldi vegna Dettifossmálsins Rafgeymar gátu ekki fætt dælur þegar Ormurinn langi sökk Mega hjóla gegn einstefnu Greiða hundruð þúsunda fyrir heimsókn Tinna til Íslands Bein útsending: Oddvitar í Reykjavík á kosningafundi Viðskiptaráðs Viðreisn upp fyrir Sjálfstæðisflokk og Framsókn bætir við sig Leiðir áfram unga miðflokksmenn Batahorfur betri eftir umferðarslys við Skógarveg „Það var reynt að fá þá fyrr að verkinu“ Algengt að krafa sé gerð í sambandi um að deila stöðugt staðsetningu Verðbólgan hjaðnar og vandræði í Landeyjahöfn Halda til Svíþjóðar í afmælisveislu Atli og Sunna nýir fréttastjórar og Árni varafréttastjóri Kosningapallborð fréttastofu: Glæný skoðanakönnun kynnt fyrir Hafnarfjörð Sænska lögreglan reynir að uppræta „glæpamenn til leigu“ Systkinaforgangur og heimgreiðslur á lista margra framboða í Reykjavík „Mögulegt heimilisofbeldi“ reyndist tölvuleikur Kölluð út á efsta forgangi vegna báts í vanda á Kópaskeri Að óbreyttu muni umferðin halda áfram að þyngjast Hitaveitur gætu orðið veruleiki á Grænlandi „Ég veit ekkert hvenær þeir komast aftur heim“ Bó kvaddur í hinsta sinn Boða fjölgun flugferða á sama tíma og bátsferðir voru felldar niður Pílagrímaflug Air Atlanta á fullri ferð þrátt fyrir átök Urðu fyrir vonbrigðum með húsnæðispakka tvö Helstu augnablikin úr útför Björgvins Halldórssonar Sjá meira