Hæstu stýrivextir í þrjátíu ár Samúel Karl Ólason skrifar 19. desember 2025 15:57 Ríkissjóður Japan er einn sá skuldsettasti meðal svokallaðra þróaðra ríkja. AP/Eugene Hoshiko Seðlabanki Japan hækkaði stýrivexti þar í landi í morgun og hafa þeir ekki verið hærri í þrjá áratugi. Verðbólga hefur verið nokkur í Japan, jenið hefur veikst gegn dollaranum og kaupmáttur hefur dregist saman. Stýrivextirnir voru hækkaðir um fjórðung úr prósentustigi eða úr 0,5 prósentum í 0,75 prósent. Greinendur og fjárfestar höfðu búist við þessari ákvörðun, samkvæmt frétt Japan Times. Þetta er þó í fyrsta sinn frá árinu 1995 sem stýrivextir fara upp fyrir 0,5 prósent. Í yfirlýsingu frá peningastefnunefnd Japan segir að óvissa vegna tolla Trumps hafi minnkað og að forsvarsmenn fyrirtækja í Japan séu enn á þeim nótum að hækka laun á næsta ári. Nefndin segist einnig tilbúin til að hækka vexti frekar í framtíðinni. Samkvæmt frétt New York Times þykir einnig líklegt að hækkunina megi rekja til ætlunar stjórnvalda í Japan um að auka verulega fjárútlát ríkisins til að ýta undir hagvöxt. Ríkissjóður Japan er þegar töluvert skuldsettur. Skuldir ríkissjóðs eru rúmlega tvöföld verg landsframleiðsla ríkisins. Sanae Takaichi, forsætisráðherra Japan, hefur samþykkt 117 milljarða dala útgjaldapakka sem ætlað er að nota til hergagnakaupa, fjárfestinga í innviðum og skipasmíði og til að draga úr útgjöldum heimila. Rúmlega helmingurinn af þessum pakka verður fjármagnaður með lánum. Sérfræðingar sem ræddu við NYT segja líklegt að pakkinn muni auka vöxt en hann muni gera stöðu ríkissjóðs Japan töluvert verri. Óvissa um framtíðina muni aukast. Japan Mest lesið Eins og James Bond: Huggulegur, ferðast, leysir vandamál og drekkur martini Atvinnulíf Klára kaupin á Ofar og leita að nýjum framkvæmdastjóra Viðskipti innlent Laufey nýr sérfræðingur hjá Landsbankanum Viðskipti innlent Þurrsteypa styttir biðtíma og dregur úr raka í byggingum Samstarf Eykur strandveiðikvóta og gerir vertíðina þá „stærstu frá upphafi“ Viðskipti innlent John Strickland: Icelandair þarf að vera snjallt þegar nýjar þotur breyta leiknum Viðskipti innlent Verðmæta samtalið er oft við kaffivélina eða á ganginum Atvinnulíf Vilja að Evrópa velji á milli loftslagsins og gervigreindarkapphlaupsins Viðskipti erlent Lægsta matvöruverðið enn oftast að finna í Prís Viðskipti innlent Alvotech aflaði 20,6 milljarða í útboði og áskriftum Viðskipti innlent Fleiri fréttir Vilja að Evrópa velji á milli loftslagsins og gervigreindarkapphlaupsins Olíuverð lækkar eftir fregnir af samkomulagi Samruni Paramount og Warner Bros samþykktur Heimsins fyrsti billjónamæringur Sögulegri skráningu SpaceX lokið Hefja rannsókn á Ryanair Fyrsta hækkun stýrivaxta í Evrópu síðan árið 2023 Rannsaka hvort Ryanair sé stætt á því að rukka foreldra fyrir að sitja með börnum sínum OpenAI setur einnig stefnuna á hlutafjárútboð Elkjøp fær milljónasekt fyrir persónuverndalagabrot Gervigreindariðnaðurinn: Eru með bensíngjöf en vantar bremsu Hefur hagnast um 7,4 milljónir á mínútu í 31 ár Anthropic nær forskoti í kapphlaupinu gegn OpenAI Ný flaga færir gervigreindina af skýinu Bora eftir jarðhita á Tenerife ESB sektar Temu um 28,7 milljarða króna Meiriháttar truflanir á greiðslumiðlun á Norðurlöndum Verðmætasta fyrirtæki heims slær enn eitt metið Kröfum Musks gegn OpenAI hafnað Hefur „nær engar áhyggjur“ af eldsneytisskorti Einkaþotuflug jókst á sama tíma og eldsneytisverð rauk upp GameStop vill kaupa eBay Einn ríkasti maður Noregs látinn Lággjaldaflugfélagið Spirit Airlines hættir rekstri Ætlar að hækka tolla á bíla frá Evrópu í 25 prósent Sjá meira
Stýrivextirnir voru hækkaðir um fjórðung úr prósentustigi eða úr 0,5 prósentum í 0,75 prósent. Greinendur og fjárfestar höfðu búist við þessari ákvörðun, samkvæmt frétt Japan Times. Þetta er þó í fyrsta sinn frá árinu 1995 sem stýrivextir fara upp fyrir 0,5 prósent. Í yfirlýsingu frá peningastefnunefnd Japan segir að óvissa vegna tolla Trumps hafi minnkað og að forsvarsmenn fyrirtækja í Japan séu enn á þeim nótum að hækka laun á næsta ári. Nefndin segist einnig tilbúin til að hækka vexti frekar í framtíðinni. Samkvæmt frétt New York Times þykir einnig líklegt að hækkunina megi rekja til ætlunar stjórnvalda í Japan um að auka verulega fjárútlát ríkisins til að ýta undir hagvöxt. Ríkissjóður Japan er þegar töluvert skuldsettur. Skuldir ríkissjóðs eru rúmlega tvöföld verg landsframleiðsla ríkisins. Sanae Takaichi, forsætisráðherra Japan, hefur samþykkt 117 milljarða dala útgjaldapakka sem ætlað er að nota til hergagnakaupa, fjárfestinga í innviðum og skipasmíði og til að draga úr útgjöldum heimila. Rúmlega helmingurinn af þessum pakka verður fjármagnaður með lánum. Sérfræðingar sem ræddu við NYT segja líklegt að pakkinn muni auka vöxt en hann muni gera stöðu ríkissjóðs Japan töluvert verri. Óvissa um framtíðina muni aukast.
Japan Mest lesið Eins og James Bond: Huggulegur, ferðast, leysir vandamál og drekkur martini Atvinnulíf Klára kaupin á Ofar og leita að nýjum framkvæmdastjóra Viðskipti innlent Laufey nýr sérfræðingur hjá Landsbankanum Viðskipti innlent Þurrsteypa styttir biðtíma og dregur úr raka í byggingum Samstarf Eykur strandveiðikvóta og gerir vertíðina þá „stærstu frá upphafi“ Viðskipti innlent John Strickland: Icelandair þarf að vera snjallt þegar nýjar þotur breyta leiknum Viðskipti innlent Verðmæta samtalið er oft við kaffivélina eða á ganginum Atvinnulíf Vilja að Evrópa velji á milli loftslagsins og gervigreindarkapphlaupsins Viðskipti erlent Lægsta matvöruverðið enn oftast að finna í Prís Viðskipti innlent Alvotech aflaði 20,6 milljarða í útboði og áskriftum Viðskipti innlent Fleiri fréttir Vilja að Evrópa velji á milli loftslagsins og gervigreindarkapphlaupsins Olíuverð lækkar eftir fregnir af samkomulagi Samruni Paramount og Warner Bros samþykktur Heimsins fyrsti billjónamæringur Sögulegri skráningu SpaceX lokið Hefja rannsókn á Ryanair Fyrsta hækkun stýrivaxta í Evrópu síðan árið 2023 Rannsaka hvort Ryanair sé stætt á því að rukka foreldra fyrir að sitja með börnum sínum OpenAI setur einnig stefnuna á hlutafjárútboð Elkjøp fær milljónasekt fyrir persónuverndalagabrot Gervigreindariðnaðurinn: Eru með bensíngjöf en vantar bremsu Hefur hagnast um 7,4 milljónir á mínútu í 31 ár Anthropic nær forskoti í kapphlaupinu gegn OpenAI Ný flaga færir gervigreindina af skýinu Bora eftir jarðhita á Tenerife ESB sektar Temu um 28,7 milljarða króna Meiriháttar truflanir á greiðslumiðlun á Norðurlöndum Verðmætasta fyrirtæki heims slær enn eitt metið Kröfum Musks gegn OpenAI hafnað Hefur „nær engar áhyggjur“ af eldsneytisskorti Einkaþotuflug jókst á sama tíma og eldsneytisverð rauk upp GameStop vill kaupa eBay Einn ríkasti maður Noregs látinn Lággjaldaflugfélagið Spirit Airlines hættir rekstri Ætlar að hækka tolla á bíla frá Evrópu í 25 prósent Sjá meira