Jafnréttisbaráttan gangi líka út á að gefa körlum tækifæri Elín Margrét Böðvarsdóttir skrifar 7. nóvember 2025 08:59 Hanna Birna Kristjánsdóttir á heimsþingi kvenleiðtoga árið 2020. Vísir/Vilhelm Heimsþing kvenleiðtoga fer fram í Hörpu í áttunda sinn í næstu viku. Þótt þátttakendur verði langflestir konur hvaðanæva að úr heiminum, þá verður sérstök áhersla á þátttöku á karla og drengja í ár. Það er mikilvægt að þeirra rödd og hagsmunir gleymist ekki í jafnréttisbaráttunni að sögn stjórnarformanns ráðstefnunnar. Bakslag í jafnréttismálum sé áhyggjuefni á heimsvísu, þótt staðan sé mun betri hér á landi en annars staðar. Hanna Birna Kristjánsdóttir er stofnandi þingsins og stjórnarformaður Samtaka kvenleiðtoga sem heldur þingið. Í viðtali við Bítið á Bylgjunni í morgun var Hanna Birna spurð hvort það væri enn nauðsynlegt að halda þing af þessum toga. Bakslag víða, meðal annars í Bandaríkjunum „Það er mjög mikil þörf. Þetta er er auðvitað alþjóðlegt þing þar sem saman koma fimm hundruð leiðtogar frá sjötíu löndum. Þó að umhverfið sé íslenskt, þá er umræðan alþjóðleg, og það er svo sannarlega þörf á því núna. Ef þú lítur alþjóðlega á verkefnið jafnréttismál þá hefur orðið bakslag, þó að við séum ekki að finna fyrir því hér á landi í neinum sambærilegum mæli og annars staðar,“ segir Hanna Birna. Til að mynda þurfi ekki að líta lengra en til Bandaríkjanna til að sjá að þar sé að eiga sér stað „ákveðin breytt afstaða gagnvart því hvernig konur geta sótt fram og eiga að sækja fram,“ nefnir Hanna Birna sem dæmi. Í mörgum öðrum ríkjum séu konur á þeim stað að mega ekki vinna ákveðin störf, fái ekki að sækja nám og megi jafnvel ekki eiga eignir. Mikill áhugi sé fyrir þinginu á hverju ári og í hvert sinn séu öll sæti full. Þótt ekki sé skortur á kvenleiðtogum á Íslandi, þá sé staðan sú á heimsvísu að aðeins 13% forseta og forsætisráðherra í heiminum konur, ráðherrar 22% og þinkonur 27% svo dæmi séu tekin. Þá sé aðeins 10% af stærstu fyrirtækjum í heimi stýrt af konum. Karlar eigi fullt erindi í jafnréttisbaráttunni Þá bendir Hanna Birna á að þær hugmyndir um ólík hlutverk kynjanna, og rótgrónar og menningarlegar væntingar til þeirra, eigi ekkert síður við um karla. Samfélagslega ríkjandi viðhorf til þess hvað karlar eigi að gera megi ekki gleymast í jafnréttisbaráttunni. „Körlum er ætlað það hlutverk að sjá fyrir fjölskyldunni, vera sterkir í ákveðnum aðstæðum, ekkert endilega að hugsa um börnin sín, sannarlega ekki að vera heima hjá þeim, þó svo að allar rannsóknir sýni að karlmenn hafa alveg jafn mikinn áhuga á því og konur, þá ætlast samfélagið til annarra hluta. Og svo ætlast það til að við séum umhyggjusamar og sinnum ákveðnum „mýkri málum,“ þannig það eru þessi viðhorf,“ segir Hanna Birna. Árangurinn sem náðst hafi á Íslandi sé ekki síður vegna þess að víðtæk samstaða hafi ríkt um jafnréttismál í samfélaginu, óháð kyni, stöðu eða pólitík. Bakslagið sem nú sé að eiga sér stað alþjóðlega felist hins vegar einnig í því, að karlar og drengir upplifi að þeir hafi verið skildir eftir. Upplifi að þeim sé ógnað „Rannsóknir sýna að körlum finnst hluti af þessari baráttu ógnandi gangvart þeim. Það er eitthvað sem við þurfum að horfast í augu við og við verðum að reyna að átta okkur á því vegna þess að jafnréttisbaráttan gengur líka út á það að gefa karlinum tækifæri til að vera eins og hann vill.“ Árangur Íslands í jafnréttisbaráttunni sé líka körlum að þakka. Ekkert land í heiminum hafi komist jafn langt í því að loka hinu svokallaða kynjabili og Ísland. Það hefði ekki áunnist nema með þátttöku alls samfélagsins. Á þinginu í ár verði sérstök áhersla á karla og drengi. „Á afstöðu þeirra og mikilvægi þess að þeir móti líka umræðuna og taki þátt í henni og skynji hvað þetta er líka mikilvægt fyrir þá til að hafa frelsi til að velja í sínu eigin lífi, og þá erum við með mjög marga og mjög flotta fyrirlesara og þátttakendur sem eru karlmenn,“ segir Hanna Birna. Jafnréttismál Heimsþing kvenleiðtoga Mest lesið Segir af sér þingmennsku vegna tilraunar til vændiskaupa Innlent „Þetta er ekki það sem við samþykktum“ Erlent Tók við verðlaunapeningnum og hyggst eiga hann Erlent Safna undirskriftum og segja Þorgerði að taka Long opnum örmum Innlent Hér sést hvar jarðgöngin eiga að opnast á Heimaey Innlent Loðin svör gervigreindar sem brjóti gegn höfundarrétti: „Engin þakklæti til stofnunarinnar“ Innlent Taki ásökunum alvarlega og skipi Signýju til bráðabirgða Innlent Manneklan mest hjá skólum og frístundaheimilum sem tilheyra Austurmiðstöð Innlent Yfir 350 milljónir í kostnað vegna starfslokasamninga hjá ríkisstofnunum Innlent Hafi afhent Trump Friðarverðlaun Nóbels Erlent Fleiri fréttir Þingið kallar áfram eftir hugmyndum frá almenningi Manneklan mest hjá skólum og frístundaheimilum sem tilheyra Austurmiðstöð Yfir 350 milljónir í kostnað vegna starfslokasamninga hjá ríkisstofnunum Segir af sér þingmennsku vegna tilraunar til vændiskaupa Andstæðan við lóðabrask Taki ásökunum alvarlega og skipi Signýju til bráðabirgða Safna undirskriftum og segja Þorgerði að taka Long opnum örmum Loðin svör gervigreindar sem brjóti gegn höfundarrétti: „Engin þakklæti til stofnunarinnar“ Hér sést hvar jarðgöngin eiga að opnast á Heimaey Dómari skapað hættulegt fordæmi fyrir ofbeldismenn Fjöldi kynferðisbrota í fyrra heldur yfir meðaltali Borgin segir upp leigusamningi og 54 barna leikskóla að óbreyttu lokað Finnur vill oddvitasæti VG í Reykjavík og bjóða fram með öðrum flokkum Ólga á norðurslóðum, Eyjagöng og nýr íþróttaálfur Kallar fulltrúa sendiráðsins á teppið: „Mér er ekki skemmt“ Kallar eftir upplýsingum um kínverska strætisvagna á Íslandi Forstjóri Deloitte: Sver af sér allar sakir en stígur til hliðar Lá við árekstri flugvélar og „kústa“ vegna gleymsku flugumferðarstjóra Sendiherraefnið biðst afsökunar „Við höfum ekkert að fela“ Forstjóri Deloitte ákærður fyrir kynferðisbrot Krónan standi í vegi fyrir innviðaframkvæmdum Fífilsgata verður Túnfífilsgata en ekki Hlíðarfótur „Þarna var ákveðið að verja ekki börnin“ Börnin hafi ekki sætt illri meðferð í skilningi laga „Markmiðið var aldrei að kaupa eign til að selja með hagnaði“ Bein útsending: Kynna skýrslu um starfsemi vöggustofu Grín sendiherrans ógni Íslandi Stórstjörnur í briddsheiminum á leið til landsins Vægur dómur yfir ofbeldismanni gagnrýndur og Bandaríkjamenn sakaðir um virðingarleysi Sjá meira
Hanna Birna Kristjánsdóttir er stofnandi þingsins og stjórnarformaður Samtaka kvenleiðtoga sem heldur þingið. Í viðtali við Bítið á Bylgjunni í morgun var Hanna Birna spurð hvort það væri enn nauðsynlegt að halda þing af þessum toga. Bakslag víða, meðal annars í Bandaríkjunum „Það er mjög mikil þörf. Þetta er er auðvitað alþjóðlegt þing þar sem saman koma fimm hundruð leiðtogar frá sjötíu löndum. Þó að umhverfið sé íslenskt, þá er umræðan alþjóðleg, og það er svo sannarlega þörf á því núna. Ef þú lítur alþjóðlega á verkefnið jafnréttismál þá hefur orðið bakslag, þó að við séum ekki að finna fyrir því hér á landi í neinum sambærilegum mæli og annars staðar,“ segir Hanna Birna. Til að mynda þurfi ekki að líta lengra en til Bandaríkjanna til að sjá að þar sé að eiga sér stað „ákveðin breytt afstaða gagnvart því hvernig konur geta sótt fram og eiga að sækja fram,“ nefnir Hanna Birna sem dæmi. Í mörgum öðrum ríkjum séu konur á þeim stað að mega ekki vinna ákveðin störf, fái ekki að sækja nám og megi jafnvel ekki eiga eignir. Mikill áhugi sé fyrir þinginu á hverju ári og í hvert sinn séu öll sæti full. Þótt ekki sé skortur á kvenleiðtogum á Íslandi, þá sé staðan sú á heimsvísu að aðeins 13% forseta og forsætisráðherra í heiminum konur, ráðherrar 22% og þinkonur 27% svo dæmi séu tekin. Þá sé aðeins 10% af stærstu fyrirtækjum í heimi stýrt af konum. Karlar eigi fullt erindi í jafnréttisbaráttunni Þá bendir Hanna Birna á að þær hugmyndir um ólík hlutverk kynjanna, og rótgrónar og menningarlegar væntingar til þeirra, eigi ekkert síður við um karla. Samfélagslega ríkjandi viðhorf til þess hvað karlar eigi að gera megi ekki gleymast í jafnréttisbaráttunni. „Körlum er ætlað það hlutverk að sjá fyrir fjölskyldunni, vera sterkir í ákveðnum aðstæðum, ekkert endilega að hugsa um börnin sín, sannarlega ekki að vera heima hjá þeim, þó svo að allar rannsóknir sýni að karlmenn hafa alveg jafn mikinn áhuga á því og konur, þá ætlast samfélagið til annarra hluta. Og svo ætlast það til að við séum umhyggjusamar og sinnum ákveðnum „mýkri málum,“ þannig það eru þessi viðhorf,“ segir Hanna Birna. Árangurinn sem náðst hafi á Íslandi sé ekki síður vegna þess að víðtæk samstaða hafi ríkt um jafnréttismál í samfélaginu, óháð kyni, stöðu eða pólitík. Bakslagið sem nú sé að eiga sér stað alþjóðlega felist hins vegar einnig í því, að karlar og drengir upplifi að þeir hafi verið skildir eftir. Upplifi að þeim sé ógnað „Rannsóknir sýna að körlum finnst hluti af þessari baráttu ógnandi gangvart þeim. Það er eitthvað sem við þurfum að horfast í augu við og við verðum að reyna að átta okkur á því vegna þess að jafnréttisbaráttan gengur líka út á það að gefa karlinum tækifæri til að vera eins og hann vill.“ Árangur Íslands í jafnréttisbaráttunni sé líka körlum að þakka. Ekkert land í heiminum hafi komist jafn langt í því að loka hinu svokallaða kynjabili og Ísland. Það hefði ekki áunnist nema með þátttöku alls samfélagsins. Á þinginu í ár verði sérstök áhersla á karla og drengi. „Á afstöðu þeirra og mikilvægi þess að þeir móti líka umræðuna og taki þátt í henni og skynji hvað þetta er líka mikilvægt fyrir þá til að hafa frelsi til að velja í sínu eigin lífi, og þá erum við með mjög marga og mjög flotta fyrirlesara og þátttakendur sem eru karlmenn,“ segir Hanna Birna.
Jafnréttismál Heimsþing kvenleiðtoga Mest lesið Segir af sér þingmennsku vegna tilraunar til vændiskaupa Innlent „Þetta er ekki það sem við samþykktum“ Erlent Tók við verðlaunapeningnum og hyggst eiga hann Erlent Safna undirskriftum og segja Þorgerði að taka Long opnum örmum Innlent Hér sést hvar jarðgöngin eiga að opnast á Heimaey Innlent Loðin svör gervigreindar sem brjóti gegn höfundarrétti: „Engin þakklæti til stofnunarinnar“ Innlent Taki ásökunum alvarlega og skipi Signýju til bráðabirgða Innlent Manneklan mest hjá skólum og frístundaheimilum sem tilheyra Austurmiðstöð Innlent Yfir 350 milljónir í kostnað vegna starfslokasamninga hjá ríkisstofnunum Innlent Hafi afhent Trump Friðarverðlaun Nóbels Erlent Fleiri fréttir Þingið kallar áfram eftir hugmyndum frá almenningi Manneklan mest hjá skólum og frístundaheimilum sem tilheyra Austurmiðstöð Yfir 350 milljónir í kostnað vegna starfslokasamninga hjá ríkisstofnunum Segir af sér þingmennsku vegna tilraunar til vændiskaupa Andstæðan við lóðabrask Taki ásökunum alvarlega og skipi Signýju til bráðabirgða Safna undirskriftum og segja Þorgerði að taka Long opnum örmum Loðin svör gervigreindar sem brjóti gegn höfundarrétti: „Engin þakklæti til stofnunarinnar“ Hér sést hvar jarðgöngin eiga að opnast á Heimaey Dómari skapað hættulegt fordæmi fyrir ofbeldismenn Fjöldi kynferðisbrota í fyrra heldur yfir meðaltali Borgin segir upp leigusamningi og 54 barna leikskóla að óbreyttu lokað Finnur vill oddvitasæti VG í Reykjavík og bjóða fram með öðrum flokkum Ólga á norðurslóðum, Eyjagöng og nýr íþróttaálfur Kallar fulltrúa sendiráðsins á teppið: „Mér er ekki skemmt“ Kallar eftir upplýsingum um kínverska strætisvagna á Íslandi Forstjóri Deloitte: Sver af sér allar sakir en stígur til hliðar Lá við árekstri flugvélar og „kústa“ vegna gleymsku flugumferðarstjóra Sendiherraefnið biðst afsökunar „Við höfum ekkert að fela“ Forstjóri Deloitte ákærður fyrir kynferðisbrot Krónan standi í vegi fyrir innviðaframkvæmdum Fífilsgata verður Túnfífilsgata en ekki Hlíðarfótur „Þarna var ákveðið að verja ekki börnin“ Börnin hafi ekki sætt illri meðferð í skilningi laga „Markmiðið var aldrei að kaupa eign til að selja með hagnaði“ Bein útsending: Kynna skýrslu um starfsemi vöggustofu Grín sendiherrans ógni Íslandi Stórstjörnur í briddsheiminum á leið til landsins Vægur dómur yfir ofbeldismanni gagnrýndur og Bandaríkjamenn sakaðir um virðingarleysi Sjá meira
Loðin svör gervigreindar sem brjóti gegn höfundarrétti: „Engin þakklæti til stofnunarinnar“ Innlent
Loðin svör gervigreindar sem brjóti gegn höfundarrétti: „Engin þakklæti til stofnunarinnar“ Innlent