Ólga meðal þristavina vegna örlaga Gunnfaxa Kristján Már Unnarsson skrifar 15. júní 2025 07:00 Gunnfaxi var settur niður á gróið tún á Sólheimasandi í bjartri sumarnóttinni aðfararnótt föstudags og með hjólin niðri. Eyjafjallajökull sést vinstra megin og Mýrdalsjökull hægra megin. Þótt flugvélin væri læst var strax byrjað að brjótast inn í hana, að sögn bóndans á Ytri-Sólheimum, eiganda flugvélarinnar. Benedikt Bragason Sú ákvörðun stjórnar Þristavinafélagsins að selja Flugfélagsþristinn Gunnfaxa til landeigenda á Sólheimasandi hefur valdið ólgu meðal þristavina. Bóndinn á Ytri-Sólheimum, kaupandi flugvélarinnar, segir þeim frjálst að fá hana til baka, svo fremi að þeir endurgreiði kaupverðið og kostnað við flutninginn. „Þessi gjörningur er til skammar, finnst mér og fleirum,“ segir Pétur P. Johnson í samtali við fréttastofu en hann er fyrrum ritstjóri tímaritsins Flugs og einn helsti sérfræðingur landsins um flugsögu Íslendinga. Pétur P. Johnson er sérfræðingur um íslensku flugsöguna.Egill Aðalsteinsson Pétur er í hópi margra sem lýst hafa andstöðu sinni í spjallþræði flugfréttasíðunnar „Fróðleiksmolar um flug“. Þar virðist sú skoðun almenn að flugvélin muni með tímanum eyðileggjast á sandinum. „Mér finnst ekki hafa verið leitað allra leiða til að varðveita „Gunnfaxa", TF-ISB,“ segir Pétur í athugasemdadálki og bætir við: „Margar þjóðir eiga enga svona flugvél sem hægt er að varðveita og hafa til minningar um þann stóra þátt sem Douglas DC-3 lék í samgöngu- og hernaðarsögu heimsins.“ Gunnfaxi á flugvellinum á Skógasandi árið 1960 þegar Flugfélag Íslands sinnti þangað áætlunarflugi.Snorri Snorrason „Sammála þér Pétur, ekki var þessi ráðstöfun lögð fyrir meðlimi Þristavinafélagsins. Ég hef verið meðlimur þar frá upphafi en enginn fundur boðaður eða yfirleitt haldnir fundir í þessu félagi,“ segir Jón Karl Snorrason, fyrrverandi flugstjóri hjá Icelandair, en hann er sonur Snorra Snorrasonar flugstjóra, sem tók ljósmyndina hér að ofan af Gunnfaxa á Skógasandi árið 1960. Hann gagnrýnir Tómas Dag Helgason, formann Þristavinafélagsins, og segir ekki gott mál að þessi ákvörðun hafi verið tekin án samráðs við félagsmenn. Tómas Dagur Helgason, formaður Þristavinafélagsins, og Benedikt Bragason, bóndi á Ytri-Sólheimum, á Keflavíkurflugvelli síðastliðið fimmtudagskvöld þegar lagt var af stað með Gunnfaxa austur á Sólheimasand.Sigurjón Ólason Pétur J. Eiríksson, fyrrverandi framkvæmdastjóri hjá Icelandair, blandar sér í umræðuna: „Ég er hissa á Þristavinafélaginu að sýna sögunni þetta virðingarleysi. Og að hafa flughæfa þristinn í útliti sem varð til 1998 sýnir undarlegt tengslaleysi við söguna,“ segir Pétur J. Eiríksson. Sigurður Aðalsteinsson á Akureyri, fyrrverandi flugstjóri og áður framkvæmdastjóri Flugfélags Norðurlands, rifjar upp að TF-ISB hafi verið síðasti þristurinn sem notaður var í almennu farþegaflugi á Íslandi. Það hafi verið hjá Flugfélagi Norðurlands á tímabilinu frá lokum maímánaðar 1975 og fram í janúar 1976. Á Akureyrarflugvelli 1. júlí 1964. Gunnfaxi flutti Ásgeir Ásgeirsson, forseta Íslands, og Filippus prins, eiginmann Englandsdrottningar, frá Stóra-Kroppi í Borgarfirði. Forsetinn og hertoginn sjást stíga frá borði en þeir voru að koma úr laxveiði í Norðurá á leið í skoðunarferð um Mývatnssveit. Flugstjórinn Jóhannes Snorrason sést kíkja út um glugga flugstjórnarklefans.Minjasafnið á Akureyri Jón Karl Snorrason bætir við að hann hafi verið síðasti farþeginn með Gunnfaxa frá Akureyri til Reykjavíkur vorið 1976 með þeim Jóni Péturssyni og Kjartani Norðdal. Pétur P. Johnson telur að Gunnfaxa ætti fremur að varðveita á tækniminjasafni heldur en að láta hann veðrast á Sólheimasandi. „Hann gæti til dæmis vel átt heima á samgöngusafninu á Skógum,“ segir Pétur. Gunnfaxa komið fyrir á vörubílspallinum á fimmtudagskvöld.Sigurjón Ólason „Gunnfaxi sinnti innanlandsflugi Flugfélags Íslands frá 1951 til 1975, einnig Grænlandsflugi á skíðum og Færeyjaflugi. Frá 1975 til 1976 var TF-ISB leigð Flugfélagi Norðurlands og sinnti áætlunarflugi á þeirra leiðum frá Akureyri,“ segir Pétur um sögu flugvélarinnar. Af Gunnfaxa er það annars að frétta að hann var fluttur frá Keflavíkurflugvelli á fimmtudagskvöld austur á Sólheimasand þangað sem komið var með hann um nóttina. Benedikt Bragason, formaður Landeigendafélags Ytri-Sólheima, segir að ákveðið hafi verið að bíða með að setja flugvélina niður á sandinn sjálfan heldur hafa hana fyrst um sinn á túni neðan þjóðvegar. Flugvélin bar einkennisstafina TF-ISB.Sigurjón Ólason „Ég setti hana þar á tún til bráðabirgða. Þar er þægilegra að lappa upp á hana,“ segir Benedikt. „Hún blasir við frá þjóðveginum. Hún er um það bil fimmhundruð metra frá veginum. Ferðamenn byrjuðu um leið að þyrpast í kringum hana. Ég læsti henni en það var samt strax byrjað að brjótast inn í hana,“ segir Benedikt en hugmynd hans er að mála flugvélina í litum Varnarliðsvélarinnar sem nauðlenti á sandinum árið 1973. Þristurinn sem brotlenti á Sólheimasandi í nóvember 1973 var af gerðinni C 117D, endurbætt útgáfa af Douglas C-47, hernaðaráutgáfu DC-3. Stélið er til dæmis öðruvísi en á gömlu Flugfélagsþristunum.Þórir Kjartansson En hvað segir hann um þá gagnrýni sem heyrist úr fluggeiranum um ráðstöfun flugvélarinnar? „Ef þeir endurgreiða mér flugvélina og kostnaðinn er þeim frjálst að koma og sækja hana. Ég greiddi þrjár milljónir fyrir skrokkinn og svo eina milljón til viðbótar fyrir vængina. Samtals fjórar milljónir króna. Ætli það hafi svo ekki kostað mig milli þrjár og fjórar milljónir að koma henni hingað austur. Þannig að þetta er talsverður pakki. En þeim er frjálst að koma og sækja hana, ef þeir endurgreiða mér hana, og telja sig hafa betri not fyrir hana,“ segir Benedikt bóndi á Ytri-Sólheimum. Hér má sjá beina útsendingu Sýnar frá flutningi flugvélarinnar síðastliðið fimmtudagskvöld með viðtali við þá Tómas Dag og Benedikt: Fréttir af flugi Mýrdalshreppur Rangárþing eystra Ferðaþjónusta Söfn Fornminjar Icelandair Tengdar fréttir Gömlum Flugfélagsþristi bætt við á Sólheimasand Gömul Douglas Dakota-flugvél, sem landeigendur Sólheimasands keyptu í vetur af Þristavinafélaginu, verður í kvöld flutt eftir þjóðvegum austur í sveitir frá Keflavíkurflugvelli. Fyrirhugað er að skrokknum verði komið fyrir á sandinum nálægt gamla flugvélarflakinu sem verið hefur einn helsti ferðamannastaður Suðurlands. 12. júní 2025 21:42 Landeigendur Sólheimasands keyptu gamlan Flugfélagsþrist Landeigendur Sólheimasands, sem geymir frægasta flugvélarflak Íslands, hafa keypt gamlan Flugfélagsþrist af Þristavinafélaginu. Hugmyndin er að flugvélarskrokkurinn leysi af hólmi gamla flakið á sandinum, sem er að tærast upp. 23. mars 2025 22:40 Ferðamenn flykkjast að gamla flugvélarflakinu Eigandinn segist farinn að svipast um eftir nýju flaki þar sem það gamla sé að grotna niður. 29. ágúst 2016 21:15 Mest lesið Guðmundur Elís ákærður fyrir að fara með stúlku um borð Innlent Bandaríkjamenn virðast lítið vita hvað þeir eru að gera Erlent Segist saklaus Innlent Ísland tekur þátt í máli gegn Ísrael Innlent Lyfin stundum of dýr en ekki hægt að stökkva á ódýrasta kostinn Innlent Lögga með „vægt kvíðakast“ tók sjúkrabíl manns sem hafði verið skotinn Erlent Rétt að leita svara hjá Alþjóðadómstólnum og óttast ekki afleiðingar Innlent Sex snjóflóð fallin og veginum lokað Innlent Gengur stolt frá borði reynslunni ríkari Innlent Meðalbiðtími fimmfalt lengri en viðmið landlæknis Innlent Fleiri fréttir Rétt að leita svara hjá Alþjóðadómstólnum og óttast ekki afleiðingar Norðanhríð fyrir vestan og Ísland í máli gegn Ísrael Þau eru á lista Samfylkingarinnar í Kópavogi Sex snjóflóð fallin og veginum lokað Guðmundur Elís ákærður fyrir að fara með stúlku um borð Ísland tekur þátt í máli gegn Ísrael Lyfin stundum of dýr en ekki hægt að stökkva á ódýrasta kostinn Meðalbiðtími fimmfalt lengri en viðmið landlæknis Ný lög séu eitt af mörgum skrefum sem þurfi að taka Gengur stolt frá borði reynslunni ríkari Óvissustig í Súðavíkurhlíð „Öryggi okkar fólks það eina sem skiptir máli“ „Eins og best verður á kosið í heiminum“ Besta fimleikafólk Danmerkur gefur góð ráð og sýnir á Íslandi „Allt lýðræðið þurrkað út“ Lilja lagði til breytingu á formennsku þingflokks Nýr listi Samfylkingarinnar í Árborg kynntur Segist saklaus Djúpstæður ágreiningur og íþróttasalur umbreytist í tónleikahöll Bjargað af þakinu eftir að bíllinn fór í kaf Úthlutaði 91 milljón til félagasamtaka Þungar refsingar undir í máli sem fer enn einn hringinn Sakar minnihluta um ódýra pólitík í aðdraganda kosninga „Þetta þýðir einfaldlega lengri biðtími“ Rúv er óháð hagsmunum stjórnmála og einkaaðila Þarf að greiða þriggja milljóna málskostnað parsins Stefán Vagn leiðir þingflokk Framsóknarflokksins Axel segist fórnarlamb subbulegra og fullkomlega tilhæfulausra ærumeiðinga Skólameistarinn fær ekki að leiða ráðherra til vitnis Refsingar Shamsudin-bræðra og Samúels þyngdar Sjá meira
„Þessi gjörningur er til skammar, finnst mér og fleirum,“ segir Pétur P. Johnson í samtali við fréttastofu en hann er fyrrum ritstjóri tímaritsins Flugs og einn helsti sérfræðingur landsins um flugsögu Íslendinga. Pétur P. Johnson er sérfræðingur um íslensku flugsöguna.Egill Aðalsteinsson Pétur er í hópi margra sem lýst hafa andstöðu sinni í spjallþræði flugfréttasíðunnar „Fróðleiksmolar um flug“. Þar virðist sú skoðun almenn að flugvélin muni með tímanum eyðileggjast á sandinum. „Mér finnst ekki hafa verið leitað allra leiða til að varðveita „Gunnfaxa", TF-ISB,“ segir Pétur í athugasemdadálki og bætir við: „Margar þjóðir eiga enga svona flugvél sem hægt er að varðveita og hafa til minningar um þann stóra þátt sem Douglas DC-3 lék í samgöngu- og hernaðarsögu heimsins.“ Gunnfaxi á flugvellinum á Skógasandi árið 1960 þegar Flugfélag Íslands sinnti þangað áætlunarflugi.Snorri Snorrason „Sammála þér Pétur, ekki var þessi ráðstöfun lögð fyrir meðlimi Þristavinafélagsins. Ég hef verið meðlimur þar frá upphafi en enginn fundur boðaður eða yfirleitt haldnir fundir í þessu félagi,“ segir Jón Karl Snorrason, fyrrverandi flugstjóri hjá Icelandair, en hann er sonur Snorra Snorrasonar flugstjóra, sem tók ljósmyndina hér að ofan af Gunnfaxa á Skógasandi árið 1960. Hann gagnrýnir Tómas Dag Helgason, formann Þristavinafélagsins, og segir ekki gott mál að þessi ákvörðun hafi verið tekin án samráðs við félagsmenn. Tómas Dagur Helgason, formaður Þristavinafélagsins, og Benedikt Bragason, bóndi á Ytri-Sólheimum, á Keflavíkurflugvelli síðastliðið fimmtudagskvöld þegar lagt var af stað með Gunnfaxa austur á Sólheimasand.Sigurjón Ólason Pétur J. Eiríksson, fyrrverandi framkvæmdastjóri hjá Icelandair, blandar sér í umræðuna: „Ég er hissa á Þristavinafélaginu að sýna sögunni þetta virðingarleysi. Og að hafa flughæfa þristinn í útliti sem varð til 1998 sýnir undarlegt tengslaleysi við söguna,“ segir Pétur J. Eiríksson. Sigurður Aðalsteinsson á Akureyri, fyrrverandi flugstjóri og áður framkvæmdastjóri Flugfélags Norðurlands, rifjar upp að TF-ISB hafi verið síðasti þristurinn sem notaður var í almennu farþegaflugi á Íslandi. Það hafi verið hjá Flugfélagi Norðurlands á tímabilinu frá lokum maímánaðar 1975 og fram í janúar 1976. Á Akureyrarflugvelli 1. júlí 1964. Gunnfaxi flutti Ásgeir Ásgeirsson, forseta Íslands, og Filippus prins, eiginmann Englandsdrottningar, frá Stóra-Kroppi í Borgarfirði. Forsetinn og hertoginn sjást stíga frá borði en þeir voru að koma úr laxveiði í Norðurá á leið í skoðunarferð um Mývatnssveit. Flugstjórinn Jóhannes Snorrason sést kíkja út um glugga flugstjórnarklefans.Minjasafnið á Akureyri Jón Karl Snorrason bætir við að hann hafi verið síðasti farþeginn með Gunnfaxa frá Akureyri til Reykjavíkur vorið 1976 með þeim Jóni Péturssyni og Kjartani Norðdal. Pétur P. Johnson telur að Gunnfaxa ætti fremur að varðveita á tækniminjasafni heldur en að láta hann veðrast á Sólheimasandi. „Hann gæti til dæmis vel átt heima á samgöngusafninu á Skógum,“ segir Pétur. Gunnfaxa komið fyrir á vörubílspallinum á fimmtudagskvöld.Sigurjón Ólason „Gunnfaxi sinnti innanlandsflugi Flugfélags Íslands frá 1951 til 1975, einnig Grænlandsflugi á skíðum og Færeyjaflugi. Frá 1975 til 1976 var TF-ISB leigð Flugfélagi Norðurlands og sinnti áætlunarflugi á þeirra leiðum frá Akureyri,“ segir Pétur um sögu flugvélarinnar. Af Gunnfaxa er það annars að frétta að hann var fluttur frá Keflavíkurflugvelli á fimmtudagskvöld austur á Sólheimasand þangað sem komið var með hann um nóttina. Benedikt Bragason, formaður Landeigendafélags Ytri-Sólheima, segir að ákveðið hafi verið að bíða með að setja flugvélina niður á sandinn sjálfan heldur hafa hana fyrst um sinn á túni neðan þjóðvegar. Flugvélin bar einkennisstafina TF-ISB.Sigurjón Ólason „Ég setti hana þar á tún til bráðabirgða. Þar er þægilegra að lappa upp á hana,“ segir Benedikt. „Hún blasir við frá þjóðveginum. Hún er um það bil fimmhundruð metra frá veginum. Ferðamenn byrjuðu um leið að þyrpast í kringum hana. Ég læsti henni en það var samt strax byrjað að brjótast inn í hana,“ segir Benedikt en hugmynd hans er að mála flugvélina í litum Varnarliðsvélarinnar sem nauðlenti á sandinum árið 1973. Þristurinn sem brotlenti á Sólheimasandi í nóvember 1973 var af gerðinni C 117D, endurbætt útgáfa af Douglas C-47, hernaðaráutgáfu DC-3. Stélið er til dæmis öðruvísi en á gömlu Flugfélagsþristunum.Þórir Kjartansson En hvað segir hann um þá gagnrýni sem heyrist úr fluggeiranum um ráðstöfun flugvélarinnar? „Ef þeir endurgreiða mér flugvélina og kostnaðinn er þeim frjálst að koma og sækja hana. Ég greiddi þrjár milljónir fyrir skrokkinn og svo eina milljón til viðbótar fyrir vængina. Samtals fjórar milljónir króna. Ætli það hafi svo ekki kostað mig milli þrjár og fjórar milljónir að koma henni hingað austur. Þannig að þetta er talsverður pakki. En þeim er frjálst að koma og sækja hana, ef þeir endurgreiða mér hana, og telja sig hafa betri not fyrir hana,“ segir Benedikt bóndi á Ytri-Sólheimum. Hér má sjá beina útsendingu Sýnar frá flutningi flugvélarinnar síðastliðið fimmtudagskvöld með viðtali við þá Tómas Dag og Benedikt:
Fréttir af flugi Mýrdalshreppur Rangárþing eystra Ferðaþjónusta Söfn Fornminjar Icelandair Tengdar fréttir Gömlum Flugfélagsþristi bætt við á Sólheimasand Gömul Douglas Dakota-flugvél, sem landeigendur Sólheimasands keyptu í vetur af Þristavinafélaginu, verður í kvöld flutt eftir þjóðvegum austur í sveitir frá Keflavíkurflugvelli. Fyrirhugað er að skrokknum verði komið fyrir á sandinum nálægt gamla flugvélarflakinu sem verið hefur einn helsti ferðamannastaður Suðurlands. 12. júní 2025 21:42 Landeigendur Sólheimasands keyptu gamlan Flugfélagsþrist Landeigendur Sólheimasands, sem geymir frægasta flugvélarflak Íslands, hafa keypt gamlan Flugfélagsþrist af Þristavinafélaginu. Hugmyndin er að flugvélarskrokkurinn leysi af hólmi gamla flakið á sandinum, sem er að tærast upp. 23. mars 2025 22:40 Ferðamenn flykkjast að gamla flugvélarflakinu Eigandinn segist farinn að svipast um eftir nýju flaki þar sem það gamla sé að grotna niður. 29. ágúst 2016 21:15 Mest lesið Guðmundur Elís ákærður fyrir að fara með stúlku um borð Innlent Bandaríkjamenn virðast lítið vita hvað þeir eru að gera Erlent Segist saklaus Innlent Ísland tekur þátt í máli gegn Ísrael Innlent Lyfin stundum of dýr en ekki hægt að stökkva á ódýrasta kostinn Innlent Lögga með „vægt kvíðakast“ tók sjúkrabíl manns sem hafði verið skotinn Erlent Rétt að leita svara hjá Alþjóðadómstólnum og óttast ekki afleiðingar Innlent Sex snjóflóð fallin og veginum lokað Innlent Gengur stolt frá borði reynslunni ríkari Innlent Meðalbiðtími fimmfalt lengri en viðmið landlæknis Innlent Fleiri fréttir Rétt að leita svara hjá Alþjóðadómstólnum og óttast ekki afleiðingar Norðanhríð fyrir vestan og Ísland í máli gegn Ísrael Þau eru á lista Samfylkingarinnar í Kópavogi Sex snjóflóð fallin og veginum lokað Guðmundur Elís ákærður fyrir að fara með stúlku um borð Ísland tekur þátt í máli gegn Ísrael Lyfin stundum of dýr en ekki hægt að stökkva á ódýrasta kostinn Meðalbiðtími fimmfalt lengri en viðmið landlæknis Ný lög séu eitt af mörgum skrefum sem þurfi að taka Gengur stolt frá borði reynslunni ríkari Óvissustig í Súðavíkurhlíð „Öryggi okkar fólks það eina sem skiptir máli“ „Eins og best verður á kosið í heiminum“ Besta fimleikafólk Danmerkur gefur góð ráð og sýnir á Íslandi „Allt lýðræðið þurrkað út“ Lilja lagði til breytingu á formennsku þingflokks Nýr listi Samfylkingarinnar í Árborg kynntur Segist saklaus Djúpstæður ágreiningur og íþróttasalur umbreytist í tónleikahöll Bjargað af þakinu eftir að bíllinn fór í kaf Úthlutaði 91 milljón til félagasamtaka Þungar refsingar undir í máli sem fer enn einn hringinn Sakar minnihluta um ódýra pólitík í aðdraganda kosninga „Þetta þýðir einfaldlega lengri biðtími“ Rúv er óháð hagsmunum stjórnmála og einkaaðila Þarf að greiða þriggja milljóna málskostnað parsins Stefán Vagn leiðir þingflokk Framsóknarflokksins Axel segist fórnarlamb subbulegra og fullkomlega tilhæfulausra ærumeiðinga Skólameistarinn fær ekki að leiða ráðherra til vitnis Refsingar Shamsudin-bræðra og Samúels þyngdar Sjá meira
Gömlum Flugfélagsþristi bætt við á Sólheimasand Gömul Douglas Dakota-flugvél, sem landeigendur Sólheimasands keyptu í vetur af Þristavinafélaginu, verður í kvöld flutt eftir þjóðvegum austur í sveitir frá Keflavíkurflugvelli. Fyrirhugað er að skrokknum verði komið fyrir á sandinum nálægt gamla flugvélarflakinu sem verið hefur einn helsti ferðamannastaður Suðurlands. 12. júní 2025 21:42
Landeigendur Sólheimasands keyptu gamlan Flugfélagsþrist Landeigendur Sólheimasands, sem geymir frægasta flugvélarflak Íslands, hafa keypt gamlan Flugfélagsþrist af Þristavinafélaginu. Hugmyndin er að flugvélarskrokkurinn leysi af hólmi gamla flakið á sandinum, sem er að tærast upp. 23. mars 2025 22:40
Ferðamenn flykkjast að gamla flugvélarflakinu Eigandinn segist farinn að svipast um eftir nýju flaki þar sem það gamla sé að grotna niður. 29. ágúst 2016 21:15