Telur umræðu um styrki flokkanna háværa umfram tilefni Elín Margrét Böðvarsdóttir skrifar 28. janúar 2025 13:01 Björg Eva Erlendsdóttir er fyrrverandi framkvæmdastjóri VG. Landvernd Umræðan um mögulega ofgreidd framlög til stjórnmálaflokka er hávær umfram tilefni og tekur ekki nægt mið af kjarna málsins og markmiði laga um gagnsæi. Þetta segir fyrrverandi framkvæmdastjóri Vinstri grænna sem var formaður nefndar sem undirbjó breytingar að lögum um styrki til stjórnmálaflokka. Sjálfstæðisflokkurinn telur sig ekki þurfa að greiða styrki til baka. Fram kom í fréttum í gær að alls hafi fimm stjórnmálaflokkar fengið greidd fjárframlög frá ríkinu, þrátt fyrir að hafa ekki verið skráðir sem stjórnmálasamtök hjá Ríkisskattstjóra þegar styrkur var greiddur út eftir breytingar á lögum þar um tóku gildi. Flokkur fólksins er eini flokkurinn sem enn hefur ekki breytt skráningu sinni, en Vinstri græn eru í hópi þeirra flokka sem breyttu skráningu eftir að nýjar reglur tóku gildi. Björg Eva Erlendsdóttir, var framkvæmdastjóri Vinstri Grænna, þegar breyttar reglur um framlög til stjórnmálaflokka tóku gildi. Aukið gagnsæi og upplýsingaskylda lykilatriðið „Mér finnst umræðan svolítið stór miðað við tilefnið og svolítið óljóst um hvað hún er. Ég var formaður í nefnd framkvæmdastjóra flokka sem voru að reyna að auka gagnsæi og gera allt opnara, þetta umhverfi, vegna styrkja til stjórnmálaflokka. Aðalatriðið þar var ekki í hvaða skúffu hjá Skattinum upplýsingarnar væru vistaðar, heldur að þær væru réttar, að það væri gagnsæi og það væri á hreinu í hvað peningar stjórnmálaflokka færu, að það væru upplýsingar um hverjir styrktu stjórnmálaflokka og þar eftir götunum,“ segir Björg Eva. „Innihaldið var nú í mínum huga mikilvægara heldur en formið og aðalatriðið hlýtur að vera að flokkarnir uppfylli öll skilyrði til þess að taka á móti þessum peningum og þá efnisleg skilyrði, þannig það sé jafnræði á milli flokka og það sé hægt að finna út hvaðan allir peningar koma og í hvað þeir fara.“ Skráningu VG var ekki breytt fyrr en á síðasta ári en breyttar reglur tóku gildi árið 2022. Sjálf beri hún ábyrgð á því að ekki hafi verið fyrr gegnið frá réttri skráningu VG. „Ég gleymdi þessari skráningu en öll skilyrði voru hins vegar uppfyllt til að fá skráninguna. Við höfum svo sem farið í gegnum hvort að, við vorum ekkert minnt á þetta sérstaklega því að auðvitað þá skiluðum við ársreikningum á réttum tímum og við skiluðum inn löglega kosinni stjórn og öllu þessu. Þannig það er ekki annað að sjá en að þeir sem greiða út peninginn hafi líka talið að þetta væri allt í góðu lagi,“ útskýrir Björg. Eftir standi að hennar mati að mestu máli skipti hvort flokkarnir uppfylli efnisleg skilyrði um gagnsæi og upplýsingaskildu. „Hvert er málið eiginlega efnislega, þegar að allar upplýsingar um flokkana liggja fyrir inni hjá skattinum í skrá þar sem þeir hafa alltaf verið, það er bara ekki búið að færa þá úr einni skrá í aðra en þetta liggur allt inni á sama stað,“ segir Björg. Telja sig ekki þurfa að greiða til baka Sjálfstæðisflokkurinn fékk einnig greiddan út styrk í lok janúar árið 2022, nokkru áður en breytt skráning hjá flokknum var frágengin hjá Skattinum. Ingvar P. Guðbjörnsson, upplýsingafulltrúi Sjálfstæðisflokksins segir flokkinn hins vegar líta svo á að skilyrði væru uppfyllt. „Það kemur í ljós að það er ekki tilbúið þetta form til þess að skila þessu inn fyrr en 12. janúar og það var ekkert sem kom fram um að það væri krafa um að við yrðum búin að því. Það var ekki heldur neitt í lögunum um neina tímapressu á því og það hlýtur þá að liggja í hlutarins eðli að fjárheimildirnar eru bara til 31. desember hvert ár,“ útskýrir Ingvar spurður um afstöðu flokksins. Ríkið hafi ekki gert neinar athugasemdir við umsókn flokksins. „Við skiluðum þessu frekar hratt og vel. Þetta var mjög umfangsmikil vinna að skila þessu inn. Það lá ekkert fyrir, þó í lögunum kæmi fram upp og ofan hvernig ætti að gera þetta, þá lá ekkert fyrir nákvæm útfærsla á því og þetta var bara mikið verk að ná þessu öllu saman. Að lista upp allar flokkseiningar innan flokksins, hlutverk þeirra og svo framvegis. og það má vel vera að Fjársýslan hefði átt að bíða með að borga þetta út en við teljum að það sé alveg absolute að við höfum náð að uppfylla þetta á þessu ári,“ svarar Ingvar. Aðeins fjórir flokkar, Framsókn, Miðflokkur, Samfylking og Viðreisn, höfðu gengið að fullu frá réttri skráningu hjá Skattinum þegar fyrst var greitt út samkvæmt nýjum reglum 25. Janúar 2022. Hefðuð þið getað gengið hraðar í málið til að ganga frá réttri skráningu fyrr? „Við vorum náttúrlega byrjuð að undirbúa þetta en við vissum ekkert nákvæma útfærslu. Við vissum ekkert nákvæma útfærslu, við vissum ekki hversu ítarlega þyrfti að skila þessum gögnum, hvort það væri nóg að skila bara lista eða hvað. Það lá ekki fyrir fyrr en 12. janúar og þá voru bara einhverjir örfáir virkir dagar í þennan 25. janúar, en það kom eins og ég sagði áðan ekkert fram um það að það væri skilyrði að það yrði gert og manni virðist sem að það hafi ekki heldur verið sá skilningur hjá ríkinu vegna þess að þessir styrkir voru bara greiddir út þarna,“ segir Ingvar. Ef það kæmi á daginn að þið og aðrir flokkar þurfið að greiða til baka, mynduð þið fallast á það? „Við mundum að sjálfsögðu ekki fallast á það held ég, en það er auðvitað eitthvað sem bara þá verður að bíða síðari tíma að taka ákvörðun um og ræða,“ svarar Ingvar. Vinstri græn Sjálfstæðisflokkurinn Stjórnsýsla Styrkir til stjórnmálasamtaka Ríkisstjórn Katrínar Jakobsdóttur (2017-2024) Mest lesið Ekkert spurst til Sólrúnar á Spáni í nokkra daga Innlent Snorri sagður spúa hatri og trumpísku yfir heimsbyggðina Innlent Ók yfir á rangan helming og lést átta dögum síðar Innlent Meint hræðsla dómara ekki næg ástæða til að taka málið fyrir Innlent „Ásthildur Lóa var kjöldregin í öllum fjölmiðlum heims“ Innlent Tóku mið af viðskiptahalla en ekki tollum Erlent „Kokkurinn“ í Bandidos látinn Erlent Býst við kolsvartri skýrslu Innlent „Af hverju var það sem var sagt á fimmtudegi svikið á mánudegi?“ Innlent Funduðu aftur fram að miðnætti: „Vont að þingmenn stjórnarandstöðunnar séu móðgaðir“ Innlent Fleiri fréttir Leggur 380 milljónir í nýtt félag um samgöngur Töflurnar tuttugu þúsund falsaðar og innihéldu annað hættulegt efni Tekur við starfi þingmanns í leyfi frá borginni Veðurstofan ekki búin að afskrifa gosið með öllu Bein útsending: Evrópsk öryggis- og varnarmál í breytilegum heimi Ekkert spurst til Sólrúnar á Spáni í nokkra daga „Af hverju var það sem var sagt á fimmtudegi svikið á mánudegi?“ Rafrettur hafi langvarandi afleiðingar á lungu, heila og hjarta Trjám úr Öskjuhlíð skipað frá Hafnarfirði Býst við kolsvartri skýrslu Frumvarp um gæludýrahald skerði sjálfsögð réttindi fólks til heilsu Meint hræðsla dómara ekki næg ástæða til að taka málið fyrir „Ásthildur Lóa var kjöldregin í öllum fjölmiðlum heims“ Tollastríð Trumps hefur áhrif víða Ók yfir á rangan helming og lést átta dögum síðar Bókun 35 þokast nær afgreiðslu Sló mann með glerglasi í höfuðið á Strandgötunni Snorri sagður spúa hatri og trumpísku yfir heimsbyggðina Ákærður fyrir að áreita barn í búningsklefa Stöðug og jöfn jarðskjálftavirkni Funduðu aftur fram að miðnætti: „Vont að þingmenn stjórnarandstöðunnar séu móðgaðir“ Kvikugangur talinn ná langleiðina að flugvallarstæði Hvassahrauns Alþingi hafi átt að vera upplýst Stöðvuðu smygl á tuttugu þúsund Oxycontin-töflum Hinir handteknu alveg ótengdir Stjórnarformaður vísisjóðs nýr forseti Félagsvísindasviðs HÍ Engin virkni í sprungunni og umfangsmikil lögregluaðgerð Erlendir ferðamenn gripnir glóðvolgir Harma að upplýsingar hafi verið sendar út fyrir mistök Tveimur sleppt og þrír eftir í haldi Sjá meira
Fram kom í fréttum í gær að alls hafi fimm stjórnmálaflokkar fengið greidd fjárframlög frá ríkinu, þrátt fyrir að hafa ekki verið skráðir sem stjórnmálasamtök hjá Ríkisskattstjóra þegar styrkur var greiddur út eftir breytingar á lögum þar um tóku gildi. Flokkur fólksins er eini flokkurinn sem enn hefur ekki breytt skráningu sinni, en Vinstri græn eru í hópi þeirra flokka sem breyttu skráningu eftir að nýjar reglur tóku gildi. Björg Eva Erlendsdóttir, var framkvæmdastjóri Vinstri Grænna, þegar breyttar reglur um framlög til stjórnmálaflokka tóku gildi. Aukið gagnsæi og upplýsingaskylda lykilatriðið „Mér finnst umræðan svolítið stór miðað við tilefnið og svolítið óljóst um hvað hún er. Ég var formaður í nefnd framkvæmdastjóra flokka sem voru að reyna að auka gagnsæi og gera allt opnara, þetta umhverfi, vegna styrkja til stjórnmálaflokka. Aðalatriðið þar var ekki í hvaða skúffu hjá Skattinum upplýsingarnar væru vistaðar, heldur að þær væru réttar, að það væri gagnsæi og það væri á hreinu í hvað peningar stjórnmálaflokka færu, að það væru upplýsingar um hverjir styrktu stjórnmálaflokka og þar eftir götunum,“ segir Björg Eva. „Innihaldið var nú í mínum huga mikilvægara heldur en formið og aðalatriðið hlýtur að vera að flokkarnir uppfylli öll skilyrði til þess að taka á móti þessum peningum og þá efnisleg skilyrði, þannig það sé jafnræði á milli flokka og það sé hægt að finna út hvaðan allir peningar koma og í hvað þeir fara.“ Skráningu VG var ekki breytt fyrr en á síðasta ári en breyttar reglur tóku gildi árið 2022. Sjálf beri hún ábyrgð á því að ekki hafi verið fyrr gegnið frá réttri skráningu VG. „Ég gleymdi þessari skráningu en öll skilyrði voru hins vegar uppfyllt til að fá skráninguna. Við höfum svo sem farið í gegnum hvort að, við vorum ekkert minnt á þetta sérstaklega því að auðvitað þá skiluðum við ársreikningum á réttum tímum og við skiluðum inn löglega kosinni stjórn og öllu þessu. Þannig það er ekki annað að sjá en að þeir sem greiða út peninginn hafi líka talið að þetta væri allt í góðu lagi,“ útskýrir Björg. Eftir standi að hennar mati að mestu máli skipti hvort flokkarnir uppfylli efnisleg skilyrði um gagnsæi og upplýsingaskildu. „Hvert er málið eiginlega efnislega, þegar að allar upplýsingar um flokkana liggja fyrir inni hjá skattinum í skrá þar sem þeir hafa alltaf verið, það er bara ekki búið að færa þá úr einni skrá í aðra en þetta liggur allt inni á sama stað,“ segir Björg. Telja sig ekki þurfa að greiða til baka Sjálfstæðisflokkurinn fékk einnig greiddan út styrk í lok janúar árið 2022, nokkru áður en breytt skráning hjá flokknum var frágengin hjá Skattinum. Ingvar P. Guðbjörnsson, upplýsingafulltrúi Sjálfstæðisflokksins segir flokkinn hins vegar líta svo á að skilyrði væru uppfyllt. „Það kemur í ljós að það er ekki tilbúið þetta form til þess að skila þessu inn fyrr en 12. janúar og það var ekkert sem kom fram um að það væri krafa um að við yrðum búin að því. Það var ekki heldur neitt í lögunum um neina tímapressu á því og það hlýtur þá að liggja í hlutarins eðli að fjárheimildirnar eru bara til 31. desember hvert ár,“ útskýrir Ingvar spurður um afstöðu flokksins. Ríkið hafi ekki gert neinar athugasemdir við umsókn flokksins. „Við skiluðum þessu frekar hratt og vel. Þetta var mjög umfangsmikil vinna að skila þessu inn. Það lá ekkert fyrir, þó í lögunum kæmi fram upp og ofan hvernig ætti að gera þetta, þá lá ekkert fyrir nákvæm útfærsla á því og þetta var bara mikið verk að ná þessu öllu saman. Að lista upp allar flokkseiningar innan flokksins, hlutverk þeirra og svo framvegis. og það má vel vera að Fjársýslan hefði átt að bíða með að borga þetta út en við teljum að það sé alveg absolute að við höfum náð að uppfylla þetta á þessu ári,“ svarar Ingvar. Aðeins fjórir flokkar, Framsókn, Miðflokkur, Samfylking og Viðreisn, höfðu gengið að fullu frá réttri skráningu hjá Skattinum þegar fyrst var greitt út samkvæmt nýjum reglum 25. Janúar 2022. Hefðuð þið getað gengið hraðar í málið til að ganga frá réttri skráningu fyrr? „Við vorum náttúrlega byrjuð að undirbúa þetta en við vissum ekkert nákvæma útfærslu. Við vissum ekkert nákvæma útfærslu, við vissum ekki hversu ítarlega þyrfti að skila þessum gögnum, hvort það væri nóg að skila bara lista eða hvað. Það lá ekki fyrir fyrr en 12. janúar og þá voru bara einhverjir örfáir virkir dagar í þennan 25. janúar, en það kom eins og ég sagði áðan ekkert fram um það að það væri skilyrði að það yrði gert og manni virðist sem að það hafi ekki heldur verið sá skilningur hjá ríkinu vegna þess að þessir styrkir voru bara greiddir út þarna,“ segir Ingvar. Ef það kæmi á daginn að þið og aðrir flokkar þurfið að greiða til baka, mynduð þið fallast á það? „Við mundum að sjálfsögðu ekki fallast á það held ég, en það er auðvitað eitthvað sem bara þá verður að bíða síðari tíma að taka ákvörðun um og ræða,“ svarar Ingvar.
Vinstri græn Sjálfstæðisflokkurinn Stjórnsýsla Styrkir til stjórnmálasamtaka Ríkisstjórn Katrínar Jakobsdóttur (2017-2024) Mest lesið Ekkert spurst til Sólrúnar á Spáni í nokkra daga Innlent Snorri sagður spúa hatri og trumpísku yfir heimsbyggðina Innlent Ók yfir á rangan helming og lést átta dögum síðar Innlent Meint hræðsla dómara ekki næg ástæða til að taka málið fyrir Innlent „Ásthildur Lóa var kjöldregin í öllum fjölmiðlum heims“ Innlent Tóku mið af viðskiptahalla en ekki tollum Erlent „Kokkurinn“ í Bandidos látinn Erlent Býst við kolsvartri skýrslu Innlent „Af hverju var það sem var sagt á fimmtudegi svikið á mánudegi?“ Innlent Funduðu aftur fram að miðnætti: „Vont að þingmenn stjórnarandstöðunnar séu móðgaðir“ Innlent Fleiri fréttir Leggur 380 milljónir í nýtt félag um samgöngur Töflurnar tuttugu þúsund falsaðar og innihéldu annað hættulegt efni Tekur við starfi þingmanns í leyfi frá borginni Veðurstofan ekki búin að afskrifa gosið með öllu Bein útsending: Evrópsk öryggis- og varnarmál í breytilegum heimi Ekkert spurst til Sólrúnar á Spáni í nokkra daga „Af hverju var það sem var sagt á fimmtudegi svikið á mánudegi?“ Rafrettur hafi langvarandi afleiðingar á lungu, heila og hjarta Trjám úr Öskjuhlíð skipað frá Hafnarfirði Býst við kolsvartri skýrslu Frumvarp um gæludýrahald skerði sjálfsögð réttindi fólks til heilsu Meint hræðsla dómara ekki næg ástæða til að taka málið fyrir „Ásthildur Lóa var kjöldregin í öllum fjölmiðlum heims“ Tollastríð Trumps hefur áhrif víða Ók yfir á rangan helming og lést átta dögum síðar Bókun 35 þokast nær afgreiðslu Sló mann með glerglasi í höfuðið á Strandgötunni Snorri sagður spúa hatri og trumpísku yfir heimsbyggðina Ákærður fyrir að áreita barn í búningsklefa Stöðug og jöfn jarðskjálftavirkni Funduðu aftur fram að miðnætti: „Vont að þingmenn stjórnarandstöðunnar séu móðgaðir“ Kvikugangur talinn ná langleiðina að flugvallarstæði Hvassahrauns Alþingi hafi átt að vera upplýst Stöðvuðu smygl á tuttugu þúsund Oxycontin-töflum Hinir handteknu alveg ótengdir Stjórnarformaður vísisjóðs nýr forseti Félagsvísindasviðs HÍ Engin virkni í sprungunni og umfangsmikil lögregluaðgerð Erlendir ferðamenn gripnir glóðvolgir Harma að upplýsingar hafi verið sendar út fyrir mistök Tveimur sleppt og þrír eftir í haldi Sjá meira