Langlífir og hamingjusamir en um leið methafar í lyfjanotkun Berghildur Erla Bernharðsdóttir skrifar 16. janúar 2023 20:00 Margrét Ólafía Tómasdóttir heimilislæknir segir brýnt að skoða hvað valdi því að Íslendingar setja hvert metið á fætur öðru í lyfjanotkun. Á sama tíma sé langlífi og hamingja mikil hér samanborið við önnur lönd. Vísir/Arnar Á meðan Íslendingar eru meðal hamingjusömustu og langlífustu þjóða í heimi setja þeir hvert metið á fætur öðru í lyfjanotkun. Heimilislæknir segir mikilvægt að finna út hvað veldur þessu og meta stöðuna upp á nýtt. Það geti verið skaðlegt að vera mörgum lyfjum í langan tíma. Nýjar alþjóðlega mælingar sýna að Íslendingar eru meðal hamingjusömustu og langlífustu þjóða. Það samrýmist illa þeirri staðreynd að á sama tíma er þjóðin að setja fjölmörg met í lyfjanotkun. „Við toppum nánast öll lönd nánast sama hvaða lönd við skoðum þá erum við að ávísa mun meira af lyfjum en löndin í kringum okkur. Ef maður skoða mismunandi lyfjaflokka þá erum við langt langt á undan hinum Norðurlöndunum með ADHD lyfin og eru þar svona á pari við Bandaríkin. Við erum langt á undan hinum Norðurlandaþjóðunum varðandi notkun sýklalyfja, við notum meira af bakflæðilyfjum, meira af asmalyfjum.“ segir Margrét Ólafía Tómasdóttir sem var með málþing um viðfangsefnið á Læknadögum í dag.. Margrét segir þetta kom á óvart. „Við toppum okkur varðandi hamingju þjóðarinnar, við erum langlíf, heilsan er góð, lýðheilsuþættir eins og reykingar og áfengi eru í mjög góðu standi hér þess vegna kemur á óvart hvað við notum mikið af lyfjum,“ segir hún. Aðspurð hvort lyfjanotkunin gæti verið lykillinn að hamingjunni og langlífinu svarar hún. „Það er eitt af því sem þarf að skoða líka.“ Aðrar skýringar geti verið. „Þetta er skuggahliðin á kappsemi þjóðarinnar. Ég held við þurfum að skoða betur og mögulega endurmeta stöðuna. Meta hvort þetta hafi eitthvað að gera með heilsulæsi, uppbyggingu heilbrigðiskerfisins eða samfélagsbygginguna hjá okkur“ segir hún. Það þurfi að endurmeta þessi mál. „Lyfjanotkun til lengri tíma er skaðleg. Við erum að breyta því hvernig líkaminn hegðar sér. Eftir því sem við erum á fleiri lyfjum þá erum við að valda meiri skaða þannig að þarna koma alls konar þættir inn sem geta haft áhrif á lífskjör og lífslengd,“ segir Margrét að lokum. Lyf Heilsa Heilsugæsla Heilbrigðismál Mannfjöldi Mest lesið Skóli blásinn af og foreldrar eitt stórt spurningamerki Innlent Dóru Björt hafnað: „Nú eru kaflaskil“ Innlent Bandarískur reynslubolti gómaður við að þjálfa Kínverja Erlent Sex hundruð fastir á Akureyri eftir að áhafnir runnu út á tíma Innlent Strætó fór útaf á Holtavörðuheiði Innlent Bein vaxið yfir augun og fólk afmyndast í andliti við notkun peptíða Innlent Holtavörðuheiði og Fjarðarheiði lokaðar Innlent Vaktin: Sautján vélar á röngum velli og flugferðum aflýst Innlent Sakfelling Steinu staðfest Innlent Ástand sem ekki hefur sést áður Innlent Fleiri fréttir Strætó fór útaf á Holtavörðuheiði Skóli blásinn af og foreldrar eitt stórt spurningamerki Holtavörðuheiði og Fjarðarheiði lokaðar Sex hundruð fastir á Akureyri eftir að áhafnir runnu út á tíma Þúsundir í slæmri stöðu, stjórnvöld verði að bregðast við Dóru Björt hafnað: „Nú eru kaflaskil“ Bæjarstjóri Mosfelssbæjar á lista Samfylkingar í Reykjavík Ástand sem ekki hefur sést áður Steina vill áfrýja: „Brotið gegn grundvallarréttindum umbjóðanda míns“ Vilja finna unglingaskóla nýjan stað Vaktin: Sautján vélar á röngum velli og flugferðum aflýst Tíu manns í árekstri á Suðurlandi Sakfelling Steinu staðfest Heilsugæslan tekur við verkefnum Heyrnar- og talmeinastöðvar Lögðu hald á tugi kílóa lítt þekkts fíkniefnis Bein útsending: Veikindaréttindi og samspil milli vinnumarkaðar og heilbrigðisþjónustu Bein vaxið yfir augun og fólk afmyndast í andliti við notkun peptíða Gísli Rafn lætur af störfum hjá Rauða krossinum Tækinu ekki ekið of hratt þó hraðinn segi ekki allt Börnum með stöðu sakbornings fjölgar: „Sláandi tölur“ Viðreisn býður í fyrsta skipti fram á Akureyri Vonbrigði með verðbólgutölurnar og snjómokstur olli tjóni Háskólinn lagði stúdenta Stranger Things-fossinn gæti orðið vinsælastur Þau skipa lista Sjálfstæðisflokksins á Ísafirði Vilja borgarlest í stað borgarlínu Einar Jóhannes fær oddvitasæti Miðflokksins í Kópavogi Þorsteinn hættur hjá Deloitte þrátt fyrir sýknu Bein útsending: Þróun og horfur á vinnumarkaði Voru að tína dópið úr töskunni þegar löggan réðst til atlögu Sjá meira
Nýjar alþjóðlega mælingar sýna að Íslendingar eru meðal hamingjusömustu og langlífustu þjóða. Það samrýmist illa þeirri staðreynd að á sama tíma er þjóðin að setja fjölmörg met í lyfjanotkun. „Við toppum nánast öll lönd nánast sama hvaða lönd við skoðum þá erum við að ávísa mun meira af lyfjum en löndin í kringum okkur. Ef maður skoða mismunandi lyfjaflokka þá erum við langt langt á undan hinum Norðurlöndunum með ADHD lyfin og eru þar svona á pari við Bandaríkin. Við erum langt á undan hinum Norðurlandaþjóðunum varðandi notkun sýklalyfja, við notum meira af bakflæðilyfjum, meira af asmalyfjum.“ segir Margrét Ólafía Tómasdóttir sem var með málþing um viðfangsefnið á Læknadögum í dag.. Margrét segir þetta kom á óvart. „Við toppum okkur varðandi hamingju þjóðarinnar, við erum langlíf, heilsan er góð, lýðheilsuþættir eins og reykingar og áfengi eru í mjög góðu standi hér þess vegna kemur á óvart hvað við notum mikið af lyfjum,“ segir hún. Aðspurð hvort lyfjanotkunin gæti verið lykillinn að hamingjunni og langlífinu svarar hún. „Það er eitt af því sem þarf að skoða líka.“ Aðrar skýringar geti verið. „Þetta er skuggahliðin á kappsemi þjóðarinnar. Ég held við þurfum að skoða betur og mögulega endurmeta stöðuna. Meta hvort þetta hafi eitthvað að gera með heilsulæsi, uppbyggingu heilbrigðiskerfisins eða samfélagsbygginguna hjá okkur“ segir hún. Það þurfi að endurmeta þessi mál. „Lyfjanotkun til lengri tíma er skaðleg. Við erum að breyta því hvernig líkaminn hegðar sér. Eftir því sem við erum á fleiri lyfjum þá erum við að valda meiri skaða þannig að þarna koma alls konar þættir inn sem geta haft áhrif á lífskjör og lífslengd,“ segir Margrét að lokum.
Lyf Heilsa Heilsugæsla Heilbrigðismál Mannfjöldi Mest lesið Skóli blásinn af og foreldrar eitt stórt spurningamerki Innlent Dóru Björt hafnað: „Nú eru kaflaskil“ Innlent Bandarískur reynslubolti gómaður við að þjálfa Kínverja Erlent Sex hundruð fastir á Akureyri eftir að áhafnir runnu út á tíma Innlent Strætó fór útaf á Holtavörðuheiði Innlent Bein vaxið yfir augun og fólk afmyndast í andliti við notkun peptíða Innlent Holtavörðuheiði og Fjarðarheiði lokaðar Innlent Vaktin: Sautján vélar á röngum velli og flugferðum aflýst Innlent Sakfelling Steinu staðfest Innlent Ástand sem ekki hefur sést áður Innlent Fleiri fréttir Strætó fór útaf á Holtavörðuheiði Skóli blásinn af og foreldrar eitt stórt spurningamerki Holtavörðuheiði og Fjarðarheiði lokaðar Sex hundruð fastir á Akureyri eftir að áhafnir runnu út á tíma Þúsundir í slæmri stöðu, stjórnvöld verði að bregðast við Dóru Björt hafnað: „Nú eru kaflaskil“ Bæjarstjóri Mosfelssbæjar á lista Samfylkingar í Reykjavík Ástand sem ekki hefur sést áður Steina vill áfrýja: „Brotið gegn grundvallarréttindum umbjóðanda míns“ Vilja finna unglingaskóla nýjan stað Vaktin: Sautján vélar á röngum velli og flugferðum aflýst Tíu manns í árekstri á Suðurlandi Sakfelling Steinu staðfest Heilsugæslan tekur við verkefnum Heyrnar- og talmeinastöðvar Lögðu hald á tugi kílóa lítt þekkts fíkniefnis Bein útsending: Veikindaréttindi og samspil milli vinnumarkaðar og heilbrigðisþjónustu Bein vaxið yfir augun og fólk afmyndast í andliti við notkun peptíða Gísli Rafn lætur af störfum hjá Rauða krossinum Tækinu ekki ekið of hratt þó hraðinn segi ekki allt Börnum með stöðu sakbornings fjölgar: „Sláandi tölur“ Viðreisn býður í fyrsta skipti fram á Akureyri Vonbrigði með verðbólgutölurnar og snjómokstur olli tjóni Háskólinn lagði stúdenta Stranger Things-fossinn gæti orðið vinsælastur Þau skipa lista Sjálfstæðisflokksins á Ísafirði Vilja borgarlest í stað borgarlínu Einar Jóhannes fær oddvitasæti Miðflokksins í Kópavogi Þorsteinn hættur hjá Deloitte þrátt fyrir sýknu Bein útsending: Þróun og horfur á vinnumarkaði Voru að tína dópið úr töskunni þegar löggan réðst til atlögu Sjá meira