Grænlendingar fá fría læknisþjónustu í Danmörku Oddur Ævar Gunnarsson skrifar 4. september 2026 07:43 Nokkrir ráðherrar í ríkisstjórn Danmerkur, Ida Auken heilbrigðisráðherra til vinstri og Mette Frederiksen forsætisráðherra hægra megin. EPA/MADS CLAUS RASMUSSEN Heilbrigðisráðherrar Danmerkur og Grænlands hafa komist að samkomulagi um að Grænlendingar geti nálgast fría læknisþjónustu í Danmörku. Hingað til hafa Grænlendingar þurft að sækja um sérstök leyfi til að nálgast læknisþjónustu í Danmörku en Grænlendingar hafa stýrt eigin heilbrigðismálum síðan árið 1992. Í umfjöllun danska ríkisútvarpsins kemur fram að um 1300 Grænlendingar sæki læknisþjónustu til Danmerkur á ári hverju. Haft er eftir heilbrigðisráðherra Danmerkur Ida Auken að Danir muni kosta til 180 milljónum danskra króna til þessa á ári hverju eða 3,4 milljörðum íslenskra króna. „Danmörk er hluti af ríkjasambandinu ásamt Grænlandi. Mér finnst það alveg rétt, nú þegar við höfum sérhæfða hæfni í Danmörku, að við tryggjum þá algerlega jafna meðferð og tryggjum að Danmörk greiði sinn hluta af því,“ segir Auken. Anne Wangenheim heilbrigðisráðherra Grænlands segir að um sögulegan samning sé að ræða. Grænlendingar reka 74 heilsugæslur og spítala í Nuuk. Sérstakt heilbrigðisráð verði stofnað til þess að tryggja að Grænlendingar hljóti sama rétt til þjónustu í Danmörku og Danir. Wangenheim segir að nýi samningurinn nái til ýmissar þjónustu. „Þetta á meðal annars við um snemmgreiningu krabbameins, sem er ábótavant á Grænlandi. Það þýðir að dánartíðnin er mun hærri. Þetta samkomulag er einmitt til að tryggja að við innleiðum kerfi sem gefa okkur sömu tækifæri til sérhæfðra meðferða,“ segir hún. Grænlendingar hafi hingað til eytt 1,8 milljarði danskra króna í heilbrigðisþjónustu. Nýr samningur geti orðið til þess að peningum verði betur varið í þjónustuna á Grænlandi. Mikill styr hefur staðið um stöðu Grænlands, þá sérstaklega í upphafi ársins þegar Donald Trump Bandaríkjaforseti lýsti því ítrekað yfir að hann vildi að Grænland yrði hluti af Bandaríkjunum. Danir hafa allir götur síðan þvertekið fyrir það að láta þá drauma rætast og hafa meðal annars fjölgað í herliði sínu á Grænlandi. Danmörk Grænland Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Mest lesið Stutt geti verið í kosningar Innlent Segir merkilegt að einkaskilaboð séu rædd á Alþingi Innlent Fimm handteknir og grunaðir um skipulagningu hryðjuverks Erlent Bregðast við skipulögðum árásum og hótunum Innlent Yfirgefa heimili sín og flykkjast í neyðarskýlin Erlent Maður á sextugsaldri með áverka á höfði eftir árás ungmenna Innlent Skrúðgangan aftur leyfð þrjátíu árum eftir hryllinginn Erlent Rafflugvélin jafnar stærð innanlandsvéla Icelandair Erlent Skemmtistað lokað í miðborginni vegna fjölda ungmenna Innlent Eldur á Hellu Innlent Fleiri fréttir Forseti Serbíu segir af sér í skugga mótmæla Tvö lík fundin eftir að snjóðflóð lenti á búðum Yfirgefa heimili sín og flykkjast í neyðarskýlin Meintu hryðjuverkamennirnir lengi undir eftirliti Fimm handteknir og grunaðir um skipulagningu hryðjuverks Vill gera á Vesturbakkanum það sem gert var á Gasa Þúsundir tálma göngu Óraníureglunnar Hátt í þrjátíu drepnir í tveimur skotárásum Heimili rýmd nærri herflugstöð Skrúðgangan aftur leyfð þrjátíu árum eftir hryllinginn Rafflugvélin jafnar stærð innanlandsvéla Icelandair „Ég hafna samningi þeirra“ Nýr sendiherra er Búi og kannast ekki við „þjóðarmorð á hvítum“ Allt ætlaði um koll að keyra þegar grímuskylda var afnumin Gríðarlegur fjöldi fagnaði páfanum Sex látnir eftir að íbúðarbygging hrundi Stofna „samskiptarás“ til að meðhöndla gervigreind Sex ára stúlka setti heimsmet Hafi hafnað tillögu Írana um opnum Hormússunds Baráttan harðnar í Texas: Dæla milljónum í baráttuna um öldungadeildina Sýnir Xi lýðræðisdjásn Bandaríkjanna Reyna að banna arabíska stjórnmálaflokka Þriggja turna þras í furstadæmunum Holmes flutt á áfangaheimili Banna búrkur og níkab Bygging nýs og stærra glæsihýsis Pútíns langt á veg komin Æðstu herforingjar halda skyndifund um árásir Húta Frægt fólk meðal handtekinna í New York „Höfum aldrei átt betra samband“ Tugir fulltrúa gengu út þegar Netanjahú tók til máls Sjá meira
Í umfjöllun danska ríkisútvarpsins kemur fram að um 1300 Grænlendingar sæki læknisþjónustu til Danmerkur á ári hverju. Haft er eftir heilbrigðisráðherra Danmerkur Ida Auken að Danir muni kosta til 180 milljónum danskra króna til þessa á ári hverju eða 3,4 milljörðum íslenskra króna. „Danmörk er hluti af ríkjasambandinu ásamt Grænlandi. Mér finnst það alveg rétt, nú þegar við höfum sérhæfða hæfni í Danmörku, að við tryggjum þá algerlega jafna meðferð og tryggjum að Danmörk greiði sinn hluta af því,“ segir Auken. Anne Wangenheim heilbrigðisráðherra Grænlands segir að um sögulegan samning sé að ræða. Grænlendingar reka 74 heilsugæslur og spítala í Nuuk. Sérstakt heilbrigðisráð verði stofnað til þess að tryggja að Grænlendingar hljóti sama rétt til þjónustu í Danmörku og Danir. Wangenheim segir að nýi samningurinn nái til ýmissar þjónustu. „Þetta á meðal annars við um snemmgreiningu krabbameins, sem er ábótavant á Grænlandi. Það þýðir að dánartíðnin er mun hærri. Þetta samkomulag er einmitt til að tryggja að við innleiðum kerfi sem gefa okkur sömu tækifæri til sérhæfðra meðferða,“ segir hún. Grænlendingar hafi hingað til eytt 1,8 milljarði danskra króna í heilbrigðisþjónustu. Nýr samningur geti orðið til þess að peningum verði betur varið í þjónustuna á Grænlandi. Mikill styr hefur staðið um stöðu Grænlands, þá sérstaklega í upphafi ársins þegar Donald Trump Bandaríkjaforseti lýsti því ítrekað yfir að hann vildi að Grænland yrði hluti af Bandaríkjunum. Danir hafa allir götur síðan þvertekið fyrir það að láta þá drauma rætast og hafa meðal annars fjölgað í herliði sínu á Grænlandi.
Danmörk Grænland Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Mest lesið Stutt geti verið í kosningar Innlent Segir merkilegt að einkaskilaboð séu rædd á Alþingi Innlent Fimm handteknir og grunaðir um skipulagningu hryðjuverks Erlent Bregðast við skipulögðum árásum og hótunum Innlent Yfirgefa heimili sín og flykkjast í neyðarskýlin Erlent Maður á sextugsaldri með áverka á höfði eftir árás ungmenna Innlent Skrúðgangan aftur leyfð þrjátíu árum eftir hryllinginn Erlent Rafflugvélin jafnar stærð innanlandsvéla Icelandair Erlent Skemmtistað lokað í miðborginni vegna fjölda ungmenna Innlent Eldur á Hellu Innlent Fleiri fréttir Forseti Serbíu segir af sér í skugga mótmæla Tvö lík fundin eftir að snjóðflóð lenti á búðum Yfirgefa heimili sín og flykkjast í neyðarskýlin Meintu hryðjuverkamennirnir lengi undir eftirliti Fimm handteknir og grunaðir um skipulagningu hryðjuverks Vill gera á Vesturbakkanum það sem gert var á Gasa Þúsundir tálma göngu Óraníureglunnar Hátt í þrjátíu drepnir í tveimur skotárásum Heimili rýmd nærri herflugstöð Skrúðgangan aftur leyfð þrjátíu árum eftir hryllinginn Rafflugvélin jafnar stærð innanlandsvéla Icelandair „Ég hafna samningi þeirra“ Nýr sendiherra er Búi og kannast ekki við „þjóðarmorð á hvítum“ Allt ætlaði um koll að keyra þegar grímuskylda var afnumin Gríðarlegur fjöldi fagnaði páfanum Sex látnir eftir að íbúðarbygging hrundi Stofna „samskiptarás“ til að meðhöndla gervigreind Sex ára stúlka setti heimsmet Hafi hafnað tillögu Írana um opnum Hormússunds Baráttan harðnar í Texas: Dæla milljónum í baráttuna um öldungadeildina Sýnir Xi lýðræðisdjásn Bandaríkjanna Reyna að banna arabíska stjórnmálaflokka Þriggja turna þras í furstadæmunum Holmes flutt á áfangaheimili Banna búrkur og níkab Bygging nýs og stærra glæsihýsis Pútíns langt á veg komin Æðstu herforingjar halda skyndifund um árásir Húta Frægt fólk meðal handtekinna í New York „Höfum aldrei átt betra samband“ Tugir fulltrúa gengu út þegar Netanjahú tók til máls Sjá meira