Undarleg stefna í umræðunni um ESB Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar 18. júlí 2026 18:01 Ég furða mig á hvers vegna aðalbaráttan um ESB fer fram í mjólkurbúð eða á skyndibitastöðum. Þetta er stór ákvörðun um framtíð okkar og afkomenda okkar sem við erum að ræða, ekki um hvað við borgum fyrir skyndibita þó að við rennum honum niður með mjólk. Verðið á þessum hlutum er ekki fast og getur breyst hvenær sem er, bæði hér heima og í öðrum löndum. Það er margt sem hefur áhrif á verð eins og kostnaður við flutning og kostnaður við framleiðslu. Þið vitið að Ísland er langt í burtu frá hinum ESB-löndunum og þar að auki eyja. Vöruverð hér getur aldrei verið sambærilegt verði í löndum Evrópu bæði vegna þess hvað markaðurinn er lítill og hvað við erum langt í burtu frá öðrum löndum. Vörur kosta ekki það sama á Raufarhöfn og í Reykjavík, við vitum hvers vegna og „sættum“ okkur við það. Við vitum líka að verð getur verið misjafnt eftir búðum, til dæmis er verðið í Krambúðinni hærra en í Bónus og kaffið í Te og kaffi er dýrara en hjá Olís. Þetta vitum við vel. Undarleg ummæli Ég furða mig líka á ummælum forseta landsins um að þetta væri lýðræðisæfing. Þetta er ekki æfing, þetta er ákvörðun um framtíð okkar og landsins sem við unnum. Þess utan hafa flestir Íslendingar kosið oft og mörgum sinnum og við kunnum á lýðræðið og þurfum ekki æfingu, þeir sem eru nýkomnir á kosningaaldur og að stíga sín fyrstu skref hafa samt oft tekið þátt í alls konar kosningum og vita hvernig þetta virkar og þurfa því ekki að æfa sig heldur. Það geta flestir aflað sér upplýsinga um kosningar og lýðræði bæði á vefmiðlun og hjá sínum nánustu. En öll erum við ein í kjörklefanum og veljum það sem við teljum réttast eftir að hafa kynnt okkur málið. Það má finna alls konar upplýsingar, misgóðar og réttar, en vefur ESB er mjög góður og hvað er betra en upplýsingar beint frá ESB um hvernig sambandið virkar? Ég tók saman nokkur atriði til að skoða í grein minni „ESB-Pakkinn“ Enn undarlegri ummæli Ég sá mann deila útreikningi á 70 milljóna íbúðalánum á Íslandi og í Danmörku. Þar var borið saman verðtryggt lán til 40 ára á Íslandi og danskt óverðtryggt lán til 30 ára. Þetta var auðvitað svakalegur munur á afborgunum, látum vera þótt það séu borin saman mismunandi lán en hér vantar allar forsendur. Hvaða gengi var þegar hann breytti dönsku krónunni í íslenskar krónur, hvað hátt hlutfall af íbúðarverði er þetta? Hvað er íbúðarverð í Danmörku? Getur hinn almenni Dani keypt íbúð fyrir meðallaunin sín? Og hvað er hann þá orðinn gamall? Eins og þið sjáið er hér margt sem þarf að skoða þó að maður hnjóti strax um muninn á lánunum, bæði verðtryggingunni og árafjölda. Tókuð þið eftir því að Danir eru ekki með evru heldur sinn gjaldmiðil, sína eigin krónu, alveg eins og við, en þetta er samt sett fram sem sönnun á kostum þess að taka upp evruna. Með þessu lét hann fylgja eftirfarandi skilaboð til sinna nánustu: „Það sem ég vil segja við roskið fólk í fjölskyldu og vinahópi: Þið viljið ekki að barna- og barnabarnabörn ykkar heimsæki ykkur öldruð og spyrji: „Afi/amma, hvernig greiddir þú atkvæði í þjóðaratkvæðagreiðslunni árið 2026? Greiddir þú atkvæði með mér og börnunum mínum eða á móti okkur?“ „Gáum að því“ Þess má svo til gamans geta að um 100 m2 einbýlishús á Raufarhöfn kostar núna um 18 milljónir en svipað hús í 109 Reykjavík um 100 milljónir. Vöndum okkur og verum málefnaleg og umfram allt kjósum eftir okkar sannfæringu eftir að hafa kynnt okkur málið vel, látum ekki svona umræðu afvegaleiða okkur. Höfundur er félagi í Til Vinstri við ESB. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Guðmunda G. Guðmundsdóttir Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Fokk, ég er með ristilkrabbamein! Matthías Freyr Matthíasson Skoðun Börn þurfa úrræði, ekki innantóm loforð Ása Berglind Hjálmarsdóttir Skoðun Breyttur einkunnakvarði gerir námsmatið ekki skýrara Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir Skoðun Var Stonehenge sláturhús? Ása Hlín Benediktsdóttir Skoðun Súri sannleikurinn um rakastjórnun - Þekkingin er til, en húsin leka samt enn Sigurður Sigurðsson Skoðun Landsréttur gefur út óútfylltan tékka fyrir hvers kyns ofbeldi Sigrún Sif Eyfeld Jóelsdóttir Skoðun Lofthjúpurinn er ekki verðbólguspá – þegar prófessorinn villist út fyrir sitt sérfræðisvið Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman Skoðun Það er alltaf til fé fyrir næstu framkvæmd—Hvenær ætlum við að læra? Vilhelm Jónsson Skoðun Mamma ég lofa Lára G. Sigurðardóttir Skoðun Skoðun Skoðun Skörum fram úr í skaðlegu skattaumhverfi Elliði Vignisson skrifar Skoðun Hvernig getum við dregið úr einmanaleika mæðra í fæðingarorlofi? Sigrún Þóra Sveinsdóttir skrifar Skoðun Arfurinn og réttur ríkisins til skattheimtu Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Undir sömu stjörnu – ópera fyrir alla þjóðina Sævar Þór Halldórsson skrifar Skoðun Börn þurfa úrræði, ekki innantóm loforð Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Ísland á ekki að verða land gjaldhliða Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Fokk, ég er með ristilkrabbamein! Matthías Freyr Matthíasson skrifar Skoðun Lofthjúpurinn er ekki verðbólguspá – þegar prófessorinn villist út fyrir sitt sérfræðisvið Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Af þreyttasta frumvarpi íslenskrar þingsögu Árni Guðmundsson skrifar Skoðun Samfélagsbanki: Opið bréf til ríkisstjórnarinnar Guðmundur D. Haraldsson,Sævar Finnbogason skrifar Skoðun Var Stonehenge sláturhús? Ása Hlín Benediktsdóttir skrifar Skoðun Það er alltaf til fé fyrir næstu framkvæmd—Hvenær ætlum við að læra? Vilhelm Jónsson skrifar Skoðun Landsréttur gefur út óútfylltan tékka fyrir hvers kyns ofbeldi Sigrún Sif Eyfeld Jóelsdóttir skrifar Skoðun Nýtum betur gagnreyndar aðferðir í skólum Skúli Helgason skrifar Skoðun Súri sannleikurinn um rakastjórnun - Þekkingin er til, en húsin leka samt enn Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman skrifar Skoðun Breyttur einkunnakvarði gerir námsmatið ekki skýrara Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar Skoðun Lögfræði er engin eðlisfræði – fullveldi er ekki þyngdarkraftur Bergur Hauksson skrifar Skoðun Mamma ég lofa Lára G. Sigurðardóttir skrifar Skoðun Þetta hjólar sig ekki sjálft Birgir Birgisson skrifar Skoðun Vefsíðan er dauð! Lengi lifi amma dreki! Geir Sigurður Jónsson skrifar Skoðun Öflugasta endurhæfingarstofnun Íslands verður að fá slagkraft á ný Halldór Víglundsson skrifar Skoðun Spjall við Guð Atli Sævar Guðmundsson skrifar Skoðun Hvað er svona sérstakt við börn fædd í apríl? Nanna Kristín Tryggvadóttir skrifar Skoðun Dauðalæsi: Þegar samtalið skiptir mestu máli Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Þegar samþykki virðist verða að ábyrgð brotaþola Herdís Ósk Sveinbjörnsdóttir. skrifar Skoðun ÁTVR, Ölgerðin og breyttir tímar Jón Páll Haraldsson skrifar Skoðun Gilda engin lög um óvígða sambúð? Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Ríkisstjórnin sker niður þjónustu við börn Lilja Dögg Alfreðsdóttir skrifar Skoðun Vill fólk að allir leikir skipti máli? Jón Fannar Árnason skrifar Sjá meira
Ég furða mig á hvers vegna aðalbaráttan um ESB fer fram í mjólkurbúð eða á skyndibitastöðum. Þetta er stór ákvörðun um framtíð okkar og afkomenda okkar sem við erum að ræða, ekki um hvað við borgum fyrir skyndibita þó að við rennum honum niður með mjólk. Verðið á þessum hlutum er ekki fast og getur breyst hvenær sem er, bæði hér heima og í öðrum löndum. Það er margt sem hefur áhrif á verð eins og kostnaður við flutning og kostnaður við framleiðslu. Þið vitið að Ísland er langt í burtu frá hinum ESB-löndunum og þar að auki eyja. Vöruverð hér getur aldrei verið sambærilegt verði í löndum Evrópu bæði vegna þess hvað markaðurinn er lítill og hvað við erum langt í burtu frá öðrum löndum. Vörur kosta ekki það sama á Raufarhöfn og í Reykjavík, við vitum hvers vegna og „sættum“ okkur við það. Við vitum líka að verð getur verið misjafnt eftir búðum, til dæmis er verðið í Krambúðinni hærra en í Bónus og kaffið í Te og kaffi er dýrara en hjá Olís. Þetta vitum við vel. Undarleg ummæli Ég furða mig líka á ummælum forseta landsins um að þetta væri lýðræðisæfing. Þetta er ekki æfing, þetta er ákvörðun um framtíð okkar og landsins sem við unnum. Þess utan hafa flestir Íslendingar kosið oft og mörgum sinnum og við kunnum á lýðræðið og þurfum ekki æfingu, þeir sem eru nýkomnir á kosningaaldur og að stíga sín fyrstu skref hafa samt oft tekið þátt í alls konar kosningum og vita hvernig þetta virkar og þurfa því ekki að æfa sig heldur. Það geta flestir aflað sér upplýsinga um kosningar og lýðræði bæði á vefmiðlun og hjá sínum nánustu. En öll erum við ein í kjörklefanum og veljum það sem við teljum réttast eftir að hafa kynnt okkur málið. Það má finna alls konar upplýsingar, misgóðar og réttar, en vefur ESB er mjög góður og hvað er betra en upplýsingar beint frá ESB um hvernig sambandið virkar? Ég tók saman nokkur atriði til að skoða í grein minni „ESB-Pakkinn“ Enn undarlegri ummæli Ég sá mann deila útreikningi á 70 milljóna íbúðalánum á Íslandi og í Danmörku. Þar var borið saman verðtryggt lán til 40 ára á Íslandi og danskt óverðtryggt lán til 30 ára. Þetta var auðvitað svakalegur munur á afborgunum, látum vera þótt það séu borin saman mismunandi lán en hér vantar allar forsendur. Hvaða gengi var þegar hann breytti dönsku krónunni í íslenskar krónur, hvað hátt hlutfall af íbúðarverði er þetta? Hvað er íbúðarverð í Danmörku? Getur hinn almenni Dani keypt íbúð fyrir meðallaunin sín? Og hvað er hann þá orðinn gamall? Eins og þið sjáið er hér margt sem þarf að skoða þó að maður hnjóti strax um muninn á lánunum, bæði verðtryggingunni og árafjölda. Tókuð þið eftir því að Danir eru ekki með evru heldur sinn gjaldmiðil, sína eigin krónu, alveg eins og við, en þetta er samt sett fram sem sönnun á kostum þess að taka upp evruna. Með þessu lét hann fylgja eftirfarandi skilaboð til sinna nánustu: „Það sem ég vil segja við roskið fólk í fjölskyldu og vinahópi: Þið viljið ekki að barna- og barnabarnabörn ykkar heimsæki ykkur öldruð og spyrji: „Afi/amma, hvernig greiddir þú atkvæði í þjóðaratkvæðagreiðslunni árið 2026? Greiddir þú atkvæði með mér og börnunum mínum eða á móti okkur?“ „Gáum að því“ Þess má svo til gamans geta að um 100 m2 einbýlishús á Raufarhöfn kostar núna um 18 milljónir en svipað hús í 109 Reykjavík um 100 milljónir. Vöndum okkur og verum málefnaleg og umfram allt kjósum eftir okkar sannfæringu eftir að hafa kynnt okkur málið vel, látum ekki svona umræðu afvegaleiða okkur. Höfundur er félagi í Til Vinstri við ESB.
Breyttur einkunnakvarði gerir námsmatið ekki skýrara Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir Skoðun
Súri sannleikurinn um rakastjórnun - Þekkingin er til, en húsin leka samt enn Sigurður Sigurðsson Skoðun
Landsréttur gefur út óútfylltan tékka fyrir hvers kyns ofbeldi Sigrún Sif Eyfeld Jóelsdóttir Skoðun
Lofthjúpurinn er ekki verðbólguspá – þegar prófessorinn villist út fyrir sitt sérfræðisvið Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun
Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman Skoðun
Skoðun Hvernig getum við dregið úr einmanaleika mæðra í fæðingarorlofi? Sigrún Þóra Sveinsdóttir skrifar
Skoðun Lofthjúpurinn er ekki verðbólguspá – þegar prófessorinn villist út fyrir sitt sérfræðisvið Sveinn Atli Gunnarsson skrifar
Skoðun Samfélagsbanki: Opið bréf til ríkisstjórnarinnar Guðmundur D. Haraldsson,Sævar Finnbogason skrifar
Skoðun Landsréttur gefur út óútfylltan tékka fyrir hvers kyns ofbeldi Sigrún Sif Eyfeld Jóelsdóttir skrifar
Skoðun Súri sannleikurinn um rakastjórnun - Þekkingin er til, en húsin leka samt enn Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman skrifar
Skoðun Breyttur einkunnakvarði gerir námsmatið ekki skýrara Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar
Skoðun Öflugasta endurhæfingarstofnun Íslands verður að fá slagkraft á ný Halldór Víglundsson skrifar
Breyttur einkunnakvarði gerir námsmatið ekki skýrara Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir Skoðun
Súri sannleikurinn um rakastjórnun - Þekkingin er til, en húsin leka samt enn Sigurður Sigurðsson Skoðun
Landsréttur gefur út óútfylltan tékka fyrir hvers kyns ofbeldi Sigrún Sif Eyfeld Jóelsdóttir Skoðun
Lofthjúpurinn er ekki verðbólguspá – þegar prófessorinn villist út fyrir sitt sérfræðisvið Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun
Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman Skoðun