Fræða almenning í aðdraganda þjóðaratkvæðagreiðslunnar Sigurgeir Þorkelsson skrifar 6. júlí 2026 17:07 Kristín Edwald er formaður landskjörstjórnar og Skúli Bragi Geirdal er verkefnastjóri hjá Netvís Samsett Landskjörstjórn og Netvís – Netöryggismiðstöð Íslands hafa tilkynnt um opnun nýrra vefsvæða í aðdraganda þjóðaratkvæðagreiðslu í lok ágúst um hvort taka eigi upp þráðinn á ný í aðildarviðræðum við Evrópusambandið, þrettán árum síðar. Tilgangur nýs fræðsluvefs Netvíss er að efla gagnrýna hugsun og miðlalæsi og hjálpa almenningi að greina atvik þegar reynt er að hafa óeðlileg áhrif á lýðræðislega umræðu. Greint er frá aðferðum sem beitt er á netinu til að móta eða afvegaleiða samfélagsumræðu í lýðræðisríkjum. Meðal viðfangsefna vefsins eru gervigreind, djúpfalsanir, þjarkar (eða bottar) og upplýsingaóreiða sem er ætlað að höfða til tilfinninga fólks. „Við getum öll lagt okkar af mörkum til að draga úr áhrifum upplýsingaóreiðu. Við vonum að þessi vefur verði fólki góður stuðningur", er haft eftir Skúla Braga Geirdal, sviðsstjóri hjá Netvís, í tilkynningu. Landskjörstjórn veitir hlutlausar upplýsingar Landskjörstjórn hefur yfirumsjón með kosningum á Íslandi og annast framkvæmd kosningalaga. Hinn nýja vef má finna með því að slá inn kosningar.is og má þar nálgast hlutlausar upplýsingar um málefnið til að aðstoða kjósendur við að taka upplýsta afstöðu í komandi atkvæðagreiðslu. Á vefnum má meðal annars finna dálk þar sem farið er yfir hvað gerist ef meirihluti svarar „já“ og hvað gerist ef meirihluti svarar „nei“. Segir þar að ef meirihluti svari nei: „Þá hefjast ekki aðildarviðræður við Evrópusambandið.“ Kemur þar einnig fram að ef meirihluti svari játandi hafi ríkisstjórnin boðað að haldin verði önnur atkvæðagreiðsla um samninginn og að breyta þyrfti stjórnarskránni áður en hægt væri að ganga í Evrópusambandið. Breytingar á stjórnarskrá krefjast samþykkis tveggja þinga, þar sem boðað hefur verið til alþingiskosninga á milli. Á vefnum má einnig finna hagnýtar upplýsingar um framkvæmd kosninga. Kynningarbæklingi um þjóðaratkvæðagreiðsluna verður síðan dreift á öll heimili í ágúst. Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Netöryggi Mest lesið Tilkynntur til barnaverndar eftir að hann deildi mynd af syni sínum með byssu Innlent Fleiri þingmenn segja nei en já og aðrir vilja ekki svara Innlent Eldur kviknaði við Stálhellu Innlent Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Rekinn vegna viðvörunar um „samfélagskrísu“ í Rússlandi Erlent Ísraelsher viðurkennir að hafa skotið fimm ára stúlku Erlent Ný meðferð gegn sortuæxlum lofar góðu Erlent Þessi voru tekjuhæsta sveitarstjórnarfólkið í fyrra Innlent Ráðast í byltingarkenndar endurbætur í Kvosinni Innlent Vaxtahækkunin geti gert illt verra Innlent „Við höfum ekki náð þeim árangri sem við hefðum viljað“ Innlent Fleiri fréttir Gistiheimili Sverris í Grímsnesi innsigluð Tilkynntur til barnaverndar eftir að hann deildi mynd af syni sínum með byssu Ráðast í byltingarkenndar endurbætur í Kvosinni „Tengsl Íslands og Eistlands eiga sér sérstaka sögu“ Fleiri þingmenn segja nei en já og aðrir vilja ekki svara Eldur kviknaði við Stálhellu Vaxtahækkunin geti gert illt verra Þessi voru tekjuhæsta sveitarstjórnarfólkið í fyrra Settu saman fyrsta íslenska fjölerfðamengið Sammála því að erfitt haust sé í vændum Aðstoða grunnskólabörn Reykjavíkur við heimanám Betur fór en á horfðist þegar flutningabíll valt „Við höfum ekki náð þeim árangri sem við hefðum viljað“ Samþykkti samninginn: „Lágmark að láta fjármagn fylgja“ Með nefið í flugbrautinni eftir harkalega lendingu Fjármálaráðherra og vinnumarkaðurinn bregðast við vaxtahækkun SVÞ og netáfengisverslanir skora á Alþingi Lýsir áfalli vegna vinnubragða gamla meirihlutans Gæsluvarðhald framlengt yfir meintum Kársnesmorðingjum Ránfugl gæddi sér á smáfugli í Vesturbænum Gæti séð fyrir sér að kjarasamningar haldi Hafi byrlað tólf ára fósturdóttur og nauðgað ítrekað Vilja banna frjáls ferðalög ísraelskra ferðamanna á Íslandi Meintur Kársnesmorðingi handtekinn í Barcelona Brotin úr jakanum geti valdið flóðbylgju Skýrslutökunni lauk skyndilega: „Ég get ekki meira“ „Jón Sigurðsson nefndi aldrei sjálfstæði“ Stýrivextir hækka og borgarísjaki í Djúpinu Stefán Einar og Diljá Mist mættu Helgu Völu og Baldri Maríjon aðstoðar þingmenn Sjálfstæðisflokksins Sjá meira
Tilgangur nýs fræðsluvefs Netvíss er að efla gagnrýna hugsun og miðlalæsi og hjálpa almenningi að greina atvik þegar reynt er að hafa óeðlileg áhrif á lýðræðislega umræðu. Greint er frá aðferðum sem beitt er á netinu til að móta eða afvegaleiða samfélagsumræðu í lýðræðisríkjum. Meðal viðfangsefna vefsins eru gervigreind, djúpfalsanir, þjarkar (eða bottar) og upplýsingaóreiða sem er ætlað að höfða til tilfinninga fólks. „Við getum öll lagt okkar af mörkum til að draga úr áhrifum upplýsingaóreiðu. Við vonum að þessi vefur verði fólki góður stuðningur", er haft eftir Skúla Braga Geirdal, sviðsstjóri hjá Netvís, í tilkynningu. Landskjörstjórn veitir hlutlausar upplýsingar Landskjörstjórn hefur yfirumsjón með kosningum á Íslandi og annast framkvæmd kosningalaga. Hinn nýja vef má finna með því að slá inn kosningar.is og má þar nálgast hlutlausar upplýsingar um málefnið til að aðstoða kjósendur við að taka upplýsta afstöðu í komandi atkvæðagreiðslu. Á vefnum má meðal annars finna dálk þar sem farið er yfir hvað gerist ef meirihluti svarar „já“ og hvað gerist ef meirihluti svarar „nei“. Segir þar að ef meirihluti svari nei: „Þá hefjast ekki aðildarviðræður við Evrópusambandið.“ Kemur þar einnig fram að ef meirihluti svari játandi hafi ríkisstjórnin boðað að haldin verði önnur atkvæðagreiðsla um samninginn og að breyta þyrfti stjórnarskránni áður en hægt væri að ganga í Evrópusambandið. Breytingar á stjórnarskrá krefjast samþykkis tveggja þinga, þar sem boðað hefur verið til alþingiskosninga á milli. Á vefnum má einnig finna hagnýtar upplýsingar um framkvæmd kosninga. Kynningarbæklingi um þjóðaratkvæðagreiðsluna verður síðan dreift á öll heimili í ágúst.
Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Netöryggi Mest lesið Tilkynntur til barnaverndar eftir að hann deildi mynd af syni sínum með byssu Innlent Fleiri þingmenn segja nei en já og aðrir vilja ekki svara Innlent Eldur kviknaði við Stálhellu Innlent Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Rekinn vegna viðvörunar um „samfélagskrísu“ í Rússlandi Erlent Ísraelsher viðurkennir að hafa skotið fimm ára stúlku Erlent Ný meðferð gegn sortuæxlum lofar góðu Erlent Þessi voru tekjuhæsta sveitarstjórnarfólkið í fyrra Innlent Ráðast í byltingarkenndar endurbætur í Kvosinni Innlent Vaxtahækkunin geti gert illt verra Innlent „Við höfum ekki náð þeim árangri sem við hefðum viljað“ Innlent Fleiri fréttir Gistiheimili Sverris í Grímsnesi innsigluð Tilkynntur til barnaverndar eftir að hann deildi mynd af syni sínum með byssu Ráðast í byltingarkenndar endurbætur í Kvosinni „Tengsl Íslands og Eistlands eiga sér sérstaka sögu“ Fleiri þingmenn segja nei en já og aðrir vilja ekki svara Eldur kviknaði við Stálhellu Vaxtahækkunin geti gert illt verra Þessi voru tekjuhæsta sveitarstjórnarfólkið í fyrra Settu saman fyrsta íslenska fjölerfðamengið Sammála því að erfitt haust sé í vændum Aðstoða grunnskólabörn Reykjavíkur við heimanám Betur fór en á horfðist þegar flutningabíll valt „Við höfum ekki náð þeim árangri sem við hefðum viljað“ Samþykkti samninginn: „Lágmark að láta fjármagn fylgja“ Með nefið í flugbrautinni eftir harkalega lendingu Fjármálaráðherra og vinnumarkaðurinn bregðast við vaxtahækkun SVÞ og netáfengisverslanir skora á Alþingi Lýsir áfalli vegna vinnubragða gamla meirihlutans Gæsluvarðhald framlengt yfir meintum Kársnesmorðingjum Ránfugl gæddi sér á smáfugli í Vesturbænum Gæti séð fyrir sér að kjarasamningar haldi Hafi byrlað tólf ára fósturdóttur og nauðgað ítrekað Vilja banna frjáls ferðalög ísraelskra ferðamanna á Íslandi Meintur Kársnesmorðingi handtekinn í Barcelona Brotin úr jakanum geti valdið flóðbylgju Skýrslutökunni lauk skyndilega: „Ég get ekki meira“ „Jón Sigurðsson nefndi aldrei sjálfstæði“ Stýrivextir hækka og borgarísjaki í Djúpinu Stefán Einar og Diljá Mist mættu Helgu Völu og Baldri Maríjon aðstoðar þingmenn Sjálfstæðisflokksins Sjá meira