Bílar eru frá­bærir, nema ef við þurfum öll að nota þá

Samgönguverkfræðingurinn Daði Baldur Ottósson hjá Eflu varpaði upp merkilegum samanburði á milli norrænna borgarsvæða á ráðstefnu um samgöngur á höfuðborgarsvæðinu, Greiðari leið, sem haldin var á Hilton-hótelinu fyrir skemmstu.

Þar bar hann saman mannfjölda, tafatíma í umferðinni, lengd sérrýmis strætisvagna og svo ferðavenjur íbúa. Í ljós kom að mældar tafir á höfuðborgarsvæðinu eru meiri hér miðað við nágrannalöndin. Við erum á pari við Árósa og höfuðborgirnar Kaupmannahöfn, Osló og Stokkhólm, sem eru mun stærri en Reykjavík.

Verkfræðingurinn setti hlutina í samhengi: „Í þessum borgum hefur verið byggt meira sérrými strætó. Strætóinn gengur hraðar. Við sjáum líka að það eru færri sem ferðast á bíl og auðvitað hlýtur þetta að spila einhverja rullu í því, hversu miklar tafir eru hér á landi, á höfuðborgarsvæðin,“ sagði Daði.

Samkvæmt samanburði hans eru um 72% ferða á höfuðborgarsvæðinu farnar á einkabíl, en um 5% með almenningssamgöngum. Engin önnur norrænu borganna fer yfir 60% hlutfall einkabíla, í Stafangri er hlutfallið 57/15 og í Björgvin er hlutfallið 50/16. Í Þrándheimi er hlutfallið 50/18 og í Árósum 48/14.

Þetta held ég að sé punktur sem við þurfum að staldra oftar við. Samgöngumynstrið í borginni er ekki nógu gott, valkostirnir við bílinn eru ekki nógu aðlaðandi til að fólk velji þá. Það er ekki út af veðrinu – ég þekki það til dæmis af eigin raun að það er oft napurt í Stokkhólmi á veturna – heldur af því að borgin hefur að mestu verið byggð upp fyrir bílinn.

Bílar eru náttúrulega frábærir. Þeir koma fólki hratt á milli staða, nema auðvitað þegar allt situr fast. En bílar eru líka dýrir, bæði í innkaupum og rekstri. Þeim fylgir svo ýmis afleidd neikvæð áhrif á nærumhverfi okkar – hverfin verða háværari og hættulegri, stórkarlaleg mannvirkin slíta byggðina í sundur og dreifa henni, sem svo letur fólk til að nota aðra ferðamáta. Afleiðingin er minni hreyfing borgarbúa og lakari heilsa.

Við vitum þetta öll.

Þess vegna þurfum við betri valkosti. Við þurfum almenningssamgöngur í sérrými þannig að þær festist aldrei í annarri umferð. Við þurfum áreiðanleika og aukna tíðni. Því ef þú getur verið viss um að þú sért fljótari að taka vagninn til vinnu en á bílnum, þá kemur góð húfa og úlpa manni ansi langt ef það er kalt úti. Þarna kemur Borgarlínan til sögunnar.

Fjölbreytt og vaxandi borg kallar á fjölbreytta ferðamáta. Á liðnum áratug hafa verið byggðir upp fleiri tugir kílómetrar af hjólastígum í Reykjavík. Það hefur skilað sér í meira en tvöföldun þeirra sem hjóla allt árið um kring og staðfestir að fólk vill hafa raunverulegt val um ólíka ferðamáta fyrir ólík erindi og mismunandi árstíma. En þá þurfum við líka að skipuleggja og byggja borgina út frá þeim markmiðum.

Samgöngusáttmáli höfuðborgarsvæðisins er svar við þessari áskorun, með uppbyggingu innviða fyrir alla ferðamáta. Við í Samfylkingunni leggjum höfuðáherslu á koma sáttmálanum í framkvæmd. Því í honum felst framtíðarsýn um greiðari, öruggari og betri samgöngur fyrir alla borgarbúa.

Fulla ferð áfram!

Höfundur skipar 8. sæti á lista Samfylkingarinnar fyrir borgarstjórnarkosningarnar laugardaginn 16. maí næstkomandi.