Reykjavík getur verið þorpið sem við þurfum öll á að halda Viðar Gunnarsson skrifar 8. maí 2026 14:01 Hugmyndin um að það þurfi þorp til að ala upp barn er ekki bara fallegt orðatiltæki hún er lifandi leiðarljós fyrir félagshyggjuna og raunar kjarninn í þeirri framtíðarsýn sem Vinstrið stendur fyrir. Hún minnir okkur á að uppeldi er aldrei einkamál fjölskyldu. Börn og unglingar mótast af efnahag, skólanum, hverfinu, frístundum, húsnæðisöryggi og því hvernig samfélagið bregst við þegar hlutirnir ganga ekki upp. Elín – þegar húsnæðismarkaðurinn brýtur niður börn Elín hefur flutt oftar en hún getur talið. Ný íbúð, nýtt hverfi, nýr skóli – aftur og aftur. Með hverjum flutningi missir hún vini, festu og öryggi. Að lokum dregur hún sig í hlé. Þetta er ekki einstaklingsvandi. Þetta er afleiðing af húsnæðisstefnu sem setur markaðinn ofar börnum. Í borg sem virkar sem þorp er húsnæði ekki happdrætti. Það er grunnréttur. Þar hefur barn eins og Elín möguleika á að festa rætur, byggja tengsl og verða hluti af samfélagi. Það er pólitísk ákvörðun hvort við leyfum rótleysi að grafa undan börnum – eða hvort við tryggjum þeim stöðugleika. Piotr – þegar tungumálið verður ósýnileg hindrun Piotr kemur til Reykjavíkur fullur vonar en stendur fljótt frammi fyrir múr – tungumálinu. Hann vill taka þátt en skortir verkfærin. Í veikburða kerfi verður hann jaðarsettur. Í sterku þorpi er brugðist við með markvissum tungumálastuðningi, skólum sem hafa svigrúm til að mæta fjölbreytileika og frístundum sem tengja börn saman. Þetta snýst ekki bara um Piotr. Þetta snýst um hvaða samfélag við kjósum að vera: samfélag sem útilokar – eða samfélag sem tekur utan um fólk. Jónas – þegar kerfin tala ekki saman Jónas býr í stóru húsi. Utan frá séð er allt í lagi. En bak við luktar dyr glímir hann við geðrænan vanda sem hefur þróast yfir í vímuefnaneyslu. Fjölskyldan er að bugast – og yngri bróðir hans lifir í stöðugum kvíða. Í borg sem hugsar eins og þorp er þetta ekki einkamál. Þar vinna skóli, heilbrigðisþjónusta og félagsþjónusta saman. Þar er gripið inn í snemma, ekki þegar allt er komið í óefni. En það gerist ekki af sjálfu sér. Það krefst pólitískrar forgangsröðunar. Það krefst þess að við veljum að fjárfesta í geðheilbrigði barna frekar en að bregðast við afleiðingunum. Borg sem grípur – eða borg sem horfir á Sögur Elínar, Piotrs og Jónasar, eru ekki undantekningar. Þær eru spegilmynd af kerfi sem er of sundrað, of seint og of oft ósýnilegt þegar mest á reynir. Við getum haldið áfram á sömu braut:– þar sem börn falla milli kerfa– þar sem húsnæði er ótryggt– þar sem stuðningur kemur of seint En við getum valið að breyta um stefnu. Um hvað kjósum við 16 maí. Vinstrið býður upp á skýra stefnu: Vinstrið vill að heimili séu mannréttindi ekki markaðsvara. Vinstrið vill skapa samfélag sem stendur markvisst við nýja íbúa Reykjavíkur. Vinstrið vill styrkja frístundastarf barna og unglinga þar sem hægt sé að grípa strax inn í ef vandamál eru í uppsiglingu. Vinstrið vill borg þar sem velferð er réttur, ekki happdrætti. Því borg sem er góð fyrir börnin sín er ekki bara betri borg – hún er réttlátari, sterkari og mannlegri fyrir okkur öll. Veljum Vinstrið og setjum x við A. Höfundur skipar 13. sæti á lista Vinstrisins Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Ef Ísland gengur í Evrópusambandið flyt ég til Danmerkur Benedikt Jóhannesson Skoðun Skítamixsumarið mikla Hulda Hallgrímsdóttir Skoðun Gætum við haft það betra? Eydís Ásbjörnsdóttir Skoðun 30 dæmi um villandi framsetningu í efnahagsgreiningu Áfram Íslands Gauti B. Eggertsson Skoðun Ísland á eilífa hagsmuni en ekki eilífa bandamenn Lára Herborg Ólafsdóttir Skoðun Þessir þröngsýnu ungu bændur Sunna Þórarinsdóttir Skoðun Þarftu að vita mikið um ESB til að kjósa 29. ágúst? Árný Elínborg Ásgeirsdóttir Skoðun Já við fleiri verkfærum fyrir byggðir landsins Arna Lára Jónsdóttir Skoðun Það eru breyttir tímar Þóroddur Ingvarsson Skoðun Þarf fimm háskólagráður til að segja já? Berglind Guðmundsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Gullasninn Guðjón Þórir Sigfússon skrifar Skoðun Samningaviðræður um Evrópusambandsaðild, já eða nei? Magnús Tumi Guðmundsson skrifar Skoðun SFS, hagsmunir og sannleikurinn Þórólfur Matthíasson skrifar Skoðun Daði í baði Bjarnheiður Hallsdóttir skrifar Skoðun Hégómi Haukur Eggertsson skrifar Skoðun Við getum þetta sjálf – en hver græðir á því? Margrét Högnadóttir skrifar Skoðun Þarf fimm háskólagráður til að segja já? Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Já, já eða nei Þorsteinn Bergsson skrifar Skoðun Hvar má sleppa taumnum? Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Um sameiginleg verðmæti og veikleika stjórnkerfisins Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Nei við hindrunum - Ákvarðanir um Ísland á Íslandi Guðmundur Fertram Sigurjónsson skrifar Skoðun Ísland á eilífa hagsmuni en ekki eilífa bandamenn Lára Herborg Ólafsdóttir skrifar Skoðun Lífeyrissjóðirnir og aðalfundur Icelandair Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Ísland og Færeyjar, yfirráð yfir auðlindum og fullveldi Ásgeir Daníelsson skrifar Skoðun Evrópskir hægrimenn eru Evrópusinnar Svavar Halldórsson skrifar Skoðun Evrópa - frá velferð til vígvæðingar Ólöf Benediktsdóttir skrifar Skoðun Ekki láta plata þig þann 29. ágúst Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Hver á fiskinn – og hvar verða verðmætin til? Baldur Johnsen skrifar Skoðun Gögnin sýna að Evrópa er langmikilvægasta markaðssvæði Íslands Gísli Hjálmtýsson skrifar Skoðun Grænland – áttu við Ísland? Damien Degeorges skrifar Skoðun Skítamixsumarið mikla Hulda Hallgrímsdóttir skrifar Skoðun Vextir, verðbólga, verðtrygging og íslenska veðráttan Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun 30 dæmi um villandi framsetningu í efnahagsgreiningu Áfram Íslands Gauti B. Eggertsson skrifar Skoðun Já til að sjá – áhættuspil? Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Það eru breyttir tímar Þóroddur Ingvarsson skrifar Skoðun Er íslensk útgerð og kvótakerfi góð ástæða til að kjósa já 29. ágúst? Arndís Vala Arnfinnsdóttir skrifar Skoðun Ef Ísland gengur í Evrópusambandið flyt ég til Danmerkur Benedikt Jóhannesson skrifar Skoðun ESB hefur styrkt gróðahyggju á kostnað félagshyggju Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Hver ætlar að hafa augun á boltanum? Hnikarr Bjarmi Franklínsson skrifar Skoðun Þessir þröngsýnu ungu bændur Sunna Þórarinsdóttir skrifar Sjá meira
Hugmyndin um að það þurfi þorp til að ala upp barn er ekki bara fallegt orðatiltæki hún er lifandi leiðarljós fyrir félagshyggjuna og raunar kjarninn í þeirri framtíðarsýn sem Vinstrið stendur fyrir. Hún minnir okkur á að uppeldi er aldrei einkamál fjölskyldu. Börn og unglingar mótast af efnahag, skólanum, hverfinu, frístundum, húsnæðisöryggi og því hvernig samfélagið bregst við þegar hlutirnir ganga ekki upp. Elín – þegar húsnæðismarkaðurinn brýtur niður börn Elín hefur flutt oftar en hún getur talið. Ný íbúð, nýtt hverfi, nýr skóli – aftur og aftur. Með hverjum flutningi missir hún vini, festu og öryggi. Að lokum dregur hún sig í hlé. Þetta er ekki einstaklingsvandi. Þetta er afleiðing af húsnæðisstefnu sem setur markaðinn ofar börnum. Í borg sem virkar sem þorp er húsnæði ekki happdrætti. Það er grunnréttur. Þar hefur barn eins og Elín möguleika á að festa rætur, byggja tengsl og verða hluti af samfélagi. Það er pólitísk ákvörðun hvort við leyfum rótleysi að grafa undan börnum – eða hvort við tryggjum þeim stöðugleika. Piotr – þegar tungumálið verður ósýnileg hindrun Piotr kemur til Reykjavíkur fullur vonar en stendur fljótt frammi fyrir múr – tungumálinu. Hann vill taka þátt en skortir verkfærin. Í veikburða kerfi verður hann jaðarsettur. Í sterku þorpi er brugðist við með markvissum tungumálastuðningi, skólum sem hafa svigrúm til að mæta fjölbreytileika og frístundum sem tengja börn saman. Þetta snýst ekki bara um Piotr. Þetta snýst um hvaða samfélag við kjósum að vera: samfélag sem útilokar – eða samfélag sem tekur utan um fólk. Jónas – þegar kerfin tala ekki saman Jónas býr í stóru húsi. Utan frá séð er allt í lagi. En bak við luktar dyr glímir hann við geðrænan vanda sem hefur þróast yfir í vímuefnaneyslu. Fjölskyldan er að bugast – og yngri bróðir hans lifir í stöðugum kvíða. Í borg sem hugsar eins og þorp er þetta ekki einkamál. Þar vinna skóli, heilbrigðisþjónusta og félagsþjónusta saman. Þar er gripið inn í snemma, ekki þegar allt er komið í óefni. En það gerist ekki af sjálfu sér. Það krefst pólitískrar forgangsröðunar. Það krefst þess að við veljum að fjárfesta í geðheilbrigði barna frekar en að bregðast við afleiðingunum. Borg sem grípur – eða borg sem horfir á Sögur Elínar, Piotrs og Jónasar, eru ekki undantekningar. Þær eru spegilmynd af kerfi sem er of sundrað, of seint og of oft ósýnilegt þegar mest á reynir. Við getum haldið áfram á sömu braut:– þar sem börn falla milli kerfa– þar sem húsnæði er ótryggt– þar sem stuðningur kemur of seint En við getum valið að breyta um stefnu. Um hvað kjósum við 16 maí. Vinstrið býður upp á skýra stefnu: Vinstrið vill að heimili séu mannréttindi ekki markaðsvara. Vinstrið vill skapa samfélag sem stendur markvisst við nýja íbúa Reykjavíkur. Vinstrið vill styrkja frístundastarf barna og unglinga þar sem hægt sé að grípa strax inn í ef vandamál eru í uppsiglingu. Vinstrið vill borg þar sem velferð er réttur, ekki happdrætti. Því borg sem er góð fyrir börnin sín er ekki bara betri borg – hún er réttlátari, sterkari og mannlegri fyrir okkur öll. Veljum Vinstrið og setjum x við A. Höfundur skipar 13. sæti á lista Vinstrisins Reykjavík.
Skoðun 30 dæmi um villandi framsetningu í efnahagsgreiningu Áfram Íslands Gauti B. Eggertsson skrifar
Skoðun Er íslensk útgerð og kvótakerfi góð ástæða til að kjósa já 29. ágúst? Arndís Vala Arnfinnsdóttir skrifar