100% endurgreiðsla virðisaukaskatts til almannaheillafélaga í Noregi Tómas Torfason skrifar 6. maí 2026 16:17 Núna í vikunni samþykkti norska Stórþingið að félagasamtök þar í landi geti fengið fulla (100%) endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði. Með þessari ákvörðun undirstrikar Stórþingið mikilvægi almannaheillafélaga og sjálfboðaliðastarfs í norsku samfélagi. Markmiðið er að tryggja að virðisaukaskattur verði ekki hindrun í starfsemi þeirra og að rekstrarumhverfi samtakanna verði sambærilegt því sem gildir um aðila sem fá innskatt endurgreiddan. Við á Íslandi erum langt á eftir Norðmönnum í þessum efnum. Á Íslandi fá almannaheillafélög enga endurgreiðslu virðisaukaskatts. Tímabundið ákvæði um endurgreiðslu virðisaukaskatts af vinnu við viðhald og uppbyggingu húsnæðis í eigu almannaheillafélaga var fellt niður um síðustu áramót. Á undanförnum árum hafa félagasamtök í Noregi getað sótt um endurgreiðslu virðisaukaskatts úr sérstökum sjóði sem stjórnvöld ákveða fjárhæð í hverju sinni. Heildarupphæðin sem hefur verið til úthlutunar hefur þó verið takmörkuð og því hefur fyrirkomulagið ekki veitt félagasamtökum nægan fyrirsjáanleika. En núna munu almannaheillafélög í Noregi njóta tryggari og varanlegri endurgreiðslu virðisaukaskatts, hafa meira fjármagn til kjarnastarfsemi sinnar og þ.a.l. geta eflt þjónustu sína við samfélagið. Nú þurfa íslensk stjórnvöld að girða sig í brók, horfa til Noregs og fylgja fordæmi þeirra með því að opna fyrir endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði almannaheillafélaga. Með því yrði sjálfboðaliðastarf og almannaheillastarfsemi styrkt, jafnræði aukið í skattkerfinu, fjárhagslegt svigrúm félagasamtaka bætt og samfélagsleg þátttaka og þjónusta við almenning efld. Höfundur er framkvæmdastjóri KFUM og KFUK á Íslandi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Félagasamtök Mest lesið Fatlaðir henda hækjum og blindir fá sýn núna Aðalsteinn Júlíus Magnússon Skoðun 66 milljónir verða að 477 milljónum! Runólfur Ágústsson Skoðun „Noregur hefur aðildarviðræður við Evrópusambandið“ Gunnar H. Garðarsson Skoðun Lygar um þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst og aðildarviðræður við Evrópusambandið Kristín Vala Ragnarsdóttir Skoðun Grand Fenwick við Faxaflóa Júlíus Valsson Skoðun Níu atriði til umhugsunar vegna þjóðaratkvæðagreiðslunnar Rúnar Vilhjálmsson Skoðun Fjölbreyttar þarfir kalla á fjölbreytta fagþekkingu Ulrike Schubert Skoðun Þjóðin og valdið Guðmundur Ari Sigurjónsson Skoðun Hver er maðurinn? Ragnhildur Jónsdóttir Skoðun Getur bætt efnahagsumhverfið skilað íslenskri fjölskyldu 5–8 milljóna á ári? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Skoðun Skoðun Nemendur okkar eiga meira skilið en tölu Fiona Oliver,Yrsa Rós Brynjudóttir skrifar Skoðun Enn einn landsbyggðarskatturinn á íbúa Austurlands Dagmar Ýr Stefánsdóttir,Kristín Dröfn Halldórsdóttir skrifar Skoðun Hver borgar þegar borgin sparar? Kári Sigurðsson skrifar Skoðun Fjölbreyttar þarfir kalla á fjölbreytta fagþekkingu Ulrike Schubert skrifar Skoðun Fatlaðir henda hækjum og blindir fá sýn núna Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Grand Fenwick við Faxaflóa Júlíus Valsson skrifar Skoðun 66 milljónir verða að 477 milljónum! Runólfur Ágústsson skrifar Skoðun Getur bætt efnahagsumhverfið skilað íslenskri fjölskyldu 5–8 milljóna á ári? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Níu atriði til umhugsunar vegna þjóðaratkvæðagreiðslunnar Rúnar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Ríkisstjórn sem vandar sig ekki veldur skaða Ágúst Elvar Bjarnason skrifar Skoðun Framtíðarsýn um réttlæti og stöðugleika Sandra Sigurðardóttir skrifar Skoðun Á eigin skinni Gauti Kristmannsson skrifar Skoðun Nú á þjóðin leik – já til að sjá 29. ágúst Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun Loksins sameinuð! Martha Árnadóttir skrifar Skoðun Næsta stafræna gjá Íslands er þegar að myndast Stefán Atli Rúnarsson skrifar Skoðun Varanlegar undanþágur: skýjaborgir eða raunhæf samningsmarkmið? Birgir Finnsson skrifar Skoðun Helvíti hægt Ármann Halldórsson skrifar Skoðun „Noregur hefur aðildarviðræður við Evrópusambandið“ Gunnar H. Garðarsson skrifar Skoðun Umsnúningur hugmyndafræði xD Gísli Hjálmtýsson skrifar Skoðun Að taka mynd eða að skapa mynd Stefán Hrafn Jónsson skrifar Skoðun Hver er maðurinn? Ragnhildur Jónsdóttir skrifar Skoðun Tækifæri til bættra samganga Arna Lára Jónsdóttir skrifar Skoðun Þjóðin og valdið Guðmundur Ari Sigurjónsson skrifar Skoðun Innihald náms skiptir máli – ekki umbúðirnar! Ragnheiður Stephensen skrifar Skoðun Þegar framsetning verður að umbótum Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Lygar um þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst og aðildarviðræður við Evrópusambandið Kristín Vala Ragnarsdóttir skrifar Skoðun JÁ til að sjá eða NEI til að bjarga sjálfstæðinu? Jón Daníelsson skrifar Skoðun Verðið er skilgreint – varan ekki Friðrik Björgvinsson skrifar Skoðun Á meðan þjóðin ræðir ESB er heilbrigðiseftirlit sveitarfélaga lagt niður Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Sjáum hvað landsbyggðunum býðst Sæunn Gísladóttir skrifar Sjá meira
Núna í vikunni samþykkti norska Stórþingið að félagasamtök þar í landi geti fengið fulla (100%) endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði. Með þessari ákvörðun undirstrikar Stórþingið mikilvægi almannaheillafélaga og sjálfboðaliðastarfs í norsku samfélagi. Markmiðið er að tryggja að virðisaukaskattur verði ekki hindrun í starfsemi þeirra og að rekstrarumhverfi samtakanna verði sambærilegt því sem gildir um aðila sem fá innskatt endurgreiddan. Við á Íslandi erum langt á eftir Norðmönnum í þessum efnum. Á Íslandi fá almannaheillafélög enga endurgreiðslu virðisaukaskatts. Tímabundið ákvæði um endurgreiðslu virðisaukaskatts af vinnu við viðhald og uppbyggingu húsnæðis í eigu almannaheillafélaga var fellt niður um síðustu áramót. Á undanförnum árum hafa félagasamtök í Noregi getað sótt um endurgreiðslu virðisaukaskatts úr sérstökum sjóði sem stjórnvöld ákveða fjárhæð í hverju sinni. Heildarupphæðin sem hefur verið til úthlutunar hefur þó verið takmörkuð og því hefur fyrirkomulagið ekki veitt félagasamtökum nægan fyrirsjáanleika. En núna munu almannaheillafélög í Noregi njóta tryggari og varanlegri endurgreiðslu virðisaukaskatts, hafa meira fjármagn til kjarnastarfsemi sinnar og þ.a.l. geta eflt þjónustu sína við samfélagið. Nú þurfa íslensk stjórnvöld að girða sig í brók, horfa til Noregs og fylgja fordæmi þeirra með því að opna fyrir endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði almannaheillafélaga. Með því yrði sjálfboðaliðastarf og almannaheillastarfsemi styrkt, jafnræði aukið í skattkerfinu, fjárhagslegt svigrúm félagasamtaka bætt og samfélagsleg þátttaka og þjónusta við almenning efld. Höfundur er framkvæmdastjóri KFUM og KFUK á Íslandi.
Lygar um þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst og aðildarviðræður við Evrópusambandið Kristín Vala Ragnarsdóttir Skoðun
Getur bætt efnahagsumhverfið skilað íslenskri fjölskyldu 5–8 milljóna á ári? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun
Skoðun Enn einn landsbyggðarskatturinn á íbúa Austurlands Dagmar Ýr Stefánsdóttir,Kristín Dröfn Halldórsdóttir skrifar
Skoðun Getur bætt efnahagsumhverfið skilað íslenskri fjölskyldu 5–8 milljóna á ári? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Skoðun Lygar um þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst og aðildarviðræður við Evrópusambandið Kristín Vala Ragnarsdóttir skrifar
Skoðun Á meðan þjóðin ræðir ESB er heilbrigðiseftirlit sveitarfélaga lagt niður Sigrún Guðmundsdóttir skrifar
Lygar um þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst og aðildarviðræður við Evrópusambandið Kristín Vala Ragnarsdóttir Skoðun
Getur bætt efnahagsumhverfið skilað íslenskri fjölskyldu 5–8 milljóna á ári? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun