Jöfn tækifæri barna eru ekki sjálfgefin, við þurfum að tryggja þau Unnur Ólöf Tómasdóttir skrifar 6. maí 2026 08:00 Það á ekki að skipta máli hvar barn býr eða við hvaða aðstæður það elst upp þegar kemur að þátttöku í íþrótta- og tómstundastarfi. Rannsóknir sýna að slík þátttaka hefur víðtæk jákvæð áhrif, hún eykur líkamlega og andlega heilsu, styrkir félagsfærni og eflir sjálfsmynd barna. Samt er raunveruleikinn sá að aðgengi er ekki jafnt. Sífellt hærri ferðakostnaður er orðinn veruleg hindrun fyrir margar fjölskyldur, sérstaklega á landsbyggðinni. Þegar kostnaður við að sækja æfingar og keppnir verður of hár, minnkar þátttaka. Börn hætta, eða fá aldrei tækifæri til að byrja. Þannig verða til ójöfn tækifæri sem geta haft langvarandi áhrif á lífsgæði og möguleika barna. Við viljum samfélag sem styður fjölskyldur og tryggir raunverulegt aðgengi allra barna að íþróttum og tómstundum. Þess vegna viljum við draga úr ferðakostnaði ungmenna og vinna markvisst með íþróttahreyfingunni, sveitarfélögum og stjórnvöldum að raunhæfum lausnum. Þar þarf ríkið að koma skýrar að borðinu, meðal annars með auknum stuðningi við íþróttastarf og markvissari útfærslu á niðurgreiðslu flugs, til dæmis með styrkingu Loftbrúar. Slíkar aðgerðir eru ekki kostnaður heldur fjárfesting sem skilar sér margfalt til baka í sterkara samfélagi. En verkefnið stoppar ekki þar. Það er sérstaklega mikilvægt að horfa til þátttöku fatlaðra barna. Hindranirnar liggja sjaldnast hjá barninu sjálfu, heldur í umhverfinu, í því hvernig við skipuleggjum starf, mótum viðhorf og tryggjum aðgengi. Hugmyndafræði algildrar hönnunar minnir okkur á að það er á ábyrgð samfélagsins að skapa aðstæður þar sem allir geta tekið þátt frá upphafi, á eigin forsendum. Til þess að það verði að veruleika þarf meira en góðan vilja. Það krefst aukinnar þekkingar, markvissrar þróunar á starfsháttum og hagnýtra lausna í daglegu starfi. Við þurfum að efla fræðslu til þjálfara og starfsfólks, styrkja samstarf milli skóla, íþróttafélaga og fjölskyldna og tryggja að úrræði séu sveigjanleg og aðgengileg. Þátttaka fatlaðra barna á ekki að vera undantekning, hún á að vera sjálfsögð. Þegar við tryggjum aðgengi allra barna, óháð búsetu eða aðstæðum, erum við ekki aðeins að fjölga iðkendum. Við erum að byggja réttlátara og sterkara samfélag þar sem öll börn fá tækifæri til að njóta sín og leggja sitt af mörkum. Við berum öll ábyrgð og nú þurfum við að láta verkin tala. Höfundur er í 16.sæti á lista Sjálfstæðisflokksins í Múlaþingi, að ljúka B.S.-gráðu í iðjuþjálfunarfræði og er móðir þriggja barna á Egilsstöðum. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke Skoðun Excel-heilafúinn í Ráðhúsinu: Þegar tónlistarnám varð munaðarvara Jónas Sen Skoðun Hverjir unnu þorskastríðin? Halldór Jörgen Olesen Skoðun Fjallkonan Steinar Harðarson Skoðun PISA: Eru forsendurnar þær sömu í öllum löndum? Björn Þórisson Skoðun Húshjálp í skuldaborg - nýjasta froðan í Ráðhúsinu? Sigurður Sigurðsson Skoðun Félagsleg heilsa ræsisrottnanna Unnur Hrefna Jóhannsdóttir Skoðun Sjálfbær landbúnaður er öryggismál Þórarinn Ingi Pétursson Skoðun Hvað eiga Obamacare og Borgarlínan sameiginlegt? Guðni Freyr Öfjörð Skoðun Hvaða löggjöf verður áfram í höndum Alþingis ef til aðildar að ESB kemur? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Skoðun Skoðun Samræmt eftirlit er betra eftirlit Benedikt S. Benediktsson,Jóhannes Þór Skúlason,Sigurður Hannesson skrifar Skoðun Fáum samninginn á borðið Greta Lind Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Hver á að halda utan um hægri vænginn? Martha Árnadóttir skrifar Skoðun Króna eða evra? Umræða sem á skilið meira en slagorð Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Her- og gervimenn Viðreisnar Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Húshjálp í skuldaborg - nýjasta froðan í Ráðhúsinu? Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvað eiga Obamacare og Borgarlínan sameiginlegt? Guðni Freyr Öfjörð skrifar Skoðun Minna kerfi og meiri hverfi Róbert Ragnarsson skrifar Skoðun Fjallkonan Steinar Harðarson skrifar Skoðun Ísland séð úr leikskóla Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Sjálfbær landbúnaður er öryggismál Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Félagsleg heilsa ræsisrottnanna Unnur Hrefna Jóhannsdóttir skrifar Skoðun PISA: Eru forsendurnar þær sömu í öllum löndum? Björn Þórisson skrifar Skoðun Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke skrifar Skoðun Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke skrifar Skoðun Eftirlit Alþingismanna með ráðuneytunum Pétur Halldórsson skrifar Skoðun Hvaða löggjöf verður áfram í höndum Alþingis ef til aðildar að ESB kemur? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Kári beislaður við Vaðöldu Sigurður Friðleifsson skrifar Skoðun Það vantar ekki enn eitt átakið – það vantar aðgerðir Birgir Hrafn Birgisson skrifar Skoðun Að leita langt yfir skammt Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Framkvæmd skólastefnu fær falleinkunn Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Slönguspilið og svikamyllan Teitur Atlason skrifar Skoðun Þetta er algjört möst í fríið Hildur Vattnes Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Ég vel hattana sjálf Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Við erum að selja loftslagsmálin vitlaust Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Hin meinta lýðræðisveisla Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Excel-heilafúinn í Ráðhúsinu: Þegar tónlistarnám varð munaðarvara Jónas Sen skrifar Skoðun Andleg heilsa ungs fólks Héðinn Unnsteinsson skrifar Skoðun Sá maður sem ég sá á skjánum var ekki ég Gísli Hrafn Gunnarsson skrifar Sjá meira
Það á ekki að skipta máli hvar barn býr eða við hvaða aðstæður það elst upp þegar kemur að þátttöku í íþrótta- og tómstundastarfi. Rannsóknir sýna að slík þátttaka hefur víðtæk jákvæð áhrif, hún eykur líkamlega og andlega heilsu, styrkir félagsfærni og eflir sjálfsmynd barna. Samt er raunveruleikinn sá að aðgengi er ekki jafnt. Sífellt hærri ferðakostnaður er orðinn veruleg hindrun fyrir margar fjölskyldur, sérstaklega á landsbyggðinni. Þegar kostnaður við að sækja æfingar og keppnir verður of hár, minnkar þátttaka. Börn hætta, eða fá aldrei tækifæri til að byrja. Þannig verða til ójöfn tækifæri sem geta haft langvarandi áhrif á lífsgæði og möguleika barna. Við viljum samfélag sem styður fjölskyldur og tryggir raunverulegt aðgengi allra barna að íþróttum og tómstundum. Þess vegna viljum við draga úr ferðakostnaði ungmenna og vinna markvisst með íþróttahreyfingunni, sveitarfélögum og stjórnvöldum að raunhæfum lausnum. Þar þarf ríkið að koma skýrar að borðinu, meðal annars með auknum stuðningi við íþróttastarf og markvissari útfærslu á niðurgreiðslu flugs, til dæmis með styrkingu Loftbrúar. Slíkar aðgerðir eru ekki kostnaður heldur fjárfesting sem skilar sér margfalt til baka í sterkara samfélagi. En verkefnið stoppar ekki þar. Það er sérstaklega mikilvægt að horfa til þátttöku fatlaðra barna. Hindranirnar liggja sjaldnast hjá barninu sjálfu, heldur í umhverfinu, í því hvernig við skipuleggjum starf, mótum viðhorf og tryggjum aðgengi. Hugmyndafræði algildrar hönnunar minnir okkur á að það er á ábyrgð samfélagsins að skapa aðstæður þar sem allir geta tekið þátt frá upphafi, á eigin forsendum. Til þess að það verði að veruleika þarf meira en góðan vilja. Það krefst aukinnar þekkingar, markvissrar þróunar á starfsháttum og hagnýtra lausna í daglegu starfi. Við þurfum að efla fræðslu til þjálfara og starfsfólks, styrkja samstarf milli skóla, íþróttafélaga og fjölskyldna og tryggja að úrræði séu sveigjanleg og aðgengileg. Þátttaka fatlaðra barna á ekki að vera undantekning, hún á að vera sjálfsögð. Þegar við tryggjum aðgengi allra barna, óháð búsetu eða aðstæðum, erum við ekki aðeins að fjölga iðkendum. Við erum að byggja réttlátara og sterkara samfélag þar sem öll börn fá tækifæri til að njóta sín og leggja sitt af mörkum. Við berum öll ábyrgð og nú þurfum við að láta verkin tala. Höfundur er í 16.sæti á lista Sjálfstæðisflokksins í Múlaþingi, að ljúka B.S.-gráðu í iðjuþjálfunarfræði og er móðir þriggja barna á Egilsstöðum.
Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke Skoðun
Hvaða löggjöf verður áfram í höndum Alþingis ef til aðildar að ESB kemur? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun
Skoðun Samræmt eftirlit er betra eftirlit Benedikt S. Benediktsson,Jóhannes Þór Skúlason,Sigurður Hannesson skrifar
Skoðun ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar
Skoðun Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke skrifar
Skoðun Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke skrifar
Skoðun Hvaða löggjöf verður áfram í höndum Alþingis ef til aðildar að ESB kemur? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke Skoðun
Hvaða löggjöf verður áfram í höndum Alþingis ef til aðildar að ESB kemur? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun