Loftslagsmál snúast um jöfnuð og lífsgæði Skúli Helgason skrifar 2. maí 2026 07:03 Loftslags- og umhverfismál eru eitt allra stærsta viðfangsefni okkar tíma og það er sýn Samfylkingarinnar að taka þurfi mið af þeim við alla ákvarðanatöku borgarinnar. Loftslagsmál eru í grunninn spurning um jöfnuð. Jöfnuð milli hópa og jöfnuð milli kynslóða. Við þurfum að standa vörð um hagsmuni komandi kynslóða þegar kemur að náttúruvernd og gæta vandlega að sjálfbærni þegar kemur að nýtingu og umgengni um auðlindir náttúrunnar Reykjavík hefur undir forystu Samfylkingarinnar verið leiðandi í innleiðingu Græna plansins með áherslu á vistvæna samgöngumáta, hjólastíga, gönguvæna borg, eflingu almenningssamgangna og þéttingu byggðar þar sem það á við - til að draga úr þörf fyrir samgöngur borgarhluta á milli. Það er skýrt markmið loftslagsstefnu borgarinnar að stefna skuli að kolefnishlutleysi 2030 og að heildarlosun borgarinnar dragist saman frá ári til árs, með aðgerðum sem draga úr kolefnislosun, með aukinni grænni fjárfestingu o.s.frv. Græn bylting – aukin lífsgæði Samfylkingin vill fjölga grænum svæðum og auka gróður í borgarlandinu, fjölga borgargörðum með fjölbreyttum leiktækjum, bekkjum og hreystiaðstöðu fyrir borgarbúa á öllum aldri. Í því samhengi munu samgöngubætur eins og Sæbrautarstokkur og Miklubrautargöng auka lífsgæði fyrir íbúa í nærliggjandi hverfum m.a. í Laugardal og Hlíðum, þar sem umferðarþungi, loftmengun og ónæði af umferð mun minnka til mikilla muna. Umferðinni verður beint neðanjarðar sem skapar gullið tækifæri sem við viljum nýta til að skapa grænt og mannvænt umhverfi ofanjarðar og auka tækifæri íbúanna til heilnæmrar útivistar og fjölbreyttra samvista fjölskyldna og nágranna. Augljóst er að Borgarlínuverkefnið mun draga úr neikvæðum umhverfisáhrifum með því að fjölga þeim sem nýta almenningssamgöngur þar sem vagnarnir verði knúnir innlendum umhverfisvænum orkugjöfum. Þar hafa jákvæðar breytingar á þjónustu Strætó sl. haust þegar haft þau áhrif að farþegafjöldi hefur aukist til muna, í kjölfar þess að ríkið kemur nú í fyrsta sinn með verulegt fjármagn til reksturs Strætó í tengslum við innleiðingu samgöngusáttmálans. Það hefur leitt til fjölgunar ferða, styttri biðtíma og þar með betri þjónustu við borgarbúa. Minnkum svifryk og bætum loftgæði Við viljum minnka svifryk í borginni og draga úr áhrifum þess á heilsu borgarbúa með því að draga úr óþarfa notkun nagladekkja í umferðinni, í samvinnu við ríkið. Auðvitað þurfa sumir að nota nagladekk en ég hef persónulega reynslu af því að komast alla minna ferða án nagladekkja undanfarin rúm 20 ár með því að aka í samræmi við aðstæður á hverjum tíma. Við getum bætt loftgæðin í borginni með ýmsum hætti þar með talið að halda áfram með raftengingar skipa í Sundahöfn sem Faxaflóahafnir hafa haft forgöngu um undanfarin ár. Samfylkingin var leiðandi í að koma á samstarfi við umhverfisráðuneytið um raftenging fraktskipta í Sundahöfn og næsta skref er að tengja skemmtiferðarskipin við rafmagn. Það mun bæta loftgæði í borginni til muna yfir sumartímann. Það getur orðið að veruleika innan tveggja ára ef áform Faxaflóahafna ná fram að ganga með aðkomu borgaryfirvalda og ríkisins. Annað spennandi verkefni sem mun hafa jákvæð umhverfisáhrif er hátækni sorpbrennsla á höfuðborgarsvæðinu sem Sorpa hefur undirbúið m.a. í samvinnu við Orkuveituna og fleiri. Slíkt verkefni hefði þann ávinning í för með sér að draga verulega úr flutningum sorps úr landi til brennslu með tilheyrandi kolefnislosun en samhliða skapast tækifæri til föngunar og niðurdælingar kolefnis sem sömuleiðis hefði veruleg jákvæð umhverfisáhrif borið saman við núverandi meðhöndlun sorps til urðunar eða útflutnings í brennslu. Enn má nefna tímamóta djúpnýtingarverkefni Orkuveitunnar sem felur í sér að bora dýpra eftir jarðvarma í þeim borholum sem þegar eru nýttar. Það felur í sér að koma í veg fyrir rask á nýjum svæðum en fá meiri orku úr hverri borholu sem nýtt er í dag. Loks hefur Samfylkingin markað sér skýra stefnu um að vilja minnka óþarfa flugumferð um Reykjavíkurflugvöll með því að færa flug einkaþotna, útsýnisflug, kennslu- og æfingaflug annað samhliða því sem vörður verði staðinn um innanlandsflug og sjúkraflug þar til ný staðsetning flugvallar liggur fyrir. Það myndi minnka verulega ónæði, mengun og auka öryggi íbúa sem búa í nágrenni við flugvöllinn. Mikið í húfi Samfylkingin í borginni leggur í Græna planinu áherslu á sjálfbærni og umhverfisvernd, orkuskipti og nýtingu grænna tæknilausna sem draga úr neikvæðum áhrifum á umhverfi og miða að kolefnishlutleysi. Við leggjum ríka áherslu á að Orkuveitan verði áfram í eigu borgarinnar, þar með talið dótturfyrirtæki hennar Ljósleiðarinn og Carbfix sem er mikilvægt framlag Orkuveitunnar til kolefnishlutleysis. Sjálfstæðisflokkurinn vill hins vegar selja þau til einkaaðila rétt eins og hlut borgarinnar í Landsvirkjun á sínum tíma sem hefur kostað borgina tugi milljarða í arðgreiðslur sem hefði mátt nota til að byggja upp innviði. Við höfum metnað til að ganga vel um auðlindir náttúrunnar og það verður áfram okkar leiðarljós við stjórn borgarinnar ef við fáum til þess stuðnings í kosningunum 16. maí. Áfram Samfylking fyrir jöfnuð í borginni: X-S! Höfundur er borgarfulltrúi í 4. sæti Samfylkingarinnar í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skúli Helgason Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Ef Ísland gengur í Evrópusambandið flyt ég til Danmerkur Benedikt Jóhannesson Skoðun Skítamixsumarið mikla Hulda Hallgrímsdóttir Skoðun Gætum við haft það betra? Eydís Ásbjörnsdóttir Skoðun 30 dæmi um villandi framsetningu í efnahagsgreiningu Áfram Íslands Gauti B. Eggertsson Skoðun Ísland á eilífa hagsmuni en ekki eilífa bandamenn Lára Herborg Ólafsdóttir Skoðun Þessir þröngsýnu ungu bændur Sunna Þórarinsdóttir Skoðun Þarftu að vita mikið um ESB til að kjósa 29. ágúst? Árný Elínborg Ásgeirsdóttir Skoðun Já við fleiri verkfærum fyrir byggðir landsins Arna Lára Jónsdóttir Skoðun Það eru breyttir tímar Þóroddur Ingvarsson Skoðun Þarf fimm háskólagráður til að segja já? Berglind Guðmundsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Hvaða samningsrammi gildir? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Gullasninn Guðjón Þórir Sigfússon skrifar Skoðun Samningaviðræður um Evrópusambandsaðild, já eða nei? Magnús Tumi Guðmundsson skrifar Skoðun SFS, hagsmunir og sannleikurinn Þórólfur Matthíasson skrifar Skoðun Daði í baði Bjarnheiður Hallsdóttir skrifar Skoðun Hégómi Haukur Eggertsson skrifar Skoðun Við getum þetta sjálf – en hver græðir á því? Margrét Högnadóttir skrifar Skoðun Þarf fimm háskólagráður til að segja já? Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Já, já eða nei Þorsteinn Bergsson skrifar Skoðun Hvar má sleppa taumnum? Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Um sameiginleg verðmæti og veikleika stjórnkerfisins Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Nei við hindrunum - Ákvarðanir um Ísland á Íslandi Guðmundur Fertram Sigurjónsson skrifar Skoðun Ísland á eilífa hagsmuni en ekki eilífa bandamenn Lára Herborg Ólafsdóttir skrifar Skoðun Lífeyrissjóðirnir og aðalfundur Icelandair Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Ísland og Færeyjar, yfirráð yfir auðlindum og fullveldi Ásgeir Daníelsson skrifar Skoðun Evrópskir hægrimenn eru Evrópusinnar Svavar Halldórsson skrifar Skoðun Evrópa - frá velferð til vígvæðingar Ólöf Benediktsdóttir skrifar Skoðun Ekki láta plata þig þann 29. ágúst Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Hver á fiskinn – og hvar verða verðmætin til? Baldur Johnsen skrifar Skoðun Gögnin sýna að Evrópa er langmikilvægasta markaðssvæði Íslands Gísli Hjálmtýsson skrifar Skoðun Grænland – áttu við Ísland? Damien Degeorges skrifar Skoðun Skítamixsumarið mikla Hulda Hallgrímsdóttir skrifar Skoðun Vextir, verðbólga, verðtrygging og íslenska veðráttan Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun 30 dæmi um villandi framsetningu í efnahagsgreiningu Áfram Íslands Gauti B. Eggertsson skrifar Skoðun Já til að sjá – áhættuspil? Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Það eru breyttir tímar Þóroddur Ingvarsson skrifar Skoðun Er íslensk útgerð og kvótakerfi góð ástæða til að kjósa já 29. ágúst? Arndís Vala Arnfinnsdóttir skrifar Skoðun Ef Ísland gengur í Evrópusambandið flyt ég til Danmerkur Benedikt Jóhannesson skrifar Skoðun ESB hefur styrkt gróðahyggju á kostnað félagshyggju Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Hver ætlar að hafa augun á boltanum? Hnikarr Bjarmi Franklínsson skrifar Sjá meira
Loftslags- og umhverfismál eru eitt allra stærsta viðfangsefni okkar tíma og það er sýn Samfylkingarinnar að taka þurfi mið af þeim við alla ákvarðanatöku borgarinnar. Loftslagsmál eru í grunninn spurning um jöfnuð. Jöfnuð milli hópa og jöfnuð milli kynslóða. Við þurfum að standa vörð um hagsmuni komandi kynslóða þegar kemur að náttúruvernd og gæta vandlega að sjálfbærni þegar kemur að nýtingu og umgengni um auðlindir náttúrunnar Reykjavík hefur undir forystu Samfylkingarinnar verið leiðandi í innleiðingu Græna plansins með áherslu á vistvæna samgöngumáta, hjólastíga, gönguvæna borg, eflingu almenningssamgangna og þéttingu byggðar þar sem það á við - til að draga úr þörf fyrir samgöngur borgarhluta á milli. Það er skýrt markmið loftslagsstefnu borgarinnar að stefna skuli að kolefnishlutleysi 2030 og að heildarlosun borgarinnar dragist saman frá ári til árs, með aðgerðum sem draga úr kolefnislosun, með aukinni grænni fjárfestingu o.s.frv. Græn bylting – aukin lífsgæði Samfylkingin vill fjölga grænum svæðum og auka gróður í borgarlandinu, fjölga borgargörðum með fjölbreyttum leiktækjum, bekkjum og hreystiaðstöðu fyrir borgarbúa á öllum aldri. Í því samhengi munu samgöngubætur eins og Sæbrautarstokkur og Miklubrautargöng auka lífsgæði fyrir íbúa í nærliggjandi hverfum m.a. í Laugardal og Hlíðum, þar sem umferðarþungi, loftmengun og ónæði af umferð mun minnka til mikilla muna. Umferðinni verður beint neðanjarðar sem skapar gullið tækifæri sem við viljum nýta til að skapa grænt og mannvænt umhverfi ofanjarðar og auka tækifæri íbúanna til heilnæmrar útivistar og fjölbreyttra samvista fjölskyldna og nágranna. Augljóst er að Borgarlínuverkefnið mun draga úr neikvæðum umhverfisáhrifum með því að fjölga þeim sem nýta almenningssamgöngur þar sem vagnarnir verði knúnir innlendum umhverfisvænum orkugjöfum. Þar hafa jákvæðar breytingar á þjónustu Strætó sl. haust þegar haft þau áhrif að farþegafjöldi hefur aukist til muna, í kjölfar þess að ríkið kemur nú í fyrsta sinn með verulegt fjármagn til reksturs Strætó í tengslum við innleiðingu samgöngusáttmálans. Það hefur leitt til fjölgunar ferða, styttri biðtíma og þar með betri þjónustu við borgarbúa. Minnkum svifryk og bætum loftgæði Við viljum minnka svifryk í borginni og draga úr áhrifum þess á heilsu borgarbúa með því að draga úr óþarfa notkun nagladekkja í umferðinni, í samvinnu við ríkið. Auðvitað þurfa sumir að nota nagladekk en ég hef persónulega reynslu af því að komast alla minna ferða án nagladekkja undanfarin rúm 20 ár með því að aka í samræmi við aðstæður á hverjum tíma. Við getum bætt loftgæðin í borginni með ýmsum hætti þar með talið að halda áfram með raftengingar skipa í Sundahöfn sem Faxaflóahafnir hafa haft forgöngu um undanfarin ár. Samfylkingin var leiðandi í að koma á samstarfi við umhverfisráðuneytið um raftenging fraktskipta í Sundahöfn og næsta skref er að tengja skemmtiferðarskipin við rafmagn. Það mun bæta loftgæði í borginni til muna yfir sumartímann. Það getur orðið að veruleika innan tveggja ára ef áform Faxaflóahafna ná fram að ganga með aðkomu borgaryfirvalda og ríkisins. Annað spennandi verkefni sem mun hafa jákvæð umhverfisáhrif er hátækni sorpbrennsla á höfuðborgarsvæðinu sem Sorpa hefur undirbúið m.a. í samvinnu við Orkuveituna og fleiri. Slíkt verkefni hefði þann ávinning í för með sér að draga verulega úr flutningum sorps úr landi til brennslu með tilheyrandi kolefnislosun en samhliða skapast tækifæri til föngunar og niðurdælingar kolefnis sem sömuleiðis hefði veruleg jákvæð umhverfisáhrif borið saman við núverandi meðhöndlun sorps til urðunar eða útflutnings í brennslu. Enn má nefna tímamóta djúpnýtingarverkefni Orkuveitunnar sem felur í sér að bora dýpra eftir jarðvarma í þeim borholum sem þegar eru nýttar. Það felur í sér að koma í veg fyrir rask á nýjum svæðum en fá meiri orku úr hverri borholu sem nýtt er í dag. Loks hefur Samfylkingin markað sér skýra stefnu um að vilja minnka óþarfa flugumferð um Reykjavíkurflugvöll með því að færa flug einkaþotna, útsýnisflug, kennslu- og æfingaflug annað samhliða því sem vörður verði staðinn um innanlandsflug og sjúkraflug þar til ný staðsetning flugvallar liggur fyrir. Það myndi minnka verulega ónæði, mengun og auka öryggi íbúa sem búa í nágrenni við flugvöllinn. Mikið í húfi Samfylkingin í borginni leggur í Græna planinu áherslu á sjálfbærni og umhverfisvernd, orkuskipti og nýtingu grænna tæknilausna sem draga úr neikvæðum áhrifum á umhverfi og miða að kolefnishlutleysi. Við leggjum ríka áherslu á að Orkuveitan verði áfram í eigu borgarinnar, þar með talið dótturfyrirtæki hennar Ljósleiðarinn og Carbfix sem er mikilvægt framlag Orkuveitunnar til kolefnishlutleysis. Sjálfstæðisflokkurinn vill hins vegar selja þau til einkaaðila rétt eins og hlut borgarinnar í Landsvirkjun á sínum tíma sem hefur kostað borgina tugi milljarða í arðgreiðslur sem hefði mátt nota til að byggja upp innviði. Við höfum metnað til að ganga vel um auðlindir náttúrunnar og það verður áfram okkar leiðarljós við stjórn borgarinnar ef við fáum til þess stuðnings í kosningunum 16. maí. Áfram Samfylking fyrir jöfnuð í borginni: X-S! Höfundur er borgarfulltrúi í 4. sæti Samfylkingarinnar í Reykjavík.
Skoðun 30 dæmi um villandi framsetningu í efnahagsgreiningu Áfram Íslands Gauti B. Eggertsson skrifar
Skoðun Er íslensk útgerð og kvótakerfi góð ástæða til að kjósa já 29. ágúst? Arndís Vala Arnfinnsdóttir skrifar