30 ára aðlögun án áhrifa Ingólfur Sverrisson skrifar 18. apríl 2026 14:32 Nýjasta blótsyrði í pólitískri umræðu hér á landi er „aðlögun.” Andstæðingar þess að ræða hugsanlega fulla aðild að ESB segja að slík umræða sé ekkert annað en aðlögun að fullri þátttöku að umræddum samtökum sem þeir telja hættulegt fyrir sjálfstæði þjóðarinnar og jafnvel tilvist. Allt verði af okkur tekið þar á meðal gjöful fiskimið og orkulindir auk mannvirkja þeim tengdum. Yfir okkur dynji móðuharðindi af mannavöldum eins og sagt var þegar við samþykktum að vera með í EES-samstarfinu. Sú ákvörðun hefur þó reynst þjóðinni ákaflega farsæl og allar hrakspár reynst yfirgengilegar ýkur og alveg upp í hreint bull. Og nú er sami steinninn klappaður af ákafa; stórhættulegt svo mikið sem að ræða fulla aðild að ESB og geta nýtt þá kosti sem því muni fylgja. Nei, halda áfram eins og síðustu 30 árin að taka við reglum og fyrirmælum frá ESB og aðlaga sig að þeim án þess að koma nærri umfjöllun þeirra og mótun. Þess í stað hamrað á því að við séum svo lítil og vesæl og því verði ekki hlustað á okkur við ESB-borðið. Þá er nú betra að halda áfram eins og síðustu 30 árin að aðlaga sig að reglum sem við höfum ekkert komið nálægt að búa til vegna þess að minnimáttarkenndin þarf að fá sitt svigrúm! Þetta er nú allt sjálfstæði þessa góða fólks en útiboruhátturinn leiddur til öndvegis og þrástagast á því að við séum svo aum enda þótt oft hafi sannast að smáþjóðir hafa náð sterkri stöðu í einstaka málaflokkum í sambandinu ef þau undirbúa málflutning sinn vel og fylgja honum eftir af festu. Þegar fjallað er um meginviðfangsefni í sjávarútvegsmálum í viðræðum um hugsanlega aðild að ESB er eðlilegt að leggja ríka áherslu á að við höldum áfram fullum og óskoruðum yfirráðum yfir fiskiveiðum innan 200 mílna. Þar skiptir reglan um hlutfallslegan stöðugleika (relative stability) miklu máli fyrir okkur enda tryggir hún að þeir sem hafa veitt á tilteknum hafsvæðum geti haldið því áfram í friði og fari eftir viðurkenndum reglum sem stjórnkerfi ESB (The Common Fisheries Policy) hefur haft umsjón með undanfarin ár – bæði fyrir Ísland og ESB-ríkin. Hvernig það getur talist hættulegt fyrir Ísland að láta á þetta reyna með samningaviðræðum er næsta óskiljanlegt því ekki er verið að voga nokkrum hlut eða að taka nokkra áhættu. Nú síðast staðfesti Costas Kadis sjávarútvegsstjóri ESB að þess væru fjölmörg dæmi í fyrri samningaviðræðum að tekið hefði verið tillit til sérkenna umsóknarríkja. Ótti okkar Íslendinga og útiboruháttur má ekki vera svo yfirþyrmandi að ekki sé óhætt að tala við slíka menn. Í minni sveit var talið næsta vonlaust að ná nokkru fram ef fólk þyrði ekki að opna munninn en loka sig þess í stað inni fyrir hræðslu sakir eins og litlir hérar.Sú þjóð sem ekki treystir sér til að tala við aðrar getur tæpast kallast sjálfstæð hvað þá fullvalda. Hún er föst í heljargreipum óttans og heldur áfram næstu áratugi að aðlaga sig reglum ESB án þess að hafa áhrif á þær vegna minnimáttarkenndar. Því er ekki nema sjálfsagt að vera jákvæður þegar við verðum spurð að því í þjóðaratkvæðagreiðslu síðar á þessu ári hvort við eigum að halda áfram og ljúka samningaviðræðum við ESB um fulla aðild hins sjálfstæða og fullvalda ríkis Íslands. Eftir það getum við svo vegið og metið hvort fyrirliggjandi samningur við ESB er hagstæður okkur Íslendingum eður ei. Ekki fyrr en þá ættu helstu staðreyndir að liggja fyrir og fólkið í landinu að geta tekið afstöðu til þeirra óttalaust og upplitsdjarft. Eftirlaunaþegi og fyrrum forstöðumaður samtaka fyrirtækja í málm- og skipaiðaði. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Ingólfur Sverrisson Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Hvað eruð þið að gera í ÖBÍ? Elísa Ósk Línadóttir Skoðun Hvern á verkfallið að bíta? Gunnar Ármannsson Skoðun Umferðartafir á höfuðborgarsvæðinu – Hver er staðan og hvert stefnir? Þórarinn Hjaltason Skoðun NPA er ekki verðlaun fyrir samþykkta hegðun Rúnar Björn Herrera Þorkelsson Skoðun Hinn háskalegi hugsunarháttur Sighvatur Björgvinsson Skoðun Uppsagnir í Stjórnarráðinu Hrafnkell Tumi Kolbeinsson Skoðun Á rafmagnskrossara á göngustíg á hundrað og þaðan inn í eilífðina Davíð Bergmann Skoðun Rætin Rót í þrettán ár Ketill Guðmundsson Skoðun Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender Skoðun Sigurganga málaflokka Flokks fólksins Jónína Björk Óskarsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Hver ber ábyrgð þegar læknar hverfa frá starfsemi sjúkrahúss? Jón Páll Hallgrímsson skrifar Skoðun Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender skrifar Skoðun Hvað vita þingmenn um hvalveiðar? Valgerður Árnadóttir skrifar Skoðun Verður Vogi lokað? Rósa Guðbjartsdóttir skrifar Skoðun Hvað eruð þið að gera í ÖBÍ? Elísa Ósk Línadóttir skrifar Skoðun Hvern á verkfallið að bíta? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun NPA er ekki verðlaun fyrir samþykkta hegðun Rúnar Björn Herrera Þorkelsson skrifar Skoðun Samdráttur í losun Íslands – en ekki kerfisbreyting Sigurpáll Ingibergsson skrifar Skoðun Við tryggjum ekki lýðræðið eftir á Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Veit hið opinbera hvað virkar? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Evrópa Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Skeifan í smjörinu Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Þetta reddast: en hvað ef það reddast ekki? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Umferðartafir á höfuðborgarsvæðinu – Hver er staðan og hvert stefnir? Þórarinn Hjaltason skrifar Skoðun Málshraðasögur 2. hluti — Forsjármál Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Á rafmagnskrossara á göngustíg á hundrað og þaðan inn í eilífðina Davíð Bergmann skrifar Skoðun Er afleiðingin orsök? Hjálmtýr Heiðdal skrifar Skoðun Uppsagnir í Stjórnarráðinu Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Skoðun Sigurganga málaflokka Flokks fólksins Jónína Björk Óskarsdóttir skrifar Skoðun Getureglan og froðan Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Rætin Rót í þrettán ár Ketill Guðmundsson skrifar Skoðun Hvernig lögum við fegurðarskyn okkar að orkuskiptabyltingunni? Páll Jakob Líndal skrifar Skoðun Frítt í strætó í dag Margrét Rós Sigurjónsdóttir skrifar Skoðun Er ekki kominn tími til að endurskoða íslenska kjarasamningamódelið? Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Hinn háskalegi hugsunarháttur Sighvatur Björgvinsson skrifar Skoðun Alþjóðadagur friðarmenningar 21. september Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun 37% og reikningskúnstir Viðskiptaráðs Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hvers vegna hrynur námsárangur á Íslandi en ekki á Englandi? Guðrún Sævarsdóttir skrifar Skoðun Heilbrigð skynsemi Einar Bárðarson skrifar Skoðun Samsköttun hjóna – allt annar hlutur? Gunnar Ármannsson skrifar Sjá meira
Nýjasta blótsyrði í pólitískri umræðu hér á landi er „aðlögun.” Andstæðingar þess að ræða hugsanlega fulla aðild að ESB segja að slík umræða sé ekkert annað en aðlögun að fullri þátttöku að umræddum samtökum sem þeir telja hættulegt fyrir sjálfstæði þjóðarinnar og jafnvel tilvist. Allt verði af okkur tekið þar á meðal gjöful fiskimið og orkulindir auk mannvirkja þeim tengdum. Yfir okkur dynji móðuharðindi af mannavöldum eins og sagt var þegar við samþykktum að vera með í EES-samstarfinu. Sú ákvörðun hefur þó reynst þjóðinni ákaflega farsæl og allar hrakspár reynst yfirgengilegar ýkur og alveg upp í hreint bull. Og nú er sami steinninn klappaður af ákafa; stórhættulegt svo mikið sem að ræða fulla aðild að ESB og geta nýtt þá kosti sem því muni fylgja. Nei, halda áfram eins og síðustu 30 árin að taka við reglum og fyrirmælum frá ESB og aðlaga sig að þeim án þess að koma nærri umfjöllun þeirra og mótun. Þess í stað hamrað á því að við séum svo lítil og vesæl og því verði ekki hlustað á okkur við ESB-borðið. Þá er nú betra að halda áfram eins og síðustu 30 árin að aðlaga sig að reglum sem við höfum ekkert komið nálægt að búa til vegna þess að minnimáttarkenndin þarf að fá sitt svigrúm! Þetta er nú allt sjálfstæði þessa góða fólks en útiboruhátturinn leiddur til öndvegis og þrástagast á því að við séum svo aum enda þótt oft hafi sannast að smáþjóðir hafa náð sterkri stöðu í einstaka málaflokkum í sambandinu ef þau undirbúa málflutning sinn vel og fylgja honum eftir af festu. Þegar fjallað er um meginviðfangsefni í sjávarútvegsmálum í viðræðum um hugsanlega aðild að ESB er eðlilegt að leggja ríka áherslu á að við höldum áfram fullum og óskoruðum yfirráðum yfir fiskiveiðum innan 200 mílna. Þar skiptir reglan um hlutfallslegan stöðugleika (relative stability) miklu máli fyrir okkur enda tryggir hún að þeir sem hafa veitt á tilteknum hafsvæðum geti haldið því áfram í friði og fari eftir viðurkenndum reglum sem stjórnkerfi ESB (The Common Fisheries Policy) hefur haft umsjón með undanfarin ár – bæði fyrir Ísland og ESB-ríkin. Hvernig það getur talist hættulegt fyrir Ísland að láta á þetta reyna með samningaviðræðum er næsta óskiljanlegt því ekki er verið að voga nokkrum hlut eða að taka nokkra áhættu. Nú síðast staðfesti Costas Kadis sjávarútvegsstjóri ESB að þess væru fjölmörg dæmi í fyrri samningaviðræðum að tekið hefði verið tillit til sérkenna umsóknarríkja. Ótti okkar Íslendinga og útiboruháttur má ekki vera svo yfirþyrmandi að ekki sé óhætt að tala við slíka menn. Í minni sveit var talið næsta vonlaust að ná nokkru fram ef fólk þyrði ekki að opna munninn en loka sig þess í stað inni fyrir hræðslu sakir eins og litlir hérar.Sú þjóð sem ekki treystir sér til að tala við aðrar getur tæpast kallast sjálfstæð hvað þá fullvalda. Hún er föst í heljargreipum óttans og heldur áfram næstu áratugi að aðlaga sig reglum ESB án þess að hafa áhrif á þær vegna minnimáttarkenndar. Því er ekki nema sjálfsagt að vera jákvæður þegar við verðum spurð að því í þjóðaratkvæðagreiðslu síðar á þessu ári hvort við eigum að halda áfram og ljúka samningaviðræðum við ESB um fulla aðild hins sjálfstæða og fullvalda ríkis Íslands. Eftir það getum við svo vegið og metið hvort fyrirliggjandi samningur við ESB er hagstæður okkur Íslendingum eður ei. Ekki fyrr en þá ættu helstu staðreyndir að liggja fyrir og fólkið í landinu að geta tekið afstöðu til þeirra óttalaust og upplitsdjarft. Eftirlaunaþegi og fyrrum forstöðumaður samtaka fyrirtækja í málm- og skipaiðaði.
Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender Skoðun
Skoðun Hver ber ábyrgð þegar læknar hverfa frá starfsemi sjúkrahúss? Jón Páll Hallgrímsson skrifar
Skoðun Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender skrifar
Skoðun Umferðartafir á höfuðborgarsvæðinu – Hver er staðan og hvert stefnir? Þórarinn Hjaltason skrifar
Skoðun Er ekki kominn tími til að endurskoða íslenska kjarasamningamódelið? Þórir Garðarsson skrifar
Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender Skoðun