Eina leiðin er að ganga til viðræðna við ESB - stéttarfélög geta ekki staðið hjá Sveinn Ólafsson skrifar 6. mars 2026 15:45 Í maí síðastliðnum skrifaði ég grein hér (Þegar við ætluðum að hitta Farage - Á Ísland að ganga í ESB?) um það starf sem ég og fleiri innan BHM höfðum unnið síðast þegar Ísland tók upp aðildarviðræður að ESB. Við gengum í þetta starf til að finna hvort slík aðild hentaði félagsfólki okkar. Við vorum sammála um að aðeins þjóðin gæti svarað hvort Ísland ætti að taka upp aðild eða ekki. Á þeim tíma var haldið þeirri skoðun hátt á lofti að Íslendingar gætu ekki fengið neina sérsamninga varðandi fiskveiðiauðlindina og yrðu að opna hana upp á gátt fyrir öllum ESB þjóðum. Ég sá aldrei neitt á blaði varðandi það, aðeins blaður í andstæðingum aðildar. Við sem unnum í þessum hóp vorum öll sannfærð um að eini möguleiki á aðild Íslands að Evrópusambandinu væri með fullum yfirráðum yfir fiskveiðum og sjávarútvegi. Annars myndi íslensk þjóð kolfella það samkomulag og þetta var morgunljóst öllum sem komu að þessum málum hjá ESB.Ég er enn í sömu stöðu og ég var í á þeim tíma, að vera í stjórn stéttarfélags og telja að félögin geti ekki staðið hjá þegar jafn mikilvæg mál eru í gangi. Að sjálfsögðu á þjóðin að velja að ljúka aðildarviðræðum og kjósa síðan um þá niðurstöðu sem þá verður. Afstaða Alþingis getur ekki verið önnur en að staðfesta úrslit þeirra kosninga, hvort sem þau eru að samþykkja eða hafna aðild að ESB. Þó að niðurstaða úr starfi þessara BHM félaga hafi verið að aðild að ESB breytti sáralitlu fyrir okkar félagsfólk, þá komumst við að því að það myndi breyta miklu fyrir landbúnað, og það í þá átt að styrkja stöðu bænda. Þar höfðum við 15 ára reynslu finnskra og sænskra bænda til að miða við. Næstum allir Íslendingar vita síðan hvað getur gerst þegar landið er orðið hluti af ESB með stöðugri gjaldmiðil og fulla þátttöku í rannsóknar- og vísindastarfi þess. Háskólafólk knýr áfram nýsköpun og markaðsstarf og hlýtur að horfa til þess að Ísland komi að ákvörðun um hvaða svið verði efst á baugi í rannsóknaráætlunum ESB, sama hvort það er jarðhiti, jöklar, tækni í sjávarútvegi eða annað sem skiptir landið máli. Glapræðið í Brexit sannfærði mig um kraftinn hjá fólki sem er tilbúið að skjóta samfélag sitt í fótinn og ganga úr ESB, þó það þýði að allt samfélagið tapi, ef því finnst það hafa verið skilið útundan. Þá hefur það litlu að tapa. Það er sorglegt að sjá hvernig það fólk sem kaus að ganga úr ESB telur sig enn hlunnfarið og enn verr statt en áður. Þau hlustuðu á fagurgala Boris Johnson, Liz Truss og Nigel Farage. Þar beittu auðmenn, sem síðan hafa flutt frá Bretlandi, ösnum fyrir vagn til útgöngu og niðurstaðan varð eftir því. Þess háttar glapræði er sannarlega ekki það sem verður mælt með hér. Spurningin um aðild Íslands að Evrópusambandinu er ekki jafn mikilvæg og hin spurningin, hvernig sú aðild á að vera? Ég hvet öll til að kjósa með því að ljúka viðræðum. Þegar sú niðurstaða liggur fyrir, opin öllum, þá er hægt að ræða um hvort eigi að samþykkja eða hafna henni. Það skiptir miklu máli fyrir allt vinnandi fólk að taka þessa afstöðu.Höfundur er upplýsinga- og stjórnsýslufræðingur, og situr í stjórn stéttarfélags. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um framhald ESB-viðræðna Mest lesið Hvað eruð þið að gera í ÖBÍ? Elísa Ósk Línadóttir Skoðun Hvern á verkfallið að bíta? Gunnar Ármannsson Skoðun Umferðartafir á höfuðborgarsvæðinu – Hver er staðan og hvert stefnir? Þórarinn Hjaltason Skoðun NPA er ekki verðlaun fyrir samþykkta hegðun Rúnar Björn Herrera Þorkelsson Skoðun Uppsagnir í Stjórnarráðinu Hrafnkell Tumi Kolbeinsson Skoðun Hver ber ábyrgð þegar læknar hverfa frá starfsemi sjúkrahúss? Jón Páll Hallgrímsson Skoðun Á rafmagnskrossara á göngustíg á hundrað og þaðan inn í eilífðina Davíð Bergmann Skoðun Hinn háskalegi hugsunarháttur Sighvatur Björgvinsson Skoðun Rætin Rót í þrettán ár Ketill Guðmundsson Skoðun Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender Skoðun Skoðun Skoðun Hver ber ábyrgð þegar læknar hverfa frá starfsemi sjúkrahúss? Jón Páll Hallgrímsson skrifar Skoðun Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender skrifar Skoðun Hvað vita þingmenn um hvalveiðar? Valgerður Árnadóttir skrifar Skoðun Verður Vogi lokað? Rósa Guðbjartsdóttir skrifar Skoðun Hvað eruð þið að gera í ÖBÍ? Elísa Ósk Línadóttir skrifar Skoðun Hvern á verkfallið að bíta? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun NPA er ekki verðlaun fyrir samþykkta hegðun Rúnar Björn Herrera Þorkelsson skrifar Skoðun Samdráttur í losun Íslands – en ekki kerfisbreyting Sigurpáll Ingibergsson skrifar Skoðun Við tryggjum ekki lýðræðið eftir á Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Veit hið opinbera hvað virkar? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Evrópa Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Skeifan í smjörinu Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Þetta reddast: en hvað ef það reddast ekki? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Umferðartafir á höfuðborgarsvæðinu – Hver er staðan og hvert stefnir? Þórarinn Hjaltason skrifar Skoðun Málshraðasögur 2. hluti — Forsjármál Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Á rafmagnskrossara á göngustíg á hundrað og þaðan inn í eilífðina Davíð Bergmann skrifar Skoðun Er afleiðingin orsök? Hjálmtýr Heiðdal skrifar Skoðun Uppsagnir í Stjórnarráðinu Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Skoðun Sigurganga málaflokka Flokks fólksins Jónína Björk Óskarsdóttir skrifar Skoðun Getureglan og froðan Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Rætin Rót í þrettán ár Ketill Guðmundsson skrifar Skoðun Hvernig lögum við fegurðarskyn okkar að orkuskiptabyltingunni? Páll Jakob Líndal skrifar Skoðun Frítt í strætó í dag Margrét Rós Sigurjónsdóttir skrifar Skoðun Er ekki kominn tími til að endurskoða íslenska kjarasamningamódelið? Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Hinn háskalegi hugsunarháttur Sighvatur Björgvinsson skrifar Skoðun Alþjóðadagur friðarmenningar 21. september Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun 37% og reikningskúnstir Viðskiptaráðs Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hvers vegna hrynur námsárangur á Íslandi en ekki á Englandi? Guðrún Sævarsdóttir skrifar Skoðun Heilbrigð skynsemi Einar Bárðarson skrifar Skoðun Samsköttun hjóna – allt annar hlutur? Gunnar Ármannsson skrifar Sjá meira
Í maí síðastliðnum skrifaði ég grein hér (Þegar við ætluðum að hitta Farage - Á Ísland að ganga í ESB?) um það starf sem ég og fleiri innan BHM höfðum unnið síðast þegar Ísland tók upp aðildarviðræður að ESB. Við gengum í þetta starf til að finna hvort slík aðild hentaði félagsfólki okkar. Við vorum sammála um að aðeins þjóðin gæti svarað hvort Ísland ætti að taka upp aðild eða ekki. Á þeim tíma var haldið þeirri skoðun hátt á lofti að Íslendingar gætu ekki fengið neina sérsamninga varðandi fiskveiðiauðlindina og yrðu að opna hana upp á gátt fyrir öllum ESB þjóðum. Ég sá aldrei neitt á blaði varðandi það, aðeins blaður í andstæðingum aðildar. Við sem unnum í þessum hóp vorum öll sannfærð um að eini möguleiki á aðild Íslands að Evrópusambandinu væri með fullum yfirráðum yfir fiskveiðum og sjávarútvegi. Annars myndi íslensk þjóð kolfella það samkomulag og þetta var morgunljóst öllum sem komu að þessum málum hjá ESB.Ég er enn í sömu stöðu og ég var í á þeim tíma, að vera í stjórn stéttarfélags og telja að félögin geti ekki staðið hjá þegar jafn mikilvæg mál eru í gangi. Að sjálfsögðu á þjóðin að velja að ljúka aðildarviðræðum og kjósa síðan um þá niðurstöðu sem þá verður. Afstaða Alþingis getur ekki verið önnur en að staðfesta úrslit þeirra kosninga, hvort sem þau eru að samþykkja eða hafna aðild að ESB. Þó að niðurstaða úr starfi þessara BHM félaga hafi verið að aðild að ESB breytti sáralitlu fyrir okkar félagsfólk, þá komumst við að því að það myndi breyta miklu fyrir landbúnað, og það í þá átt að styrkja stöðu bænda. Þar höfðum við 15 ára reynslu finnskra og sænskra bænda til að miða við. Næstum allir Íslendingar vita síðan hvað getur gerst þegar landið er orðið hluti af ESB með stöðugri gjaldmiðil og fulla þátttöku í rannsóknar- og vísindastarfi þess. Háskólafólk knýr áfram nýsköpun og markaðsstarf og hlýtur að horfa til þess að Ísland komi að ákvörðun um hvaða svið verði efst á baugi í rannsóknaráætlunum ESB, sama hvort það er jarðhiti, jöklar, tækni í sjávarútvegi eða annað sem skiptir landið máli. Glapræðið í Brexit sannfærði mig um kraftinn hjá fólki sem er tilbúið að skjóta samfélag sitt í fótinn og ganga úr ESB, þó það þýði að allt samfélagið tapi, ef því finnst það hafa verið skilið útundan. Þá hefur það litlu að tapa. Það er sorglegt að sjá hvernig það fólk sem kaus að ganga úr ESB telur sig enn hlunnfarið og enn verr statt en áður. Þau hlustuðu á fagurgala Boris Johnson, Liz Truss og Nigel Farage. Þar beittu auðmenn, sem síðan hafa flutt frá Bretlandi, ösnum fyrir vagn til útgöngu og niðurstaðan varð eftir því. Þess háttar glapræði er sannarlega ekki það sem verður mælt með hér. Spurningin um aðild Íslands að Evrópusambandinu er ekki jafn mikilvæg og hin spurningin, hvernig sú aðild á að vera? Ég hvet öll til að kjósa með því að ljúka viðræðum. Þegar sú niðurstaða liggur fyrir, opin öllum, þá er hægt að ræða um hvort eigi að samþykkja eða hafna henni. Það skiptir miklu máli fyrir allt vinnandi fólk að taka þessa afstöðu.Höfundur er upplýsinga- og stjórnsýslufræðingur, og situr í stjórn stéttarfélags.
Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender Skoðun
Skoðun Hver ber ábyrgð þegar læknar hverfa frá starfsemi sjúkrahúss? Jón Páll Hallgrímsson skrifar
Skoðun Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender skrifar
Skoðun Umferðartafir á höfuðborgarsvæðinu – Hver er staðan og hvert stefnir? Þórarinn Hjaltason skrifar
Skoðun Er ekki kominn tími til að endurskoða íslenska kjarasamningamódelið? Þórir Garðarsson skrifar
Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender Skoðun