Aumingja sölumaðurinn og vonda vísindafólkið Jónas Sen skrifar 11. febrúar 2026 14:15 Mikið var ég feginn að lesa fréttirnar í vikunni. Loksins steig einhver fram og sagði hlutina eins og þeir eru. Ég á auðvitað við Elías Blöndal Guðjónsson hjá Santé, sem tók af skarið og skammaði „hina sprenglærðu“ Láru G. Sigurðardóttur fyrir að vera með leiðindi. Hún hafði nefnilega dirfst að benda á lýðheilsuvanda. Elías benti réttilega á að þetta væri bara „sjúkdómsvæðing á eðlilegu lífi“. Sem Íslendingur sem þekkir skuggahliðar áfengisneyslu – eins og flestir landsmenn gera jú, því miður – andaði ég léttar. Við héldum nefnilega í einfeldni okkar að alkóhólismi væri sjúkdómur sem rústaði fjölskyldum. En samkvæmt nýjustu greiningu frá Vínskóla lífsins erum við líklega bara fórnarlömb leiðinlegra lækna sem skilja ekki stemninguna. Helvíti á jörðu (nú með 20% afslætti!) Í grein sem ég skrifaði rétt fyrir jól, „Helvíti á jörðu“, lýsti ég því hvernig íslenskt skemmtanahald minnir helst á líkamsræktarþjálfara í maníu. Þar velti ég líka fyrir mér hvernig stæði á því að landið væri fljótandi í áfengisauglýsingum, þrátt fyrir að þær séu – tæknilega séð – bannaðar með lögum. En nú skil ég þetta. Þetta eru ekki lögbrot. Þetta er frelsisbarátta. Þegar áhrifavaldar dæla yfir okkur myndum af freyðivíni og þegar netmiðlar blikka auglýsingum um „léttöl“ (sem er óvart alveg eins og sterka ölið), þá er það bara hluti af hinu „eðlilega lífi“. Að fylgja lögum er svo 2019. Núna snýst þetta um „nýsköpun“ – sem virðist vera nýja orðið yfir að hunsa lög sem manni líkar ekki við. Vondi læknirinn og píslarvottarnir Hugsið ykkur raunir áfengissölumanna. Þeir eru píslarvottar nútímans. Þeir neyðast til að flytja inn gáma af víni, stofna vefverslanir sem þykjast vera í útlöndum en eru í Skeifunni, og brjóta auglýsingalög daglega. Og hvað fá þeir í þakkir? Jú, vísindafólk sem mætir með „gögn“ og „rannsóknir“ sem sýna fram á krabbamein og samfélagslegan skaða. Hvílík ókurteisi. Elías spyr hvers vegna Jón megi ekki fá sér rauðvín í friði. Ég spyr á móti: Hvers vegna má Elías ekki græða á veikleikum fólks í friði? Er það ekki mannréttindabrot að minna sölumann á að varan hans sé, tja, eitur? Sannleikurinn er leiðinlegur í partíi Málið er að Lára og lýðheilsufólkið eru eins og gaurinn sem kveikir ljósin í partíinu klukkan fimm um morguninn. Þau sýna okkur skítugu glösin, æluna á teppinu og timburmennina sem bíða. Sölumennirnir vilja hins vegar halda diskóljósinu gangandi. Þeir vilja selja okkur þá hugmynd að „eðlilegt líf“ sé eilíft föstudagskvöld þar sem lögreglan (og lifrin) skipta ekki máli. Hver sá sem hefur séð afleiðingarnar veit hvor sýnin er sannari. En mikið rosalega er þessi „eðlilega“ sýn sölumannsins fallegri. Hún er svo glansandi. Svo frelsandi. Svo laus við ábyrgð. Það er bara einn galli: Hún er lygi. Og til að halda henni við þarf að brjóta lög daginn út og daginn inn. En hey, ekki láta „hina sprenglærðu“ skemma fyrir ykkur gleðina. Skál fyrir frelsinu. Ég ætla samt að afþakka boðið. Því miður virðist þetta „eðlilega líf“ sölumannanna krefjast þess að lögum sé kastað fyrir róða. Og það er ekkert eðlilegt við það. Höfundur er tónlistarkennari og gagnrýnandi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðunargreinar. Senda grein Áfengi Netverslun með áfengi Jónas Sen Mest lesið Af ávöxtunum skulum við þekkja þá Guðröður Atli Jónsson Skoðun Mygla í útveggjum nýbygginga Sigurður Sigurðsson Skoðun Menn sem hata konur Guðný S. Bjarnadóttir Skoðun Inga Sæland og sjálfstæðið Gunnar Ármansson Skoðun Flott embætti í boði fyrir ESB ríki Diljá Mist Einarsdóttir Skoðun Evrópusambandssinnar - það er bannað að plata! Birgir Finnson Skoðun „Þið vitið fullkomlega hvað er í pakkanum“ Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun 390.000 hektarar af landbúnaðarlandi breytast í skóg og votlendi: Landbúnaður næsta stóra loftslagsverkefni Dana Eyþór Eðvarðsson Skoðun Að „kíkja í pakkann“ sem er nú þegar opinn Jökull Sólberg Auðunsson Skoðun Sjávarauðlindin í ESB Björn Leví Gunnarson Skoðun Skoðun Skoðun Treystu þjóðinni. Þú ert með tromp á hendi — Opið bréf til forsætisráðherra Íslands Stjórn Stjórnarskrárfélagsins skrifar Skoðun Veikt flutningskerfi er sóun á náttúruauðlindum Jóhann Páll Jóhannsson skrifar Skoðun 390.000 hektarar af landbúnaðarlandi breytast í skóg og votlendi: Landbúnaður næsta stóra loftslagsverkefni Dana Eyþór Eðvarðsson skrifar Skoðun Hvað gerðist hjá listskautakappanum Ilia Malinin á vetrar ÓL? – hugleiðingar sálfræðings Andri Hrafn Sigurðsson skrifar Skoðun ESB-pakkinn er galopinn Bergþór Ólason skrifar Skoðun Opið bréf til umhverfisráðherra Ragnhildur Elín Skúladóttir,Jóhanna Malen Skúladóttir skrifar Skoðun Hagfræðileg brenglun í lagatextanum um verðtryggingu Örn Karlsson skrifar Skoðun Börnin okkar – sameiginleg ábyrgð Hanna Borg Jónsdóttir skrifar Skoðun Ísland í brennidepli: Lýðfræðilegar breytingar og nýtt jafnvægi á vinnumarkaði Ingvar Freyr Ingvarsson ,Sigrún Brynjarsdóttir skrifar Skoðun Skilvirkir ferlar, betri reglur Einar Bárðarson skrifar Skoðun Af ávöxtunum skulum við þekkja þá Guðröður Atli Jónsson skrifar Skoðun Fyrirmyndarverkefni í grunnskólum Reykjavíkurborgar Steinn Jóhannsson,Arndís Seinþórsdóttir skrifar Skoðun Hvað er að gerast í skapandi greinum? Erla Rún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Inga Sæland og sjálfstæðið Gunnar Ármansson skrifar Skoðun Blómin í haganum og börnin í boxinu Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir skrifar Skoðun Flott embætti í boði fyrir ESB ríki Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Samgönguáætlun og samkeppni í flutningum Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Samferða á föstunni Hjalti Jón Sverrisson, Árni Þór Þórsson,Guðný Hallgrímsdóttir,Guðlaug Helga Ásgeirsdóttir,Kristín Pálsdóttir,Toshiki Toma skrifar Skoðun Evrópusambandssinnar - það er bannað að plata! Birgir Finnson skrifar Skoðun Erum við tilbúin í umbreytingu? Agnes Ósk Snorradóttir skrifar Skoðun Opið bréf til heilbrigðisráðherra vegna stöðu einhverfra Ármann Pálsson,Ragnheiður Ösp Sigurðardóttirp ,Sigurjón Már Svanbergsson,Halldóra Hafsteinsdóttir,Eyrún Halla Kristjánsdóttir,Guðlaug Svala Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Að „kíkja í pakkann“ sem er nú þegar opinn Jökull Sólberg Auðunsson skrifar Skoðun Ekki ein tomma en hvar eru aðgerðirnar? Telma Árnadóttir skrifar Skoðun Getur tölva dæmt betur en maður? Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Réttindi, réttlæti, aðgerðir: Hvers vegna jafnrétti kynjanna skilgreinir framtíð ESB Clara Ganslandt skrifar Skoðun Hið nýja siðfár? Katrín Sigríður J. Steingrímsdóttir skrifar Skoðun „Pólitíkin ræður“ Anna Sofía Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Það sem koma skal? Sigurjón Njarðarson skrifar Skoðun Flestir fjölmiðlar eru ríkisfjölmiðlar á Íslandi Þorsteinn Sæmundsson skrifar Skoðun Þegar þolendur stíga fram reynir á samfélagið Þóra Sigfríður Einarsdóttir,Kristín Skjaldardóttir skrifar Sjá meira
Mikið var ég feginn að lesa fréttirnar í vikunni. Loksins steig einhver fram og sagði hlutina eins og þeir eru. Ég á auðvitað við Elías Blöndal Guðjónsson hjá Santé, sem tók af skarið og skammaði „hina sprenglærðu“ Láru G. Sigurðardóttur fyrir að vera með leiðindi. Hún hafði nefnilega dirfst að benda á lýðheilsuvanda. Elías benti réttilega á að þetta væri bara „sjúkdómsvæðing á eðlilegu lífi“. Sem Íslendingur sem þekkir skuggahliðar áfengisneyslu – eins og flestir landsmenn gera jú, því miður – andaði ég léttar. Við héldum nefnilega í einfeldni okkar að alkóhólismi væri sjúkdómur sem rústaði fjölskyldum. En samkvæmt nýjustu greiningu frá Vínskóla lífsins erum við líklega bara fórnarlömb leiðinlegra lækna sem skilja ekki stemninguna. Helvíti á jörðu (nú með 20% afslætti!) Í grein sem ég skrifaði rétt fyrir jól, „Helvíti á jörðu“, lýsti ég því hvernig íslenskt skemmtanahald minnir helst á líkamsræktarþjálfara í maníu. Þar velti ég líka fyrir mér hvernig stæði á því að landið væri fljótandi í áfengisauglýsingum, þrátt fyrir að þær séu – tæknilega séð – bannaðar með lögum. En nú skil ég þetta. Þetta eru ekki lögbrot. Þetta er frelsisbarátta. Þegar áhrifavaldar dæla yfir okkur myndum af freyðivíni og þegar netmiðlar blikka auglýsingum um „léttöl“ (sem er óvart alveg eins og sterka ölið), þá er það bara hluti af hinu „eðlilega lífi“. Að fylgja lögum er svo 2019. Núna snýst þetta um „nýsköpun“ – sem virðist vera nýja orðið yfir að hunsa lög sem manni líkar ekki við. Vondi læknirinn og píslarvottarnir Hugsið ykkur raunir áfengissölumanna. Þeir eru píslarvottar nútímans. Þeir neyðast til að flytja inn gáma af víni, stofna vefverslanir sem þykjast vera í útlöndum en eru í Skeifunni, og brjóta auglýsingalög daglega. Og hvað fá þeir í þakkir? Jú, vísindafólk sem mætir með „gögn“ og „rannsóknir“ sem sýna fram á krabbamein og samfélagslegan skaða. Hvílík ókurteisi. Elías spyr hvers vegna Jón megi ekki fá sér rauðvín í friði. Ég spyr á móti: Hvers vegna má Elías ekki græða á veikleikum fólks í friði? Er það ekki mannréttindabrot að minna sölumann á að varan hans sé, tja, eitur? Sannleikurinn er leiðinlegur í partíi Málið er að Lára og lýðheilsufólkið eru eins og gaurinn sem kveikir ljósin í partíinu klukkan fimm um morguninn. Þau sýna okkur skítugu glösin, æluna á teppinu og timburmennina sem bíða. Sölumennirnir vilja hins vegar halda diskóljósinu gangandi. Þeir vilja selja okkur þá hugmynd að „eðlilegt líf“ sé eilíft föstudagskvöld þar sem lögreglan (og lifrin) skipta ekki máli. Hver sá sem hefur séð afleiðingarnar veit hvor sýnin er sannari. En mikið rosalega er þessi „eðlilega“ sýn sölumannsins fallegri. Hún er svo glansandi. Svo frelsandi. Svo laus við ábyrgð. Það er bara einn galli: Hún er lygi. Og til að halda henni við þarf að brjóta lög daginn út og daginn inn. En hey, ekki láta „hina sprenglærðu“ skemma fyrir ykkur gleðina. Skál fyrir frelsinu. Ég ætla samt að afþakka boðið. Því miður virðist þetta „eðlilega líf“ sölumannanna krefjast þess að lögum sé kastað fyrir róða. Og það er ekkert eðlilegt við það. Höfundur er tónlistarkennari og gagnrýnandi.
390.000 hektarar af landbúnaðarlandi breytast í skóg og votlendi: Landbúnaður næsta stóra loftslagsverkefni Dana Eyþór Eðvarðsson Skoðun
Skoðun Treystu þjóðinni. Þú ert með tromp á hendi — Opið bréf til forsætisráðherra Íslands Stjórn Stjórnarskrárfélagsins skrifar
Skoðun 390.000 hektarar af landbúnaðarlandi breytast í skóg og votlendi: Landbúnaður næsta stóra loftslagsverkefni Dana Eyþór Eðvarðsson skrifar
Skoðun Hvað gerðist hjá listskautakappanum Ilia Malinin á vetrar ÓL? – hugleiðingar sálfræðings Andri Hrafn Sigurðsson skrifar
Skoðun Opið bréf til umhverfisráðherra Ragnhildur Elín Skúladóttir,Jóhanna Malen Skúladóttir skrifar
Skoðun Ísland í brennidepli: Lýðfræðilegar breytingar og nýtt jafnvægi á vinnumarkaði Ingvar Freyr Ingvarsson ,Sigrún Brynjarsdóttir skrifar
Skoðun Fyrirmyndarverkefni í grunnskólum Reykjavíkurborgar Steinn Jóhannsson,Arndís Seinþórsdóttir skrifar
Skoðun Samferða á föstunni Hjalti Jón Sverrisson, Árni Þór Þórsson,Guðný Hallgrímsdóttir,Guðlaug Helga Ásgeirsdóttir,Kristín Pálsdóttir,Toshiki Toma skrifar
Skoðun Opið bréf til heilbrigðisráðherra vegna stöðu einhverfra Ármann Pálsson,Ragnheiður Ösp Sigurðardóttirp ,Sigurjón Már Svanbergsson,Halldóra Hafsteinsdóttir,Eyrún Halla Kristjánsdóttir,Guðlaug Svala Kristjánsdóttir skrifar
Skoðun Réttindi, réttlæti, aðgerðir: Hvers vegna jafnrétti kynjanna skilgreinir framtíð ESB Clara Ganslandt skrifar
Skoðun Þegar þolendur stíga fram reynir á samfélagið Þóra Sigfríður Einarsdóttir,Kristín Skjaldardóttir skrifar
390.000 hektarar af landbúnaðarlandi breytast í skóg og votlendi: Landbúnaður næsta stóra loftslagsverkefni Dana Eyþór Eðvarðsson Skoðun